II SA/Bd 619/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak, Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Malinowska-Wasik (spr.),, Asesor WSA Grzegorz Saniewski, Protokolant Krzysztof Cisewski, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 10 października 2006r. sprawy ze skargi Gminy T. na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody [...] z dnia [...] 2006 r. nr [...] w przedmiocie regulaminu dostarczania wody 1. uchyla zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze, 2. stwierdza, że rozstrzygnięcie nadzorcze nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Wojewody [...] na rzecz Gminy T. kwotę 240,00 zł ( dwieście czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. II SA/Bd 619/06 UZASADNIENIE Rada Gminy T. podjęła w dniu 31 marca 2006 r. na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. 2001 r. nr 142, poz. 1591 ze zmianami) oraz art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. nr 72, poz. 747 ze zm.), uchwałę nr [...] w sprawie regulaminu dostarczania wody. Jak wynika z § 1 ust. 1 wymienionego regulaminu stanowiącego załącznik do powyższej uchwały, regulamin określa zasady i warunki korzystania z usług w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę na terenie gminy T., w tym prawa i obowiązki Referatu Administracyjno – Gospodarczego oraz odbiorcy usług, zaś w § 1 ust. 2 pkt c stwierdza się, że pod używanym w regulaminie pojęciem "Zakład" należy rozumieć Referat Administracyjno – Gospodarczy, który prowadzi działalność w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę. Uchwała, stosownie do art. 90 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym została doręczona Wojewodzie [...] w dniu [...] 2006 r. Rozstrzygnięciem nadzorczym nr [...] z dnia [...] 2006 r. Wojewoda [...] stwierdził nieważność uchwały Rady Gminy T., gdyż zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. ustawa ta określa zasady i warunki zbiorowego zaopatrzenia w wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi, w tym zasady działalności przedsiębiorstw wodociągowo-kanalizacyjnych, a mieszczący się w strukturze Urzędu Gminy T., Referat Administracyjno – Gospodarczy prowadzący działalność w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę, zdaniem Wojewody w rozumieniu art. 2 pkt 4 cytowanej ustawy przedsiębiorstwem wodociągowo-kanalizacyjnym nie jest. W myśl, bowiem wskazanego przepisu tego rodzaju przedsiębiorstwo stanowi przedsiębiorca, o którym mowa w przepisach o swobodzie działalności gospodarczej, jeżeli prowadzi działalność gospodarczą w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę lub zbiorowego odprowadzania ścieków oraz gminna jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, prowadząca taką działalność. Rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody, Gmina T. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy wnosząc o jego uchylenie. W skardze podniesiono zarzuty rażącego naruszenia: • art. 2 ust. 4 i 19 ust. 1 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. Nr 72, poz. 747) poprzez odmówienie Urzędowi Gminy w T., w którego strukturze jest odpowiedni referat zajmujący się problematyką zbiorowego zaopatrzenia w wodę, statusu przedsiębiorstwa wodno-kanalizacyjnego, • art. 7 ust. 1 pkt 3 i art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. 2001 r. Nr 142, poz. 1591) poprzez uniemożliwienie Gminie realizacji jej podstawowego zadania – zaopatrzenia w wodę mieszkańców bezpośrednio przez Urząd Gminy, • art. 10 § 1 kpa w związku z art. 91 ust. 5 ustawy o samorządzie gminnym poprzez wydanie rozstrzygnięcia nadzorczego bez rozpatrzenia przedstawionego w zakreślonym terminie stanowiska strony, • art. 91 ust. 4 wymienionej wyżej ustawy poprzez jego niezastosowanie przy przyjęciu, że naruszenie prawa wskutek niewłaściwie użytej w uchwale terminologii było nieistotne. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie wskazując, iż bezspornym jest, że w Gminie T. nie została powołana gminna jednostka organizacyjna prowadząca działalność gospodarczą w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę – za taką jednostkę nie można uznać Referatu Administracyjno – Gospodarczego, który wchodzi w skład struktury organizacyjnej Urzędu Gminy, a zatem nie może pełnić on roli przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego wynikającej z przepisów ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków. W ocenie Wojewody nietrafny jest też zarzut dotyczący uniemożliwienia Gminie realizacji zadania polegającego na zaopatrzeniu w wodę mieszkańców. Wykonywanie przez gminę zadań o charakterze użyteczności publicznej, do których między innymi należy zaopatrzenie w wodę i odprowadzanie ścieków, określa odrębna ustawa (art. 9 ust. 3 ustawy z 8 marca 1090 r.), tj. ustawa z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej (Dz. U. 1997 r. Nr 9, poz. 43 ze zm.). W myśl art. 4 ust. 1 tejże ustawy organy stanowiące jednostek samorządu terytorialnego decydują o wyborze sposobu prowadzenia i form gospodarki komunalnej, jeśli przepisy szczególne nie stanowią inaczej. Takimi zaś przepisami szczególnymi w odniesieniu do zbiorowego zaopatrzenia w wodę i odprowadzania ścieków są przepisy ustawy z 7 czerwca 2001 r. wprowadzające wymóg realizowania zadań w omawianym zakresie za pośrednictwem przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego. W odpowiedzi na skargę stwierdzono nadto, iż przed wydaniem rozstrzygnięcia nadzorczego Wojewoda otrzymał z Gminy T. pismo z dnia 12 czerwca 2006 r. podtrzymujące dotychczasowe stanowisko strony skarżącej, w związku z czym nie doszło w postępowaniu nadzorczym do naruszenia art. 10 § 1 kpa. Uzupełniając skargę w piśmie z dnia 10 lipca 2006 r. skarżący dodatkowo wskazali, iż stanowisko Wojewody w niniejszej sprawie nie jest spójne z zajętym przezeń wcześniej stanowiskiem w podobnych sprawach wobec innych gmin województwa. Rozpatrując skargę w granicach zakreślonych przez art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) Sąd zważył, co następuje: Zgodnie z art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) organ nadzoru stwierdza nieważność uchwały organu gminy, gdy uchwała ta jest sprzeczna z prawem. Stwierdzenie nieważności uchwały (w całości lub części) w tym trybie nastąpić może jednak, jak to wynika z wyraźnego brzmienia powyższego przepisu, w terminie nie dłuższym niż 30 dni od daty doręczenia uchwały organowi nadzoru. Po upływie tego terminu organ nadzoru traci kompetencję do stwierdzenia nieważności uchwały organu gminy i może ją – stosownie do art. 93 ust. 1 wskazanej ustawy – nie będąc związany żadnym terminem zaskarżyć do sądu administracyjnego. Zakreślony przez ustawodawcę 30 dniowy termin jest terminem prekluzyjnym (zawitym, który nie podlega przywróceniu ani przedłużeniu). Jak wynika z akt administracyjnych przedmiotowej sprawy uchwała nr [...] Rady Gminy Topólka doręczona została Wojewodzie [...] w dniu [...] 2006 r. (data wpływu do [...] Urzędu Wojewódzkiego w B., Oddział Zamiejscowy we W.), zaś rozstrzygnięcie nadzorcze tego organu nosi datę 15 maja 2006 r., co oznacza, iż zostało wydane trzydziestego trzeciego dnia od daty doręczenia aktu (30-dniowy termin upłynął 12 maja 2006 r.). Skoro stwierdzenie nieważności uchwały nastąpiło z oczywistym naruszeniem przepisów art. 91 ust. 1 i art. 93 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, nie ustosunkowując się do merytorycznych zarzutów skargi, na podstawie art. 148 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) należało, orzec o jego uchyleniu.