II SA/Bd 863/14
WyrokWSA w Bydgoszczy2014-12-03
Skład orzekający: Małgorzata Włodarska, Leszek Tyliński, Wojciech Jarzembski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił wznowienia postępowania administracyjnego z powodu uchybienia miesięcznego terminu do złożenia wniosku, jeśli strona twierdzi, że dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia dopiero po otrzymaniu pisma od teścia?Ratio decidendi
Organy administracji błędnie przyjęły, że strona dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia postępowania w dniu 4 marca 2014 r., opierając się na domniemaniu doręczenia pisma dorosłemu domownikowi. Sąd uznał, że data faktycznego zapoznania się z treścią pisma przez stronę, a tym samym data dowiedzenia się o okolicznościach, mogła nastąpić później, w dniu 7 marca 2014 r., co mieściłoby się w terminie do złożenia wniosku. Ponadto, sąd wskazał na potrzebę rozważenia przez organ możliwości wznowienia postępowania z urzędu, niezależnie od terminu wniosku strony, w przypadku istotnych wad postępowania.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją o ustaleniu warunków zabudowy, wskazując jako podstawę art. 145 § 1 pkt 1 K.p.a. (fałszywe dowody). Organ pierwszej instancji odmówił wznowienia, uznając, że termin miesięczny od dowiedzenia się o okolicznościach został przekroczony, gdyż skarżąca dowiedziała się o nich najpóźniej 4 marca 2014 r. (dzień odbioru pisma przez teścia). Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Skarżąca w skardze zarzuciła naruszenie przepisów KPA, w tym brak rozpatrzenia sprawy z urzędu.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. i stwierdził, że nie podlega ono wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 3 grudnia 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Włodarska (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Leszek Tyliński sędzia WSA Wojciech Jarzembski Protokolant: asystent sędziego Magdalena Gadecka-Kauczor po rozpoznaniu w II Wydziale na rozprawie w dniu 3 grudnia 2014 roku sprawy ze skargi A. H. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy 1. uchyla zaskarżone postanowienie, 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu.
Decyzją znak: [...] z dnia [...] r. Burmistrz R. ustalił na wniosek A. S. warunki zabudowy dla zamierzenia inwestycyjnego polegającego na nadbudowie budynku (pomieszczenia gospodarcze) wraz z dobudową schodów na działce o nr ew. [...] położonej przy ul. [...] w R. Pismem z dnia [...] A. H. - skarżąca złożyła do Burmistrza Miasta R. wniosek o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej w/w decyzją ostateczną. Jako podstawę prawną swojego żądania wskazała art. 145 § 1 pkt 1 K.p.a. i podniosła, że dowody na podstawie których ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne okazały się fałszywe. Według niej dotyczy to przede wszystkim stanu technicznego budynku istniejącego oraz faktu wybudowania go bez zgody na pierwotną lokalizację – niezgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.
Postanowieniem z dnia [...] Burmistrz R. odmówił wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją z dnia [...] wskazując jako podstawę prawną rozstrzygnięcia art. 148 § 1, 149 § 3 i 4 oraz art. 150 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2013 r. poz. 267; z późn. zm.), dalej powoływanej w skrócie jako "kpa" i wyjaśniając, że skarżąca nie zachowała ustawowego terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Zdaniem organu skarżąca o okolicznościach stanowiących według niej podstawę do wznowienia postępowania dowiedziała się najpóźniej zapoznając się z postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. (PINB) z dnia [...] czyli w dniu 4.03.2014 r., a nie dopiero składając zażalenie na nie, czyli w dniu 7.03.2014 r.
W zażaleniu na to postanowienie skarżąca podniosła, że nie zgadza się z twierdzeniem organu I instancji, jakoby o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia dowiedziała się w dniu 4 marca 2014 r. Wyjaśniła, że miało to miejsce w dniu 7 marca 2014 r., tj. w dacie złożenia przez nią zażalenia, a wniosek o wznowienie postępowania złożyła w ustawowym terminie miesięcznym, to jest w dniu 7.04.2014 r. Podkreśliła, że odbiór postanowienia w dniu 4 marca 2014 r. nastąpił przez jej teścia, który przekazał jej to postanowienie dopiero w dniu 7 marca 2014 r. Ponadto skarżąca podniosła szereg uwag merytorycznych odnośnie okoliczności wybudowania obiektu budowlanego niezgodnie z zatwierdzonymi pozwoleniami. W jej ocenie budynek posadowiony na działce nr 463/10 został pobudowany nielegalnie, a organ powinien z urzędu doprowadzić do wycofania z obrotu prawnego decyzji z 1997 r. i z 2002 r. Nielegalna rozbudowa ograniczyła możliwość zagospodarowania działki skarżącej zakupionej w 2004 r. Skarżąca opisała także jakie inne działania prawne podjęła w celu usunięcia naruszeń prawa, na dowód czego załączyła do zażalenia dokumenty.
Postanowieniem z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. (SKO), po rozpatrzeniu zażalenia utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia SKO wskazało, że okolicznością sporną w niniejszej sprawie było ustalenie daty, od której biegł termin do złożenia wniosku o wznowienie, co oznaczało to, że organ I instancji zobligowany był zbadać zachowanie terminu z art. 148 § 1 kpa dla przesłanki z art. 145 § 1 pkt 1 kpa. Burmistrz przeprowadził w tym zakresie postępowanie wyjaśniające, a zaskarżone postanowienie odnosi się w swojej treści do ustaleń w zakresie zbadania zachowania tego terminu. W sytuacji, gdy strona w pierwotnym wniosku o wznowienie z dnia 7 kwietnia 2014 r. nie wskazała daty, w której powzięła wiadomość o okoliczności stanowiącej przesłankę wznowienia, to organ w dniu 10 kwietnia 2014 r. wezwał stronę do wskazania daty, w której Skarżąca dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Na skutek tego wezwania, skarżąca w swoim oświadczeniu z dnia 15 kwietnia 2014 r. wskazała, że "o okolicznościach istnienia fałszywych dowodów dotyczących wybudowania niezgodnie z przepisami prawa budynku można rzec dowiedziałam się po złożeniu mojego zażalenia na postanowienie o odmowie wznowienia postępowania w sprawie samowolnej zmiany sposobu użytkowania budynku gospodarczego na obiekt usługowy, tj. 7 marca 2014 r." Jednocześnie, organ I instancji wystąpił w dniu 24 kwietnia 2014 r. do [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. (WINB) o wskazanie daty, w której A. H. potwierdziła odbiór postanowienia PINB w L. znak: [...] z dnia 3 marca 2014 r. W pisemnej odpowiedzi organ ten wskazał, że odbiór w/w postanowienia z dnia 3 marca 2014 r. nastąpił w dniu 4 marca 2014 r., na dowód czego załączył potwierdzone za zgodność z oryginałem zwrotne potwierdzenie odbioru postanowienia przez dorosłego domownika strony, tj. teścia Skarżącej. Oznacza to, zdaniem SKO, że skarżąca miała możliwość zapoznania się z treścią odebranego postanowienia już w dniu jego odbioru, tj. 4 marca 2014 r. Wskazana przez stronę data złożenia zażalenia na to postanowienie (7 marca 2014 r.) słusznie więc została zweryfikowana przez organ I instancji. Fakt wniesienia zażalenia nie stanowi o tym, że w dniu jego złożenia strona dopiero powzięła wiadomość o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia; logicznym jest, iż to z treści postanowienia z dnia 3 marca 2014 r. strona dowiedziała się o nieprawidłowościach i samowolnych zmianach przeznaczenia terenu na działce sąsiedniej. A zatem, organ prawidłowo ustalił, że strona powzięła wiadomość w dniu 4 marca 2014 r. i od tej daty należało naliczać termin, o którym mowa w art. 148 § 1 kpa. SKO po zweryfikowaniu tych ustaleń, podzieliło stanowisko organu I instancji w tym względzie. Nie można, zdaniem SKO uznać za prawidłowe i uzasadnione prawnie twierdzenie skarżącej zawarte w zażaleniu, iż powzięła wiadomość dopiero w dniu 7 marca 2014 r. gdyż odbiór postanowienia w dniu 4 marca 2014 r. nastąpił przez jej teścia, który przekazał jej to postanowienie dopiero w dniu 7 marca 2014 r. Zgodnie bowiem z treścią art. 43 kpa w przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. O doręczeniu pisma sąsiadowi lub dozorcy zawiadamia się adresata, umieszczając zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy to nie jest możliwe, w drzwiach mieszkania. A zatem, w sytuacji, gdy dorosły domownik strony podjął się odbioru pisma, to zgodnie z domniemaniem prawnym ustanowionym w art. 43 kpa uznaje się, że skutkuje to skutecznym doręczeniem pisma stronie. SKO wyjaśniło, że w obliczu wyraźnej treści pisma, z którego niewątpliwie wynika informacja o sprzecznym z prawem zagospodarowaniu działki o numerze ewidencyjnym [...], położonej przy ul. [...] w R., a objętej ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy z dnia [...] r. należy uznać, że adresatka pisma powzięła z chwilą doręczenia pisma wiadomość o jego treści. Jednomiesięczny termin do żądania wznowienia postępowania, o jakim mowa w art. 148 § 1 i 2 kpa, jak podkreślił organ, biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się w jakikolwiek sposób o istnieniu decyzji. Informacja o wydanej decyzji nie musi więc pochodzić od organu wydającego decyzję, lecz także z innych źródeł, byleby wskazywała na treść rozstrzygnięcia w danej sprawie. Przy czym to strona musi udowodnić kiedy dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia ze ścisłością dostateczną do ustalenia, że jej podanie o wznowienie wpłynęło przed upływem terminu jednomiesięcznego od dnia, w którym dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia. Okoliczność, że strona nie dołożyła należytej staranności w celu zdobycia tej wiadomości, jest z punktu widzenia zachowania terminu bez znaczenia. Z przeprowadzonego w sprawie postępowania dowodowego w ocenie SKO wynika, że A. H. najpóźniej w dniu 4 marca 2014 r. dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Wniosek o wznowienie postępowania datowany przez skarżącą na 2 kwietnia 2014 r. został faktycznie złożony w dniu 7 kwietnia 2014 r. Potwierdza to prezentata organu I instancji zawierająca datę złożenia pisma z siedzibie organu I instancji oraz pisemne stanowisko Sekretarza Miasta zawarte w piśmie znak: [...] z dnia [...] (a dotyczące okoliczności daty złożenia wniosku o wznowienie). W spornej sprawie termin, o którym mowa w art. 148 § 1 kpa został więc niewątpliwie przekroczony. Konsekwencją braku spełnienia warunków formalnych wniosku o wznowienie, była uzasadniona prawnie odmowa wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną Burmistrza Miasta R. z dnia [...] r. znak: [...] w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla zamierzenia inwestycyjnego polegającego na nadbudowie budynku (pomieszczenia gospodarcze) wraz z dobudową schodów na działce o nr ew. [...] położonej przy ul. [...] w R. wydanej dla A. S.
W skardze na powyższe postanowienie SKO skarżąca zarzuciła, iż organ nie rozpatrzył jej wniosku właściwie. Pominął mianowicie, że okoliczności do wznowienia postępowania są na tyle istotne, że winny być rozpatrywane z urzędu, naruszając tym samym art. 147 kpa. Skarżąca wskazał, że wznowienie postępowania z uwagi na ujawnienie dowodów, na podstawie których ustalono istotne dla sprawy fałszywe okoliczności, mające znaczący wpływ na podjętą decyzję winno być rozpatrzone z urzędu, a nie na wniosek strony, nawet mimo faktu, że taki wniosek złożyła. Wobec tego organ nieprawidłowo domagał się udokumentowania zachowania terminu do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania. Poza tym skarżąca przedstawiła argumenty potwierdzające nieprawidłowości związane z decyzją o warunkach zabudowy dotyczącą nadbudowy na budynku na działce nr [...]. Skarżąca wniosła o uchylenie postanowień organów obu instancji i przekazanie sprawy o wznowienie postępowania do ponownego rozpatrzenia z uwagi na obowiązujące przepisy kpa, a to art. 145 pkt 1 i 147.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję (postanowienie) administracyjną z punktu widzenia zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji (postanowienia). Sąd nie jest władny natomiast wkraczać w zakres uprawnień organów administracji do orzekania bezpośrednio o prawach i obowiązkach stron postępowania administracyjnego, ani też oprzeć kontroli o kryterium słuszności czy sprawiedliwości społecznej. Uchylenie decyzji lub postanowienia w całości lub w części, albo stwierdzenie ich nieważności bądź niezgodności z prawem, zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej powoływanej w skrócie jako "ppsa" jest możliwe tylko w przypadku, gdy Sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przy czym stosownie do treści art. 133 § 1 ppsa sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy, co oznacza, że badając legalność zaskarżonej decyzji (postanowienia) sąd ocenia jej (jego) zgodność z prawem materialnym i procesowym w aspekcie całości zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym materiału dowodowego. Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego postanowienia sąd doszedł do przekonania, że narusza ono obowiązujące przepisy prawa w sposób skutkujący koniecznością jego uchylenia.
Przedmiotem oceny sądu jest postanowienie SKO utrzymujące w mocy postanowienie o odmowie wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną Burmistrza R. z dnia [...] ustalającą na wniosek A. S. warunki zabudowy dla zamierzenia inwestycyjnego polegającego na nadbudowie budynku (pomieszczenia gospodarcze) wraz z dobudową schodów na działce o nr ew. [...] położonej przy ul. [...] w R.
Na wstępie warto podkreślić, że wznowienie postępowania jest nadzwyczajnym trybem postępowania administracyjnego, służącym wzruszeniu decyzji ostatecznych, tylko w przypadku gdy postępowanie, w którym decyzja taka zapadła dotknięte było kwalifikowaną wadliwością wyliczoną wyczerpująco w przepisach prawa procesowego. Jako takie jest ono odstępstwem od zasady ogólnej postępowania administracyjnego - trwałości decyzji ostatecznej - wyrażonej w art. 16 kpa. Wznowienie postępowania prowadzi do ponownego rozpatrzenia sprawy celem sprawdzenia, czy którakolwiek z wad postępowania nie wpłynęła na treść rozstrzygnięcia. Możliwość uruchomienia ponownego, merytorycznego rozpatrzenia sprawy w tym nadzwyczajnym postępowaniu, uwarunkowana jest pozytywnym wynikiem przeprowadzonego uprzednio wstępnego postępowania, dotyczącego ustalenia istnienia przesłanek dopuszczalności wszczęcia wznowionego postępowania. I tak przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania organ administracji zobowiązany jest zbadać czy wniosek o wznowienie postępowania złożyła strona postępowania, czy oparty jest on na ustawowych przesłankach wznowienia, enumeratywnie wymienione w art. 145 § 1 i art. 145a § 1 kpa, oraz czy został wniesiony z zachowaniem terminów przewidzianych w art. 148 kpa. W niniejszej sprawie niewątpliwym jest, że skarżąca posiada przymiot strony postępowania i że we wniosku wskazała przesłankę wznowienia postępowania wymienioną w art. 145 § 1 pkt 1 kpa – dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe. Przedmiotem sporu pomiędzy stronami postępowania jest natomiast to czy skarżąca zachowała termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania oraz to czy organ powinien wszcząć postępowanie wznowieniowe z urzędu. Wskazać należy w związku z tym, że stosownie do treści art. 148 § 1 kpa podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Uchybienie terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania jest, co do zasady podstawą do wydania decyzji o odmowie wznowienia postępowania na podstawie art. 149 § 3 kpa. Z regulacji zawartej w przepisie art. 148 kpa wynika, że to strona musi wykazać, kiedy (w jakiej dacie) dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, ze ścisłością dostateczną do ustalenia, że jej podanie o wznowienie wpłynęło przed upływem terminu jednomiesięcznego od dnia, w którym dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia (vide: wyrok NSA z dnia 19.05.2000 r., sygn. akt I SA/Wr 1038/97, lex nr 43046 ), organ zaś swobodnie ocenia dowody w tej mierze. Przy czym obowiązany jest z urzędu badać zachowanie tego terminu. W niniejszej sprawie skarżąca wnosiła o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Burmistrza R. z dnia [...]. Wniosek o wznowienie złożyła do Urzędu Miasta R. w dniu 7.04.2014 r., a więc po prawie 7 latach od wydania decyzji przez organ. W związku z tym, że jako przesłankę wznowienia postępowania skarżąca wskazała tą wynikającą z art. 145 § 1 pkt 1 kpa, koniecznym było ustalenie kiedy skarżąca dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Jak wynika z akt sprawy, w tym celu organ I instancji wezwał skarżącą do określenia na piśmie kiedy powzięła wiadomość o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Pismem z dnia 15.04.2014 r. skarżąca poinformowała organ, że o okolicznościach istnienia fałszywych dowodów dotyczących wybudowania niezgodnie z przepisami prawa budynku dowiedziała się po złożeniu swojego zażalenia na postanowienie z dnia 3.03.2014 r. o odmowie wznowienia postępowania w sprawie samowolnej zmiany sposobu użytkowania budynku gospodarczego na obiekt usługowy, to jest 7.03.2014 r. W efekcie przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego organ I instancji ustalił, że postanowienie to wydał PINB, a skarżąca otrzymała je w dniu 4.03.2014 r. Organ ten przyjął w związku z tym, że skarżąca o okolicznościach stanowiących według niej podstawę do wznowienia postępowania dowiedziała się najpóźniej zapoznając się z postanowieniem PINB z dnia 3.03.2014 r., co zdaniem organu musiało nastąpić w dniu, w którym otrzymała to postanowienie, czyli 4.03.2014 r. Organ uznał, że nie mogło to nastąpić dopiero w dniu złożenia zażalenia czyli 7.03.2014 r. Taki sposób rozumowania przyjął także organ odwoławczy w swoim rozstrzygnięciu. Odnosząc się do argumentów przedstawionych przez skarżącą w zażaleniu, dodatkowo tylko wyjaśnił, że w sytuacji, gdy dorosły domownik strony (tutaj teść skarżącej) podjął się odbioru pisma adresowanego do niej, to zgodnie z domniemaniem prawnym ustanowionym w art. 43 kpa uznaje się, że skutkuje to skutecznym doręczeniem pisma stronie, czyli skarżącej. W ocenie Sądu organy przyjęły błędne stanowisko. Jest bowiem bezsporne, że przesyłkę zawierającą postanowienie PINB z dnia 3.03.2014 r. adresowaną do skarżącej odebrał w dniu 4.03.2014r. T. H., według adnotacji doręczyciela teść skarżącej (zwrotne potwierdzenie odbioru przesyłki k – 7 akt administracyjnych). Organ odwoławczy nie kwestionował także treści oświadczenia skarżącej zawartego w zażaleniu co do tego, że teść nie doręczył jej odebranej w dniu 4.03.2014 r. przesyłki, ponieważ wyjechał do W. i że otrzymała ją dopiero przy najbliższym spotkaniu z nim, po przyjeździe do W. w dniu 7.03.2014 r. Wtedy też zapoznała się z postanowieniem PINB i złożyła na nie zażalenie, co potwierdza prezentata na kopii postanowienia (k – 16 akt). Przyjmując zatem za organami (tak też twierdzi skarżąca), że o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania, czyli o fakcie nielegalnego wybudowania budynku na działce nr [...] w R., skarżąca dowiedziała się z treści postanowienia PINB z dnia 3.03.2014r., to nie ma żadnego racjonalnego uzasadnienia dla uznania, że nastąpiło to w dniu 4.03.2014 r. a nie w dniu 7.03.2014 r., jak twierdzi skarżąca. Nie istotna jest w tej sytuacji instytucja domniemania doręczenia wynikająca z art. 43 kpa, czym organ odwoławczy tłumaczy przekroczenie terminu przez skarżącą. Domniemanie to służy bowiem ustaleniu daty doręczenia przesyłki pocztowej w sytuacji nieobecności adresata przesyłki w miejscu doręczenia, a nie to powinno być przedmiotem badania organów. Data doręczenia przesyłki nie jest w tej sprawie najistotniejsza, ponieważ nie jest ona tożsama z datą dowiedzenia się o określonych okolicznościach. Na tym etapie postępowania organy zobowiązane były zbadać kiedy skarżąca dowiedziała się że dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne okazały się fałszywe. Ponieważ o tym dowiedzieć się mogła dopiero po przeczytaniu treści postanowienia PINB z dnia 3.03.2014 r., więc w sytuacji, gdy go nie odebrała osobiście w dniu 4.03.2014 r., nie można wykluczyć, że nastąpiło to w okolicznościach i w terminie który podaje skarżąca, to jest 7.03.2014r. Jest to prawdopodobne, a jeżeli organy, w tym zwłaszcza organ odwoławczy, który poznał te okoliczności, uznałyby to jednak za niemożliwe do zaakceptowania, to powinny wyjaśniać to że skarżącą albo co najmniej wypowiedzieć się na ten temat w uzasadnieniu rozstrzygnięcia. Przyjęcie natomiast przez organ odwoławczy, że cyt. "strona miała możliwość zapoznania się z treścią odebranego postanowienia już w dniu jego odbioru to jest 4 marca 2014 r.", jest w realiach niniejszej sprawy niczym nie uzasadnione i wręcz sprzeczne z dotychczas zebranym w sprawie materiałem dowodowym. Skarżąca twierdzi, że nie miała możliwości zapoznania się z treścią postanowienia PINB w dniu 4.03.2014r., ponieważ go nie otrzymała od teścia w tym dniu. Tych twierdzeń skarżącej organ odwoławczy nie powinien pomijać rozpoznając sprawę w jej całokształcie w drugiej instancji.
Wobec stwierdzenia przedstawionych powyżej uchybień przepisom procesowym określonym w art. 7, 8, 11, 15, 77 § 1, 107 § 3 i art.148 § 1 kpa, mających istotny wpływ na wynik sprawy, koniecznym okazało się uchylenie zaskarżonego postanowienia organu II instancji w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa (pkt 1 sentencji wyroku). O wstrzymaniu wykonalności zaskarżonego postanowienia orzeczono na podstawie art. 152 ppsa (pkt 2 sentencji wyroku).
Ponownie rozpoznając sprawę organ zobowiązany będzie uwzględnić powyższe uwagi Sądu odnośnie sposobu ustalania zachowania przez skarżącą terminu określonego w art. 148 § 1 kpa.
Odnosząc się natomiast do zarzutów skargi dotyczących konieczności wznowienia postępowania przez organ z urzędu należy także zwrócić uwagę organu, że w doktrynie i w orzecznictwie sądów administracyjnych bynajmniej nieodosobnione jest stanowisko co do tego, że regulacja przewidująca miesięczny termin dla złożenia przez stronę wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego powinna odnosić się wyłącznie do tych przypadków, w których podstawą jej wniosku jest okoliczność, z powodu której organ nie może wznowić postępowania z urzędu – tylko w takich przypadkach niezachowanie przez stronę terminu może być samoistną przesłanką rezygnacji ze wznowienia postępowania. W pozostałych przypadkach, jeżeli żądanie strony jest uzasadnione istnieniem jednej z okoliczności wymienionych w art. 145 § 1 kpa, to bez względu na to, czy strona zachowała termin, czy nie, organ będzie zmuszony wznowić postępowanie (zob. Z.R. Kmiecik, Uruchomienie nadzwyczajnego postępowania administracyjnego ze względów prawnych, "Samorząd Terytorialny" nr 7-8/2009, s. 128; a także wyroki NSA: z dnia 25.08.2010r., II OSK 1324/09 i z dnia 11.04.2013 r., II OSK 2404/11 dostępne na stronie nsa.gov.pl). Mając powyższe stanowisko na uwadze stwierdzić należy, że powinnością organu w tej sprawie jest także rozważenie i wypowiedzenie się co do tego w uzasadnieniu orzeczenia, czy wskazane przez skarżącą okoliczności i te znane organowi z urzędu nie wykazują w stopniu dostatecznym istnienia przyczyny uzasadniającej wznowienie postępowania z urzędu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło