II SA/Bd 685/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Grzegorz Saniewski (spr.) Sędziowie sędzia WSA Joanna Janiszewska - Ziołek asesor WSA Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 15 października 2024 r. sprawy ze skargi F. ." na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2024 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę. 1. Prezydent M. T. decyzją z [...] marca 2024 r., na podstawie art. 7 ust. 1 w związku z art. 6 ust. 2 pkt 10 ustawa z dnia [...] sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1580 z późn. zm.) orzekł o czasowym odebraniu zwierząt będących pod opieką F. ." (tj. Skarżącej), reprezentowanej przez J. W. i postanowił o pozostawieniu odebranych zwierząt w Schronisku dla Bezdomnych Zwierząt w T. do czasu, gdy sąd nie orzeknie przepadku zwierzęcia albo postępowania karne w tej sprawie zostanie umorzone. 2. P. z [...] kwietnia 2024 r. Fundacja, reprezentowana przez J. W., złożyła odwołanie od ww. decyzji 3. Samorządowe Kolegium Odwoławcze (zwane dalej "Kolegium") zaskarżonym postanowieniem z [...] maja 2024 r. nr SKO – 61 – 7/24 stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta M. T. z [...] marca 2024 r. Kolegium ustaliło, że ww. decyzja Prezydenta została odebrana przez jej adresatkę, reprezentowaną przez J. W., [...] marca 2024 r. - co wynika z notatki służbowej sporządzonej [...] marca 2024 r. Kolegium wskazało, że stosownie do art. 7 ust. 2a ustawy o ochronie zwierząt od decyzji o której mowa w ust. 1 przysługuje prawo wniesienia odwołania do samorządowego kolegium odwoławczego w terminie 3 dni od daty doręczenia decyzji. Odwołanie Skarżącej Fundacji sporządzone 9 kwietnia wpłynęło do organu [...] kwietnia 2024 r., a więc z kilkunastodniowym opóźnieniem do terminu ustawowego. Wobec tego stosownie do art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 572, w skrócie "k.p.a") Kolegium stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. 4. W skardze do sądu Skarżąca Fundacja wniosła o uchylenie postanowienia Kolegium. Zaskarżonemu postanowieniu Skarżąca zarzuciła: 1) naruszenie przepisów postępowania tj. art. 7, 8, 9 i 10 k.p.a., które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a które polega na tym że Prezydent nie pouczył Skarżącej o konieczności złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, zgodnie z art. 58 k.p.a., mimo że z odwołania wynikało że Prezes Fundacji - J. W. została wypisana ze szpitala psychiatrycznego dopiero [...] kwietnia 2024 r.; 2) naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 134 k.p.a. poprzez bezpodstawne uznanie, że odwołania zostało wniesione po upływie oznaczonego terminu, w sytuacji gdy uchybienie nastąpiło bez winy Skarżącej. Skarżąca podniosła, że w dniu doręczenia decyzji Prezydenta tj. [...] marca 2024 r. J. W. została przymusowo przywieziona do Izby Przyjęć przez Zespół R. M. w asyście P.. Następnie trafiła na Oddział Psychiatryczny i przebywała tam od 19 marca do [...] kwietnia 2024 r., przy czym przez pierwsze dni pobytu w oddziale J. W. była pod wpływem silnych środków uspokajających, co uniemożliwiło jej sporządzenie odwołania w zakreślonym terminie. Okoliczność pobytu w szpitalu wskazała w złożonym odwołaniu. W tej sytuacji zdaniem Skarżącej Prezydent, nie pouczając jej o konieczności złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, naruszył art. 7,8, 9 i 10 k.p.a. Ponadto w ocenie Skarżącej Fundacji obowiązkiem organu odwoławczego było przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego celem ustalenia, w jakiej dacie zamiarem Skarżącej było wniesienie odwołania. Należało również wyjaśnić, czy uchybienie terminu było z przyczyn zawinionych czy niezawinionych przez stronę. Brak stosownego pouczenia o konieczności złożenia wniosku o przywrócenie terminu stanowi wystarczającą podstawę do uchylenia zaskarżonego postanowienia. Skarżąca podkreśliła, że wynikający z art. 9 k.p.a. obowiązek informowania i wyjaśniania stronom przez organ prowadzący postępowanie całokształtu okoliczności faktycznych i prawnych toczącej się sprawy powinien być rozumiany tak szeroko, jak to jest tylko możliwe (wyrok WSA w Poznaniu z 28 października 2010 r. sygn. IV SA/Po 476/09). 5. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. 6. W sprawie nie jest sporne, że decyzja Prezydenta została doręczona Skarżącej Fundacji [...] marca 2024 r. Termin 3 dni na złożenie odwołania, przewidziany w art. 7 ust. 2a ustawy o ochronie zwierząt upływał zatem 22 marca. Nie jest zaś sporne, że odwołanie zostało złożone dopiero [...] kwietnia 2024 r. 7. Zgodnie z art. 134 k.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Jak wcześniej wskazano, w sprawie nie jest sporne, że odwołanie zostało wniesione po 3 – dniowym terminie zakreślonym przez ustawodawcę, a więc z uchybieniem terminu. Skarżąca jednakże twierdzi, że sam fakt braku pouczenia o możliwości przywrócenia terminu, w sytuacji kiedy zachodzą przesłanki do takiego przywrócenia terminu – skutkuje wadliwością orzeczenia o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. To stanowisko jest błędne. 8. Z przepisu art. 58 § 1 k.p.a. wynika, że przywrócenie terminu może mieć miejsce jedynie w przypadku, gdy terminowi temu uchybiono oraz gdy strona uprawdopodobniła, że uchybienie nastąpiło bez jej winy. Przepis art. 58 § 2 k.p.a. stanowi zaś, że prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Zawarta w ww. przepisach instytucja przywrócenia terminu ma więc zastosowanie w sytuacji, kiedy doszło do uchybienia terminowi. O tym zaś, że do uchybienia terminu doszło organ rozstrzyga na podstawie art. 134 k.p.a. Uregulowania zawarte w art. 58 § 1 i 2 i art. 59 § 2 k.p.a. dotyczące przywrócenia terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia oraz w art. 134 k.p.a. dotyczące stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia, mimo że pozostają ze sobą w ścisłym związku, odnoszą się do różnych zagadnień procesowych. Inna jest również podstawa prawna tych rozstrzygnięć. Okoliczność, że upłynął termin na złożenie odwołania jest przesłanką, aby stwierdzić, że odwołanie złożone w takim stanie faktycznym jest odwołaniem złożonym z uchybieniem terminu. Jednocześnie okoliczność, że upłynął termin na złożenie odwołania jest przesłanką, aby można było w ogóle rozpatrywać wniosek o przywrócenie terminu. Nie można bowiem przywrócić terminu, który nie został uchybiony. Stanowisko Skarżącej Fundacji prowadziłoby do sprzeczności: jej zdaniem z tego powodu, że nie wiedziała, że może złożyć wniosek o przywrócenie terminu miałoby wynikać, że terminowi nie uchybiono. To stanowisko jest błędne. Faktu uchybienia terminu nie zmienia bowiem fakt braku wiedzy o tym, że taki termin można przywrócić. Inaczej mówiąc: brak wiedzy nie zatrzymuje upływu czasu. Osobą kwestią jest natomiast, czy ze względu na usprawiedliwione przyczyny nie należy wyciągać konsekwencji, jakie prawo wiąże z upływem czasu – co rozstrzyga się w postępowaniu o przywrócenie terminu (art. 58 k.p.a.) a nie w ramach badania, czy termin upłynął (art. 134 k.p.a.). 9. Faktu uchybienia terminu nie może zmienić także wynikający z art. 9 k.p.a. obowiązek informowania i wyjaśniania stronom przez organ prowadzący postępowanie całokształtu okoliczności faktycznych i prawnych toczącej się sprawy. Ocena wykonania przez organ tego obowiązku może mieć znaczenie w postępowaniu o przywrócenie terminu np. pod kątem oceny, czy w związku z uchybieniem temu obowiązkowi określoną wypowiedź w złożonym odwołaniu należy traktować jako de facto wniosek o przywrócenie terminu. Jednakże ewentualna interpretacja zachowania niedostatecznie poinformowanej strony także nie może wpłynąć na fakt upływu czasu (uchybienia terminu). 10. Ze względu na powyższe Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935) oddalił skargę.