II SA/Bd 70/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Sędziowie: Sędzia WSA Grażyna Malinowska - Wasik (spr.) Sędzia WSA Wojciech Jarzembski Protokolant Dominika Znaniecka po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 9 maja 2007 r. sprawy ze skargi G. P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] 2006 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia [...] 2006 r. Nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego kwotę 500 zł (pięćset) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. II SA/Bd 70/07 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] 2006 r., nr [...] Prezydent Miasta B., na podstawie m.in. art. 35 ust. 3 oraz art. 80 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2003 r., Nr 207, poz. 2016; ze zm.) odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia G. P. pozwolenia na budowę instalacji gazowej w budynku mieszkalnym jednorodzinnym w zabudowie szeregowej przy ul. S. w B. (działka nr [...]). W motywach decyzji organ wskazał, iż inwestor zobligowany postanowieniem z dnia 9 sierpnia 2006 r. do usunięcia braków i nieprawidłowości występujących w złożonym wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę, nie wykonał ciążącego na nim obowiązku w zakreślonym terminie do dnia 28 sierpnia 2006 r. Z uzasadnienia decyzji wynika nadto, iż zarówno wyżej wspomniane postanowienie jak i pismo z dnia 14 sierpnia 2006 r., w którym zobowiązano inwestora do zajęcia stanowiska co do uwag i zastrzeżeń wnoszonych przez sąsiadów T. i M. Ż., nie zostały odebrane przez G. P. ani pod podanym przez niego adresem do korespondencji, ani pod adresem zamieszkania. W odwołaniu od powyższej decyzji G. P. wniósł o jej uchylenie, zarzucając organowi mylenie pojęć instalacji gazowej wewnętrznej z zewnętrzną oraz nieusytematyzowaną formę uzasadnienia decyzji. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] 2006 r., nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ II instancji stwierdził, iż mimo nieodebrania przez inwestora postanowienia Prezydenta Miasta B. z dnia [...] 2006 r. nakładającego na niego obowiązek uzupełnienia braków i nieprawidłowości w przedłożonym wniosku o pozwolenia na budowę, korespondencję tę należało uznać zgodnie z art. 41 k.p.a. za doręczoną. Zdaniem organu odwoławczego, organ I instancji dołożył wszelkich starań, by strona mogła zapoznać się z wyżej wymienionym postanowieniem. Korespondencja skierowana na adres wskazany przez inwestora została zaś zwrócona z adnotacją, iż istniejący pod tym adresem dom jeszcze nie jest zamieszkały. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na powyższą decyzję G. P. podniósł, iż nie zmienił adresu miejsca zamieszkania, a z posiadanych przez niego informacji wynika, w Urzędzie Pocztowym nr [...] nie było w miesiącu sierpniu 2006 r. żadnej skierowanej do niego korespondencji. Według skarżącego prawdopodobnie za zaistniałą sytuację winę ponosi pracownik wymienionego urzędu, który nie dołożył należytej staranności i nie zostawił awiza lub zawiadomienia o przesyłce na drzwiach budynku, a tym samym uniemożliwił mu odebranie korespondencji. Ponadto skarżący wskazał, iż dla budynków przy ul. S. został opracowany jeden projekt instalacji gazowej wewnętrzne i od czasu jego wykonania ma w budynku zaślepioną rurę z gazem. Jednakże pracownicy organu, mimo posiadania pełnej dokumentacji nie wzięli tego pod uwagę. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie wywodząc, iż jakiekolwiek doręczenie postanowienia Prezydenta Miasta B. z dnia [...] 2006 r. nie było w pełni zgodne z art. 44 § 2 k.p.a., to jednak nie może to wpłynąć na zmianę zaskarżonego rozstrzygnięcia, gdyż z uwagi na znaczne braki w projekcie budowlanym, brak jest podstaw do orzeczenia o udzieleniu pozwolenia na budowę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Materialnoprawną podstawę decyzji Prezydenta Miasta B. stanowił przepis art. 35 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 z późn. zm.), w myśl którego w razie stwierdzenia naruszeń, w zakresie określonym w ust. 1, właściwy organ nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Ze względu na skutki niewykonania w terminie przez adresata wymienionego w cyt. przepisie postanowienia nałożonego tymże postanowieniem obowiązku, istotne znaczenie ma ustalenie, czy doręczenie postanowienia nastąpiło z zachowaniem wymogów przewidzianych w rozdziale 8 Kodeksu postępowania administracyjnego, dotyczącym doręczeń. Fakt doręczenia pisma, czy rozstrzygnięcia określonej osobie może być bowiem stwierdzony jedynie wówczas, gdy jest pewne, że otrzymała je właściwa osoba (art. 42 § 1 i art. 43 K.p.a.) lub, że spełnione zostały warunki określone w art. 44 K.p.a. We wniosku z dnia 17 lipca 2006 r. o wydanie pozwolenia na budowę instalacji gazowej w budynku mieszkalnym szeregowym przy ul. S. w B. G. P. wskazał powyższy adres jako adres do doręczania mu korespondencji. Wysłana na adres ul. S. przesyłka zawierająca postanowienie Prezydenta Miasta B. z dnia [...] 2006 r. zobowiązujące wyżej wymienionego do uzupełnienia braków wniosku do dnia 28 sierpnia 2006 r. zwrócona została do nadawcy z adnotacją doręczyciela, iż dom jest jeszcze niezamieszkały, niewykończony. Z akt sprawy nie wynika, by pracownik poczty skorzystał z przewidzianej w art. 43 K.p.a. możliwości doręczania przesyłki któremuś z sąsiadów z jednoczesnym umieszczeniem w miejscu widocznym na drzwiach budynku pod nr [...] stosownego o tym zawiadomienia, lub aby przynajmniej podjął próbę takiego doręczenia. Zauważyć w tym miejscu należy, że doręczyciel nie dostrzegł przeszkód w doręczeniu w powyższy sposób wysłanego do wiadomości skarżącego odpisu pisma Prezydenta Miasta B. z dnia [...] 2006 r. przekazującego Wojewodzie odwołanie od decyzji odmawiającej zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę. Przede wszystkim jednak, w razie niemożności dokonania doręczenia w sposób wskazany w art. 42 (bezpośrednio adresatowi m.in. w jego mieszkaniu) i art. 43 K.p.a. (za pośrednictwem m.in. domownika, sąsiada), art. 44 K.p.a. przewiduje wymóg zastosowania tzw. doręczenia zastępczego. W przypadku doręczania przez pocztę, pismo podlega złożeniu na okres 14 dni we właściwej placówce pocztowej (art. 44 § 1 pkt 1), a zawiadomienie o tym wraz z informacją o możliwości odebrania pisma w terminie 7 dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia, w placówce pocztowej, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata (art. 44 § 2 ). W przypadku niepodjęcia przesyłki w powyższym siedmiodniowym terminie, pozostawia się powtórnie zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż 14 dni od daty pierwszego zawiadomienia (art. 44 § 3). W takiej sytuacji, zgodnie z art. 44 § 4 K.p.a., doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, na jaki pozostawiono pismo w placówce pocztowej, a pismo pozostawia się w aktach sprawy. Instytucja opisanego wyżej doręczenia stwarza zatem domniemanie doręczenia. W aktach sprawy bark jest jakiegokolwiek dowodu, że doręczyciel w przypadku postanowienia z dnia 9 sierpnia 2006 r. postąpił zgodnie z art. 44 K.p.a. Na dołączonym do nieodebranej przesyłki druku zwrotnego poświadczenia odbioru poza wspomnianą już wyżej adnotacją, iż dom jest niezamieszkały, jeszcze nie wykończony, widnieje tylko jego nieczytelny podpis i data 14 sierpnia 2006 r., co odpowiada twierdzeniu skarżącego, iż w sierpniu 2006 r. we właściwym dla niego Urzędzie Pocztowym nr [...] nie było do odbioru żadnej skierowanej do niego korespondencji, co oznacza, iż doręczyciel nie dołożył starań by przesyłka zawierająca omawiane postanowienie została mu doręczona. Organ, który wydał przedmiotowe postanowienie nie podjął więc działań mających na celu jego skuteczne doręczenie G. P. Wydając zaś w dniu 30 sierpnia 2006 r. decyzję odmawiającą udzielenia wyżej wymienionemu pozwolenia na budowę instalacji gazowej z uwagi na upływ zakreślonego w tymże postanowieniu terminu, Prezydent Miasta B. bezpodstawnie przyjął, co uznał za prawidłowe organ odwoławczy, że doręczenie postanowienia miało skutek prawny, o którym mowa w art. 41 § 2 K.p.a., bowiem inwestor nie zawiadomił organu o zmianie adresu. Tymczasem jak wynika z akt pierwotnie podany we wniosku o pozwolenie na budowę przez inwestora adres do doręczeń przynajmniej do czasu wniesienia do Sądu w niniejszej sprawie skargi, pozostawał ten sam. Zgodnie z art. 110 K.p.a. organ administracji publicznej, który wydał decyzję jest nią związany od chwili jej doręczenia lub ogłoszenia, o ile Kodeks nie stanowi inaczej. Cytowany przepis ma zastosowanie również do postanowień (art. 126 K.p.a.). Jakkolwiek już wydanie (sporządzenie) decyzji, czy postanowienia wywiera określone skutki prawne (vide wyrok NSA z dnia 25 kwietnia 2006 r. sygn. II OSK 714/05 – ONSA i WSA 2006/5/132), to dopiero doręczenie rozstrzygnięcia lub jego ogłoszenie stanowi o jego wprowadzeniu do obrotu prawnego – dopiero od daty doręczenia, w świetle art. 110 K.p.a., są nim związani zarówno organ, jak i strony postępowania. Od daty doręczenia decyzji, postanowienia zaczyna zatem biec termin do ich zaskarżenia, jak również zaczynają biec określone w przepisach terminy materialnoprawne. Do tych ostatnich należy przewidziany w art. 35 ust. 3 ustawy Prawo budowlane wyznaczony przez organ termin obligujący inwestora do uzupełnienia braków wniosku o wydanie pozwolenia na budowę. Skoro w świetle materiałów zawartych w aktach sprawy skierowane do skarżącego postanowienie w powyższym przedmiocie z dnia 9 sierpnia 2006 r. należało uznać za niedoręczone, to w ogóle nie zaczął biec wyznaczony w nim termin, nie biegł również w dniu 28 sierpnia 2006 r., a w konsekwencji nie można mówić o niedotrzymaniu go przez stronę. Zatem brak było podstaw do zastosowania wobec skarżącego rygoru, pod jakim nastąpiło nałożenie na niego tymże postanowieniem obowiązku, to jest orzeczenia o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia wnioskowanego przez niego pozwolenia na budowę. Jak przyjęto w orzecznictwie sądowym, organy administracji publicznej mają obowiązek przestrzegania zwłaszcza tych przepisów K.p.a., które dają ochronę interesom strony i nie powinna ona ponosić ujemnych konsekwencji wynikających z zaniedbań czy błędów organów. Uznając, iż zaskarżona, jak i poprzedzająca decyzja Prezydenta Miasta B. z dnia [...] 2006 r. wydane zostały z naruszeniem przepisów procedury administracyjnej dotyczących doręczeń oraz art. 110 w związku z art. 126 K.p.a., co miało istotny wpływ na wynik sprawy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono o ich uchyleniu.