II SA/Bd 629/13

WyrokWSA w Bydgoszczy2013-10-09

Skład orzekający: Jarosław Wichrowski, Wojciech Jarzembski, Leszek Tyliński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy rolnik może ubiegać się o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej, jeśli zadeklarował uprawę zboża z wsiewką roślin motylkowatych drobnonasiennych (seradeli), która nie jest wprost wymieniona w załączniku nr 4 do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, ale była wskazana jako dopuszczalna w piśmie Ministerstwa opublikowanym na jego stronie internetowej?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Podstawą uchylenia było naruszenie zasady informowania stron przez organy administracji publicznej (art. 9 k.p.a.) oraz zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa (art. 8 k.p.a.). Rolnik, kierując się informacjami opublikowanymi przez Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi, miał prawo uznać je za wytyczne do realizacji programu, co spowodowało niekorzystne dla niego skutki. Błędna informacja zawarta w piśmie Ministerstwa, a nie wina rolnika, była przyczyną nieprawidłowości.
Stan faktyczny
Rolnik D. W. złożył wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2012. W wyniku kontroli stwierdzono nieprawidłowość polegającą na zadeklarowaniu na działce rolnej owsa jarego z wsiewką roślin motylkowatych drobnonasiennych (seradeli), która nie była wymieniona w załączniku nr 4 do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Rolnik argumentował, że kierował się informacjami z aplikacji do sporządzania Planu Rolnośrodowiskowego opublikowanej na stronie Ministerstwa, która zawierała wykaz grup roślin dopuszczających zboża z wsiewkami. Organy utrzymały w mocy decyzję o przyznaniu płatności w pomniejszonej wysokości, uznając pismo Ministerstwa za niewiążące. Rolnik złożył skargę do WSA, podnosząc zarzuty o wprowadzeniu go w błąd.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w T. oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura [...] ARiMR we W. i stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Wichrowski(spr.) Sędziowie Sędzia WSA Wojciech Jarzembski Sędzia WSA Leszek Tyliński Protokolant Maciej Hoffman po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 25 września 2013 r. sprawy ze skargi D. W. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w T. z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura [...] Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z dnia [...] stycznia 2013r., nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej jako ARiMR) we W. decyzją Nr [...] z dnia [...] stycznia 2013 r. przyznał D. W. płatność rolnośrodowiskową w pomniejszonej wysokości. W uzasadnieniu organ wskazał, że w dniu [...].05.2012 r. wpłynął wniosek D. W. o przyznanie płatności na rok 2012. W wyniku przeprowadzonej kontroli administracyjnej wniosku stwierdzono nieprawidłowość polegającą na zadeklarowaniu na działce rolnej D nieodpowiedniej rośliny w plonie głównym, tj. owsa jarego z wsiewką roślin motylkowatych drobnonasiennych, która nie jest wymieniona w załączniku nr 4 do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26.02.2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013. D. W. złożył odwołanie od powyższej decyzji. Odwołujący wskazał, że sporządzając plan rolnośrodowiskowy uwzględnił rośliny, które zaproponowała mu doradca rolnośrodowiskowy, B. M. Otrzymał wykaz grup roślin do zastosowania w zmianowaniu dla Pakietu 1. Rolnictwo zrównoważone, zamieszczony w aplikacji do sporządzania Planu Rolnośrodowiskowego ściągniętego ze strony Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dopiskiem, że jest to wykaz sporządzony według pisma Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi, Departament Rozwoju Obszarów Wiejskich z dnia 13.05.2010 r., znak ROW wr-sz-05141-4/10(3062). W nim umieszczona jest grupa "mieszanki z co najmniej dwóch grup roślin uprawnych", gdzie w informacjach dodatkowych jest wyraźnie napisane, że są to rośliny z dwóch grup roślin, z reguły zboża i strączkowe, zaliczamy do nich także zboża z wsiewkami (koniczyn, traw, seradeli). Sugerując się tymi wytycznymi zasiał, a następnie zadeklarował te rośliny we wniosku obszarowym uwzględniając płatność do pakietu 1.1 w deklaracji rolnośrodowiskowej na rok 2012. Rozbieżność wykazu roślin w załączniku nr 4 do rozporządzenia MRiRW z dnia 26.02.2009 r. a wykazem grup roślin do zastosowania w zmianowaniu dla pakietu 1. Rolnictwo zrównoważone, umieszczonym w aplikacji planu rolnośrodowiskowego umieszczonego na stronie MRiRW z dopiskiem j/w nie powinna mieć miejsca, a tym bardziej rolnik nie powinien być stratny z powodu nieścisłości w tych dwóch dokumentach. Dalej odwołujący wywodził, że nie miał możliwości wypowiedzenia się w sprawie przed wydaniem decyzji, co jest przewidziane w art. 7 i art. 10 k.p.a. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r. Nr [...] Dyrektor K.-P. Oddziału Regionalnego ARiMR w T. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14.06.1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267), dalej jako k.p.a., art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 9.05.2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. Nr 98, poz. 634 ze zm.), dalej jako ustawa o ARiMR oraz § 2 ust. 1 i § 9 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26.02.2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 33, poz. 262 ze zm.), dalej jako rozporządzenie MRiRW z 26.02.2009 r., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że zgodnie z § 2 ust. 1 ww. rozporządzenia płatność rolnośrodowiskową przyznaje się rolnikowi zgodnie z § 9 ust. 1 tego rozporządzenia, w przypadku pakietu rolnictwo zrównoważone, do działek rolnych użytkowanych jako grunty orne, na których występują truskawki, poziomki, tytoń lub inne uprawy wymienione w załączniku nr 4 do rozporządzenia (...). Załącznik nr 4 zawiera wykaz gruntów roślin, gatunków ptaków, jednostek fitosocjologicznych, siedlisk przyrodniczych oraz ras zwierząt, objętych płatnością rolnośrodowiskową. W toku kontroli administracyjnej w oparciu o przedmiotowy wykaz dokonuje się sprawdzenia kwalifikowalności upraw zadeklarowanych przez wnioskodawcę do pakietu rolnictwo zrównoważone. Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że płatność rolnośrodowiskowa przysługuje jedynie do powierzchni, na których jest prowadzona uprawa roślin, które są enumeratywnie określone w/w załączniku. W przedmiotowej sprawie D. W. ubiegał się o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej w ramach pakietu rolnictwo zrównoważone do działek rolnych o łącznej powierzchni [...] ha. W wyniku przeprowadzonej kontroli administracyjnej wniosku stwierdzono nieprawidłowość polegającą na zadeklarowaniu na działce rolnej D (owies jary z wsiewką roślin motylkowatych drobnonasiennych - seradelą) nieodpowiedniej rośliny w plonie głównym, tj. rośliny niezgodnej z załącznikiem Nr 4 do ww. rozporządzenia. Istotnie we wskazanym przez stronę w odwołaniu piśmie Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi wymieniona jest grupa upraw "mieszanki z co najmniej dwóch grup roślin uprawnych". Jako gatunki roślin uprawnych w tej grupie są wskazane mieszanki z co najmniej dwóch grup roślin uprawianych jednorocznie i motylkowate drobnonasienne z trawami. W informacjach dodatkowych podano, że chodzi o rośliny z dwóch grup, z reguły zboża i strączkowe, także zboża z wsiewkami. Należy jednak podkreślić zasadniczą różnicę w charakterze i mocy obowiązującej obu przywołanych dokumentów. Pismo Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi w żadnym wypadku nie tworzy katalogu upraw uprawnionych do płatności. Jest to pismo przede wszystkim informacyjne, co do możliwości zakwalifikowania poszczególnych gatunków upraw wyłącznie pod kątem zastosowania w zmianowaniu dla pakietu rolnictwo zrównoważone. Świadczy o tym nagłówek "Grupy roślin do zastosowania w zmianowaniu dla Pakietu 1. Rolnictwo zrównoważone". Przedmiotowego pisma w żadnym razie nie można traktować jako dokumentu prawotwórczego. Wynika to bezpośrednio z Konstytucji, która w art. 87 wymienia enumeratywnie źródła prawa powszechnie obowiązującego. Są to Konstytucja, ustawy, ratyfikowane umowy międzynarodowe oraz rozporządzenia. Tylko akty prawne wymienione w przytoczonym artykule mogą ustanawiać prawa i obowiązki powszechnie obowiązujące. Nie można również mówić o istniejącej sprzeczności we wskazanych dokumentach, gdyż, jak powyżej wyjaśniono, wspomniane pismo Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi nie może tworzyć prawa, a ponadto nawet nie odnosi się do kwalifikowalności upraw do płatności rolnośrodowiskowych, a jedynie do kwestii stosowania ich w zmianowaniu. Istotnie nie wszystkie uprawy możliwe do zastosowania w zmianowaniu kwalifikują się do przyznania płatności, trudno jednak mówić o nieścisłościach wobec okoliczności wyżej przywołanych i wyraźnego brzmienia art. 9 ust. 1 rozporządzenia. Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisów art. 7 i art. 10 k.p.a. organ wskazał, że przepisy te znajdują jedynie ograniczone zastosowanie w procesie przyznania płatności rolnośrodowiskowych. Ograniczenie to wynika z treści art. 21 ustawy z dnia 7.03.2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64, poz. 427 ze zm.), dalej jako ustawa o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich. Dalej organ wywodził, że kwalifikowanie upraw do płatności nie jest suwerenną decyzją organu wydającego decyzję, lecz wynika z przywołanego powyżej rozporządzenia oraz załączników do niego. Zgodnie z nimi zboża z wsiewką roślin motylkowatych drobnonasiennych nie kwalifikują się do płatności rolnośrodowiskowej w ramach pakietu rolnictwo zrównoważone. Z przyczyn podanych powyżej nie zmienia tego treść pisma Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi, na które powołuje się odwołujący. Z kolei deklaracja rośliny spoza załącznika nr 4 rozporządzenia MRiRW z 26.02.2009 r. jest autonomiczną decyzją składającego wniosek, który winien mieć na uwadze, że w przyjętych dla wymogu prawidłowego doboru i następstwa roślin grupach upraw znajdują się zarówno rośliny dotowane jak i niedotowane. Tylko od wnioskodawcy zależy, jakie będą to rośliny. W związku z powyższym, wobec dowodów zgromadzonych w sprawie, brak jest podstaw do przyjęcia innej powierzchni gruntów rolnych kwalifikujących się do płatności, niż ustalona w postępowaniu przed organem I instancji. Wobec braku uchybień formalnych i merytorycznych w procesie wydawania decyzji, organ II instancji nie znalazł podstaw do uwzględnienia odwołania. D. W. złożył na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy podnosząc ponownie argumenty wskazane wcześniej w odwołaniu związane z wprowadzeniem go w błąd. Ponadto skarżący wskazał, że zboże z seradelą to nic innego jak mieszanka strączkowo-zbożowa, która jest wymieniona w poz. 67 załącznika do rozporządzenia MRiRW z 26.02.2009 r. Kolejnym zarzutem skarżącego był fakt, że organ w innych sprawach przyjmował odmienną interpretację niż w niniejszej i nie odmawiał w takiej samej sytuacji przyznania płatności innemu rolnikowi. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) sąd administracyjny kontroluje legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia administracyjnego, czyli jego zgodność z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa materialnego i procesowego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zaskarżona decyzja (postanowienie) może być uchylona tylko wówczas, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego albo inne naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na rozstrzygnięcie (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Wychodząc z tych przesłanek Wojewódzki Sąd Administracyjny uwzględnił skargę, gdyż stwierdził, że zaskarżona oraz poprzedzająca ją decyzja pierwszej instancji naruszają przepisy postępowania administracyjnego w sposób prowadzący do naruszenia prawa materialnego, co ma wpływ na wynik sprawy i co w myśl art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz c i art. 135 p.p.s.a. stanowi podstawę do ich uchylenia. Płatność rolnośrodowiskowa, o przyznanie której wystąpił skarżący, uregulowana została przepisami ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem Środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz rozporządzeniem MRiRW z 26.02.2009 r. Stosownie do § 2 ust. 1 cyt. rozporządzenia płatność rolnośrodowiskową przyznaje się rolnikowi, jeżeli łączna powierzchnia posiadanych przez niego działek rolnych wynosi co najmniej 1 ha, rolnik ten realizuje 5-letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe i spełnia warunki przyznania płatności w ramach określonych pakietów lub ich wariantów określone w rozporządzeniu. Niesporne w sprawie jest to, że skarżący złożył w dniu [...].05.2012 r. do Biura Powiatowego ARiMR we W. wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na 2012 r. wraz z deklaracją pakietów rolnośrodowiskowych w ramach PROW 2007-2013. We wniosku tym producent rolny ubiegał się o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej z tytułu realizacji pakietu rolnictwo zrównoważone, wariant 1.1 zrównoważony sposób gospodarowania do działek rolnych o łącznej powierzchni [...] ha oraz pakietu ochrona gleb i wód, wariant 8.3.1 międzyplon ścierniskowy do działek rolnych o łącznej powierzchni [...] ha. Następnie w wyniku przeprowadzonej kontroli administracyjnej wniosku stwierdzono nieprawidłowość polegającą na zadeklarowaniu na działce rolnej D nieodpowiedniej rośliny w plonie głównym, tj. owsa jarego z wsiewką roślin motylkowatych drobnonasiennych (seradeli), w związku z czym powierzchnię ww. działki wykluczono z płatności. Zgodnie z § 9 ust. 1 w zw. z § 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia MRiRW z 26.02.2009 r., w przypadku pakietu rolnictwo zrównoważone płatność rolnośrodowiskowa jest przyznawana do działek rolnych użytkowanych jako grunty orne, na których występują truskawki, poziomki, tytoń lub inne uprawy wymienione w załączniku nr 4 do rozporządzenia (...). Załącznik nr 4 zawiera zaś wykaz gruntów, roślin, gatunków ptaków, jednostek fitosocjologicznych, siedlisk przyrodniczych oraz ras zwierząt, objętych płatnością rolnośrodowiskową. W związku z powyższym nie był zasadny zarzut skarżącego, że rozporządzenie nie wymienia rodzajów upraw, za które przysługuje płatność rolnośrodowiskowa, ponieważ wynika to wprost z cyt. przepisów. Natomiast organ wyjaśniał, że skoro producent rolny zadeklarował roślinę nieujętą w ww. wykazie zamieszczonym w załączniku nr 4 do rozporządzenia, to płatność rolnośrodowiskowa nie może być naliczona. Płatność bowiem przysługuje jedynie do powierzchni, na których jest prowadzona uprawa roślin, które są dokładnie określone w ww. załączniku. Co do zasady z takim rozumowaniem można się zgodzić, jednak nie w analizowanym stanie faktycznym. W tym miejscu wskazać należy, że skarżący wyjaśnił przyczynę zadeklarowania roślin, co do których płatność rolnośrodowiskowa, zgodnie z treścią cyt. rozporządzenia, nie przysługuje. Wskazał bowiem, że sporządzając plan uwzględnił rośliny wymienione w aplikacji do sporządzania Planu Rolnośrodowiskowego znajdującej się na stronie internetowej Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi (dalej zwane Ministerstwem). Wykaz ten zaś został sporządzony według pisma Ministerstwa z dnia 13 maja 2010 r., znak ROW wr-sz-05141-4/10 (3062). W sprawie bezsporne było to, że skarżący zadeklarował uprawy wskazane w ww. piśmie, które nie zostały natomiast ujęte w załączniku nr 4 do rozporządzenia. Z ww. pisma z dnia 13 maja 2010 r., zamieszczonego na stronie internetowej Ministerstwa, wynika, że jest ono kierowane do beneficjentów ubiegających się o przyznanie płatności w ramach Pakietu 1. W tytule bowiem wprost wskazano, że w wykazie znajdują się grupy roślin do zastosowania w zmianowaniu dla Pakietu 1. Rolnictwo zrównoważone, czym wprost odwołano się do treści rozporządzenia, które, zgodnie z § 1, "określa szczegółowe warunki i tryb przyznawania, wypłaty oraz zwracania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy", zwanej dalej "płatnością rolnośrodowiskową", objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (...). Nie reguluje ono zatem jakichś ogólnych zasad prowadzenia prawidłowej gospodarki rolnej w zakresie "rolnictwa zrównoważonego", a jedynie określa zasady przyznawania pomocy finansowej do takich upraw. W wykazie zawartym w ww. piśmie znalazły się m.in. zboża z wsiewkami seradeli (pkt 7 pisma). Rośliny te zostały wysiane przez skarżącego i zadeklarowane w złożonym przez niego wniosku. Oczywistym jest, i w tym zakresie należy się zgodzić z organem, że pismo to nie stanowi źródła prawa powszechnie obowiązującego, jednakże skarżący nie bezpodstawnie miał prawo uznać, iż opublikowane na stronie Ministerstwa (co należy szczególnie podkreślić – autora analizowanego rozporządzenia) pismo stanowi wytyczne do realizacji programu, uzupełnienie czy też doprecyzowanie załącznika nr 4 do rozporządzenia – na co niejednokrotnie skarżący wskazywał. Nie bez znaczenia jest również fakt, że pismo zawierające wykaz roślin zamieszczone było w aplikacji do sporządzania Planu rolnośrodowiskowego. Rzeczywiście mogło to sugerować, że wykaz ten należy zastosować w procesie związanym z ubieganiem się o płatność i uznać za swego rodzaju wytyczne. Zgodnie z art. 9 zd. 1 k.p.a. organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Takim organem jest również minister. Nie można w niniejszej sprawie zarzucić, aby to organ I instancji błędnie informował skarżącego o okolicznościach prawnych, natomiast niewątpliwie zarzut ten można postawić innemu organowi administracji publicznej, tj. ministrowi. W orzecznictwie sądowym ugruntowany jest pogląd, że udowodnione naruszenie obowiązku informacyjnego strony (przy uwzględnieniu modyfikacji dotyczącej art. 21 ust. 2 pkt 3 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich) jest wystarczającą podstawą do uchylenia decyzji administracyjnej formalnie nawet odpowiadającej prawu materialnemu. Ma to miejsce w szczególności wówczas, gdy z okoliczności sprawy wynika, że to właśnie błędna informacja lub jej brak spowodowały zachowanie strony przynoszące w rezultacie niekorzystne dla niej skutki. W orzecznictwie zwrócono uwagę, iż naruszenie zasady informowania strony przez organ administracji publicznej pozwala na uchylenie decyzji bez potrzeby mniej lub bardziej usilnego poszukiwania szczególnego przepisu, przeciw któremu wykroczyło działanie organu administracji. Zachowanie się przez stronę zgodnie z udzielonymi jej przez organ informacjami nie może powodować dla strony ujemnych konsekwencji, a wątpliwości nie powinny być rozstrzygane na niekorzyść strony (por. wyrok SN z dnia 23.07.1992 r., sygn. akt III ARN 40/92, opubl. z glosą aprobującą W. Tarasa w PiP 1993, nr 3, poz. 110 oraz glosą J. Zimmermanna opubl. w PiP 1993, nr 8, poz. 46, a także wyrok SN z dnia 5.07.1996 r., sygn. akt III ARN 19/96, wyroki NSA z dnia 17.03.1995 r., sygn. akt III SA 1054/94, z dnia 16.12.1998 r., sygn. akt III SA 1559/97, z dnia 3.02.2011 r., sygn. akt II GSK 41/10). Ponadto sprawę należy również ocenić przez pryzmat zasad konstytucyjnych. Niewątpliwie przyjęcie, że opisane w niniejszej sprawie działanie Ministerstwa nie winno pozostać bez wpływu na ocenę działania skarżącego, stanowiłoby naruszenie art. 2 Konstytucji, z którego wynika, że Rzeczpospolita Polska jest demokratycznym państwem prawnym, urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej. Skarżący kierując się zasadą zaufania obywateli do organów państwa nie może ponosić negatywnych konsekwencji opublikowania przez autora rozporządzenia pisma wprost nawiązującego do jego treści, z czego zasadnie skarżący wnioskował, że stanowi ono swego rodzaju jego uszczegółowienie lub wyjaśnienie powstałych przy jego interpretacji wątpliwości. Sąd dostrzega w niniejszej sprawie również szczególne regulacje zawarte w art. 21 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, jednakże pozostają one bez wpływu na jej ocenę. W orzecznictwie sądowym na gruncie odpowiednich do art. 21 ust. 2 pkt 3 cyt. ustawy uregulowań zawartych w art. 9 k.p.a. reprezentowany jest pogląd, że strona zwracając się do organu o informację przyjmuje udzieloną informację za zgodną z prawdą, kierując się zasadą zaufania obywateli do organów państwa. W tym kontekście zasada informowania stron przez organ skutkuje ograniczeniem zasady ignorantia iuris nocet (por. wyrok NSA z dnia 23.05.1997 r. sygn. akt SA/Lu 2249/95). W konsekwencji wprowadzenie strony w błąd poprzez udzielenie błędnych i niezgodnych z przepisami pouczeń stanowi naruszenie przepisu art. 21 ust. 2 pkt 3 cyt. ustawy, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 15.10.2009 r., sygn. akt V SA/Wa 781/09). Niezależnie od naruszenia zasad wynikających z art. 9 k.p.a. i art. 21 ust. 1-3 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich wskazać należy na naruszenie podczas rozstrzygania przedmiotowej sprawy art. 8 k.p.a. Wynika z niego, że organy administracji publicznej obowiązane są prowadzić postępowanie w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie obywateli do organów Państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli. Z zasady pogłębiania zaufania obywateli do Państwa wynika przede wszystkim wymóg praworządnego i sprawiedliwego postępowania i rozstrzygnięcia sprawy przez organ administracji publicznej. Tylko bowiem postępowanie odpowiadające takim wymogom i decyzje wydane w wyniku postępowania tak ukształtowanego mogą wzbudzać zaufanie obywateli do organów administracji publicznej nawet wtedy, gdy decyzje administracyjne nie uwzględniają ich żądań. Zasada zaufania obywatela do państwa pozwala mu bowiem przypuszczać, że dokonywane wobec niego czynności, przez będący emanacją państwa organ, czy inną jednostkę do tego upoważnioną, są zgodne z obowiązującymi przepisami prawa (por. orzeczenie NSA z dnia 5.12.2005 r., sygn. akt I OSK 208/05, LEX nr 188971). Udzielenie błędnej informacji zawartej w piśmie Ministerstwa, w konsekwencji której wydano decyzje, w sposób oczywisty narusza zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa, wykracza bowiem poza granice praworządnego i sprawiedliwego postępowania. W końcu podnieść należy, że zgodnie z art. 73 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz.U.UE.L.2009.316.65), zmniejszeń i wykluczeń, przewidzianych w rozdziałach I i II, nie stosuje się w przypadku, gdy rolnik złożył wniosek zgodny ze stanem faktycznym lub gdy może wykazać, że nieprawidłowości nie wynikają z jego winy. Niewątpliwie z dotychczasowych rozważań wynika, że wskazane przez organ nieprawidłowości nie wynikają z winy skarżącego, a jedynie z błędnej informacji zawartej w piśmie Ministerstwa z dnia 13 maja 2010 r. Nie mogły natomiast zostać podzielone przez Sąd zarzuty skarżącego dotyczące zasad rozstrzygania przez organy innych podobnych spraw. Fakt ewentualnego wydawania przez organ decyzji odmiennej treści nie może powodować, że również w innych sprawach organ winien z tego powodu, że już raz wyraził określony pogląd, wydawać decyzje tej samej treści. Również zarzut, że w załączniku nr 4 do rozporządzenia MRiRW z 26.02.2009 r. pod poz. 67 wymieniona jest mieszanka strączkowo-zbożowa, co jest równoznaczne z pojęciem zboża z seradelą, nie mógł zostać uznany za zasadny. Skarżący bowiem zadeklarował nie mieszankę zboża z rośliną strączkową, a jedynie zboże z wsiewką rośliny strączkowej (tj. seradeli zaliczanej do tej grupy roślin, co wynika z pisma Zastępcy Prezesa ARiMR z dnia [...].08.2013 r. - k. 97 akt sądowych). Różnica między mieszanką zboża i innej rośliny a uprawą zboża z wsiewką innej rośliny została wyjaśniona na rozprawie dnia [...].09.2013 r., podczas której pełnomocnik organu wskazał, że z mieszanką mamy do czynienia, kiedy rośliny są wysiewane i zbierane jednocześnie, natomiast w przypadku wsiewek rośliny są wysiewane razem, ale już nie są razem zbierane. Ponieważ zatem załącznik nr 4 do cyt. rozporządzenia wymienia jedynie mieszanki, a nie wsiewki, zarzut skarżącego w tym zakresie był niezasadny. Ponowne rozpoznanie sprawy winno nastąpić z uwzględnieniem poczynionych przez Sąd uwag. Wobec powyższego orzeczono na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 p.p.s.a., jak w pkt 1 wyroku. O niewykonalności zaskarżonej decyzji orzeczono w myśl art. 152 p.p.s.a. ----------------------- poaws

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło