II SA/Bd 689/08

WyrokWSA w Bydgoszczy2008-10-28

Skład orzekający: Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak, Sędzia NSA Wiesław Czerwiński, Sędzia WSA Wojciech Jarzembski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Powiatowy Lekarz Weterynarii jest właściwy do wydania decyzji zakazującej przywozu przetworzonych białek zwierzęcych z Państw Członkowskich Unii Europejskiej, czy też obowiązek uzyskania zezwolenia na przywóz spoczywa na państwie wysyłającym, a kompetencje organu przyjmującego ograniczają się do kontroli?
Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny, związany wykładnią Naczelnego Sądu Administracyjnego, uznał, że Powiatowy Lekarz Weterynarii nie jest właściwy do wydania decyzji zakazującej przywozu przetworzonych białek zwierzęcych. Zgodnie z wykładnią art. 8 ust. 2 rozporządzenia (WE) Nr 1774/2002, obowiązek uzyskania zezwolenia na przywóz spoczywa na państwie wysyłającym, a kompetencje organu przyjmującego, w tym Powiatowego Lekarza Weterynarii, ograniczają się do obowiązków kontrolnych i ewentualnego zastosowania sankcji przewidzianych w art. 54 ust. 1 i 2 pkt b rozporządzenia (WE) Nr 882/2004 w przypadku nieprawidłowości.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Powiatowego Lekarza Weterynarii zakazującej spółce P. S.A. przywozu przetworzonych białek zwierzęcych z Państw Członkowskich UE. Spółka wniosła o stwierdzenie nieważności decyzji, argumentując, że organ nie miał podstaw prawnych do jej wydania, a obowiązek uzyskania zezwolenia spoczywa na państwie wysyłającym. Wojewódzki Lekarz Weterynarii utrzymał decyzję w mocy, kwestionując twierdzenia spółki. Po oddaleniu skargi przez WSA w Bydgoszczy, spółka wniosła skargę kasacyjną, która doprowadziła do uchylenia wyroku WSA i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Lekarza Weterynarii, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, i zasądził na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Sędziowie WSA: Sędzia NSA Wiesław Czerwiński Sędzia WSA Wojciech Jarzembski (spr.) Protokolant Agnieszka Jagiełłowicz po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 28 października 2008r. sprawy ze skargi [...] w W... na decyzję [...] Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w [...] z dnia [...] października 2006 r. nr [...] w przedmiocie zakazu przywozu przetworzonych białek zwierzęcych z Państw Członkowskich Unii Europejskiej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Lekarza Weterynarii w C... z dnia [...] lipca 2006 r., Nr [...] 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza na rzecz [...]w W... od [...]Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w [...] kwotę 855 (osiemset pięćdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. II SA/Bd 689/08 UZASADNIENIE Decyzją Nr [...] z dnia [...]r. Powiatowy Lekarz Weterynarii w C. na podstawie art. 15 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej (Dz. U. Nr 33, poz. 287 z późn. zm.), art. 8 ust. 2-6 rozporządzenia (WE) nr 1774/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 3 października 2002 r. ustanawiającego przepisy sanitarne dotyczące produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego nieprzeznaczonych do spożycia przez ludzi oraz art. 104 Kpa zakazał P. S.A. w W. - Zakład Usług Produkcyjnych O. przywozu przetworzonych białek zwierzęcych z Państw Członkowskich Unii Europejskiej, wskazując, iż cofnięcie zakazu możliwe będzie po uzyskaniu każdorazowo zezwolenia Głównego Lekarza Weterynarii na przywóz białek pochodzenia zwierzęcego z Państw Członkowskich oraz po spełnieniu następujących warunków: każdej przesyłce musi towarzyszyć dokument handlowy, każda przesyłka musi trafić bezpośrednio do zakładu w miejscu przeznaczenia, właściwe władze w miejscu przeznaczenia będą informowane o każdej przesyłce zgodnie z obustronnym porozumieniem (system Traces). W uzasadnieniu organ wskazał, iż P. S.A. - używa do produkcji karmy dla zwierząt towarzyszących białek pochodzenia zwierzęcego sprowadzanych z Państw Członkowskich Unii Europejskiej bez stosownego zezwolenia, naruszając przepis art. 8 ust. 2-6 ww. rozporządzenia z dnia 3 października 2002 r. ustanawiającego przepisy sanitarne dotyczące produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego nieprzeznaczonych do spożycia przez ludzi. W odwołaniu od powyższej decyzji "P." S.A. wniosła o stwierdzenie jej nieważności wywodząc, iż decyzja ta została wydana bez podstawy prawnej i z naruszeniem przepisów o właściwości. Zdaniem odwołującej się z ww. art. 8 rozporządzenia wynika, iż to wysyłający produkty jest zobowiązany uzyskać zezwolenie na przyjęcie ich w innym Państwie Unii, a nie ich odbiorca produktu na ich przywóz i przepis ten nie przewiduje wydawania w tym zakresie decyzji. A ponadto kompetencje do udzielania zgody przypisane są wyłącznie "właściwym władzom", co zgodnie z art. 2 rozporządzenia oznacza organ centralny Państwa Członkowskiego. Tym samym Powiatowy Lekarz Weterynarii nie posiadał uprawnienia do wydawania jakiejkolwiek decyzji w powyższym przedmiocie. [...]Wojewódzki Lekarz Weterynarii decyzją nr [...]z dnia [...]r. na podstawie art. 15 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt (Dz. U. Nr 69, poz. 625; z późn. zm.), art. 54 ust. 1 i 2 pkt b rozporządzenia (WE) Nr 882/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie kontroli urzędowych przeprowadzonych w celu sprawdzenia zgodności z prawem paszowym i żywnościowym oraz regułami dotyczącymi zdrowia zwierząt i dobrostanu zwierząt w związku z art. 8 ww. rozporządzenia (WE) Nr 1774/2002 oraz art. 138 § 1 pkt 1 Kpa, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy powołując się na treść wskazanych przepisów ustawy i rozporządzeń, zakwestionował twierdzenia strony, że decyzja organu I instancji została wydana bez podstawy prawnej. Stwierdził, iż kompetencje organów sprawujących nadzór weterynaryjny do stosowania środków wykonawczych w stosunku do podmiotu, którego działanie jest niezgodne z obowiązującymi przepisami wynikają z ww. rozporządzenia Nr 882/2004. Powiatowy Lekarz Weterynarii na mocy art. 54 ust. 1 i 2 lit b tegoż rozporządzenia był władny wydać rozstrzygnięcie o zakazie przywozu przetworzonych białek zwierzęcych. Pominięcie zaś w podstawie prawnej decyzji I instancji wyżej wskazanego przepisu nie stanowi istotnego naruszenia prawa. Nadto zdaniem organu odwoławczego kompetencje organu I instancji do wydania w niniejszej sprawie decyzji administracyjnej wynikają obok aktów powołanych, również z art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej. W skardze na powyższą decyzję P. S.A. z siedzibą w W. wnosząc o jej uchylenie zarzuciła, iż przepisy powołane w zaskarżonej decyzji nie dawały uprawnienia Powiatowemu Lekarzowi Weterynarii do wydania decyzji w niniejszej sprawie. Zdaniem strony zezwolenie, o którym mowa w art. 8 ust. 2 rozporządzenia Nr 882/2004 jest w istocie wymianą informacji pomiędzy właściwymi władzami w miejscu pochodzenia i miejscu przeznaczenia surowca a przepis ten nie przewiduje wydania zgody w formie decyzji. Poza tym wg skarżącej rola Powiatowego Lekarza Weterynarii sprowadza się jedynie do obowiązków kontrolnych wymienionych w art. 8 ust. 6 rozporządzenia. Powiatowy Lekarz Weterynarii może zastosować sankcje określone w art. 54 ust. 1 i 2 pkt b ww. rozporządzenia Nr 882/2004. W skardze podtrzymano wcześniejszy zarzut dotyczący naruszenia przez Powiatowego Lekarza Weterynarii przepisów o właściwości. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację oraz wywodząc, iż strona skarżąca była informowana o istniejącej procedurze w zakresie sprowadzania produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego pomiędzy Państwami Członkowskimi, czego dowodzą pisma Głównego Lekarza Weterynarii z 28 czerwca 2006 r. i 28 listopada 2006 r. Wyrokiem z dnia 21 lutego 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę na ww. decyzję z dnia [...]r., nr[...]. Skargę kasacyjną złożyła P. S.A zarzucając naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwą interpretację artykułu 8 rozporządzenia (WE) Nr 1774/2002 poprzez uznanie, że istnieje konieczność uzyskania zezwolenia w formie decyzji administracyjnej na każdorazowy przywóz białek w formie decyzji administracyjnej, naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwą interpretację, tegoż artykułu 8, poprzez uznanie, iż obowiązek uzyskania zezwolenia, o którym mowa w ust. 2 tego artykułu ciąży na podmiocie przyjmującym, naruszenie prawa materialnego poprzez błędna wykładnię i niewłaściwą interpretację art. 2 pkt 4 ww. rozporządzenia nr 1774/2002 w zw. z art. 15 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej w zw. z art. 54 ust. 1 i 2 pkt b ww. rozporządzenia Nr 882/2004 oraz w zw. z art. 156 §1 pkt 1 i 2 Kpa poprzez uznanie za ważną i podtrzymanie w mocy decyzji, wydanej w sprawie, której rozstrzygnięcia w formie decyzji przepis nie przewiduje oraz z naruszeniem przepisów o właściwości. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku i orzeczenie na podstawie art. 188 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych. Organ wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 24 lipca 2008 r. – II OSK 902/07 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. W uzasadnieniu wyroku za częściowo zasadny uznano zarzut skargi kasacyjnej dot. naruszenia przez błędną wykładnię art. 8 rozporządzenia (WE) Nr 1774/2002 poprzez uznanie, iż istnieje konieczność uzyskiwania zezwolenia na każdorazowy przywóz białek w formie decyzji administracyjnej i poprzez uznanie, iż obowiązek uzyskania zezwolenia, o którym mowa w ust. 2 tegoż rozporządzenia ciąży na podmiocie przyjmującym. Zdaniem NSA nie można natomiast uznać za zasadny zarzut wydania decyzji pokontrolnej przez niewłaściwy organ. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Na wstępie tej części uzasadnienia należy przede wszystkim wskazać na treść art. 190 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Stanowi on w zdaniu pierwszym, że sąd któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. W przywołanym powyżej wyroku z dnia 24 lipca 2008 r. – II OSK 902/07 Naczelny Sąd Administracyjny dokonał interpretacji powoływanych w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji przepisów a w szczególności przepisów art. 8 ust. 2 rozporządzenia (WE) Nr 1774/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 3 października 2002 r. ustanawiającego przepisy sanitarne dotyczące produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego nieprzeznaczonych do spożycia przez ludzi (Dz. U. UE L. 02.273, zm. Dz. U. UE L. 07/320/13) oraz art. 54 ust. 1 rozporządzenia (WE) Nr 882/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie kontroli urzędowych przeprowadzanych w celu sprawdzenia zgodności z prawem paszowym i żywnościowym oraz regułami dotyczącymi zdrowia zwierząt i dobrostanu zwierząt (Dz. U. UE L. 04.166.1. zm. Dz. U. UE L. 08.56.4). Między innymi należy zwrócić uwagę, że Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że z wykładni literalnej ww. art. 8 ust. 2 wynika, że pisemna zgoda (zezwolenie) określająca warunki przywozu przetworzonych białek pochodzenia zwierzęcego jest w świetle tego przepisu wymagana; ma charakter władczy ale jej uzyskanie nie jest obowiązkiem państwa przyjmującego, co potwierdza także ust. 1 art. 8. Zgodę taką – na przyjęcie przetworzonych białek pochodzenia zwierzęcego na obszar Polski – musi uzyskać państwo wysyłające, a nie państwo przyjmujące. To na państwie wysyłającym ciąży obowiązek pisemnego powiadomienia przez właściwe władze Głównego Lekarza Weterynarii w Polsce o takim zamiarze, który wydaje pisemną zgodę i określa w niej warunki przywozu produktów pochodzenia zwierzęcego nieprzeznaczonych do spożycia przez ludzi. Rozwiązanie to, z uwagi na znaczenie takiej zgody i jej przedmiot - w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego - jest w pełni uzasadnione. W tym stanie rzeczy zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego kompetencje Powiatowego Lekarza Weterynarii jako organu kontrolnego wskazanego w ww. przepisach oraz przepisach ustaw: z 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej (Dz. U. Nr 33, poz. 287 z późn. zm.), z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczania chorób zakaźnych zwierząt (Dz. U. Nr 60, poz. 625 ze zm.) z dnia 16 grudnia 2005 r. o produktach pochodzenia zwierzęcego (Dz. U. z 2006 r., Nr 17, poz. 127 ze zm.) z dnia 22 lipca 2006 r. o paszach (Dz. U. Nr 144, poz. 1045), z których wprost wynika właściwość Powiatowego Lekarza Weterynarii w sprawach wynikających z przepisów m.in. rozporządzenia (WE) Nr 882/2004 - sprowadza się do obowiązków kontrolnych wymienionych w art. 8 ust. 6 rozporządzenia Nr 822/2004. Dopiero w sytuacji nie wykorzystywania otrzymanego towaru do wyznaczonych celów lub nie prowadzenia pełnej dokumentacji przez podmiot gospodarczy, właściwy Powiatowy Lekarz Weterynarii może zastosować sankcje przewidziane treścią art. 54 ust. 1 i 2 pkt b rozporządzenia (WE) Nr 882/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie kontroli urzędowych przeprowadzanych w celu sprawdzenia zgodności z prawem paszowym i żywnościowym oraz regułami dotyczącymi zdrowia zwierząt i dobrostanu zwierząt. W tym stanie rzeczy orzeczono jak w pkt 1 wyroku w oparciu o art. 145 §1 pkt 1 lit. c ww. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. w zw. z art. 190 tej ustawy. Rozstrzygnięcie w pkt 2 oparto na art. 152 przywoływanej ustawy a zawarte w pkt 3 – na podstawie art. 200 ustawy. Prowadząc ponownie postępowanie organ pierwszej instancji przeprowadzi je według wskazanych wyżej przepisów. Rzeczą organu będzie takie rozważenie- w zależności od dokonanych ustaleń faktycznych – czy w ponownie rozpatrywanej sprawie nie występują przesłanki określone treścią art. 105 § 1 i 2 kpa, implikujące wskazane w tym przepisie odpowiednie rozstrzygnięcie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło