II SA/Bd 536/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Włodarska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Wojciech Jarzembski Sędzia WSA Joanna Brzezińska Protokolant asystent sędziego Dawid Myszyński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 września 2015 r. sprawy ze skargi [...][...]Polska Sp. z o.o. w [...] na decyzję Dyrektora Izby Celnej w [...] z dnia [...]marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem postanawia zawiesić postępowanie. Decyzją z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej w T. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w B. z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier poza kasynem gry. Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowił m.in. art. 89 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz. 1540 ze zm. określanej dalej jako "u.g.h."). Na powyższą decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. spółka H. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W skardze zarzuciła m.in. naruszenie art. 14 ust. 1, art. 89 oraz art. 91 ustawy o grach hazardowych, kwestionując zgodność tych przepisów z Konstytucją RP skarżąca Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w B. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w T. wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Pismem z 15 września 2015 r. spółka zwróciła się do Sądu z wnioskiem o zawieszenie postępowania. W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że wnosi o zawieszenie do czasu rozstrzygnięcia przez Sąd Najwyższy w sprawie I KZP 6/15 zagadnienia wstępnego skierowanego przez Sąd Okręgowy w Częstochowie, VII Wydział Karny Odwoławczy, rozstrzygnięcia przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej pytania prejudycjalnego skierowanego 24 kwietnia 2015 r. przez Sąd Okręgowy w Łodzi, V Wydział Karny Odwoławczy w sprawie V Kz 142/15 oraz do czasu wydania orzeczenia przez Naczelny Sad Administracyjny w sprawie II GSK 686/13, w której NSA wystąpił do Trybunału z pytaniem prawnym. Skarżąca wyjaśniła, że postanowieniem z 15 stycznia 2014 r. NSA stwierdził, że jeżeli TK nie podzieli zarzutów postawionych w tym pytaniu (nie stwierdzi niekonstytucyjności wskazanych przepisów), to NSA stanie przed koniecznością dokonania samodzielnej oceny skutku prawnego braku notyfikacji przepisów ustawy o grach hazardowych, które mogłyby doprowadzić do uznania, że nie ma podstaw do odmowy stosowania tych przepisów, mimo niedopełnienia obowiązku notyfikacji. W ocenie spółki z powyższego wynika, że NSA przesądzi kwestię dotyczącą stosowania przepisów ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych, które nie zostały notyfikowane. Spółka podkreśliła, że nie budzi wątpliwości, iż nie można różnicować skutków zaniechania obowiązku notyfikacji na gruncie prawa karnego czy prawa administracyjnego, w związku z czym zasadne jest zawieszenie postępowania do momentu podjęcia rozstrzygnięcia przez SN. Dodatkowo spółka zwróciła uwagę, że orzeczenie NSA, które zapadnie w sprawie o sygn. akt II GSK 686/13, po wyroku TK z 11 marca 2015 r. (sygnatura P 4/14), będzie miało wpływ na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie, gdyż NSA przesądzi kwestię dotyczącą stosowania przepisów ustawy o grach hazardowych, które nie zostały notyfikowane. Na rozprawie w dniu 23 września 2015 r. pełnomocnik Dyrektora Izby Celnej w T. wniósł o zawieszenie postępowania do czasu rozstrzygnięcia pytania prawnego Prokuratora Generalnego przez Sąd Najwyższy w sprawie I KZP 10/15 dotyczącego możliwości stosowania przez sądy art. 91 ust. 3 Konstytucji w związku z brakiem notyfikacji przepisów technicznych ustawy o grach hazardowych oraz do czasu uzyskania pisemnego uzasadnienia wyroku NSA z dnia 17 września 2015 r., sygn. akt II GSK 1296/15 (poprzednia sygn. II GSK 686/13), w której to sprawie NSA zwracał się do Trybunału Konstytucyjnego z wnioskiem dotyczącym konstytucyjności art. 89 ustawy o grach hazardowych w związku z brakiem notyfikacji. Pełnomocnik podniósł, że Sąd Okręgowy w Łodzi w sprawie V Kz 142/15 postanowieniem z dnia 24 kwietnia 2015 r. zwrócił się do Trybunału Sprawiedliwości z pytaniem prejudycjalnym dotyczącym tego czy brak notyfikacji przepisów uznanych za techniczne umożliwia różnicowanie skutków prawnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a."), sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Przepis ten określa przesłanki fakultatywnego zawieszenia postępowania, uwzględniając względy celowościowe. Zagadnienie wstępne musi mieć bowiem wpływ na wynik danego postępowania. Praktyka sądowa wykształciła szerokie rozumienie zwrotu "rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania", wychodząc w tym zakresie poza tradycyjne rozumienie prejudycjalności postępowania, np. w przypadku podjęcia stosownej uchwały przez Naczelny Sąd Administracyjny lub wystąpienia do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym (zob. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 sierpnia 2009 r. sygn. akt I FZ248/09 oraz z 20 maja 2008 r., publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl; M. Niezgódka-Medek [w:] B.Dauter, B.Gruszczyński, A.Kabat, M.Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz; Zakamycze 2006). W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że zawieszenie postępowania sądowego powinno być uzasadnione względami celowościowymi, sprawiedliwości, jak również ekonomiki procesowej, przy czym celowość zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego na podstawie art. 125 § pkt 1 p.p.s.a. powinna być analizowana z punktu widzenia wystąpienia w przyszłości ewentualnej konieczności uruchomienia nadzwyczajnych środków wzruszania rozstrzygnięć ostatecznych, np. przesłanek do wznowienia postępowania administracyjnego lub stwierdzenia nieważności decyzji (por. postanowienie NSA z dnia 13 czerwca 2008 r., sygn. akt I FZ 221/08). Wyjaśnić należy także, że zgodnie z art. 126 p.p.s.a. sąd może zawiesić postępowanie na zgodny wniosek stron. W niniejszej sprawie tego rodzaju zgodność stanowisk stron występuje, gdyż obie strony wyraziły jednakową wolę zawieszenia postępowania. Rozważając przesłanki zawieszenia postępowania Sąd wziął pod uwagę okoliczność przedstawienia przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 15 stycznia 2014 r. o sygn. akt II GSK 686/13, na podstawie art. 193 Konstytucji RP, Trybunałowi Konstytucyjnemu pytania prawnego: "Czy art. 14 ust. 1 i art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy o grach hazardowych są zgodne: a) z art. 2 i 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, b) z art. 20 i 22 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej?", oraz to, że w dniu 11 marca 2015 r. Trybunał Konstytucyjny wydał wyrok w powyższej sprawie (sygn. P 4/14), stwierdzając, że art. 14 ust. 1 i art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych są zgodne z art. 2 i art. 7 w związku z art. 9 Konstytucji RP oraz art. 20 i art. 22 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP. Jednak w ocenie Sądu rozstrzygnięcie niniejszej sprawy zależy od stanowiska, jakie przedstawi Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie o sygn. akt II GSK 1296/15 (dawnej: II GSK 686/13), w której w dniu 17.09.2015 r. zapadł wyrok uchylający zaskarżony wyrok WSA w Gliwicach oraz decyzje organu I i II instancji. Do wyroku tego nie zostało do tej pory sporządzone uzasadnienie. Podkreślić należy, że w sprawie tej NSA wyrazi swój pogląd prawny w kwestii, czy przepisy ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych mają charakter przepisów technicznych w rozumieniu Dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998 r., ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego i czy wymagały uprzedniej notyfikacji Komisji Europejskiej według art. 8 ust. 1 tej dyrektywy. Pogląd ten będzie miał istotne znaczenie w sprawie niniejszej i nie tylko w tej sprawie. Należy bowiem wskazać iż bardzo dużo postępowań o analogicznym stanie prawnym i faktycznym toczy się przed sądami administracyjnymi, a przede wszystkim to, że występuje znaczna rozbieżność w orzecznictwie sądowoadministracyjnym w tej kwestii. W ocenie Sądu, zachowanie jednolitości orzecznictwa w tej fundamentalnej kwestii jest niezwykle istotne. Mając zatem na uwadze, że pogląd prawny, wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w powołanej wyżej sprawie będzie miał wpływ na rozstrzygnięcie kwestii legalności zaskarżonej decyzji także w niniejszej sprawie, Sąd uznał za celowe zawieszenie postępowania na podstawie art. 126 p.p.s.a. ze względu na zgodny wniosek stron. Dodatkowo należy podnieść, że moc wiążąca wyroku, określona w art. 170 p.p.s.a., oznacza, że dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu. Zatem w kolejnym postępowaniu, w którym pojawia się dana kwestia, nie może być już ona ponownie badana. Istota mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia sądu wyraża się bowiem w tym, że także inne sądy i inne organy państwowe, a w wypadkach przewidzianych w ustawie także inne osoby, muszą brać pod uwagę fakt istnienia i treść prawomocnego orzeczenia sądu. Skutkiem mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia jest to, że przesądzenie we wcześniejszym wyroku kwestii o charakterze prejudycjalnym oznacza, że w postępowaniu późniejszym ta kwestia nie może być już w ogóle badana (por. wyrok NSA z dnia 6 marca 2008 r., sygn. akt II OSK 152/07). Z tych względów, Sąd rozpoznający niniejszą sprawę, po dokonaniu oceny z punktu widzenia celowości, sprawiedliwości, oraz ekonomiki procesowej doszedł do przekonania, że należy zawiesić prowadzone w niniejszej sprawie postępowanie. Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji – na podstawie art. 126 p.p.s.a.