II SA/Bd 545/11

Dnia 3 listopada 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Wiesław Czerwiński Sędziowie: sędzia WSA Małgorzata Włodarska (spr.) sędzia WSA Jarosław Wichrowski Protokolant: Krzysztof Cisewski po rozpoznaniu w II Wydziale na rozprawie w dniu 3 listopada 2011 roku sprawy ze skargi J. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2011 r., nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności zażalenia 1. oddala skargę, 2. przyznaje adw. S.M. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy) 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. II SA/Bd 545/11 Uzasadnienie Pismem z dnia [...] skarżąca J. W. zwróciła się do Wójta Gminy B. o uzupełnienie decyzji administracyjnej z dnia [...], nr [...], w trybie art. 111 kpa, co do możliwości wniesienia w stosunku do tej decyzji powództwa do sądu powszechnego. Postanowieniem z dnia [...] Wójt Gminy B. odmówił uzupełnienia decyzji z dnia [...] (Nr [...]) odmawiającej przyznanie świadczenia z pomocy społecznej w formie zasiłku okresowego, z uwagi na brak możliwości przeprowadzenia wywiadu środowiskowego, twierdząc że od tej decyzji nie przysługuje na aktualnym etapie prowadzenia postępowania administracyjnego środek odwoławczy w postaci powództwa do sądu powszechnego. Uznał, że wydana decyzja jest kompletna - zawiera wszystkie składniki, o których mowa w art. 107 § 1 kpa. Wskazał na treść art. 127, 129 § 1 i 17 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071; ze zm.) dalej powoływanej w skrócie: "kpa", oraz na orzeczenie sądów administracyjnych, z których wynika, że na postanowienie o odmowie uzupełnienie decyzji nie służy zażalenie. W zażaleniu na to postanowienie skarżąca wniosła o jego uchylenie, przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji i wskazanie jemu okoliczności jakie należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpoznaniu sprawy. Skarżąca zarzuciła organowi nie rozpoznanie istoty sprawy dotyczącej jej wniosku i nie ujawnienie na jakim etapie postępowania przysługuje jej powództwo do sądu powszechnego i przez to naruszenie zasad wynikających z art. 8 i 9 kpa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. (SKO) postanowieniem z dnia [...], na podstawie art. 134 kpa stwierdziło niedopuszczalność zażalenia skarżącej. SKO stwierdziło, że na postanowienie o odmowie uzupełnienia decyzji nie służy zażalenie, nie jest to postanowienie kończące postępowanie, ani też rozstrzygające sprawę co do istoty. Postanowienie to, tak jak i decyzja w przedmiocie uzupełnienia, nie stanowi samoistnego aktu administracyjnego, nie rozstrzyga bowiem odrębnej sprawy, zaliczane jest do grupy postanowień wydawanych podczas postępowania administracyjnego dotyczących poszczególnych kwestii wynikających w toku postępowania, lecz nie rozstrzygających o istocie sprawy. W skardze na powyższe rozstrzygniecie skarżącego wniosła o jego uchylenie i przekazanie sprawy SKO celem merytorycznego rozpoznania. Skarżąca zarzuciła organowi bezpodstawne przyjęcie, że jej zażalenie na postanowienie wójta z dnia [...] o odmowie uzupełnienie decyzji z dnia [...] nie zasługuje na uwzględnienie, naruszenie w związku z tym art. 8 i 9 kpa, a także art. 139 kpa poprzez jego błędną wykładnię i bezzasadne przyjęcie, że zażalenie na postanowienie Wójta z dnia [..] jest niedopuszczalne. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie jako niedopuszczalnej podtrzymując poza tym, swoje argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. W piśmie procesowym z dnia 12 października 2011 r. pełnomocnik skarżącej wniósł o nie uwzględnienie stanowiska SKO zawartego w odpowiedzi na skargę, z uwagi na brak podstaw prawnych do odrzucenia skargi. Wskazał, że postanowienie organu II instancji stwierdzające niedopuszczalność zażalenia należy traktować jak akt administracyjny kończący postępowanie w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270; ze zm.), dalej powoływanej w skrócie jako: "p.p.s.a." Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269; ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem. Zgodnie natomiast z przepisem art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg między innymi na postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym kończące postępowanie. Jako takie należy, zdaniem sądu uznać zaskarżone postanowienie SKO o niedopuszczalności zażalenia. Postanowienie to bowiem wywołuje skutek prawny w postaci ustania postępowania odwoławczego wszczęto w dniu wpłynięcia zażalenia do organu II instancji, kończąc postępowanie odwoławcze. Odnosząc się zatem do zarzutu SKO zawartego w odpowiedzi na skargę, stwierdzić należy, że nie ma podstaw prawnych do odrzucenia skargi. Podlegała ona więc merytorycznemu rozpoznaniu przez Sąd. W jego efekcie należało uznać, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie nie narusza przepisów prawa materialnego w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy, ani przepisów postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nie ma też podstaw do wznowienia postępowania, ani stwierdzenia nieważności postanowienia, a tylko w przypadku stwierdzenia powyżej wymienionych przesłanek, wynikający z przepisu art. 145 § 1 p.p.s.a., możliwe byłoby uwzględnienie skargi. Wskazać należy, że przedmiotem kontroli sądu było postanowienie SKO z dnia [...], wydane na podstawie art. 134 w zw. z art. 144 kpa, stwierdzające niedopuszczalność zażalenia na postanowienie Wójta Gminy B. z dnia [....], którym odmówiono uzupełnienia decyzji z dnia [...]. Podstawę prawną wydania postanowienia przez Wójta w dniu [...] stanowił przepis art. 111 § 1 kpa. Zgodnie z tym przepisem strona może w terminie czternastu dni o dnia doręczenia decyzji zażądać jej uzupełnienia co do rozstrzygnięcia bądź co do prawa odwołania, wniesienia w stosunku do decyzji powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego albo sprostowania zawieszonego w decyzji pouczenia w tych kwestiach. Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 listopada 2000 r.; sygn. akt II SA/Gd 1783/98 (ONSA 2002, Nr 1, poz. 23), że orzeczenie o uzupełnieniu decyzji lub o odmowie jej uzupełnienia (art.111 kpa), inaczej niż w procedurze cywilnej (art. 351 kpc) nie ma bytu samodzielnego pozostaje częścią aktu, którego uzupełnienia domaga się strona. Zgłoszenie żądania uzupełnienia decyzji przesuwa jedynie początek liczenia terminu wniesienia odwołania na dzień doręczenia stronie odpowiedzi (decyzji uzupełniającej albo postanowienia o odmowie uzupełnienia - art. 111 § 2 kpa). Podkreślić należy, że na postanowienie o odmowie uzupełnienia decyzji, tak jak i na postanowienie o uzupełnieniu decyzji zażalenie nie przysługuje, co wynika wprost z przepisu art. 141 § 1 kpa, zgodnie z którym na wydane w toku postępowania postanowienie służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Kpa nie przewiduje zaś zażalenia na postanowienie wydane w trybie art. 111 § 1 kpa. Nie jest też ono postanowieniem kończącym postępowanie, ani też rozstrzygającym sprawę co do istoty. Zgodnie z art. 142 kpa postanowienie na które nie służy zażalenie strona może zaskarżyć tylko w odwołaniu od decyzji. Skoro zatem przepisy kpa nie przewidują możliwości wniesienia zażalenia na postanowienie w przedmiocie uzupełnienia decyzji, to zażalenie na takie postanowienie jest niedopuszczalne. W tej sytuacji, jak słusznie uznało SKO zastosowanie znajduje przepis art. 134 w zw. z art. 144 kpa. Zgodnie z tymi przepisami organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania (zażalenia) oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania (zażalenia). Postanowieniem w tej sprawie jest ostateczne. Uznając zatem, że rozstrzygnięcie SKO odpowiada prawu, orzeczono o oddaleniu skargi zgodnie z art. 151 p.p.s.a. O kosztach orzeczono według zasady wynikającej z art. 250 p.p.s.a.