II SA/Bd 449/10
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2010-07-07
Skład orzekający: Michał Kujawa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawcy, prowadzący wspólne gospodarstwo domowe i uzyskujący miesięczny dochód w wysokości 2.351,18 zł z tytułu świadczeń emerytalnych, wykazali, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla swojego utrzymania, uzasadniając wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych jedynie ogólnikowymi twierdzeniami o trudnej sytuacji finansowej i zdrowotnej?Ratio decidendi
Referendarz sądowy uznał, że wnioskodawcy nie wykazali, iż nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania. Miesięczny dochód w wysokości 2.351,18 zł (1.175,59 zł na osobę) oraz brak konkretnych przesłanek materialnych, poza ogólnikowymi twierdzeniami o problemach zdrowotnych, nie uzasadniają przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania z budżetu państwa i powinno być stosowane tylko w sytuacjach, gdy zdobycie środków na udział w postępowaniu jest rzeczywiście niemożliwe.Stan faktyczny
H. i E. C. złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, uzasadniając go trudną sytuacją finansową i zdrowotną. Wnioskodawcy prowadzą wspólne gospodarstwo domowe, a ich miesięczny łączny dochód z tytułu świadczeń emerytalnych wynosi 2.351,18 zł. Posiadają mieszkanie o powierzchni 61,71 m2, ale nie posiadają oszczędności ani papierów wartościowych. Wniosek dotyczył sprawy ze skargi na decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie nałożenia obowiązku uzyskania pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w stosunku do H. i E. C.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy Michał Kujawa po rozpoznaniu w dniu 7 lipca 2010r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H. i E. C. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi T. i K. W., H. i E. C. oraz W. W. na decyzję [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] marca 2010r., znak: [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku uzyskania pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego postanowił: oddalić wniosek w stosunku do H. i E. C.
W dniu 1 czerwca 2010r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął wniosek (formularz PPF) H. i E. C. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Konieczność przyznania prawa pomocy strona skarżąca uzasadniła trudną sytuacją finansową oraz zdrowotną. Jak wynika z wniosku, skarżący prowadzą wspólne gospodarstwo domowe. Ich miesięczny łączny dochód z tytułu świadczeń emerytalnych wynosi 2.351,18 zł. Posiadają mieszkanie o powierzchni 61,71 m2. Ponadto podali, iż nie posiadają oszczędności oraz papierów wartościowych.
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zważył, co następuje:
Należy zaznaczyć, iż prawo pomocy polega na tym, iż strona zostaje zwolniona przez Sąd od kosztów sądowych oraz uzyskuje uprawnienie do udzielenia pełnomocnictwa wyznaczonemu adwokatowi, radcy prawnemu, doradcy podatkowemu lub rzecznikowi patentowemu bez ponoszenia jego wynagrodzenia i wydatków ( art. 244 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.)
Przepis art. 245 p.p.s.a. przewiduje możliwość przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w sytuacji, kiedy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.) polega na zwolnieniu tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tyko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Następuje w sytuacji, jeżeli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania dla siebie i rodziny.
W wyniku dokonanej analizy sytuacji finansowej strony skarżącej należało uznać, iż wnioskodawcy nie wykazali, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w swoim utrzymaniu. Wpływ na takie rozstrzygnięcie miało to, iż skarżący dysponują kwotą dochodu w wysokości 2.351,18 zł miesięcznie. W przeliczeniu na jedną osobę dochód wynosi 1.175,59 zł miesięcznie. Poza tym we wniosku nie podali żadnych konkretnych przesłanek, które wskazywałyby na ich trudną sytuację materialną oprócz problemów zdrowotnych. Jednakże i w tym przypadku posłużyli się jedynie ogólnikowymi twierdzeniami.
Istotne w przedmiotowej sprawie jest również i to, że strona skarżąca wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym zaś przepis wyraźnie wskazuje, że w tym stanie rzeczy powinna wykazać, że nie posiada wystarczających środków pieniężnych. Tymczasem uzyskuje miesięcznie dochód w wysokości wskazanej powyżej – tym samym nie spełnia wymagań zawartych w ww. przepisie.
Stwierdzić należy, że strona ponosi wydatki związane ze swym utrzymaniem, co nie jest kwestionowane, pomimo że tego nie wskazała. Z drugiej jednak strony wymaga podkreślenia, że udzielenie stronie prawa pomocy jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Przyjęcie przez stronę skarżącą innego priorytetu w wydatkach nie może stanowić podstawy do uznania, że Skarb Państwa winien kredytować wydatki związane z prowadzeniem przez stronę skarżącą procesów sądowych.
Mając na uwadze powyższe ustalenia postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło