II SA/Bd 513/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Grzegorz Saniewski Sędziowie: sędzia WSA Joanna Janiszewska – Ziołek (spr.) sędzia WSA Joanna Brzezińska Protokolant starszy sekretarz sądowy Krystyna Witt po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 listopada 2018 r. sprawy ze skargi A. I. na postanowienie Wojewody z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie, 2. zasądza od Wojewody na rzecz A. I. kwotę [...]([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wojewoda [...] zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] r., na podstawie art. 58 § 1 i 2 oraz art. 59 § 1 i 2 k.p.a. odmówił A. I. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty [...] z [...] r. w sprawie utraty statusu osoby bezrobotnej z dniem [...] r. Powyższe postanowienie zapadło w następujących okolicznościach. Odwołanie A. I. od w/w decyzji Starosty [...] złożone zostało [...] r. Postanowieniem z [...] r. Wojewoda stwierdził, że odwołanie to zostało wniesione z uchybieniem terminu przewidzianym dla jego wniesienia. Argumentując wydane rozstrzygnięcie organ odwoławczy wskazał, że na podstawie akt sprawy należało przyjąć, że decyzja organu I instancji została doręczona przez pocztę na adres zamieszkania A. I.. W związku zaś z niepodjęciem w terminie korespondencji, w oparciu o przepis art. 44 k.p.a. zachodziły podstawy do przyjęcia "prawnej fikcji doręczenia" - polegającej na uznaniu korespondencji za skutecznie doręczoną mimo, że strona postępowania faktycznie nie zapoznała się z treścią kierowanej do niej korespondencji. Skarga wniesiona przez A. I. od tego rozstrzygnięcia została uwzględniona i Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z 10 października 2017 r. w sprawie II SA/ Bd 335/17 uchylił zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd wskazał na nieskuteczność doręczenia A. I. przesyłki zawierającej decyzję z [...] r. w trybie art. 44 k.p.a. Po ponownym rozpoznaniu sprawy Wojewoda wydał zaskarżone postanowienie, w uzasadnieniu którego wskazał, że operator pocztowy na stronie http://www.poczta-polska.pl potwierdził powtórne awizowanie przesyłki. W dalszej części swojego rozstrzygnięcia Wojewoda przedstawił argumentację wskazującą, jego zdaniem, na brak podstaw do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Przy czym organ odnosił się do okoliczności opisanych w skardze przez A. I. – a dotyczących przyczyn nie zgłoszenia się przez niego do Powiatowego Urzędu Pracy w terminie wyznaczonym na [...] r. W skardze wniesionej od powyższego postanowienia A. I. wniósł o jego uchylenie. Skarżący wyraził pogląd, zgodnie z którym nie doszło do skutecznego doręczenia jemu decyzji pozbawiającej go statusu osoby bezrobotnej z uwagi na nie dochowanie wymogu dotyczącego wskazania sposobu zawiadomienia go o złożeniu korespondencji listowej. Skarżący opisał również okoliczności związane z jego nieobecnością w miejscu zamieszkania w sierpniu 2016 r. i kolejnych miesiącach. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zaprezentowane w motywach zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżone postanowienie narusza obowiązujące przepisy w sposób wskazany w art. 145 § 1 pkt 1 lit.c p.p.s.a. Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie, w którym organ II instancji odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty [...] z [...] r. Przed przystąpieniem do rozważań, które doprowadziły Sąd do wniosku o konieczności uwzględnienia skargi, w pierwszej kolejności odnotować należy, że sprawa zachowania terminu do wniesienia powyższego odwołania była już przedmiotem kontroli i oceny sądowej. W sprawie tej Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wypowiedział się w wyroku z 10 października 2017 r., sygn. akt II SA/Bd 335/17. Przy kontroli legalności zaskarżonego postanowienia należało więc mieć na uwadze regulację prawną zawartą w art. 153 p.p.s.a., zgodnie z którym ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Przytoczony przepis ma charakter bezwzględnie obowiązujący, a wyrażona w nim zasada związania orzeczeniem sądu oznacza, że orzeczenie to oddziałuje na przyszłe postępowanie, tak administracyjne, jak i sądowoadministracyjne. Zarówno organ administracji, jak i sąd, rozpatrując sprawę ponownie, obowiązane są zastosować się do oceny prawnej oraz wskazań zawartych w uzasadnieniu wyroku, zaś naruszenie przez organ administracji publicznej art. 153 p.p.s.a., w razie złożenia skargi, powoduje konieczność uchylenia zaskarżonego aktu. Wyjaśnić też należy, że w pojęciu "ocena prawna" mieści się przede wszystkim wykładnia przepisów prawa materialnego i prawa procesowego, a także sposób ich zastosowania w rozpoznawanej sprawie. Może ona zatem dotyczyć ujawnionych w postępowaniu administracyjnym istotnych okoliczności stanu faktycznego, w szczególności kwestii zastosowania do nich określonych regulacji prawnych. Wskazania co do dalszego postępowania zasadniczo stanowią natomiast konsekwencję oceny prawnej, określając sposób i kierunek działania przy ponownym rozpoznaniu sprawy. Dostrzec również trzeba, że obowiązek wynikający ze związania oceną prawną oraz wskazaniami co do dalszego postępowania może być wyłączony jedynie w wypadku zmiany stanu prawnego bądź wzruszenia wyroku zawierającego ocenę prawną w przewidzianym do tego trybie. Ponadto przyjąć należy, że odstąpienie od wiążącej oceny będzie dopuszczalne także w przypadku istotnej zmiany okoliczności faktycznych, tj. gdy po wydaniu wyroku, w prowadzonym ponownie postępowaniu zmianie ulegną istotne okoliczności i ustalony zostanie stan faktyczny odmienny od przyjętego przez sąd za podstawę dokonanej oceny. Rozstrzygając niniejszą sprawę, Sąd był zatem związany zarówno ustaleniami, jak i oceną prawną oraz wskazaniami zawartymi w/w wyroku z dnia 10 października 2016 r. W związku z tym celowe jest przypomnienie, że w wyroku tym Sąd uznał, że przesyłka zawierająca zaskarżoną w drodze odwołania decyzję, skierowana na prawidłowy adres skarżącego, nie została w sposób prawidłowy doręczona na podstawie art. 44 k.p.a. W stanie faktycznym sprawy zwrotne potwierdzenie odbioru pisma, zawierającego decyzję nie zostało prawidłowo wypełnione przez doręczyciela. Z tych też względów należy przypuszczać, że organ I instancji zdecydował się na ponowne doręczenie skarżącemu decyzji z [...] r. W toku dalszego postępowania, po wydaniu rozstrzygnięcia w sprawie II SA/Bd 335/17 nie zostały ujawnione żadne nowe okoliczności faktyczne, które mogłyby prowadzić od odmiennej oceny prawidłowości wypełnienia przez doręczyciela dokumentu zwrotnego potwierdzenia odbioru korespondencji. Taką okolicznością nie jest z pewnością informacja pozyskana przez organ odwoławczy ze strony http://www.poczta-polska.pl. Nie jest bowiem uzasadnione prawnie zastępowanie wymogu wypełnienia formularza zwrotnego potwierdzania odbioru zapisami podanymi w rejestrze elektronicznym umieszczonym na stronie internetowej Poczty Polskiej, w sytuacji gdy Poczta Polska zastrzega, że umieszczone w tym rejestrze informacje mają tylko charakter poglądowy. W rozpoznawanej sprawie najistotniejsze znaczenie ma to, że Wojewódzki Sąd Administracyjny formułując w uzasadnieniu wyroku z 10 października 2017 r. wskazania ponownego postępowania wypowiedział się wyraźnie: "kierując się przedstawiona oceną prawną sądu, organ powinien rozpoznać odwołanie merytorycznie". Tymczasem organ, wbrew ocenie prawnej Sądu, wydał zaskarżone postanowienie w oparciu o przepisy art. 58 k.p.a. wprowadzające instytucję przywrócenia uchybionego terminu. Skoro ma ona na celu usunięcie ujemnych następstw procesowych uchybienia terminu procesowego, organ odwoławczy ponownie zatem przyjął, że w sprawie doszło do przekroczenia ustawowego terminu do wniesienia odwołania - co pozostaje w wyraźnej sprzeczności z ustaleniami przyjętymi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w sprawie II SA/Bd 335/17. W tym stanie rzeczy, wobec stwierdzonego naruszenia przez organ odwoławczy przepisów prawa procesowego (w tym art. 153 p.p.s.a) w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd na podstawie 145 § 1 pkt 1 lit.c p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie. Rozstrzygając ponownie sprawę organ powinien wydać decyzję eliminującą wskazane uchybienia tj. wykonać wskazania zawarte w uzasadnieniu wyroku WSA w Bydgoszczy z dnia 10 października 2017 r., sygn. akt II SA/Bd 335/17 i rozpoznać merytorycznie odwołanie od decyzji organu I instancji. O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a., zasądzając od organu na rzecz skarżącego koszty postępowania sądowego w kwocie [...]zł, na które składają się koszty przejazdu do Sądu.