II SA/Bd 796/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Elżbieta Piechowiak po rozpoznaniu w dniu 6 lutego 2023 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. B. na decyzję Wojewody Kujawsko-Pomorskiego z dnia [...] czerwca 2022 r., nr [...].AM w przedmiocie pozwolenia na budowę postanawia 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić ze Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na rzecz strony skarżącej kwotę [...]([...]) złotych uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi. W. B. (dalej jako "Skarżąca" lub "Wspólnota") wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na decyzję Wojewody Kujawsko-Pomorskiego z dnia [...] czerwca 2022 r., nr [...].AM w przedmiocie pozwolenia na budowę. Skarga została podpisana przez R. P.. Do skargi załączono pełnomocnictwo dla R. P., podpisane przez członka zarządu B. G.. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia [...] sierpnia 2022 r. pełnomocnik Wspólnoty został wezwany do usunięcia braków formalnych skargi przez złożenie dokumentu określającego umocowanie do reprezentowania strony skarżącej oraz nadesłanie dwóch odpisów skargi, w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. W odpowiedzi na ww. wezwanie przedstawiono nadesłano wymagane odpisy skargi oraz ponownie pełnomocnictwo dla R. P., podpisane przez członka zarządu B. G.. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., dalej jako "p.p.s.a.") sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Jak wynika z art. 34 p.p.s.a., strony i ich organy lub przedstawiciele ustawowi mogą działać przed sądem osobiście lub przez pełnomocników. Według art. 28 § 1 p.p.s.a., osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Przedstawiciel ustawowy lub organ albo osoby, o których mowa w ww. art. 28, mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu (art. 29 p.p.s.a.). Art. 35 § 1 p.p.s.a. stanowi natomiast, że pełnomocnikiem strony może być adwokat lub radca prawny, a ponadto inny skarżący lub uczestnik postępowania, jak również małżonek, rodzeństwo, wstępni lub zstępni strony oraz osoby pozostające ze stroną w stosunku przysposobienia, a także inne osoby, jeżeli przewidują to przepisy szczególne. Według art. 35 § 2 p.p.s.a. pełnomocnikiem osoby prawnej lub przedsiębiorcy, w tym nieposiadającego osobowości prawnej, może być również pracownik tej jednostki albo jej organu nadrzędnego. Dotyczy to również państwowych i samorządowych jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej. Zgodnie z art. 37 § 1 zd. 1 p.p.s.a. pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Stosownie do treści art. 49 § 1 p.p.s.a. jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Z kolei nieuzupełnienie w wyznaczonym terminie braków formalnych obliguje sąd do odrzucenia wniesionej skargi na podstawie przytoczonego wyżej art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Jakkolwiek w terminie zakreślonym do uzupełnienia braków formalnych skargi pełnomocnik Wspólnoty odpowiedział na wezwanie Sądu, to jednak nie można na podstawie złożonego dokumentu przyjąć, że braki formalne skargi zostały uzupełnione. W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że co do zasady podmiotem uprawnionym do występowania w imieniu wspólnoty mieszkaniowej jest zarząd tej wspólnoty. Zarząd wspólnoty, powołany przez właścicieli lokali w drodze uchwały, reprezentuje bowiem tę wspólnotę stosownie do treści art. 21 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2021 r. poz. 1048, dalej jako "u.w.l."). Zgodnie natomiast z treścią art. 20 ust. 1 tej ustawy, jeżeli liczba lokali wyodrębnionych i lokali niewyodrębnionych jest większa niż trzy, właściciele lokali są obowiązani podjąć uchwałę o wyborze jednoosobowego lub kilkuosobowego zarządu. Członkiem zarządu może być wyłącznie osoba fizyczna. Należy również wskazać, że zgodnie z art. 18 ust. 1 u.w.l. właściciele lokali mogą w umowie o ustanowieniu odrębnej własności lokali albo w umowie zawartej później w formie aktu notarialnego określić sposób zarządu nieruchomością wspólną, a w szczególności mogą powierzyć zarząd osobie fizycznej albo prawnej. Zmiana ustalonego w trybie ust. 1 sposobu zarządu nieruchomością wspólną może nastąpić na podstawie uchwały właścicieli lokali zaprotokołowanej przez notariusza. Uchwała ta stanowi podstawę wpisu do księgi wieczystej (ust. 2a). W takiej sytuacji nie ma potrzeby powoływania zarządu, o którym mowa w art. 21. Stosownie zaś do treści art. 33 u.w.l. w razie powierzenia zarządu osobie fizycznej lub prawnej, w trybie przewidzianym w art. 18 ust. 1, w braku odmiennych postanowień umowy, stosuje się odpowiednio przepisy rozdziału 4 ustawy. Z art. 18 ust. 3 u.w.l. wynika zaś, że jeżeli sposobu zarządu nie określono w umowie, o której mowa w ust. 1, lub w uchwale zaprotokołowanej przez notariusza, obowiązują zasady określone w niniejszym rozdziale, tj. rozdziale 4 ustawy o własności lokali. Zgodnie natomiast z art. 21 ust. 1 u.w.l. zarząd kieruje sprawami wspólnoty mieszkaniowej i reprezentuje ją na zewnątrz oraz w stosunkach między wspólnotą a poszczególnymi właścicielami lokali. Zarząd m.in. występuje w sądzie w sprawach wytoczonych przeciwko wspólnocie i pozywa do sądu w imieniu wspólnoty mieszkaniowej. Składa też oświadczenia woli w imieniu wspólnoty mieszkaniowej. Należy jednak podkreślić, że zarząd samodzielnie działa w sprawach mieszczących się w zakresie zwykłego zarządu, ewentualnie występuje w imieniu wspólnoty mieszkaniowej w sądzie w sprawach przekraczających zakres zwykłego zarządu, jeżeli wynika to z upoważnienia ustawowego. W pozostałych sprawach przekraczających zakres zwykłego zarządu potrzebuje on zgody właścicieli lokali wyrażonej w uchwale, a do wytoczenia powództwa w takich sprawach potrzebuje pełnomocnictwa wyrażonego w uchwale właścicieli lokali (por. postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 15 lutego 2008 r., sygn. akt I ACa 898/07, LEX nr 399885; postanowienie WSA w Gdańsku z dnia 19 lipca 2021 r., sygn. akt I SA/Gd 871/21; wszystkie przywołane orzeczenia sądów administracyjnych dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej jako "CBOSA"). Bez takiego pełnomocnictwa zarząd nie może także upełnomocnić żadnej innej osoby do występowania w sądzie w imieniu wspólnoty (zob. postanowienie NSA z dnia 15 maja 2014 r., sygn. akt II FSK 949/14, CBOSA). W niniejszej sprawie strona skarżąca przedłożyła jedynie pełnomocnictwo dla R. P., podpisane przez członka zarządu B. G.. Z przedłożonego dokumentu nie wynika czy zarząd jest jednoosobowy czy kilkuosobowy. Nie wynika także jaki jest sposób zarządu nieruchomością wspólną. Przedłożony przez Skarżącą dokument – pełnomocnictwo dla R. P., podpisane przez członka zarządu B. G. – nie mógł zatem stanowić umocowania radcy prawnego do działania przed sądem administracyjnym w imieniu Wspólnoty. Mając na uwadze powyższe, Sąd na mocy art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. orzekł jak w punkcie 1) sentencji postanowienia. O zwrocie uiszczonego wpisu Sąd orzekł w punkcie 2) sentencji postanowienia na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a., który stanowi, że sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy.