II SA/Bd 817/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Wiesław Czerwiński po ponownym rozpoznaniu w dniu 30 września 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. R. o wykładnię postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 23 marca 2010 r. w sprawie ze skargi K. R. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...]sierpnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie przekazania wniosku według właściwości postanawia dokonać wykładni. Postanowieniem z dnia 23 marca 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę K. R. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2009 r., nr [...], w przedmiocie przekazania wniosku według właściwości. W uzasadnieniu postanowienia jako przyczynę odrzucenia skargi wskazano przede wszystkim niespełnienie przez wnoszącego skargę pełnomocnika skarżącej – T. R. - obowiązku uzupełnienia braku formalnego skargi poprzez złożenie stosownego pełnomocnictwa. Z akt sprawy wynikało bowiem, iż T. R., wezwany w drodze zarządzenia Przewodniczącego Wydziału do złożenia pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu skarżącej przed sądami administracyjnymi, przedstawił w tutejszym Sądzie kserokopię pełnomocnictwa swojej siostry – K. R., opatrzonego dopiskiem "za zgodność z oryginałem" i podpisem T. R. Po przeanalizowaniu złożonego dokumentu pełnomocnictwa uznano, iż T. R. nie jest osobą uprawnioną do uwierzytelniania kserokopii oryginału pełnomocnictwa, ponieważ nie jest adwokatem, radcą prawnym, rzecznikiem patentowym ani doradcą podatkowym. W związku z tym wyżej wskazanego wezwano ponownie do złożenia oryginału pełnomocnictwa lub uwierzytelnionego odpisu pełnomocnictwa, które to wezwanie nie zostało wykonane, co poskutkowało odrzuceniem skargi. W dniu [...] maja 2010 r. wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy wniosek T. R. o dokonanie wykładni orzeczenia odrzucającego wniesioną przez niego skargę. Postanowieniem z dnia 27 maja 2010 r. odmówiono dokonania wykładni wskazując, iż wniosek o wykładnię orzeczenia nie pochodzi od strony postępowania. Na postanowienie odmawiające dokonania wykładni T. R. wniósł zażalenie. Postanowieniem z dnia 23 lipca 2010 r. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę tutejszemu Sądowi do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu tego orzeczenia wskazano, że w świetle okoliczności faktycznych towarzyszących wydaniu postanowienia z dnia 23 marca 2010 r., związanych z uznawaniem T. R. za pełnomocnika skarżącej pomimo niewykonania przez niego wezwania do złożenia odpowiedniego pełnomocnictwa, jego treść może budzić bardzo poważne wątpliwości. Po ponownym rozpoznaniu sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny wyjaśnia, co następuje: Stosownie do przepisu art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a.", sąd administracyjny zobligowany jest do odrzucenia skargi, której braków formalnych nie uzupełniono w wyznaczonym terminie. Odrzucenie skargi oznacza zaś zakończenie postępowania sądowoadministracyjnego bez merytorycznego rozpoznania sprawy. Brakiem formalnym skargi, powodującym konieczność jej odrzucenia, może być w szczególności niezałączenie do skargi wymaganego pełnomocnictwa, w sytuacji, gdy skargę wnosi w imieniu skarżącego inna osoba w charakterze pełnomocnika. Zgodnie bowiem z przepisem art. 46 § 3 p.p.s.a. do pisma procesowego należy dołączyć pełnomocnictwo, jeżeli pismo wnosi pełnomocnik, który przedtem nie złożył pełnomocnictwa. Na mocy przepisu art. 57 § 1 in principio p.p.s.a. obowiązek załączenia pełnomocnictwa dotyczy również wnoszonej przez pełnomocnika skargi. W przypadku dostrzeżenia braku formalnego skargi przewodniczący, stosując odpowiednio przepis art. 49 § 1 p.p.s.a., wzywa najpierw w drodze zarządzenia stronę skarżącą do uzupełnienia tego braku w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi. Dopiero w przypadku bezskutecznego upływu tego terminu Sąd w drodze postanowienia odrzuca skargę. W niniejszej sprawie bezsprzecznie wystąpił brak formalny skargi polegający na niedołączeniu do skargi odpowiedniego dokumentu pełnomocnictwa. Uznano bowiem, iż przedłożona na wezwanie Sądu przez T. R., wnoszącego skargę w imieniu skarżącej K. R., kserokopia pełnomocnictwa, opatrzona uczynionym przez niego dopiskiem "za zgodność z oryginałem" i jego podpisem, nie spełnia wymagań dotyczących dokumentu pełnomocnictwa w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Zgodnie zaś z przepisem art. 37 § 1 p.p.s.a. jedynie pełnomocnik będący adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym albo rzecznikiem patentowym może sam uwierzytelnić odpis udzielonego mu pełnomocnictwa. A contrario pełnomocnik nie wykonujący tych zawodów obowiązany jest zawsze przedłożyć oryginał pełnomocnictwa albo uwierzytelniony przez uprawniony do tego podmiot odpis pełnomocnictwa. Z uwagi na powyższe wezwano po raz drugi T. R. do usunięcia braków formalnych skargi przez złożenie odpowiedniego dokumentu pełnomocnictwa w terminie siedmiu dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Ponieważ termin ten upłynął bezskutecznie, Sąd wydał postanowienie o odrzuceniu skargi. Podkreślić w tym miejscu należy, iż wezwania do usunięcia braku formalnego skargi słusznie kierowane były do T. R. z racji tego, że była to osoba wnosząca skargę do Sądu w charakterze pełnomocnika skarżącej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w postanowieniu z dnia 5 kwietnia 2004 r. (II SA/Wr 1225/01; ONSAiWSA 2004/3/53, POP 2004/6/119) zauważył, iż z łącznego brzmienia przepisów art. 49 § 1 i art. 46 § 3 w związku z art. 57 § 1 p.p.s.a. wynika, że gdy wnoszącym skargę jest pełnomocnik, który nie złożył pełnomocnictwa, wezwanie do uzupełnienia braku formalnego, czyli złożenia pełnomocnictwa, należy skierować do wnoszącego pismo pełnomocnika. Natomiast w przypadku niezłożenia przez osobę podającą się za pełnomocnika i wnoszącą skargę odpowiedniego dokumentu pełnomocnictwa nie wzywa się skarżącego do potwierdzenia czynności polegającej na wniesieniu skargi, bowiem określona w przepisach art. 44 § 1 i 2 p.p.s.a. procedura tymczasowego dopuszczenia pełnomocnika nie znajduje wówczas zastosowania. Procedura ta może mieć miejsce dopiero po skutecznym wniesieniu skargi do Sądu, nigdy zaś na etapie wstępnego badania jej dopuszczalności. W związku z tym na etapie odrzucania skargi wnoszącego skargę w imieniu innej osoby traktuje się ciągle jak reprezentanta strony skarżącej, pomimo, że ostatecznie nie przedłożył on wymaganego pełnomocnictwa, zawiadamiając go o rozprawie, doręczając odpis postanowienia o odrzuceniu skargi, a nawet zapewniając mu możliwość zaskarżenia tego postanowienia. Dopiero w przypadku uprawomocnienia się postanowienia o odrzuceniu skargi z powodu nieprzedłożenia stosownego pełnomocnictwa wnoszący skargę w imieniu innej osoby traci ostatecznie możliwość czynnego udziału w postępowaniu. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, działając na podstawie art. 158 p.p.s.a., dokonał wykładni postanowienia z dnia 23 marca 2010 r., sygn. akt II SA/Bd 817/09.