II SA/Bd 451/22
WyrokWSA w Bydgoszczy2022-08-09
Skład orzekający: Jarosław Wichrowski, Joanna Brzezińska, Renata Owczarzak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy umorzenie postępowania w sprawie ustalenia warunków pełnienia służby jest zasadne, gdy wnioskodawca został zwolniony ze służby przed merytorycznym rozstrzygnięciem sprawy?Ratio decidendi
Umorzenie postępowania w sprawie ustalenia warunków pełnienia służby nie jest zasadne, gdy wnioskodawca został zwolniony ze służby przed merytorycznym rozstrzygnięciem. Istnieje konieczność ostatecznego rozstrzygnięcia o warunkach pełnienia służby od dnia wskazanego w pierwotnej propozycji, nawet jeśli stosunek służbowy ustał. Decyzja ustalająca warunki służby, wydana po rozpatrzeniu wniosku, rozstrzyga ostatecznie o warunkach pełnienia służby od dnia wskazanego w propozycji.Stan faktyczny
Skarżący J. M. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z marca 2022 r. o umorzeniu postępowania dotyczącego propozycji pełnienia służby. Organ umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe z uwagi na zwolnienie skarżącego ze służby. Skarżący zarzucił organowi m.in. obrazę przepisów k.p.a. i ustawy o KAS poprzez wadliwe umorzenie postępowania.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jarosław Wichrowski (spr.) Sędziowie sędzia WSA Joanna Brzezińska sędzia WSA Renata Owczarzak po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 9 sierpnia 2022 r. sprawy ze skargi J. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] marca 2022 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania dotyczącego propozycji pełnienia służby uchyla zaskarżoną decyzję.
Decyzją z dnia [...] marca 2022 r., znak [...], Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w B. na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 w zw. z art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm., dalej powoływana jako kpa) w zw. z art. 25 ust. 1 pkt 9 oraz art. 145 ust. 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (t.j. Dz. U. z 2021r. poz. 422 ze zm.) - umorzył w całości postępowanie z wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.
W uzasadnieniu organ wskazał, że na podstawie art. 165 ust. 7 ustawy Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej przedstawił J. M. (dalej określany jako Skarżący) propozycję określającą warunki pełnienia służby w Służbie Celno-Skarbowej w Izbie Administracji Skarbowej w B. z dnia [...] maja 2017 r. nr [...]. Propozycja została przyjęta [...] czerwca 2017 r. W dniu [...] czerwca 2017 r. Skarżący złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. W dniu [...] lipca 2017 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w B. decyzją nr [...] utrzymał w mocy przedstawioną propozycję pełnienia służby w Służbie Celno-Skarbowej z [...] maja 2017 r. Następnie Skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na ww. decyzję z [...] lipca 2017 r., który wyrokiem z 15 maja 2018 r., sygn. akt II SA/Bd 1141/17, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z [...] maja 2017 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w B. złożył skargę kasacyjną od ww. wyroku WSA w Bydgoszczy. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 22 października 2019 r., sygn. akt I OSK 4200/18, uchylił zaskarżony wyrok, a także zaskarżoną decyzją. Decyzją nr [...] z [...] marca 2020 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w B. uchylił w całości przyjętą propozycję pełnienia służby w Służbie Celno-Skarbowej w Izbie Administracji Skarbowej w B. z [...] maja 2017 r. stanowiącą w myśl art. 169 ust. 4 ustawy Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej decyzję ustalającą warunki pełnienia służby oraz ustalił nowe warunki pełnienia służby. Następnie Skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na ww. decyzję z [...] marca 2020 r. WSA w Bydgoszczy wyrokiem z 12 sierpnia 2020 r., sygn. akt II SA/Bd 505/20, uchylił zaskarżoną decyzję. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w B. złożył skargę kasacyjną od ww. wyroku. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 1 października 2021 r., sygn. akt III OSK 4021/21, oddalił skargę kasacyjną.
W dniu [...] października 2020 r. Skarżący złożył pisemne żądanie zwolnienia ze służby. Decyzją nr [...] z [...] stycznia 2021 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w B. zwolnił Skarżącego ze służby w Służbie Celno-Skarbowej na podstawie art. 179 ust. 1 pkt 10 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej z upływem [...] lutego 2021 r.
Ponownie rozpoznając sprawę, organ stwierdził, że niemożliwe jest wydanie decyzji ustalającej warunki pełnienia służby w przypadku, gdy osoba utraciła status funkcjonariusza Służby Celno-Skarbowej. W przedmiotowej sprawie Skarżący został zwolniony ze służby z upływem [...] lutego 2021 r. Taki stan rzeczy powoduje, że postępowanie w sprawie stało się bezprzedmiotowe i w konsekwencji podlega umorzeniu. Stosownie do art. 105 § 1 kpa, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Umorzenie postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa może mieć miejsce wyłącznie wtedy, gdy organ rozpatrujący wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy stwierdzi, że zaszły okoliczności skutkujące bezprzedmiotowością postępowania, co ma miejsce wówczas, gdy w postępowaniu nastąpił brak któregoś z elementów materialno prawnego stosunku prawnego, powodujący brak podstaw do merytorycznego załatwienia sprawy co do jej istoty. Organ ocenił, że w rozpoznawanej sprawie sytuacja prawna i faktyczna związana ze stosunkiem służbowym uległa istotnej zmianie, bowiem stosunek służbowy ustał na etapie ponownego rozpatrzenia wniosku. Organ utracił zatem kompetencje do ingerowania w zakończony przebieg służby Skarżącego. Z tych względów organ nie może rozpatrzeć sprawy pod względem merytorycznym w zakresie wskazanym we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Skargę na ww. decyzję złożył Skarżący, zarzucając jej:
nieważność poprzez oczywistą niezgodność z Konstytucją RP - art. 1, art. 2, art. 7, art. 24, art. 31 ust 3, art. 32 ust. 1, art. 47 i art. 60 Konstytucji RP i Protokołem nr 1 do Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności w związku z art. 8 i art. 14 Konwencji (Dz. U. z dnia 4 kwietnia 1995 r. ze zm.) poprzez pominięcie w wydanej decyzji art. 165 ust.7, art.169 ust.4 oraz art. 171 ust. 1 ustawy Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej;
obrazę art. 105 § 1 w związku z art. 110 kpa poprzez wadliwe i niezasadne umorzenie postępowania;
obrazę art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 § 1 i art. 80 kpa poprzez błędną ocenę dowodów prowadzącą do wadliwego rozstrzygnięcia, w tym wadliwego ustalenia, że nie można mu zaproponować lepszych warunków służby w sytuacji, gdy dokumentacja jasno dowodzi, że pierwotna decyzja (propozycja z [...] .05.2017 r.) była wadliwa, a ponadto ustawodawca wyraźnie i z rozmysłem stworzył konstrukcję, w myśl której Skarżący najpierw przyjmuje propozycję służby, a potem może ją zaskarżyć;
obrazę art. 107 § 1 pkt 4, 6, i 7 kpa poprzez naruszenie przepisów o treści decyzji administracyjnej z uwagi na błędne podanie i zastosowanie podstawy prawnej i brak merytorycznego uzasadnienia;
naruszenie art. 165 ust. 7, art. 169 ust. 4, art. 171 ust. 1 pkt 2 p.w.K.A.S. w związku z art. 138 § 1 ust. 2 kpa z uwagi na przyjęcie w decyzji błędnej konstrukcji prawnej, że warunki pełnienia służby ustalane w decyzji wydanej na wniosek Skarżącego o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczącej złożonej mu przez organ propozycji z [...].05.2017 r. mogą obowiązywać jedynie od dnia doręczenia decyzji ustalającej nowe warunki służby, a nie, jak to wynika z przepisów, od 1 czerwca 2017 r., który to dzień został określony w przedstawionej przez organ propozycji służby z [...].05.2017 r.
Wskazując na powyższe zarzuty, Skarżący wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji poprzez wydanie decyzji ustalającej nowe warunki pełnienia służby na dzień 1 czerwca 2017 r. do 14 lutego 2021 r., w części dotyczącej stanowiska oraz uposażenia oraz ustalenie nowych warunków pełnienia służby w zakresie uposażenia zasadniczego według stanu prawnego i faktycznego na dzień 31 maja 2017 r., tj. z mnożnikiem 2.828 kwoty bazowej ustalonej w ustawie budżetowej i określeniem dnia 1 czerwca 2017 r. jako dnia, od którego one obowiązują, zasądzenie wypłaty powstałej różnicy należnego zaległego uposażenia zasadniczego wraz z pochodnymi (tj. uwzględniającego dodatek za wieloletnią służbę, dodatek kontrolerski, nagrody roczne, nagrody jubileuszowe, dodatek za godziny nocne), począwszy od 1.06.2017 r. wraz z ustawowymi odsetkami od zaległości, ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ, z obowiązkiem uwzględnienia przez organ w nowej decyzji linii orzeczniczej i ocen prawnych przedstawionych w wyrokach sądu WSA w Bydgoszczy i NSA w Warszawie,
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości swoją dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Błędne jest stanowisko organu, że w przedmiotowej sprawie zaistniały przesłanki umorzenia postępowania określone w art. 105 § 1 kpa. Należy zauważyć, że zgodnie art. 171 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 1948 ze zm., dalej powoływana jako p.w.K.A.S.), w przypadku przyjęcia propozycji zatrudnienia albo pełnienia służby, z dniem określonym w propozycji, dotychczasowy stosunek służby w służbie przygotowawczej albo stałej przekształca się odpowiednio w stosunek pracy albo służby w Służbie Celno-Skarbowej, odpowiednio na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony albo określony, mianowania do służby przygotowawczej albo służby stałej. W propozycji skierowanej do Skarżącego z [...] maja 2017 r. widnieje zapis, że "Zaproponowane warunki służby, po ich przyjęciu, będą obowiązywać od dnia 1 czerwca 2017 r.". Wobec przyjęcia przez Skarżącego propozycji z tym właśnie dniem doszło do przekształcenia jego dotychczasowego stosunku służbowego w Służbie Celnej w stosunek służbowy w Służbie Celno-Skarbowej. Tym samym w tym dniu przestały obowiązywać warunki dotychczasowej służby, a warunki nowego stosunku służbowego, które mają obowiązywać od dnia określonego w propozycji, są przedmiotem rozstrzygnięcia zawartego w propozycji. Ustawodawca w art. 169 ust. 4 p.w.K.A.S. przewidział jednakże, że pomimo samego przyjęcia propozycji pełnienia służby możliwe jest kwestionowanie warunków nowej służby, a jednocześnie - że takie zakwestionowanie nie wstrzymuje wykonania decyzji (propozycji). Ze wskazania przez ustawodawcę, że pomimo zakwestionowania poprzez złożenie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy decyzja (propozycja) jest wykonywana, wynika, że w takim przypadku decyzja (propozycja) o warunkach pełnienia służby od dnia wskazanego w propozycji jest rozstrzygnięciem tymczasowym. Dopiero decyzja wydana po rozpatrzeniu wniosku, o którym mowa w art. 169 ust. 4 p.w.K.A.S., rozstrzyga w sposób ostateczny o warunkach pełnienia służby - i to od "dnia wskazanego w propozycji" służby w Służbie Celno - Skarbowej, bo taki jest okres czasowy, o którym ma orzec organ odnośnie uprawnień i obowiązków funkcjonariusza.
Wobec powyższego ustanie stosunku służbowego przed rozstrzygnięciem sprawy przez organ nie powoduje bezprzedmiotowości postępowania. Nadal istnieje konieczność ostatecznego rozstrzygnięcia o warunkach pełnienia służby od dnia wskazanego w propozycji.
Ze względu na powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2022 r. poz. 329, dalej powoływana jako "ppsa"), Sąd uchylił zaskarżoną decyzję.
W ponownym postępowaniu organ winien wydać decyzję rozstrzygającą o warunkach pełnienia służby przez Skarżącego od dnia 1 czerwca 2017 r., stosując się do powyższego stanowiska, jak też stanowiska zawartego w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 1.10.2021 r., III OSK 4022/21.
Na podstawie art. 119 pkt 2 ppsa sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło