II SA/Bd 573/21
WyrokWSA w Bydgoszczy2021-08-17
Skład orzekający: Joanna Brzezińska, Renata Owczarzak, Jarosław Wichrowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nowa okoliczność faktyczna w postaci ustalenia daty produkcji kotła (1985 r.) zamiast daty jego oddania do użytkowania w nowej lokalizacji (2011 r.) stanowi podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ustalającą wymagania w zakresie ochrony środowiska, a w konsekwencji do uchylenia tej decyzji?Ratio decidendi
Nowa okoliczność faktyczna w postaci daty produkcji kotła nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania, jeśli nie wpływa na prawidłowość ustaleń dotyczących daty oddania instalacji do użytkowania w nowej lokalizacji i w nowej konfiguracji. Kluczowe znaczenie dla ustalenia standardów emisyjnych ma data oddania instalacji do użytkowania w aktualnym miejscu eksploatacji, a nie data produkcji lub wcześniejszego użytkowania urządzenia w innej lokalizacji. W przypadku przeniesienia kotła do nowej lokalizacji i jego ponownego oddania do użytkowania, należy stosować standardy emisyjne właściwe dla nowej instalacji.Stan faktyczny
Spółka zgłosiła instalację kotłowni i magazynowania paliw. Starosta wydał decyzję ustalającą wymagania w zakresie ochrony środowiska dla tej instalacji. Po pewnym czasie organ powziął informację, że jeden z kotłów został wyprodukowany w 1985 r., a nie w 2011 r., jak wskazano w zgłoszeniu, i został przeniesiony do zakładu w 2011 r. Starosta wznowił postępowanie, ale odmówił uchylenia pierwotnej decyzji, uznając, że data produkcji kotła nie wpływa na standardy emisyjne w nowej konfiguracji instalacji. SKO utrzymało tę decyzję w mocy. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając błędną wykładnię przepisów i niewłaściwe ustalenie daty oddania instalacji do użytkowania.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Brzezińska Sędziowie sędzia WSA Renata Owczarzak (spr.) sędzia WSA Jarosław Wichrowski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 sierpnia 2021 r. sprawy ze skargi X. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2021 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia ostatecznej decyzji dotyczącej ustalenia wymagań w zakresie ochrony środowiska oddala skargę.
II SA/Bd 573/21
UZASADNIENIE
W dniu [...] kwietnia 2019 r. [...] [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W., na podstawie art. 152 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska, dokonała zgłoszenia instalacji: kotłowni oraz instalacji do magazynowania paliw płynnych. W dniu [...] czerwca 2019 r. Starosta [...] w oparciu o dane zawarte we wniosku, uzupełnione o późniejsze wyjaśnienia przyjął zgłoszenie instalacji energetycznej (kotłownia zakładowa) o łącznej mocy urządzeń wynoszącej 4,94 MW, w ramach której eksploatowane są dwa kotły - tj. kocioł parowy ER-125-043 [...] o mocy 2,45 MW produkujący parę na cele technologiczne oraz kocioł parowy ER-125/20 o mocy 2,49 MW, będący kotłem awaryjnym, które to kotły podłączone są do jednego wspólnego emitora (komina stalowego) oznaczonego symbolem E-1 o wysokości 25,2 i średnicy 0,72m oraz instalacji do magazynowania paliw płynnych - zbiornika na paliwo (olej napędowy) o pojemności 3500 L.
W związku z przyjęciem zgłoszenia Starosta [...] wszczął z urzędu postępowanie w sprawie wydania decyzji w trybie art. 154 ustawy - Prawo ochrony środowiska dla instalacji energetycznej (kotłowni zakładowej) eksploatowanej na terenie zakładu spółki przy ul. [...] w miejscowości T. gmina B. B., powiat bydgoski.
Przedmiotowe postępowanie zakończyło się [...] lipca 2019 r. wydaniem decyzji w sprawie znak: [...] ustalającej wymagania w zakresie ochrony środowiska dla instalacji energetycznej, w której skład wchodzą źródła o łącznej mocy 4,94 MW, eksploatowanej na terenie zakładu spółki [...] [...] sp. z o.o. z siedzibą w W., zlokalizowanego w obrębie nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] przy ul. [...] w miejscowości T., gmina B. [...], powiat [...]. Ze względu na moc obu kotłów przekraczającą 1 MW standardy emisyjne instalacji energetycznej ustalono w oparciu o przepisy rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 1 marca 2018 r. w sprawie standardów emisyjnych dla niektórych rodzajów instalacji, źródeł spalania paliw oraz urządzeń spalania lub współspalania odpadów (Dz.U. z 2018 r. poz. 680). Dla obu kotłów przyjęto standardy emisyjne określone w załączniku nr [...] do ww. rozporządzenia, dotyczące średnich źródeł spalania paliw będących źródłami istniejącymi, dla których wniosek o wydanie pozwolenia na budowę złożono po dniu [...] listopada 2002 r. lub które zostały oddane do użytkowania po dniu [...] listopada 2003 r. oraz dotyczące średnich źródeł spalania paliw, będących źródłami istniejącymi, w których po dniu [...] listopada 2003 r. dokonano istotnej zmiany instalacji, o której mowa w art. 3 pkt 7 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska. Powyższa decyzja stała się ostateczna w dniu [...] sierpnia 2019 r.
W dniu [...] maja 2020 r. organ prowadzący postępowanie powziął informację (e-mail od działającego w postępowaniu nr [...] pełnomocnika [...] [...] Sp. z o.o.), iż kocioł ER-125-043 [...] stanowiący element składowy przyjętej instalacji energetycznej został wyprodukowany w roku 1985, a nie jak wskazywano w zgłoszeniu w 2011 r. W roku 2011 nastąpiło jego przeniesienie do zakładu położonego w T.. Ze względu na fakt, iż zdaniem organu prowadzącego postępowanie informacja powyższa była istotna pod względem wielkości ustalonych standardów emisyjnych dla kotła, Starosta [...] postanowieniem z dnia [...] czerwca 2020 r., w oparciu o treść art. 145 § 1 pkt 5 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, wznowił z urzędu postępowanie w sprawie zakończonej ostateczną decyzją ze względu na wyjście na jaw istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nieznanych organowi, który wydał decyzję.
Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, co do przyczyn wznowienia oraz rozstrzygnięcia istoty sprawy, organ uznał, iż pomimo tego, że kocioł parowy [...] ER-125-043 został wyprodukowany w roku 1985 to nie może to być utożsamiane z datą wydania pozwolenia na budowę lub odpowiednika takiego pozwolenia, gdyż brak jest jakichkolwiek dokumentów potwierdzających datę wydania dla przedmiotowego kotła decyzji o pozwoleniu na budowę lub odpowiednika takiego pozwolenia w jego pierwotnej lokalizacji tj. w Zakładzie Wapienno-Piaskowym "[...]". Powyższe zdaniem organu pierwszej instancji wykluczało możliwość zastosowania w sprawie standardów emisyjnych określonych w załączniku nr [...] do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia [...] marca 2018 r. w sprawie standardów emisyjnych dla niektórych rodzajów instalacji, źródeł spalania paliw oraz urządzeń spalania lub współspalania odpadów, gdyż źródło to zostało oddane do użytkowania po dniu [...] listopada 2003 r. Na okoliczność montażu kotła ER-125-043 [...] w zakładzie w T. zostały wydane stosowne dokumenty ze strony Urzędu Dozoru Technicznego - decyzja z dnia [...] sierpnia 2011 r. zezwalająca na eksploatację kotła w nowej lokalizacji, potwierdzająca oddanie tego kotła do fizycznego użytkowania w konkretnym zakładzie w roku 2011. Dodatkowo organ wskazał, iż pomimo że ww. kocioł stanowi odrębne źródło emisji dla którego standardy emisyjne są ustalane odrębnie, to stanowi on element instalacji energetycznej w skład której wchodzi jeszcze drugi kocioł parowy ER-125/20 o mocy 2,49 MW, będący kotłem awaryjnym, a przedmiotem zgłoszenia jak i decyzji z dnia [...] lipca 2019 r. była konkretna instalacja energetyczna eksploatowana w zakładzie spółki [...] [...] Sp. z o.o. w T., składająca się z dwóch kotłów. Mając na uwadze powyższe organ uznał, iż standardy emisyjne w decyzji z dnia [...] lipca 2019 r. zostały określone właściwie i brak jest podstaw do ich zmiany i w związku z czym w decyzji z [...] sierpnia 2020 r. stwierdził brak podstaw do uchylenia ww. decyzji Starosty [...].
Ze względów proceduralnych organ odwoławczy uchylił tę decyzję.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, decyzją z dnia [...] grudnia 2020 r., znak: [...] Starosta [...] odmówił uchylenia decyzji Starosty [...] z dnia [...] lipca 2019 r., znak: [...], ustalającej wymagania w zakresie ochrony środowiska dla instalacji energetycznej eksploatowanej na terenie zakładu [...] [...] Sp. z o.o., zlokalizowanego w obrębie nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] przy ul. [...], w miejscowości T., gmina B. B. , powiat b. .
Starosta zwrócił uwagę, że rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia [...].03.2018 r. w sprawie standardów emisyjnych dla niektórych rodzajów instalacji, źródeł spalania paliw oraz urządzeń spalania lub współspalania odpadów (Dz. U. z 2019 r., poz. 1806), na którym były oparte wcześniejsze rozstrzygnięcia wydane w tej sprawie; zostało uchylone z dniem [...].11.2020 r. i zostało zastąpione nowym aktem prawnym, w tym samym zakresie tj. rozporządzeniem Ministra Klimatu z dnia [...].09.2020 r. w sprawie standardów emisyjnych dla niektórych rodzajów instalacji, źródeł spalania paliw oraz urządzeń spalania lub współspalania odpadów (Dz. U. z 2020 r., poz. 1860).
Zdaniem organu istotnym jest jednak, że zasadniczo - przepisy zawarte w obu wskazanych powyżej rozporządzeniach - w zakresie, którego dotyczy meritum niniejszej sprawy, nie uległy zmianie. To znaczy, nowe rozporządzenie z dnia [...].09.2020 r. tak jak przepisy dotychczasowe, w treści § 6 ust. 2 oraz w treści załącznika nr [...] do tego rozporządzenia - przy ustalaniu standardów emisyjnych dla średnich źródeł spalania paliw, będących źródłami istniejącymi; odwołuje się do daty wydania pierwszego pozwolenia na budowę albo odpowiednika takiego pozwolenia, które musiałyby zostać wydane przed dniem [...] lipca 1987 r. - aby standardy te miały zastosowanie.
Z kolei treść § 6 ust. 4 pkt 1) nowego rozporządzenia Ministra Klimatu z dnia [...].09.2020 r. w sprawie standardów emisyjnych; ustalając standardy emisyjne dla średnich źródeł będących źródłami istniejącymi dla których wniosek o wydanie pozwolenia na budowę złożono po dniu [...].11.2002 r. lub które zostały oddane do użytkowania po dniu [...].11.2003 r.; odwołuje się do załącznika nr [...] do tego rozporządzenia. Wartości standardów emisyjnych ustalone w nowym rozporządzeniu - dla źródeł emisji będących przedmiotem niniejszego postępowania (ustalone zarówno w załączniku nr [...] jak też w załączniku nr [...]) - również nie uległy zmianie, w stosunku do zapisów rozporządzenia dotychczasowego z 2018 roku.
Organ zwrócił uwagę, że zasadniczą osią sporu w niniejszej sprawie, jest kwestia ustalenia wartości standardów emisyjnych, jakimi winien być objęty kocioł ER-125-043 [...] o mocy 2,45 MW, który jest eksploatowany na terenie zakładu spółki [...] [...] Sp. z o.o. w T., w kontekście opisanych już powyżej ustaleń. Wnioskujący dowodził, że w odniesieniu do ww. źródła emisji winny mieć zastosowanie standardy emisyjne ustalone w załączniku nr [...] do rozporządzenia w sprawie standardów emisyjnych, z uwagi na fakt, iż przedmiotowy kocioł został wybudowany przed dniem [...].07.1987 r.
W tym kontekście Starosta podkreślił, że w ramach postępowania w niniejszej sprawie podmiot będący prowadzącym instalację przedstawił pewne dokumenty (m.in. kserokopię z książki rewizji dla kotła parowego [...] ER-125-043, numer fabryczny 2022020), w których wskazano jedynie rok budowy tego kotła - jako rok 1985, aczkolwiek zaznaczyć należy, że podany rok budowy nie mógł być utożsamiany z datą wydania pozwolenia na budowę lub odpowiednika takiego pozwolenia, albowiem sam wnioskujący w swoim piśmie z dnia [...].05.2020 r. (karta nr [...] akt sprawy) oświadczył, że (cyt.) "kocioł został wyprodukowany w 1985 roku i w związku z brakiem możliwości ustalenia daty wydania pozwolenia na budowę i pozwolenia na użytkowanie, przyjmuje się datę 1985 rok. Kocioł został odkupiony od innej firmy jako użytkowany i w związku z tym kwestia ustalenia daty uzyskania pozwolenia na budowę jest problematyczna". A zatem - brak jest jakichkolwiek dokumentów potwierdzających datę wydania dla przedmiotowego kotła decyzji o pozwoleniu na budowę lub odpowiednika takiego pozwolenia w jego pierwotnej lokalizacji tj. w Zakładzie Wapienno - P. "[...]".
Starosta wyjaśnił, że zgodnie z przepisami ustawy z dnia 7.07.1994 r. - Prawo budowlane (art. 63), obowiązkiem właściciela obiektu budowlanego jest przechowywanie przez cały okres istnienia danego obiektu, szeroko rozumianej dokumentacji budowy, w tym dokumentów i decyzji dotyczących obiektu. Naruszenie tego obowiązku zagrożone jest karą grzywny (art. 93 pkt 9). Przepisy te są jasno sformułowane i nie budzą wątpliwości co do zakresu tego obowiązku.
W kontekście ww. przepisów, zdaniem Starosty nie można się zgodzić ze stanowiskiem spółki [...] [...] Sp. z o.o. zawartym w piśmie z dnia [...].09.2020 r. (odwołanie), że przy ustalaniu daty budowy kotła to organ powinien samodzielnie dążyć do dokładnego wyjaśnienia tych okoliczności, a nie przerzucać swoje wątpliwości na stronę. Jak wyjaśniono powyżej, obowiązkiem użytkownika jest przechowywanie stosownych dokumentów o charakterze architektoniczno -budowlanym. W sytuacji, gdy użytkownik wskazuje (oświadcza), że dokumentów takich nie posiada, brak dalszych działań w tym zakresie nie może być traktowany jako uchybienie organu.
Abstrahując jednak od ww. rozważań, Starosta [...] uznał, że data wydania ewentualnych decyzji "budowlanych" dla analizowanego kotła parowego [...] ER-125-043 - w jego pierwotnej lokalizacji (tj. w zakładzie Wapienno - P. "[...]") nie jest istotna i nie ma ona de facto żadnego wpływu na wartości standardów emisyjnych jakie powinny być dla tego kotła ustalone.
Starosta zwrócił uwagę, że aktualnie w zakładzie spółki [...] [...] Sp. z o.o. eksploatowane są dwa kotły energetyczne, stanowiące średnie źródła spalania paliw. Jakkolwiek każdy z tych kotłów stanowi odrębne źródło emisji i dla każdego kotła standardy emisyjne są ustalane odrębnie. To jednak sporny kocioł ER-125-043 [...] o mocy 2,45 MW produkujący parę na cele technologiczne; nie funkcjonuje samodzielnie w zakładzie spółki [...] [...] Sp. z o.o. w T.; lecz jest elementem instalacji energetycznej, w skład której wchodzi jeszcze drugi kocioł - tj. kocioł parowy ER-125/20 o mocy 2,49 MW, będący kotłem awaryjnym.
Powyższe jest o tyle istotne, że przedmiotem zarówno złożonego uprzednio w tej sprawie zgłoszenia w trybie art. 152 ustawy Prawo ochrony środowiska, jak też przedmiotem wydanej decyzji "eksploatacyjnej" w trybie art. 154 tej ustawy (tj. decyzji z dnia [...].07.2019 r., znak: [...]), była konkretna instalacja energetyczna, składająca się z dwóch kotłów, która jest eksploatowana w konkretnym miejscu - tj. zakładzie spółki [...] [...] Sp. z o.o. w T..
Odwołując się do brzmienia art. 3 pkt 6 ustawy z dnia [...].04.2001 r. - Prawo ochrony środowiska, przez instalację rozumie się m.in. zespół stacjonarnych urządzeń technicznych powiązanych technologicznie, do których tytułem prawnym dysponuje ten sam podmiot i położonych na terenie jednego zakładu A zatem z definicji tej wynikają dwie zasadnicze kwestie, które mają znaczenie w rozpatrywanej sprawie:
• po pierwsze - w analizowanej sprawie poszczególne kotły nie stanowią odrębnych instalacji, lecz oba kotły są traktowane jako jedna instalacja energetyczna, która była objęta złożonym zgłoszeniem w trybie art. 152 ustawy Prawo Ochrony Środowiska,
• po drugie - pojęcie "instalacji" jest ściśle związane z konkretnym zakładem, do którego prowadzący instalację posiada tytuł prawny.
W ocenie Starosty, powyższe przepisy potwierdzają, że kwestie dotyczące daty wydania pozwolenia na budowę (lub jego odpowiednika), czy też daty oddania do użytkowania danego źródła emisji lub danej instalacji, należy ściśle wiązać z konkretną lokalizacją, w której aktualnie eksploatowana jest dana instalacja oraz wchodzące w skład tej instalacji źródła energetycznego spalania paliw.
W tym kontekście - w opinii organu - odwoływanie się do dat wydania pozwolenia na budowę, czy pozwolenia na użytkowanie spornego kotła ER-125-043 [...], w jego pierwotnej lokalizacji (tj. w Zakładzie Wapienno - P. "[...]"), jest niezasadne.
Starosta [...] uznał, że stanowisko spółki [...] [...] Sp. z o.o. jakie zostało przedstawione w piśmie tej spółki z dnia [...].09.2020 r. (które stanowiło odwołanie od decyzji z dnia [...].08.2020 r.), jest błędne, gdyż nie można się zgodzić ze stanowiskiem, że w przypadku przeniesienia takich urządzeń jak kotły energetyczne do nowej lokalizacji - przy ustalaniu wartości standardu emisyjnego - należy brać pod uwagę datę wybudowania lub oddania kotła do użytkowania w pierwotnej lokalizacji; w której aktualnie kocioł ten już nie funkcjonuje.
Stąd też kwestia dotycząca daty pozwolenia na budowę ww. kotła w jego pierwotnej lokalizacji, nie podlegała dalszemu - szczegółowemu badaniu w ramach niniejszego postępowania. Starosta wziął pod uwagę wyłącznie zgromadzone informacje na temat daty wydania pozwolenia na budowę, bądź też daty oddania do użytkowania tego kotła w jego aktualnej lokalizacji, w której jest on obecnie eksploatowany.
W tym kontekście, w analizowanej sprawie bezspornie ustalono, że dla kotła ER-125-043 [...], nie składano po dniu [...].11.2002 r. wniosku o wydanie pozwolenia na budowę. Jak wyjaśniono już powyżej, wynika to z faktu, iż - jak ustalono - po przeniesieniu kotła ER-125-043 [...] z dotychczasowej lokalizacji do nowego zakładu - tj. do obecnego zakładu spółki [...] [...] Sp. z o.o. w T. (co miało miejsce w roku 2011 - wówczas właścicielem tego zakładu była spółka [...] B. S.A.), nie zostały wydane żadne decyzje budowlane -tzn. nie było wydane pozwolenie na budowę, nie było składane zgłoszenie robót budowlanych i nie była wydana decyzja o pozwoleniu na użytkowanie obiektu budowlanego lub jego części. Związane to było z faktem, iż rzeczony kocioł zastępował i był wstawiony w miejsce innego urządzenia o podobnej charakterystyce i nie towarzyszyły temu żadne prace budowlane.
Tym niemniej - w opinii Starosty [...] – ww. fakt, nie wyklucza możliwości zastosowania do analizowanego źródła spalania paliw, standardów emisyjnych ustalonych w załączniku nr [...] do wskazanego już powyżej rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia [...].03.2018 r. w sprawie standardów emisyjnych dla niektórych rodzajów instalacji, źródeł spalania paliw oraz urządzeń spalania lub współspalania odpadów (które zostało zastąpione obecnie rozporządzeniem Ministra Klimatu z dnia 24.09.2020 r. w sprawie standardów emisyjnych dla niektórych rodzajów instalacji, źródeł spalania paliw oraz urządzeń spalania lub współspalania odpadów), albowiem załącznik ten określa standardy emisyjne dla średnich źródeł będących źródłami istniejącymi, dla których wniosek o wydanie pozwolenia na budowę złożono po dniu [...].11.2002 r., lub które zostały oddane do użytkowania po dniu [...].11.2003 r.
Starosta zwrócił też uwagę na użyty w tym przepisie zwrot "lub", który sugeruje, że warunki te należy rozpatrywać rozłącznie i wystarczy zaistnienie tylko jednego z nich, aby możliwe było zastosowanie tych standardów emisyjnych, a zatem organ uznał, że skoro ustalono, iż dla kotła ER-125-043 [...] po dniu [...].11.2002 r. nie składano wniosku o wydanie pozwolenia na budowę, to należało wziąć pod uwagę dalszą część tego przepisu i ustalić, czy źródło to zostało oddane do użytkowania po dniu [...].11.2002 r., gdyż w przepisie tym nie ma mowy o dacie wydania pozwolenia na użytkowanie, o którym mowa w przepisach Prawa budowlanego; lecz użyto zwrotu "oddanie do użytkowania po dniu [...] listopada 2003 r.".
Na okoliczność montażu kotła ER-125-043 [...] w zakładzie spółki [...] [...] Sp. z o.o. w T., zostały wydane stosowne dokumenty ze strony Urzędu Dozoru Technicznego - tj. decyzja zezwalająca na eksploatację kotła w nowej lokalizacji (decyzja z dnia [...].08.2011 r.). W opinii Starosty, dokument ten potwierdza oddanie tego kotła do fizycznego użytkowania w rzeczonym zakładzie właśnie w roku 2011, co determinuje konieczność zastosowania dla tego źródła, standardów emisyjnych ustalonych aktualnie w załączniku nr [...] do ww. rozporządzenia Ministra Klimatu z dnia [...].09.2020 r. w sprawie standardów emisyjnych z instalacji (analogiczne standardy były ustalone w załączniku nr [...] do obowiązującego uprzednio rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 01.03.2018 r. w sprawie standardów emisyjnych dla niektórych rodzajów instalacji, źródeł spalania paliw oraz urządzeń spalania lub współspalania odpadów).
Starosta [...] stanął na stanowisku, że zapisy zawarte w obowiązującym uprzednio rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia [...].03.2018 r. w sprawie standardów emisyjnych (...), mówiące o dacie pozwolenia na budowę lub jego odpowiedniku, bądź też o dacie oddania do użytkowania, należy ściśle wiązać z aktualnym miejscem eksploatacji danego kotła - jakim jest obecnie zakład spółki [...] [...] Sp. z o.o. położony w T., gm. B. [...]. Analogiczne zapisy zawarto w obowiązującym obecnie rozporządzeniu Ministra Klimatu z dnia [...].09.2020 r. w sprawie standardów emisyjnych.
Wbrew twierdzeniom skarżącego, Starosta [...] w wydanej decyzji z dnia [...].08.2020 r., ani w toku prowadzonego postępowania; nie negował faktu, że sporny kocioł stanowi "rzecz ruchomą", a tym samym może zostać sprzedany i zamontowany w innym miejscu, aniżeli miejsce jego pierwotnego użytkowania albowiem, jak słusznie podkreślił skarżący, z ustaleń dokonanych w sprawie wynika, że nie ma zakazu przenoszenia urządzeń technicznych (w tym kotłów parowych) z jednego zakładu do drugiego oraz montażu kotłów wyprodukowanych w roku 1985, jako kotłów o niskiej sprawności.
Ponadto, wbrew twierdzeniom skarżącego, Starosta [...] nie neguje również celów i powodów, dla których - w powołanym już powyżej rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia [...].03.2018 r. w sprawie standardów emisyjnych dla niektórych rodzajów instalacji, źródeł spalania paliw oraz urządzeń spalania lub współspalania odpadów; ustalono odrębne standardy emisyjne dla instalacji "starych" (podlegających załącznikowi nr 2 ww. rozporządzenia) i instalacji "nowszych" (podlegających załącznikowi nr 4).
Tym niemniej, w opinii organu, użytkownik "starego" kotła o niskiej sprawności odkupionego od innego zakładu i zdemontowanego z jego pierwotnej lokalizacji, winien mieć świadomość, że w przypadku przeniesienia takiego kotła do nowej lokalizacji i w przypadku jego ponownego oddania do użytkowania (w związku z przepisami w/w rozporządzenia), niejako "wejdzie" w nowe, bardziej restrykcyjne wymogi dotyczące dopuszczalnych standardów emisyjnych obowiązujących taki kocioł.
W ocenie Starosty, opisane powyżej ustalenia wykluczają możliwość zastosowania w tej sprawie standardów emisyjnych określonych w załączniku nr 2 do ww. rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 1.03.2018 r. w sprawie standardów emisyjnych dla niektórych rodzajów instalacji, źródeł spalania paliw oraz urządzeń spalania lub współspalania odpadów (które zastąpiono rozporządzeniem Ministra Klimatu z dnia 24.09.2020 r.).
W związku z całością opisanych powyżej rozważań Starosta uznał, że jako wiążącą - przy ustalaniu wartości standardu emisyjnego dla kotła ER-125-043 [...] o mocy 2,45 MW - należy przyjąć datę [...].08.2011 r.- tj. wydania przez Urząd Dozoru Technicznego w B., zezwolenia na eksploatacją przedmiotowego kotła na terenie zakładu spółki [...] [...] Sp. z o.o. w T.. Powyższa data, stanowi datę oddania tego kotła do użytkowania w tej lokalizacji.
Biorąc pod uwagę powyższe ustalenia, w ocenie Starosty dla analizowanego kotła ER-125-043 [...] o mocy 2,45 MW obowiązują standardy emisyjne jakie zostały ustalone uprzednio w załączniku nr [...] do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia [...].03.2018 r. w sprawie standardów emisyjnych dla niektórych rodzajów instalacji, źródeł spalania paliw oraz urządzeń spalania lub współspalania odpadów (analogiczne standardy ustalono w załączniku nr [...] do obowiązującego obecnie rozporządzenia Ministra Klimatu z dnia [...].09.2020 r.). Stąd też należy uznać, że standardy emisyjne zostały właściwie ustalone dla w/w kotła, w decyzji Starosty [...] z dnia [...].07.2019 r. znak: [...] i brak podstaw do ich zmiany; a tym samym brak podstaw do wzruszenia w/w decyzji, w ramach postępowania wznowieniowego.
Starosta [...] stoi na stanowisku, iż nie dopuścił się żadnych naruszeń prawa procesowego w pierwotnie prowadzonym postępowaniu (którego wynikiem było wydanie decyzji "eksploatacyjnej" z dnia [...].07.2019 r. znak: [...]); a postępowanie prowadzone w tej sprawie nie było obarczone wadą. Jedynym powodem wznowienia postępowania w niniejszej sprawie był fakt, że wnioskujący - w pierwotnie prowadzonym postępowaniu w w/w sprawie - podał nieprawdziwe informacje, dotyczące daty pozwolenia na budowę dla kotłów wchodzących w skład instalacji energetycznej, jaka jest eksploatowana w zakładzie spółki [...] [...] Sp. z o.o. w T.. Jednocześnie w pierwotnym postępowaniu wnioskujący zataił informację, że kotły te pierwotnie były użytkowane w innym zakładzie, a dopiero w późniejszym czasie zostały przeniesione do zakładu spółki [...] [...] Sp. z o.o. w T. - będącego przedmiotem niniejszego postępowania. Jak wykazano jednak powyżej, w ramach postępowania wyjaśniającego w niniejszej sprawie stwierdzono, że informacje te nie miały żadnego wpływu na treść pierwotnie wydanego rozstrzygnięcia - tj. nie miały wpływu na wartości standardów emisyjnych jakie zostały ustalone w decyzji "eksploatacyjnej" z dnia [...].07.2019 r. znak: [...].
W odwołaniu od powyższej decyzji [...] [...] Sp. z o.o. zarzuciła jej naruszenie:
1. art. 7 i 7a Kodeksu postępowania administracyjnego zobowiązujących organy administracji do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego zawisłej sprawy oraz do rozstrzygania wątpliwości co do treści normy prawnej na korzyść strony,
2. art. 11 Kodeksu postępowania administracyjnego zobowiązującego organy administracji do wyjaśnienia przesłanek, którymi kierowały się przy załatwianiu sprawy,
3. art. 79a § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego zobowiązującego organ prowadzący postępowanie do wskazania niespełnionych przesłanek, od których uzależnione jest wydanie decyzji zgodnej z żądaniem strony,
4. naruszenie art. 151 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez błędne przyjęcie, że w niniejszej sprawie nie zachodzą podstawy do uchylenia decyzji dotychczasowej tj. decyzji eksploatacyjnej podczas gdy z ustaleń poczynionych w niniejszej sprawie wynika wniosek przeciwny.
5. § 6 ust. 4 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 1 marca 2018 r. w sprawie standardów emisyjnych dla niektórych rodzajów instalacji, źródeł spalania paliw oraz urządzeń spalania lub współspalania odpadów (Dz. U. z 2019 r. poz. 1806) poprzez jego błędne zastosowanie wynikające z przyjęcia, że instalacja energetyczna spółki została oddana do użytkowania w 2011 r. podczas gdy z ustaleń poczynionych w niniejszej sprawie wynika, że instalacja ta została oddana do użytkowania w roku 1985,
6. § 6 ust. 2 ww. rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 1 marca 2018 r. w sprawie standardów emisyjnych dla niektórych rodzajów instalacji, źródeł spalania paliw oraz urządzeń spalania lub współspalania odpadów poprzez jego błędne niezastosowanie wynikające z przyjęcia, że instalacja energetyczna Spółki została oddana do użytkowania w 2011 r. podczas gdy z ustaleń poczynionych w niniejszej sprawie wynika, że instalacja została oddana do użytkowania w roku 1985.
7. Mając na uwadze powyższe Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i orzeczenie w tym zakresie, co do istoty sprawy poprzez uchylenie decyzji eksploatacyjnej.
Decyzją z dnia [...] lutego 2021 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że istota sporu w sprawie sprowadza się do ustalenia, czy wyjście na jaw po wydaniu przez Starostę B. decyzji z dnia [...] lipca 2019 r., iż kocioł parowy [...] ER-125-043 został wyprodukowany w 1985 r. i wcześniej był eksploatowany w Zakładzie Wapienno - P. "[...]", a dopiero w roku 2011 kocioł ten został odkupiony i przeniesiony do zakładu w T., było istotne ze względu treść decyzji z dnia [...] lipca 2019 r.
Zdaniem Kolegium fakt, iż kocioł parowy został wyprodukowany w 1985 r., a dopiero w roku 2011 został zamontowany w zakładzie Skarżącej w T. nie stanowił podstawy do wznowienia postępowania.
Przede wszystkim zwrócono uwagę, że zgodnie z art. 3 pkt 6 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 799 ze zm.) - dalej p.o.ś. przez instalację rozumie się:
• stacjonarne urządzenie techniczne,
• zespół stacjonarnych urządzeń technicznych powiązanych technologicznie, do których tytułem prawnym dysponuje ten sam podmiot i położonych na terenie jednego zakładu,
• budowle niebędące urządzeniami technicznymi ani ich zespołami,
których eksploatacja może spowodować emisję.
Zgodnie zaś z art. 154 ust. la p.o.ś. w przypadku instalacji wymagającej zgłoszenia, o którym mowa w art. 152 ust. 1, której częścią jest źródło spalania paliw o nominalnej mocy cieplnej nie mniejszej niż 1 MW i mniejszej niż 50 MW, ustalonej z uwzględnieniem trzeciej zasady łączenia, dla którego standardy emisyjne są określone w przepisach wydanych na podstawie art. 146 ust. 3, organ właściwy do przyjęcia zgłoszenia ustala, w drodze decyzji, wymagania w zakresie ochrony środowiska dotyczące eksploatacji tej instalacji, w szczególności warunki i wielkości emisji. Zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 1 marca 2018 r. w sprawie standardów emisyjnych dla niektórych rodzajów instalacji, źródeł spalania paliw oraz urządzeń spalania lub współspalania odpadów (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1806) w oparciu o które zostały ustalone standardy emisji w decyzji Starosty [...] z dnia [...] lipca 2019 r. standardy emisyjne zostały uzależnione od nominalnej mocy cieplnej źródła, rodzaju stosowanego paliwa oraz od tego czy źródło spalania jest źródłem nowym czy istniejącym, a jeżeli istniejącym to kiedy źródło to zostało oddane do użytkowania. Dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy istotne znaczenie ma ostatni z warunków.
Stosownie zaś do treści § 4 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 1 marca 2018 r. w sprawie standardów emisyjnych dla niektórych rodzajów instalacji, źródeł spalania paliw oraz urządzeń spalania lub współspalania odpadów (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 1806), w oparciu o które zostały ustalone standardy emisji w decyzji Starosty [...] z dnia [...] lipca 2019 r., źródłem istniejącym w przypadku źródła spalania paliw innego niż duże źródło, o nominalnej mocy cieplnej nie mniejszej niż 1 MW (średniego źródła) - źródło spalania paliw oddane do użytkowania przed dniem [...] grudnia 2018 r., a w przypadku gdy pozwolenie na budowę źródła wydano przed dniem [...] grudnia 2017 r. - oddane do użytkowania nie później niż w dniu [...] grudnia 2018 r.
W myśl § 6 ust. 3 tego rozporządzenia standardy emisyjne dla średnich źródeł będących źródłami istniejącymi, dla których pierwsze pozwolenie na budowę wydano po dniu [...] czerwca 1987 r., jeżeli wniosek o wydanie takiego pozwolenia został złożony przed dniem [...] listopada 2002 r., i które zostały oddane do użytkowania nie później niż w dniu [...] listopada 2003 r., określa załącznik nr [...] do rozporządzenia, z zastrzeżeniem § 8. Z kolei zgodnie z ust. 4 ww. przepisu standardy emisyjne dla średnich źródeł będących źródłami istniejącymi: dla których wniosek o wydanie pozwolenia na budowę złożono po dniu [...] listopada 2002 r. lub które zostały oddane do użytkowania po dniu [...] listopada 2003 r., w których po dniu [...] listopada 2003 r. dokonano istotnej zmiany instalacji, o której mowa w art. 3 pkt 7 ustawy - określa załącznik nr [...] do rozporządzenia, z zastrzeżeniem § 8.
Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy Kolegium wskazało, iż decyzja Starosty [...] z dnia [...] lipca 2019 r. została wydana w trybie art. 154 p.o.ś. Jej przedmiotem było ustalenie wymagań w zakresie ochrony środowiska dla instalacji energetycznej eksploatowanej na terenie zakładu Skarżącej położonego przy ul. [...] w miejscowości T., gm. B. [...] składającej się z dwóch kotłów tj.:
a) kotła parowego [...] ER-125-043 o mocy 2,45 MW produkującego parę na cele technologiczne oraz
b) kotła parowego ER-125/20 o mocy 2,49 MW, będącego kotłem awaryjnym.
Istotne jest, iż oba kotły podłączone są do jednego wspólnego emitora (komina stalowego) oznaczonego symbolem E-l o wysokości 25,2 m i średnicy 0,72 m.
Biorąc pod uwagę moc cieplną ww. źródeł spalania zaliczane są one do "średnich źródeł spalania paliw", których moc wynosi od 1 do 50 MW. W obu kotłach jako paliwo stosowany jest węgiel brunatny.
Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego zdaniem organu odwoławczego wynika, iż kocioł parowy ER-125-043 [...] uzyskał decyzję Urzędu Dozoru Technicznego na jego eksploatację w zakładzie w T. - [...] sierpnia 2011 r. Fakt, iż kocioł został wyprodukowany w 1985 r. i był wcześniej użytkowany w innym zakładzie pozostaje bez znaczenia dla sprawy, gdyż instalację stosownie do przywołanej wyżej definicji stanowi m.in. zespół stacjonarnych urządzeń technicznych powiązanych technologicznie, do których tytułem prawnym dysponuje ten sam podmiot i położonych na terenie jednego zakładu. K. parowy ER-125-043 [...] stał się częścią składową instalacji na terenie zakładu w T. w 2011 r. i od tego momentu wraz z kotłem ER-125/20 stanowi instalację energetyczną w ww. zakładzie. Wcześniej, jeżeli kocioł ten był użytkowany, stanowił on samodzielnie lub wraz z innymi źródłami spalania element innej instalacji, a przedmiotem postępowania, które zakończyło się wydaniem przez Starostę B. decyzji z dnia [...] lipca 2019 r. była konkretna instalacja, składająca się z dwóch ściśle określonych kotłów parowych o określonych parametrach, a przede wszystkim zlokalizowanych na terenie konkretnego zakładu.
Mając na uwadze powyższe zdaniem Kolegium nie zasługują na uwzględnienie wskazane w odwołaniu zarzuty naruszenia art. 7 k.p.a., art. 7a k.p.a., art. 11 k.p.a., a w konsekwencji także art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz § 6 ust. 4 i 2 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia [...] marca 2018 r. w sprawie standardów emisyjnych dla niektórych rodzajów instalacji, źródeł spalania paliw oraz urządzeń spalania lub współspalania odpadów. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jest kompletny, nie występują też żadne wątpliwości co do treści normy prawnej, które należałby rozstrzygnąć na korzyść strony. Nie można bowiem, tak jak to czyni Skarżąca, dokonywać wybiórczej wykładni przepisów § 6 ww. rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 1 marca 2018 r., bez całościowego uwzględnienia przepisów ustawy Prawo ochrony środowiska, w tym w zakresie definicji instalacji. Organ pierwszej instancji ponadto precyzyjnie określił przesłanki, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy. W świetle powyższych ustaleń za chybiony należy uznać także zarzut naruszenia art. 79a § 1 k.p.a. zgodnie z którym organ prowadzący postępowanie zobowiązany jest do wskazania niespełnionych przesłanek, od których uzależnione jest wydanie decyzji zgodnej z żądaniem strony, tym bardziej, iż postępowanie było prowadzone z urzędu w związku z powziętą informacją o innej dacie produkcji kotła parowego ER-125-043 [...].
Zdaniem Kolegium skarżąca błędnie utożsamia produkcję kotła z jego "budową". Sam kocioł jest bowiem urządzeniem technicznym, w związku z czym nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę w świetle przepisów Prawa budowlanego. Ponadto jak wskazał w piśmie z dnia [...] czerwca 2020 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B., demontaż i montaż kotła parowego, jeżeli nie był związany z dokonaniem robót budowlanych rozumianych jako budowa (wykonanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowa, rozbudowa, nadbudowa obiektu budowlanego), a także prace polegające na przebudowie (wykonanie robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość długość, szerokość bądź liczba kondygnacji; w przypadku dróg są dopuszczalne zmiany charakterystycznych parametrów w zakresie nie wymagającym zmiany granic pasa drogowego), montażu, remoncie (wykonanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budo walnych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a niestanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym) lub rozbiórce obiektu budowlanego nie podlega właściwości tego organu, gdyż ww. roboty budowlane dotyczą obiektu budowlanego, a nie zamontowanego urządzenia technicznego.
W konsekwencji, wbrew zarzutom Skarżącej, w ocenie Kolegium nie można mówić, iż fakt wyprodukowania kotła w 1985 r. i jego wcześniejsze użytkowanie w innym zakładzie stanowi o tym, iż uzyskał on wówczas pozwolenie na budowę. Elementem instalacji w zakładzie w T. stał się bezspornie w 2011 r. i taka też data była uwzględniona przy wydawaniu przez organ pierwszej instancji decyzji z [...] lipca 2019 r.
W skardze do Sądu [...] [...] sp. z o.o. z siedzibą w W. zaskarżyła w całości decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2021 r., sygn. [...].
Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na rozstrzygnięcie tj.:
1) naruszenie art. 2 i 7 Konstytucji RP stanowiących o tym, że Rzeczpospolita Polska jest demokratycznym państwem prawnym, w którym organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa, gdy tymczasem zaskarżona decyzja podjęta została z naruszeniem przepisów prawa;
2) naruszenie art. 6, art. 7 i 7a Kodeksu postępowania administracyjnego zobowiązujących organy administracji do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego zawisłej przed nimi sprawy oraz do rozstrzygania wątpliwości co do treści normy prawnej na korzyść strony - poprzez nienależyte wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, a w szczególności poprzez błędną wykładnię przepisów prawa mających zastosowanie w niniejszej sprawie;
3) naruszenie art. 10 w zw. z art. 79a § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, zobowiązujące organ prowadzący postępowanie wszczęte na żądanie strony do poinformowania strony o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań oraz do wskazania stronie niespełnionych przesłanek zależnych od strony, które nie zostały na dzień wysłania informacji spełnione lub wykazane, co może skutkować wydaniem decyzji niezgodnej z żądaniem strony;
4) naruszenie art. 80 w zw. z art. 7 w zw. z art. 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez błędną ocenę materiału dowodowego i uznanie przez organ, że kocioł objęty Decyzją Eksploatacyjną został wyprodukowany/oddany do użytkowania w 2011 r., co jednak nie odpowiadało stanowi faktycznemu; w rzeczywistości kocioł ten został wyprodukowany i zainstalowany wiele lat wcześniej, bo już w 1985 r. Rok 2011 r., z którym Decyzja Eksploatacyjna łączyła istotne skutki prawne w postaci odwołania do określonych przepisów prawa materialnego, był jedynie momentem przeniesienia kotła do nowej lokalizacji;
5) naruszenie art. 151 § 1 pkt 2) Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez błędne przyjęcie, że w niniejszej sprawie nie zachodzą podstawy do uchylenia decyzji dotychczasowej (tj. Decyzji Eksploatacyjnej), podczas gdy z ustaleń poczynionych w niniejszej sprawie wynika wniosek przeciwny.
Ponadto zaskarżonej decyzji skarżąca spółka zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego tj.:
1) naruszenie § 6 ust. 4 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 1 marca 2018 r. w sprawie standardów emisyjnych dla niektórych rodzajów instalacji, źródeł spalania paliw oraz urządzeń spalania lub współspalania odpadów (Dz.U. z 2019 r. poz. 1806 tekst jedn.) poprzez jego błędną wykładnię i wadliwe zastosowanie wynikające z przyjęcia, że instalacja energetyczna Spółki została oddana do użytkowania w 2011 r., podczas gdy z ustaleń poczynionych w niniejszej sprawie wynika, ze instalacja ta została oddana do użytkowania w roku 1985;
2) naruszenie § 6 ust. 2 ww. rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 1 marca 2018 r. w sprawie standardów emisyjnych dla niektórych rodzajów instalacji, źródeł spalania paliw oraz urządzeń spalania lub współspalania poprzez jego błędną wykładnię i niezasadną odmowę zastosowania wynikające z przyjęcia, że instalacja energetyczna Spółki została oddana do użytkowania w 2011 r., podczas gdy z ustaleń poczynionych w niniejszej sprawie wynika, ze instalacja ta została oddana do użytkowania w roku 1985;
3) naruszenie § 6 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 1 marca 2018 r. w sprawie standardów emisyjnych dla niektórych rodzajów instalacji, źródeł spalania paliw oraz urządzeń spalania lub współspalania odpadów poprzez jego błędną wykładnię prowadzącą do bezpodstawnego zrównania sytuacji prawnej i wymogów stawianych istniejącym i nowym źródłom spalania, niezależnie od daty ich oddania do użytkowania, pomimo jednoznacznego ich rozróżnienia przez Ustawodawcę w odrębnych ustępach 2 i 4 paragrafu 6 ww. rozporządzenia, co w konsekwencji doprowadziło do nieuprawnionej ingerencji w konstytucyjnie chronioną sferę prawa własności.
W związku z powyższym, skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zobowiązanie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, w zw. z art. 145a ppsa, do wydania w określonym terminie decyzji wskazując sposób załatwienia sprawy lub jej rozstrzygnięcie oraz zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz skarżącej kosztów postępowania, według norm przepisanych.
Zdaniem skarżącej, standardy emisyjne w zakresie wprowadzania gazów lub pyłów do powietrza w momencie wydawania Decyzji Eksploatacyjnej były określone w przepisach wykonawczych do art. 146 ust. 3 przywołanej wyżej ustawy Prawo ochrony środowiska - w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 1 marca 2018 r. w sprawie standardów emisyjnych dla niektórych rodzajów instalacji, źródeł spalania paliw oraz urządzeń spalania lub współspalania odpadów (Dz.U. z 2019 r. poz. 1806 tekst jedn., dalej także jako Rozporządzenie) (obecnie uchylone i zastąpione rozporządzeniem Ministra Klimatu z dnia 24 września 2020 r. w sprawie standardów emisyjnych dla niektórych rodzajów instalacji, źródeł spalania paliw oraz urządzeń spalania lub współspalania odpadów (Dz.U. z 2020 poz. 1860).
Nałożone na rzeczoną instalację wymagania emisyjne ustalono na podstawie załącznika nr 4 do Rozporządzenia; zgodnie z § 6 ust. 4 Rozporządzenia, standardy emisyjne dla średnich źródeł będących źródłami istniejącymi dla których wniosek o wydanie pozwolenia na budowę złożono po dniu [...] listopada 2002 r. lub które zostały oddane do użytkowania po dniu [...] listopada 2003 r., określa właśnie załącznik nr [...] do rozporządzenia. W świetle tych regulacji data oddania urządzenia do użytkowania jest kluczowa dla rozstrzygnięcia, które standardy emisyjne znajdą do niego zastosowanie.
W ocenie skarżącej jest to wadliwa subsumcja normy prawnej, podtrzymana mocą zaskarżonej decyzji, a wynikała ona z błędnego przeświadczenia Starosty [...], że oba kotły zostały wyprodukowane/oddane do użytkowania w 2011 r., co jednak nie odpowiadało stanowi faktycznemu. W rzeczywistości rzeczony kocioł zostały wyprodukowany i zainstalowany wiele lat wcześniej, bo już w 1985 r. Rok 2011 r., z którym Decyzja Eksploatacyjna łączyła istotne skutki prawne w postaci posłużenia się załącznikiem nr [...] do Rozporządzenia, był jedynie momentem przeniesienia kotła do nowej lokalizacji, tj. do zakładu zlokalizowanego w T.. Podkreślono przy tym fakt, że demontaż tych urządzeń w dotychczasowej lokalizacji i ich zamontowanie w aktualnym miejscu eksploatacji nie wymagał pozwolenia na budowę ani zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych, co potwierdził PINB w B. w piśmie z dnia [...] czerwca 2020 r., znak: [...].
Powyższe okoliczności, w szczególności dotyczące uwarunkowań związanych z wcześniejszym, niż to pierwotnie przyjęto, rozpoczęciem użytkowania przedmiotowego kotła, zdaniem skarżącej były znane Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu i nie były przez nie kwestionowane, odnośne dowody nie zostały odrzucone, niemniej jednak nie zostały uwzględnione w procesie rekonstrukcji stanu faktycznego i - wbrew stanowi faktycznemu i przepisom prawa
Ponadto wskazano, że osią sporu w niniejszej sprawie pozostaje kwestia ustalenia standardów emisyjnych jakimi winny być objęte kotły; zarzut naruszenia odnośnych norm prawnych wynika w szczególności ze zignorowania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w zaskarżonej decyzji, w ślad za Starostą B. wydającym Decyzję Eksploatacyjną, okoliczności wybudowania i zainstalowania kotłów już w 1985 roku i rozpoczęcia już wówczas ich eksploatacji, oraz uznania - wbrew faktom - że dopiero ich przeniesienie w 2011 r. do zakładu Spółki w T. równoznaczne jest z ich oddaniem do użytkowania (por. s. 5 - 6 zaskarżonej decyzji), co bezpodstawnie sugeruje, że akt oddania do użytkowania może - dla tego samego urządzenia - nastąpić więcej niż jeden raz. Taka teza jest w sposób oczywisty błędna.
Skarżąca podkreśliła przy tym, że okoliczności te nie były w toku postępowania kwestionowane, ale nie zostały jednak w sposób prawidłowy uwzględnione w procesie interpretacji mających zastosowanie w sprawie przepisów prawa materialnego - w istocie zostały zlekceważone: "Fakt, iż kocioł został wyprodukowany w 1985 r. i był wcześniej użytkowany w innym zakładzie pozostaje bez znaczenia dla sprawy" (s. 7 Skarżonej decyzji), w wyniku czego do rozstrzygnięcia organu, opartego o wadliwą wykładnię, zastosowano niewłaściwe normy prawa materialnego.
Co więcej, zasadnicza argumentacja organu osnuta została wokół polemiki z pojęciami "produkcji kotła" i jego "budowy", które jakoby błędne interpretuje skarżąca (s. 7 - 8 zaskarżonej decyzji), choć jednocześnie wagę tej kwestii dyskredytuje sam organ wskazując że "kocioł jest bowiem urządzeniem technicznym, w związku z czym nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę w świetle przepisów Prawa budowlanego" (s. 8 Skarżonej Decyzji). Stanowisko organu w tym zakresie nie jest jednak prawidłowe, biorąc pod uwagę, że kluczowe znaczenie w niniejszej sprawie ma inna przesłanka, którą jest moment oddania rzeczonego kotła do użytkowania.
W tym zakresie w ocenie skarżącej organ wprost potwierdził tą kluczową dla niniejszej sprawy okoliczność, jaką jest "fakt wyprodukowania kotła w 1985 r. i jego wcześniejsze użytkowanie winnym zakładzie" (s. 8 skarżonej decyzji). W przekonaniu skarżącej, a odmiennie niż to przyjęło Samorządowe Kolegium Odwoławcze, to ten właśnie - przyznany urzędowo - fakt powinien mieć rozstrzygający charakter w ocenie, który zespół norm prawa materialnego winien zostać zastosowany w niniejszej sprawie.
Zdaniem skarżącej, okoliczność ta nie jest żadną miarą uzasadnieniem dla nagannego zabiegu w pełni uznaniowego określenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze momentu oddania Kotła do użytkowania, poprzez odwołanie do dowolnie dobranych, nie znajdujących uzasadnienia w przepisach prawa okoliczności dodatkowych, w szczególności takich jak przeniesienie tego urządzenia w inne miejsce. W istocie znaczenie powinien mieć jedynie moment, w którym urządzenie zostało po wyprodukowaniu "przekazane do użytkowania", niezależnie od miejsca w którym to nastąpiło, formy prawnej, która tej okoliczności towarzyszyła (lub też nie, jeżeli nie była wymagana), czy późniejszej relokacji urządzenia. Co więcej, przyjęcie w ślad za niepoprawnym rozumowaniem organu, że przeniesienie urządzenia w nowe miejsce skutkuje jego ponownym "oddaniem do użytkowania" w rozumieniu § 6 Rozporządzenia, w przekonani skarżącej wypacza sens tej regulacji i prowadzi do zatarcia rozróżnienia pomiędzy źródłami istniejącymi a źródłami nowymi. Byłby to skutek ponad wszelką wątpliwość sprzeczny z intencją ustawodawcy, który jedynym kryterium różnicującym te dwie kategorie urządzeń uczynił przesłankę temporalną (obiektywna okoliczność daty wydania pozwolenia na budowę lub oddania do użytkowania), zwłaszcza że sformułowanie, którym posłużono się w ust. 2 Rozporządzenia stanowi wprost, że chodzi tu o "pierwsze" pozwolenie na budowę (albo jego odpowiednik), co całkowicie wyklucza bezzasadnie wprowadzony przez Organ mechanizm sui generis ponownego "biegu terminu" i zaliczania źródła do kategorii odmiennej, niż to wynikałoby z momentu gdy zostało ono faktycznie - po raz pierwszy - oddane do użytkowania.
W świetle tych wyjaśnień zdaniem skarżącej jest oczywiste, że organ zobowiązany był odwołać się w swym rozstrzygnięciu właśnie do Załącznika nr 2 do Rozporządzenia w związku z § 6 ust. 2 tego aktu prawnego (tzw. źródła istniejące starsze, por. Średnie źródła spalania paliw - regulacje i problematyka, KOBIZE - Krajowy Ośrodek Bilansowania i Zarządzania Emisjami 2019 r., przypis 1, s. 26), czego jednak nie uczynił, bezpodstawne i wadliwie prawnie przyjmując, że dopiero data zamontowania kotłów w nowej lokalizacji określa moment ich oddania do użytkowania, nawiązując w konsekwencji do § 6 ust. 4 Rozporządzenia i standardów emisyjnych, zawartych w załączniku nr 4 do Rozporządzenia.
Tymczasem w ocenie skarżącej prawidłowe jest stanowisko odmienne, zgodnie z którym do przedmiotowej instalacji zastosować należało przepisy wspomnianego załącznika nr 2 do Rozporządzenia w związku z § 6 ust. 2 Rozporządzenia, stanowiącym że standardy emisyjne dla średnich źródeł będących źródłami istniejącymi, dla których pierwsze pozwolenie na budowę albo odpowiednik takiego pozwolenia wydano przed dniem 1 lipca 1987 r., określa właśnie załącznik nr 2.
W niniejszej sprawie okolicznością znaczącą prawnie winno być zatem jedynie to, że kocioł został zbudowany w 1985 r. (co jest niekwestionowane przez organ) i że w tym czasie nastąpiło również jego "oddanie do użytkowania". Nawiązując do zamieszczonych powyżej wywodów wskazujemy przy tym, że w związku z ówczesnym stanem prawnym nie było konieczne uzyskanie żadnej formalnej decyzji administracyjnej potwierdzającej ten fakt, co jednak nie powinno zmieniać kwalifikacji prawnej tego urządzenia w kontekście omawianego Rozporządzenia, zapewniającego w tym aspekcie istotną swobodę uwzględniającą różnorodność minionych stanów faktycznych i prawnych.
Z tego względu Organ winien poprzestać na analizie przekazanych dokumentów (m.in. zgodnie z informacją zamieszczoną na stronie 1 książki rewizji kotła, przekazanej organowi w toku postępowania wyjaśniającego, rok budowy kotła to 1985, poświadczenie wykonania i zbadania kotła oraz protokół odbioru technicznego są datowane na czerwiec tegoż roku), w razie potrzeby uzupełniająco także odebrać odnośne oświadczenia od Skarżącego. Jeżeli zgromadzone w postępowaniu informacje wzbudziły w organie uzasadnione wątpliwości, to należało przeprowadzić uzupełniające postępowanie wyjaśniające, w którym w sposób niebudzący zastrzeżeń by wykazano, że wskazana przez Skarżącą data rozpoczęcia eksploatacji jest niepoprawna i ustalono właściwą. Zaniedbując jednak swoje obowiązki związane z prawidłowym ukształtowaniem prowadzonego postępowania, w przekonaniu skarżącej organ zignorował znany mu fakt momentu rozpoczęcia eksploatacji przedmiotowego kotła, skupił się natomiast na obecnej lokalizacji tego źródła spalania paliw (zainstalowanie go na terenie zakładu w T. w 2011 r., s. 7 skarżonej decyzji) i w oparciu o tę nieistotną dla sprawy okoliczność jednostronnie i bezpodstawnie przesądził o przepisach, które jego zdaniem znajdują zastosowanie w niniejszej sprawie, przy czym nie można nie zauważyć, że odwołując się do aktualnej lokalizacji źródła, Samorządowe Kolegium Odwoławcze nawiązało do kryterium nieobecnego w Rozporządzeniu, a działanie takie stanowi niedopuszczalne naruszenie ram prawnych, w których winny się zawierać rozstrzygnięcia organów, zobowiązanych bezwzględnie do działania na podstawie i w granicach przepisów prawa (por. art. 7 Konstytucji RP oraz art. 6 Kodeksu postępowania administracyjnego).
W niniejszej sprawie, zdaniem skarżącej organ nie tylko posłużył się błędną interpretacją, pozbawioną ugruntowania w przepisach prawa i poglądach doktryny, ale i dokonał swoistej woluntarystycznej kreacji norm, stanowiącej atrybut przynależny przecież wyłącznie Ustawodawcy. Na poparcie tego wniosku przywołano uzupełniająco wytyczne wyspecjalizowanego organu zajmującego się problematyką emisji do atmosfery, jakim jest KOBIZE - Krajowy Ośrodek Bilansowania i Zarządzania Emisjami: Średnie źródła spalania paliw - regulacje i problematyka, Warszawa 2019 r. (por. w szczególności definicja "źródła istniejącego starszego", zamieszczona na s. 19, przypis 2 - są to "źródła, dla których pierwsze pozwolenie na budowę lub odpowiednik takiego pozwolenia wydano przed dniem 1 lipca 1987r. (standardy emisyjne określone w załączniku nr 2 rozporządzenia w sprawie standardów emisyjnych", podobnie s. 20 - 26), w których również brak jakiegokolwiek uzasadnienia dla podejścia przyjętego przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, przeciwnie - podkreślone jest w nich znaczenie uzyskania pierwszego pozwolenia na budowę lub jego odpowiednika (źródło: http://mcp.kobize.pl/pliki/poradnik%20MCP_na_stronie.pdf).
Wyjaśniając swój - bezpodstawny w przekonaniu skarżącej - zabieg, organ uzasadniał dodatkowo, że "przedmiotem postępowania, które zakończyło się wydaniem przez Starostę B. decyzji z dnia [...] lipca 2019 r. była konkretna instalacja, składająca się z dwóch ściśle określonych kotłów parowych o określonych parametrach, a przede wszystkim zlokalizowanych na terenie konkretnego zakładu" (s. 7 skarżonej decyzji).
Nawet gdyby jednak przyjąć, że zabieg łączenia obu kotłów w ramach wspólnej kategorii instalacji, rozumianej zgodnie z definicją zamieszczoną w art. 3 pkt 6 lit. b ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska jest dopuszczalny - choć jest to wątpliwe biorąc pod uwagę, że nowszy z kotłów jest wyłącznie źródłem awaryjnym, włączanym jedynie w momencie braku możliwości eksploatacji kotła zasadniczego, oddanego do eksploatacji przed 1987 r. (podkreślamy, że wątek ten nie był obszerniej uzasadniony przez organ), to w zdaniem skarżącej nie sposób nie odnotować, że standardy emisyjne w § 6 Rozporządzenia odwołują się do pojęcia źródła spalania paliw i momentu rozpoczęcia eksploatacji konkretnego urządzenia lub uzyskania dla niego pozwolenia na budowę. Momentu tego z całą pewnością nie należy zatem rekonstruować w oparciu o sztuczne zestawienie odrębnych urządzeń i odwoływanie się wyłącznie do najpóźniej wydanego pozwolenia na budowę (względnie okoliczności rozpoczęcia eksploatacji) któregokolwiek z nich, ignorując analogiczne decyzje wydane wcześniej dla odrębnych urządzeń.
W przekonaniu skarżącej ponad wszelką wątpliwość ratio legis komentowanych przepisów nie było zatem objęcie najstarszych źródeł, podlegających Załącznikowi nr 2 do Rozporządzenia, wymogami przewidzianymi dla instalacji nowszych, podpadających pod regulację Załącznika nr 4. W przeciwnym przypadku rozróżnienie takie byłoby przecież w wielu przypadkach bezprzedmiotowe, co w świetle założenia o racjonalności Ustawodawcy byłoby niezrozumiałe i dyskredytować musiałoby interpretację prowadzącą do takich wniosków.
Reasumując, skarżąca podkreśliła, że ratio legis stworzenia w ramach Rozporządzenia odrębnych wymogów dla instalacji "starych" (takich jak Kotły), podlegających Załącznikowi nr 2, i "nowych", podlegających Załącznikowi nr 4, było zapewnienie możliwości dalszego użytkowania takich starszych instalacji bez nakładania obowiązku spełnienia przez nie nowych, wyższych wymogów (w przeciwnym razie zarówno stare, jak i nowe instalacje mogłyby zostać poddane tym samym, nowym wymogom). Tymczasem stanowisko prezentowane przez organ jest całkowicie sprzeczne z tym celem. Takie nowe wymogi w dacie oddania starszych instalacji do użytkowania nawet jeszcze nie istniały. Interpretacja przyjęta przez Starostę B. prowadzi zatem do zastosowania prawa wstecz i wymuszaniu na podmiotach użytkujących starsze instalacje wymiany ich na nowe przez sam fakt, że zostały zainstalowane w nowym miejscu, pomimo braku w tym zakresie podstawy prawnej. Tytułem przykładu, na tej samej zasadzie można byłoby wymagać od właścicieli budynków wybudowanych np. w latach 60-tych XX w., aby przeprowadzili na swój koszt ich remont w celu dostosowania ich do aktualnie obowiązujących wymogów techniczno-budowlanych. Należy zatem dojść do wniosku, że regulacje Rozporządzenia należy odnosić nie, jak twierdzi organ, do konkretnej lokalizacji, lecz jak to wykazano dobitnie w niniejszej skardze, do konkretnej instalacji, gdy - tak jak w przypadku kotłów - mogą one być z łatwością zdemontowane i zainstalowane w nowym miejscu.
Potwierdzenie tego wniosku, zdaniem skarżącej, odnaleźć można także w dyrektywie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/2193 z dnia 25 listopada 2015 r. w sprawie ograniczenia emisji niektórych zanieczyszczeń do powietrza ze średnich obiektów energetycznego spalania, nakazującej brać pod uwagę "względy gospodarcze, możliwości techniczne i cykl życia istniejących średnich obiektów energetycznego spalania" (motyw 9) oraz odwołującej się do istniejących obiektów, charakteryzowanych poprzez nawiązanie do (indywidualnego - dla danego obiektu) oddania do użytkowania lub pozwolenia (art. 3 pkt 6 dyrektywy).
Odmienne stanowisko prezentowane przez organ, w ocenie skarżącej skutkuje nałożeniem na przedsiębiorców dodatkowych obowiązków, bez istnienia do tego odpowiedniej podstawy prawnej. Organ nie wziął pod uwagę, że wszelkie nakazy polegające na nałożeniu obowiązku dostosowania danej rzeczy (w tym przypadku - dostosowania Kotłów) do nowych wymogów stanowią ingerencję w prawo własności (w jego konstytucyjnym rozumieniu), i jako takie, po pierwsze, wymagają wyraźnej, ustawowej podstawy prawnej, po drugie, nie mogą być interpretowane rozszerzająco.
Gdyby w powyższym zakresie zaistniały jakiekolwiek wątpliwości, zdaniem skarżącej zastosowanie znaleźć powinien art. 11 ustawy z dnia 6 marca 2018 roku - Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2019 r., poz. 1292 z późn. zm.) jeżeli przedmiotem postępowania przed organem jest nałożenie na przedsiębiorcę obowiązku, bądź ograniczenia lub odebranie uprawnienia, a w sprawie pozostają wątpliwości co do treści normy prawnej, wątpliwości te są rozstrzygane na korzyść przedsiębiorcy.
Tymczasem przyjęta w zaskarżonej decyzji interpretacja, skrajnie niekorzystna dla skarżącej i skutkująca nałożeniem na nią istotnych obciążeń, w ocenie skarżącej nie została w żaden sposób uzasadniona, ani też poparta odwołaniem do wytycznych centralnych organów ochrony środowiska, czy orzecznictwa, które dowodziłoby poprawności przyjętych przez Organ założeń i co spełniało nałożony na organy administracji obowiązek wyjaśnienia stronom zasadności przesłanek, którymi kierują się przy załatwieniu sprawy (por. art. 11 Kodeksu postępowania administracyjnego).
W niniejszym postępowaniu w ocenie skarżącej naruszona została także istotna gwarancja proceduralna uprawnień strony, ustanowiona w art. 79a § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Przepis ten stanowi, że w przypadku postępowania, które może zakończyć wydaniem decyzji niezgodnej z żądaniem strony, organ informując o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, winien także wskazać przesłanki zależne od strony, które nie zostały na dzień wysłania informacji spełnione lub wykazane. Obowiązek ten wynikający z procedury administracyjnej nie został zrealizowany; organ wydający zaskarżoną decyzję zignorował dopełnienie tego wymogu i odstąpił od przekazania skarżącej odnośnej informacji.
Co więcej, gdyby wątpliwości w tej materii miały charakter nieusuwalny, pomimo postępowania wyjaśniającego, to w takiej sytuacji zdaniem skarżącej znalazłyby zastosowanie postanowienia art. 7a § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego i art. 11 ustawy z dnia 6 marca 2018 roku - Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2019 r., poz. 1292 z późn. zm.), zgodnie z którymi w postępowaniach administracyjnych zmierzających do nałożenia na stronę obowiązku, jeżeli w sprawie pozostają wątpliwości co do treści normy prawnej, to są rozstrzygane na korzyść strony(przedsiębiorcy). Obowiązek ten tutejszy Organ jednak zignorował. Tymczasem jednak postępowanie poprzedzające wydanie Zaskarżonej Decyzji nie zostało ukształtowane zgodnie z powyższymi postulatami, odbiega ono tym samym od modelu poprawnej procedury administracyjnej, co doprowadziło do skutku w postaci błędnych ustaleń faktycznych, jak i nieprawidłowości proceduralnych, w tym naruszenia art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego, zobowiązującego organy administracji do dokładnego i wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
W odpowiedzi na skargę organ, nie znajdując podstaw do jej uwzględnienia, wniósł o jej oddalenie wskazując, że po ponownej analizie akt sprawy nie znalazł podstaw do zmiany zaskarżonego orzeczenia, ponieważ zostało ono podjęte zgodnie ze stanem faktycznym oraz w oparciu o obowiązujące przepisy prawa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1842 ze zm.).
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (T.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 137) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (T.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325), dalej p.p.s.a., koncentrują się na kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie rozstrzygnięcia. W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W pierwszej kolejności należy podkreślić, że sprawa była rozpoznawana w postępowaniu o wznowienie postępowania w oparciu o art. 145 § 1 pkt 5 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego
Wznowienie postępowania administracyjnego jest instytucją procesową stwarzającą możliwość prawną ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, było dotknięte kwalifikowaną wadą prawną wymienioną w przepisie art. 145 § 1 k.p.a. Jest to zarazem jeden z nadzwyczajnych trybów postępowania administracyjnego, mających na celu kontrolowanie prawidłowości decyzji wydanej w postępowaniu zwykłym (zob. m. in. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2011, s. 531-534). Procedowanie w trybie nadzwyczajnym przez organ administracji jest przy tym wyjątkiem od ogólnej zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych, wyrażonej w art. 16 § 1 k.p.a.
Podstawę wznowienia postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie stanowił przepis art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., zgodnie z którym, w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję.
W orzecznictwie sądowym zgodnie przyjmuje się, że nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody mogą stanowić podstawę wznowienia postępowania, o której mowa w tym przepisie, jeżeli spełniają łącznie następujące cechy: są nowe, są istotne dla sprawy i nie były znane organowi, który wydał decyzję. Podkreśla się przy tym, że istotne dla sprawy będą tylko te dowody lub okoliczności faktyczne, których istnienie lub brak będzie bezpośrednio wpływać na treść rozstrzygnięcia w sprawie, a więc gdyby wydano w sprawie decyzję odmienną od dotychczasowej (por. np. wyrok WSA w Krakowie z dnia 7 kwietnia 2017 r., III SA/Kr 1549/16, Wyrok NSA z dnia 12 maja 2016 r., II OSK 2124/14 Lex nr 2083426).
Nadzwyczajny charakter wznowienia postępowania nakazuje stosowanie wykładni ścieśniającej jego przesłanek - okoliczności, o których stanowi przepis art. 145 § 1 pkt 5. Mają być one istotne, a więc mogące mieć wpływ na wynik sprawy, a ponadto muszą ujawnić się po wydaniu decyzji. Postępowanie wznowieniowe nie jest zatem ponownym postępowaniem rozpoznawczym w całokształcie okoliczności sprawy lecz postępowaniem oceniającym wpływ podstawy wznowieniowej na treść rozstrzygnięcia. Stąd też zarzuty skarżącej w odniesieniu do gromadzenia dowodów i oceny materiału dowodowego właściwego dla postępowania rozpoznawczego w trybie zwykłym nie zasługują na uwzględnienie czy też nawiązywanie do przepisów ustawy Prawo przedsiębiorców.
W rozpoznawanej sprawie wznowienie dotyczy decyzji z dnia [...] lipca 2019 r. w sprawie ustalającej wymagania w zakresie ochrony środowiska dla instalacji energetycznej, w której skład wchodzą źródła o łącznej mocy 4,94 MW, eksploatowanej na terenie zakładu spółki [...] [...] sp. z o.o., zlokalizowanego w obrębie nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] przy ul. [...] w miejscowości T., gmina B. [...], powiat [...]. Podana instalacja energetyczna była objęta złożonym zgłoszeniem w trybie art. 152 ustawy z dnia [...] kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 799 ze zm.) - dalej p.o.ś.
Decyzja Starosty [...] z dnia [...] lipca 2019 r. została wydana na podstawie art. 154 p.o.ś. w celu ustalenia standardów emisyjnych dla konkretnej instalacji energetycznej w rozumieniu art. 3 pkt 6 ustawy p.o.ś., eksploatowanej na terenie zakładu skarżącej. Pomimo, iż sporny kocioł stanowi odrębne źródło emisji dla którego standardy emisyjne są ustalane odrębnie, to stanowi on element instalacji energetycznej w skład której wchodzi jeszcze drugi kocioł parowy ER-125/20 o mocy 2,49 MW, będący kotłem awaryjnym. Przedmiotem zgłoszenia jak i decyzji z dnia [...] lipca 2019 r. była jednak konkretna instalacja energetyczna eksploatowana w zakładzie spółki [...] [...] Sp. z o.o. w T., składająca się z dwóch kotłów a nie pojedynczy kocioł. Przedmiotowa instalacja jest przy tym ściśle związana z konkretnym zakładem, do którego prowadzący instalację posiada tytuł prawny, co odpowiada definicji legalnej pojęcia instalacja zawartego w art. 3 pkt 6 ustawy. Te zastrzeżenia są kluczowe z punktu widzenia oceny prawidłowości kontrolowanej obecnie decyzji.
Zgodnie z art. 154 ust. 1a p.o.ś. w przypadku instalacji wymagającej zgłoszenia, o którym mowa w art. 152 ust. 1, której częścią jest źródło spalania paliw o nominalnej mocy cieplnej nie mniejszej niż 1 MW i mniejszej niż 50 MW, ustalonej z uwzględnieniem trzeciej zasady łączenia, dla którego standardy emisyjne są określone w przepisach wydanych na podstawie art. 146 ust. 3, organ właściwy do przyjęcia zgłoszenia ustala, w drodze decyzji, wymagania w zakresie ochrony środowiska dotyczące eksploatacji tej instalacji, w szczególności warunki i wielkości emisji. Zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 1 marca 2018 r. w sprawie standardów emisyjnych dla niektórych rodzajów instalacji, źródeł spalania paliw oraz urządzeń spalania lub współspalania odpadów (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1806) w oparciu o które zostały ustalone standardy emisji w decyzji Starosty [...] z dnia [...] lipca 2019 r. standardy emisyjne zostały uzależnione od nominalnej mocy cieplnej źródła, rodzaju stosowanego paliwa oraz od tego czy źródło spalania jest źródłem nowym czy istniejącym, a jeżeli istniejącym to kiedy źródło to zostało oddane do użytkowania. Data produkcji urządzenia przy jego wykorzystaniu w innej konfiguracji czy innej lokalizacji niż poprzednio, nie jest przesądzająca dla zachowania pierwotnych standardów emisyjnych.
Przy ustalaniu standardów emisyjnych dla średnich źródeł spalania paliw, będących źródłami istniejącymi, rozporządzenie odwołuje się do daty wydania pierwszego pozwolenia na budowę albo odpowiednika takiego pozwolenia, które musiałyby zostać wydane przed dniem [...] lipca 1987 r. - aby standardy te miały zastosowanie. W rozpoznawanej sprawie ani takie pozwolenie nie było wydane ani urządzenie nie zostało wykorzystane w dotychczasowy sposób.
Zgodnie z ust. 4 § 6 rozporządzenia standardy emisyjne dla średnich źródeł będących źródłami istniejącymi: dla których wniosek o wydanie pozwolenia na budowę złożono po dniu [...] listopada 2002 r. lub które zostały oddane do użytkowania po dniu [...] listopada 2003 r., w których po dniu [...] listopada 2003 r. dokonano istotnej zmiany instalacji, o której mowa w art. 3 pkt 7 ustawy - określa załącznik nr [...] do rozporządzenia, z zastrzeżeniem § 8.
Jako podstawę wznowienia stanowiącą nową okoliczność była informacja, że kocioł ER-125-043 [...] stanowiący element składowy przyjętej instalacji energetycznej został wyprodukowany w roku 1985, a nie jak wskazywano w zgłoszeniu w 2011 r. W roku 2011 nastąpiło jego przeniesienie do zakładu położonego w T.. Informacja ta była istotna z punktu widzenia wielkości ustalonych standardów emisyjnych dla kotła. Inne natomiast parametry obowiązywały wcześniej. Niewątpliwie kocioł parowy [...] ER-125-043 został wyprodukowany w roku 1985 jednak nie może to być utożsamiane z datą wydania pozwolenia na budowę lub odpowiednika takiego pozwolenia, gdyż brak jest jakichkolwiek dokumentów potwierdzających datę wydania dla przedmiotowego kotła decyzji o pozwoleniu na budowę lub odpowiednika takiego pozwolenia w jego pierwotnej lokalizacji tj. w Zakładzie Wapienno-Piaskowym "[...]" ( przed przeniesieniem do nowej lokalizacji). Jeśli dane urządzenie nie wymagało uzyskania pozwolenia na budowę to przesądzające byłoby oddanie jego do użytkowania. Jak przy tym zaznaczono powyżej, okoliczność ewentualnego wydania pozwolenia na budowę ma marginalne znaczenie, gdyż objęty decyzją kocioł w 2011 r. znalazł się w innej lokalizacji i innej konfiguracji funkcjonalnej, co wymagało ustalenia standardów emisyjnych dla tej właśnie nowej instalacji. Rozumienie natomiast pojęcia instalacji zawiera art. 3 pkt 6 p.o.ś. To zaś wykluczało możliwość zastosowania w sprawie standardów emisyjnych określonych w załączniku nr 2 do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 1 marca 2018 r. w sprawie standardów emisyjnych dla niektórych rodzajów instalacji, źródeł spalania paliw oraz urządzeń spalania lub współspalania odpadów, gdyż źródło to zostało oddane do użytkowania po dniu 27 listopada 2003 r. Tym samym nie miało to wpływu na treść decyzji jako przesłanki wznowieniowej. Należy przy tym podkreślić, że w związku z nową instalacją, na okoliczność montażu kotła ER-125-043 [...] w zakładzie w T. zostały wydane dokumenty Urzędu Dozoru Technicznego - decyzja z dnia [...] sierpnia 2011 r. zezwalająca na eksploatację kotła w nowej lokalizacji. Decyzja ta stanowiła potwierdzenie i dowód oddania tego kotła do fizycznego użytkowania w konkretnym zakładzie i określonym czasie- w roku 2011.
W tych okolicznościach, w ocenie Sądu organ słusznie uznał, że data produkcji spornego kotła, także przy braku procedur wynikających z przepisów prawa budowlanego jest bez znaczenia dla wyniku rozstrzygnięcia w związku z umieszczeniem spornego kotła w innym miejscu, jako składnik konkretnej "nowej" instalacji, po profesjonalnej ocenie technicznej zezwalającej na eksploatację w nowej lokalizacji. W konsekwencji prawidłowo została oceniona instalacja ( według definicji legalnej zawartej w art. 3 pkt 6 p.o.ś. ) pod kątem przyjętych w decyzji standardów emisyjnych określonych w załączniku nr [...] do cytowanego rozporządzenia.
Organ słusznie uznał, iż standardy emisyjne w decyzji z dnia [...] lipca 2019 r. zostały określone właściwie i brak jest podstaw do uchylenia podjętej decyzji Starosty [...] z dnia [...] lipca 2019 r.
Również z punktu widzenia wykładni funkcjonalnej cytowanych przepisów, realizując cel ustawy Prawo ochrony środowiska a więc dbałości o środowisko, kwestie dotyczące daty wydania pozwolenia na budowę (lub jego odpowiednika), czy też daty oddania do użytkowania danego źródła emisji lub danej instalacji, należy ściśle wiązać z konkretną lokalizacją, w której aktualnie eksploatowana jest dana instalacja oraz wchodzące w skład tej instalacji źródła energetycznego spalania paliw. Zatem data wybudowania kotła jako nowa okoliczność stanowiąca podstawę wznowienia postępowania nie stanowi nowej istotnej okoliczności mającej wpływ na byt dotychczasowej decyzji.
Podnoszona przez skarżącą w skardze okoliczność, że nie tylko data produkcji ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy lecz również fakt, że kocioł był już użytkowany wcześniej, o czym organ wiedział nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż podstawą wznowienia jako nową okolicznością jest data produkcji kotła a nie fakt, że kocioł był już wcześniej użytkowany.
Po dniu [...].11.2002 r. nie składano wniosku o wydanie pozwolenia na budowę czy innych decyzji z zakresu prawa budowlanego. Należy zatem ocenić standardy kotła w jego aktualnej lokalizacji i aktualnym układzie funkcjonalnym, w których jest on obecnie eksploatowany. Na okoliczność montażu kotła ER-125-043 [...] w zakładzie spółki [...] [...] Sp. z o.o. w T., zostały wydane stosowne dokumenty Urzędu Dozoru Technicznego - tj. decyzja zezwalająca na eksploatację kotła w nowej lokalizacji (decyzja z dnia [...].08.2011 r. Dokument ten potwierdza oddanie kotła do fizycznego użytkowania w danej lokalizacji w roku 2011.
Organ prawidłowo uznał, że zapisy zawarte w obowiązującym uprzednio rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia [...].03.2018 r. w sprawie standardów emisyjnych (...), mówiące o dacie pozwolenia na budowę lub jego odpowiedniku, bądź też o dacie oddania do użytkowania, należy ściśle wiązać z aktualnym miejscem eksploatacji danego kotła - jakim jest zakład spółki [...] [...] Sp. z o.o. położony w T., gm. B. [...], zatem wskazana przez skarżącą przesłanka wznowieniowa nie mogła doprowadzić do uchylenia wydanej uprzednio decyzji.
Nie może również być mowy o naruszeniu zasady niedziałania prawa wstecz. Oddanie urządzenia do użytkowania jest niezależną przesłanką do ustalenia norm emisyjnych. Urządzenie zainstalowane w nowej lokalizacji i konfiguracji podlega nowej ocenie pod kątem warunków emisyjnych.
Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przepisów postępowania. Przedmiotem oceny były akty wydane przez organy obu instancji. Wydane decyzje odpowiadają wymaganiom określonym w art. 107 k.p.a. zatem zarzuty zawarte w piśmie z skarżącej z 12. 05. 2021r. nie zasługują na uwzględnienie. Nie ma podstaw do twierdzenia, że w jakiś sposób wpływ na treść decyzji organu II instancji miało pismo organu I instancji. Decyzja organu odwoławczego jest decyzją merytorycznie załatwiającą sprawę co do istoty, zawierającą stosowne ustalenia i ocenę okoliczności mających wpływ na wynik rozstrzygnięcia, w tym konkretnym przypadku, ocenianym pod kątem wskazanej przez skarżącą podstawy wznowieniowej na wydaną uprzednio decyzję ostateczną. W przypadku naruszenia przepisów postępowania należy ocenić czy miały one wpływ na wynik rozstrzygnięcia. Takich skutków Sąd się nie dopatrzył a zarzuty skarżącej w tym przedmiocie są gołosłowne.
Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie i na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło