II SA/Bd 838/25
PostanowienieWSA w Bydgoszczy2026-04-09
Skład orzekający: Grzegorz Saniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniesienie skargi do sądu administracyjnego przez stowarzyszenie zwykłe, reprezentowane przez pełnomocnika, wymaga wykazania umocowania udzielonego przez wszystkich członków stowarzyszenia?Ratio decidendi
Sąd odrzucił skargę, ponieważ pełnomocnik stowarzyszenia zwykłego nie wykazał w wyznaczonym terminie umocowania do reprezentowania strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Wniesienie skargi do sądu administracyjnego jest czynnością przekraczającą zakres zwykłego zarządu, wymagającą zgody wszystkich członków stowarzyszenia zwykłego i udzielenia pełnomocnictwa przez nich.Stan faktyczny
Stowarzyszenie wniosło skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia. Pełnomocnik stowarzyszenia został wezwany do usunięcia braków formalnych skargi, w szczególności do wykazania umocowania do działania w imieniu skarżącego poprzez nadesłanie dokumentów określających sposób reprezentacji strony, takich jak odpis KRS lub uchwała upoważniająca do udzielenia pełnomocnictwa. Pełnomocnik nadesłał jedynie kopię informacji o wpisie do ewidencji stowarzyszeń zwykłych, regulamin działalności oraz uchwałę o wyborze przedstawiciela.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę i zwrócono stronie skarżącej 200 zł tytułem uiszczonego wpisu od skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Saniewski po rozpoznaniu w dniu 9 kwietnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] w I. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2025 r., nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia postanawia 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić stronie skarżącej ze Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy) 200 (dwieście) złotych, tytułem uiszczonego wpisu od skargi.
Pismem z dnia [...] października 2025 r. Stowarzyszenie [...] w I. wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2025 r., nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia. Skarga została podpisana przez zawodowego pełnomocnika adw. K. D.. Jednocześnie na rachunek bankowy Sądu strona skarżąca uiściła kwotę 200 zł tytułem wpisu sądowego od skargi
Zarządzeniem Sędziego Sprawozdawcy z [...] stycznia 2026 r. wezwano pełnomocnika Stowarzyszenia do usunięcia braków formalnych skargi, poprzez wykazania umocowania osoby podpisanej pod pełnomocnictwem dołączonym do skargi do działania w imieniu Skarżącego (w szczególności do nadesłania dokumentu określającego sposób reprezentacji strony skarżącej takiego jak odpis KRS aktualny na dzień wniesienia skargi i ewentualnej uchwały Stowarzyszenia (lub właściwego organu Stowarzyszenia) upoważniającego do udzielenia pełnomocnictwa, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi.
Wezwanie o usunięcie braków formalnych skargi wraz z pouczeniem o skutkach jego niewykonania, zostało doręczone pełnomocnikowi Stowarzyszenia w dniu [...] lutego 2026r. (zwrotne potwierdzenie odbioru w aktach sądowych - k. 114A).
W wyznaczonym terminie pełnomocnik Stowarzyszenia nadesłał kopię informacji z [...] maja 2022 r. o wpisie Stowarzyszenia do ewidencji stowarzyszeń zwykłych pod pozycją [...], kopię regulaminu działalności Stowarzyszenia, kopię uchwały z [...] października 2022 r. o wyborze przedstawiciela Stowarzyszenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 57 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143 dalej: p.p.s.a.), skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Z kolei stosownie do art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a. każde pismo strony powinno zawierać podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika. Do pisma należy dołączyć pełnomocnictwo lub jego wierzytelny odpis, jeżeli pismo wnosi pełnomocnik, który w danej sprawie nie złożył jeszcze tych dokumentów przed sądem (art. 46 § 3). Do pisma należy dołączyć jego odpisy i odpisy załączników dla doręczenia ich stronom, a ponadto, jeżeli w sądzie nie złożono załączników w oryginale, po jednym odpisie każdego załącznika do akt sądowych (art. 47 § 1). Przepis art. 29 p.p.s.a. nakłada obowiązek wykazania umocowania do działania w imieniu strony przy pierwszej czynności w sprawie. Brak dokumentu stwierdzającego umocowanie do reprezentacji osoby prawnej jest brakiem formalnym podlegającym usunięciu w trybie art. 49 § 1p.p.s.a.
Na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Sąd odrzuca skargę gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi.
Jak wynika z treści art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. – Prawo o stowarzyszeniach (Dz. U. z 2020 r. poz. 2261; dalej: ustawa o stowarzyszeniach), stowarzyszenie zwykłe jest uproszczoną formą stowarzyszenia i nie posiada osobowości prawnej. Jednak stowarzyszenie jako jednostka organizacyjna posiadająca zdolność sądową w postępowaniu sądowoadministracyjnym, może działać poprzez swoje organy albo osoby uprawnione do działania w jego imieniu.
Zgodnie z art. 41a ust. 1 ustawy o stowarzyszeniach, stowarzyszenie zwykłe reprezentuje przedstawiciel albo zarząd, natomiast w myśl art. 41a ust. 2 ustawy o stowarzyszeniach, podejmowanie przez przedstawiciela reprezentującego stowarzyszenie zwykłe albo zarząd czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu wymaga uprzedniej zgody wszystkich członków stowarzyszenia zwykłego oraz udzielenia przez nich pełnomocnictwa do dokonania tych czynności. Powyższe oznacza, że w kwestii reprezentowania stowarzyszenia zwykłego należy rozróżnić dwie sytuacje, tj. bieżące reprezentowanie stowarzyszenia przez jego przedstawiciela lub zarząd oraz podejmowanie czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu. Ustawodawca nie zdefiniował pojęcia czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu, tworząc jedynie przykładowy, otwarty katalog takich czynności w art. 41a ust. 3 ustawy o stowarzyszeniach, wśród których nie wymienił wniesienia skargi do sądu administracyjnego i udzielenia pełnomocnictwa do dokonania tej czynności. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjęto jednak, że wniesienie do wojewódzkiego sądu administracyjnego skargi zalicza się do czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu. To oznacza, że wola wszystkich członków Stowarzyszenia w zakresie wniesienia w imieniu Stowarzyszenia skargi winna być wyrażona co do konkretnej sprawy, a nie ogólnie, abstrakcyjnie. Konkretna sprawa dotycząca konkretnej decyzji może wiązać się z różnymi skutkami nie tylko faktycznymi, ale i prawnymi. Niektóre sprawy mogą powodować daleko idące skutki prawne. Jak stanowi art. 40 ust. 1b ustawy o stowarzyszeniach, każdy członek odpowiada za zobowiązania stowarzyszenia zwykłego bez ograniczeń całym swoim majątkiem solidarnie z pozostałymi członkami oraz ze stowarzyszeniem. Odpowiedzialność ta powstaje z chwilą, gdy egzekucja z majątku stowarzyszenia zwykłego okaże się bezskuteczna. W tym stanie rzeczy, w przypadku wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego wymagana jest zatem uprzednia zgoda wszystkich członków Stowarzyszenia zwykłego, o jakiej mowa w art. 41a ust. 2 ustawy o stowarzyszeniach (zob. wyrok NSA z 16 grudnia 2020 r., II OSK 1650/18,).
A zatem w niniejszej sprawie aby osoba, które podpisała skargę mogła działać w imieniu Stowarzyszenia, w tym wnieść skargę do Sądu, powinna legitymować się stosownym pełnomocnictwem udzielonym przez wszystkich członków Stowarzyszenia, a także dokumentem, z którego wynika skład osobowy Stowarzyszenia – celem wykazania, że pełnomocnictwo zostało udzielone przez wszystkich członków Stowarzyszenia. Sąd jednocześnie podkreśla, że regulamin jest dokumentem statuującym powstanie stowarzyszenia zwykłego, nie stanowi natomiast źródła upoważnienia do dokonania czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu, jaką jest wniesienie skargi do sądu administracyjnego (tak również w wyroku NSA z dnia 12 lutego 2018 r., II OSK 1157/17).
W terminie otwartym do usunięcia braków pełnomocnik Stowarzyszenia nie nadesłał wymaganych dokumentów wskazujących na umocowanie do występowania w imieniu skarżącego Stowarzyszenia przed wojewódzkim sądem administracyjnym, ograniczając się jedynie do nadesłania kopii informacji z [...] maja 2022 r. o wpisie Stowarzyszenia do ewidencji stowarzyszeń zwykłych pod pozycją [...], kopii regulaminu działalności Stowarzyszenia, kopii uchwały z [...] października 2022 r. o wyborze przedstawiciela Stowarzyszenia.
W ocenie Sądu, w świetle przytoczonych powyżej rozważań, przedłożone dokumenty są niewystarczające do skutecznego wniesienia skargi do sądu. Mając powyższe na względzie, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 58 § 3 p.p.s.a. skargę odrzucił.
O zwrocie wpisu od skargi orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a., który stanowi, że Sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło