II SA/Bd 612/06
WyrokWSA w Bydgoszczy2006-09-06
Skład orzekający: Małgorzata Włodarska, Wojciech Jarzembski, Anna Klotz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo utrzymało w mocy decyzję uchylającą decyzję o rejestracji pojazdu, opierając się jedynie na wyroku skazującym za posługiwanie się fałszywymi dokumentami, bez samodzielnego ustalenia, czy umowa kupna-sprzedaży pojazdu była sfałszowana?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze naruszyło przepisy postępowania administracyjnego, w tym zasadę prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.) oraz obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego (art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.), poprzez brak samodzielnego ustalenia, czy umowa kupna-sprzedaży pojazdu była sfałszowana. Sąd uznał, że wyrok skazujący za posługiwanie się fałszywymi dokumentami oraz akt oskarżenia nie stanowią wystarczającej podstawy do uznania umowy za sfałszowaną bez przeprowadzenia własnego postępowania dowodowego w tym zakresie. W związku z tym zaskarżona decyzja została uchylona.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji uchylającej decyzję o rejestracji pojazdu marki Opel A. i odmawiającej jego rejestracji, wydanej w związku z prawomocnym wyrokiem skazującym za posługiwanie się fałszywymi dokumentami dotyczącymi pochodzenia pojazdu. Skarżący A. W. kwestionował zasadność uchylenia decyzji, twierdząc, że umowa kupna-sprzedaży nie została sfałszowana i nabył pojazd zgodnie z prawem. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję, wskazując na naruszenia proceduralne.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję i stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Włodarska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Wojciech Jarzembski Asesor WSA Anna Klotz Protokolant Elżbieta Brandt po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 6 września 2006 r. sprawy ze skargi A. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] 2006 r. nr [...] w przedmiocie rejestracji pojazdu 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
_Decyzją z dnia [...] 2006 r., nr [...] Starosta Powiatu R., uchylił decyzję własną z dnia [...] 2004r. w sprawie rejestracji pojazdu marki Opel A., nr rejestracyjny [...], nr nadwozia [...] i odmówił rejestracji wymienionego samochodu. W motywach decyzji organ wskazał, iż prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w T. z dnia [...]2005 r. G. W. i J. S. zostali skazani za dostarczanie i posługiwanie się fałszywymi dokumentami dotyczącymi pochodzenia wyżej wspomnianego samochodu. Zdaniem organu wyrok ten, jak i akt oskarżenia w sprawie [...] oraz sprzeciw Prokuratora Rejonowego w R. z dnia [...]2005 r., świadczą o tym, że umowa sprzedaży Opla [...] została sfałszowana, a tym samym uzasadnione było uchylenie decyzji z dnia [...] 2004 r.
W odwołaniu od powyższej decyzji pełnomocnik A. W. podniósł, iż z wyroku Sądu Rejonowego w T. nie wynika, jakimi sfałszowanymi dokumentami posługiwał się J. S. (poprzedni właściciel). Zdaniem skarżącego nie można się także zgodzić z poglądem, że J. S. nie był nabywcą przedmiotowego pojazdu bowiem faktycznie podpisał umowę, tym samym w świetle przepisów kodeksu cywilnego był właścicielem wspomnianego pojazdu. W związku z tym znajdujące się w aktach sprawy dokumenty i dowody dotyczące przedmiotowego pojazdu były wystarczające do jego zarejestrowania.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. decyzją z dnia [...] 2006 r., nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję wskazując, iż bezspornym jest, że rejestracji samochodu dokonano w oparciu o sfałszowaną umowę kupna-sprzedaży i tym samym uchylenie decyzji z dnia [...] 2004 r. rejestrującej pojazd było uzasadnione.
W skardze na powyższą decyzję A. W. podniósł, iż z zebranego w sprawie materiału nie wynika, aby umowa kupna samochodu zawarta przez niego z J. S. została sfałszowana. Ponadto skarżący zaznaczył, iż nabył przedmiotowy samochód zgodnie z przepisami kodeksu cywilnego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie wskazując, iż z aktu oskarżenia oraz z uzasadnienia wyroku Sądu Rejonowego w T. sygn. akt [...] z dnia [...]2005 r. wynika, że przedmiotowy samochód został nabyty przez
skarżącego na podstawie wcześniej podrobionych dokumentów. Sprzedający został skazany wyrokiem sądu. Samochód skarżącego został zarejestrowany w organie ewidencyjnym decyzją, którą wydano na podstawie dokumentów nie sporządzonych przez uprawnione do tego osoby, stwierdzających nieprawdę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści przepisu art. 1 ustawy z dnia 25.07.2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Oz.U. Nr 153, poz. 1269), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że sąd rozpatrując skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego, bądź przepisów postępowania administracyjnego. Ponadto zgodnie z przepisem art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270; z późno zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Biorąc pod uwagę powyższe stwierdzić należy, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z przepisem art. 133 § 1 p.p.s.a. podstawą wyrokowania przez sąd są akta sprawy. Z akt przedłożonych sądowi w niniejszej sprawie wynika, że od decyzji Starosty Powiatu R. z dnia 23 stycznia 2006 r. zostało złożone przez pełnomocnika skarżącego odwołanie, które wpłynęło do organu w dniu 13.02.2006r. Z akt sprawy nie wynika natomiast, czy pełnomocnik skarżącego złożył odwołanie osobiście, czy przesłał je pocztą i kiedy nadał w placówce pocztowej. Zgodnie z informacją zawartą na zwrotnym poświadczenia odbioru decyzji Starosty Powiatu R. przez pełnomocnika skarżącego, radca prawny T. A. odebrał decyzję organu I-instancji w dniu 26 stycznia 2006 r. Tym samym w myśl art. 129 § 2 K.p.a. 14-dniowy termin do wniesienia odwołania upłynął dla niego z dniem 9 lutego 2006 r.
Istnieje wobec tego prawdopodobieństwo, że odwołanie zostało złożone po upływie terminu ustawowego. Wymaga to jednak wyjaśnienia przez organ II instancji. Złożenie odwołania po terminie powodowałoby bowiem konieczność stwierdzenia przez organ odwoławczy w drodze postanowienia niedopuszczalności odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania, stosownie do treści przepisu art. 134 K.p.a. Skutkiem tego decyzja Starosty Powiatu R. stałaby się ostateczna.
Rozstrzyganie przez organ II instancji w sprawie zakończonej decyzją ostateczną organu I instancji skutkowałoby nieważnością decyzji organu II instancji, jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 Kp.a.). Ma to więc istotne znaczenie przy ustalaniu legalności zaskarżonej decyzji przez sąd. Brak w aktach administracyjnych dowodów potwierdzających datę nadania przez pełnomocnika skarżących odwołania (ewentualnie wzmianki o złożeniu odwołania osobiście) uniemożliwia jednoznaczne stwierdzenie przez sąd, czy organ odwoławczy rozważył dopuszczalność odwołania, czy też pominął tę okoliczność.
Należy ponadto wskazać, iż skarga zasługuje na uwzględnienie również z innego powodu. W ocenie Sądu doszło bowiem do naruszenia art. 7 k.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, wyrażające się w niedopełnieniu obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego wynikającego z art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.
Podstawą uchylenia ostatecznej decyzji Starosty Powiatu R. było stwierdzenie przez organy obu instancji, iż zachodzą przesłanki określone wart. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. tj. że dowody, na podstawie których ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne okazały się fałszywe. Oznacza to zatem, iż uznano, iż dokumenty na podstawie, których dokonano rejestracji pojazdu, wymienionych wart. 72 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. Nr 108, poz. 908; z późno zm), zostały sfałszowane. Powołując się na sentencję wyroku Sądu Rejonowego w T. z dnia [...] 2005 r, akt oskarżenia w sprawie w sprawie [...] oraz sprzeciw Prokuratora Rejonowego w R. z dnia 27.09.2005 r. organy obu instancji wskazały, iż rejestracji samochodu dokonano w oparciu o sfałszowaną umowę kupna-sprzedaży.
Należy w związku z powyższym wskazać, iż z sentencji wyroku nie wynika, jakie dokumenty zostały sfałszowane. Natomiast treść aktu oskarżenia i sprzeciwu nie jest wystarczającą podstawa do uznania, iż umowa kupna-sprzedaży na podstawie, której dokonano rejestracji została sfałszowana.
Z tych względów niezbędne było zapoznanie się przez organy w ramach prowadzonego postępowania dowodowego z aktami sprawy [...], załączenie do akt administracyjnych kserokopii istotnych dla rozstrzygnięcia dowodów z tychże akt, a następnie dokonanie oceny, czy zakwestionowanie przez sąd legalności wspomnianych dokumentów miało znaczenie z punktu widzenia materialnoprawnych przesłanek orzekania o rejestracji pojazdu. Ocena taka powinna znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji.
Zauważyć należy, że przepisy k.p.a. w niczym nie ograniczają organów administracji publicznej w możliwości wykorzystania w postępowaniu administracyjnym dowodów zgromadzonych w ramach postępowania karnego.
Zaniechanie przeprowadzenia dowodu na okoliczność posłużenia się przez A. W. sfałszowanymi dokumentami na podstawie, których dokonano rejestracji pojazdu, to jest na okoliczność zdarzenia będącego podstawą faktyczna zastosowania art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a., należy ocenić jako niewypełnienie przez organ I i II instancji obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
W tym miejscu warto podkreślić, że postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne. Oznacza to, że każda sprawa administracyjna rozpoznana i rozstrzygnięta decyzją organu I instancji podlega w wyniku wniesienia odwołania przez legitymowany podmiot rozpoznaniu i rozstrzygnięciu przez organ II instancji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W., jako organ orzekający merytorycznie, zobowiązane było zatem uzupełnić materiał dowodowy, nie ograniczając się jedynie do kontroli decyzji organu I instancji. Nie zastosowanie się do wspomnianego przepisu, a tym samym naruszenie zasady prawdy obiektywnej powoduje wadliwość wydanych decyzji.
Wobec powyższego, w związku z naruszeniem przez organ II instancji przepisów postępowania administracyjnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, orzeczono na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. jak w pkt 1 sentencji, oraz na podstawie art. 152 p.p.s.a., jak w pkt 2 sentencji.
_v
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło