II SA/Bd 875/24
WyrokWSA w Bydgoszczy2024-12-11
Skład orzekający: sędzia WSA Jarosław Wichrowski, sędzia WSA Renata Owczarzak, asesor WSA Mariusz Pawełczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do złożenia zawiadomienia o zbyciu pojazdu, złożony w skrzynce podawczej urzędu w okresie pandemii COVID-19, może zostać uwzględniony, jeśli strona nie jest w stanie udowodnić jego skutecznego doręczenia właściwemu organowi?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo odmówiły przywrócenia terminu do złożenia zawiadomienia o zbyciu pojazdu. Strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu, ponieważ nie przedstawiła dowodu na skuteczne doręczenie zawiadomienia właściwemu organowi, a jedynie twierdziła, że wrzuciła je do skrzynki podawczej. Brak dowodu skutecznego doręczenia, zwłaszcza właściwemu organowi, uniemożliwia przywrócenie terminu.Stan faktyczny
Strona Y. M. nie złożyła w ustawowym terminie 180 dni zawiadomienia o zbyciu pojazdu. W okresie pandemii COVID-19, działając na podstawie przepisów specustawy, otrzymała informację o możliwości złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Strona złożyła taki wniosek, twierdząc, że dokumenty wrzuciła do skrzynki podawczej urzędu. Starosta odmówił przywrócenia terminu, uznając brak uprawdopodobnienia braku winy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie starosty, wskazując na sprzeczność w twierdzeniach strony co do organu, do którego skierowano zawiadomienie, oraz brak dowodu jego skutecznego doręczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Jarosław Wichrowski Sędziowie sędzia WSA Renata Owczarzak (spr.) asesor WSA Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 11 grudnia 2024 r. sprawy ze skargi Y. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2024 r. nr [...] w przedmiocie przywrócenia terminu do złożenia zawiadomienia o zbyciu pojazdu oddala skargę.
W dniu [...] maja 2020 r. doszło do sprzedaży pojazdu marki S. V. o numerze VIN: [...], o numerze rejestracyjnym [...] i strona - Y. M. nie złożyła zawiadomienia o zbyciu tego pojazdu w terminie nieprzekraczającym 180 dni.
Działając na podstawie art. 15zzzzzn˛ ustawy z dnia [...] marca 2020 r. o szczegółowych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych Starosta [...] poinformował Spółkę, że w trzydziestodniowym terminie od dnia otrzymania zawiadomienia, może złożyć wniosek o przywrócenie terminu na wniesienie zawiadomienia o zbyciu ww. wraz z uprawdopodobnieniem, że uchybienie nastąpiło bez jej winy.
Y. M. z zachowaniem wyznaczonego terminu, w piśmie złożonym w dniu [...] czerwca 2024 r. zawnioskowała o przywrócenie terminu, zwracając się z prośbą o uchylenie nałożonej na nią kary za niezgłoszenie zbycia pojazdu.
Spółka zaznaczyła, że przedmiotowe auto było autem nowym, ponieważ w momencie sprzedaży w dniu [...] maja 2020 r. od jego rejestracji nie upłynęło pół roku i miało przebieg 7 km. Rejestracja była warunkiem koniecznym dla spełnienia planów rejestracji importera. Auto nie jeździło od momentu rejestracji i był to faktycznie nowy pojazd. Na dowód powyższego załączono fakturę sprzedaży, na której widnieje wyraźna adnotacja - status pojazdu: nowy. Ponadto w tym czasie dokumenty z informacją o zbyciu pojazdu były wrzucane do wrzutni.. Spółka przypomniała, że od [...] marca 2020 r. trwał w kraju ostry lock down i przedmiotowe dokumenty zostały dostarczone do skrzynki podawczej urzędu (wrzutni), zgodnie z obowiązującym terminem.
Do wniosku strona dołączyła kserokopie złożonych w terminie dokumentów.
Starosta [...] po rozpatrzeniu wniosku o przywrócenie terminu postanowieniem z dnia [...] lipca 2024r., znak: [...], na podstawie art. 58 i 59 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572 z późn. zm. - zwanej dalej "kpa"), w związku z art. 15zzzzzn˛ ust. 1 pkt 5, ust. 2 i 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 374 z późn. zm. - zwanej dalej "ustawa COVID-19") i art. 78 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2023 r., poz. 1047, z późn. zm.), orzekł o odmowie przywrócenia [...] Sp. z o.o. terminu na zawiadomienie Starosty o zbyciu zarejestrowanego na terytorium Rzeczypospolitej [...] pojazdu marki S. V. o numerze VIN: [...], o numerze rejestracyjnym [...].
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ pierwszej instancji wyjaśnił okoliczności, w których możliwe jest przywrócenie terminu i wskazał, że ciężar uprawdopodobnienia okoliczności uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu spoczywa na stronie.
Zdaniem Starosty, strona nie uprawdopodobniła, że uchybienie terminu nie było od niej zależne. Organ wskazał metody, za pomocą których było możliwe złożenie zawiadomienia o zbyciu pojazdu. Obowiązujące wówczas przepisy prawa nie zwalniały z kodeksowego obowiązku uprawdopodobnienia okoliczności świadczących o tym, że uchybienie terminu nastąpiło z przyczyn, za które strona nie ponosi winy. W niniejszej sprawie nie sposób było przyjąć, że strona uprawdopodobniła, że uchybienie terminu do zawiadomienia o zbyciu pojazdu nastąpiło bez jej winy.
Starosta [...] ustosunkował się do argumentacji przedstawionej we wniosku o przywrócenie terminu wskazując, że zasięgnął informacji w Wydziale Uprawnień Komunikacyjnych Urzędu M. B., który stwierdził, iż takiego zgłoszenia zbycia pojazdu nie otrzymał i nie odnotował. Nie odnotowano również wpływu do Starostwa Powiatowego w B. i organ ten nie posiadał skrzynki podawczej.
W zażaleniu na powyższe postanowienie [...] Sp. z o.o. zarzuciła jego wydanie z naruszeniem:
. art. 58 § 1 K.p.a. poprzez błędne przyjęcie, że uchybienie terminu nastąpiło z winy Skarżącej, podczas gdy Skarżąca zawiadomiła Starostę o zbyciu pojazdu do skrzynki podawczej znajdującej się w Urzędzie M. B., która funkcjonowała w czasie trwania epidemii Covid-19;
. art. 7 K.p.a. w związku z art. 8 § 1 K.p.a. w związku z art. 77 § 1 K.p.a. poprzez przeprowadzenie postępowania w sposób niewzbudzający zaufania do administracji publicznej oraz brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i wydanie postanowienia w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia zawiadomienia o zbyciu pojazdu, podczas gdy w rzeczywistości Skarżąca złożyła zawiadomienie o zbyciu pojazdu do skrzynki podawczej znajdującej się w Urzędzie M. B., która funkcjonowała w czasie trwania epidemii Covid-19.
Mając powyższe na uwadze, wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przywrócenie terminu na zawiadomienie Starosty o zbyciu pojazdu.
W obszernym uzasadnieniu zażalenia Spółka wskazała, że nie istnieje żaden przymus, który obligowałby podmiot do korzystania z jednej i wyłącznej drogi kontaktu z organem. Skoro zatem organ udostępnił obywatelom możliwość komunikowania się z urzędem w takiej formie, to zobowiązany jest brać na siebie ryzyko z tym związane. Skarżąca nie miała realnej możliwości uzyskania pokwitowania złożonego zawiadomienia, a zatem nie ma żadnych podstaw do przyjęcia, że wszelkie problemy związane z tak przyjętym rozwiązaniem powinny obciążać skarżącą. Ponadto nie można wykluczyć, że złożone zawiadomienie zostało przypisane do innego obywatela lub zostało po prostu zgubione przez organ administracji.
Następnie szczegółowo opisano powody, dla których winien być przywrócony termin na zawiadomienie o zbyciu pojazdu. Między innymi wskazano na zasadę praworządności oraz zasadę dochodzenia prawdy obiektywnej. Organ nie wyjaśnił przyczyn nieuwzględnienia stanowiska Spółki, nie wyjaśnił procedury składania zawiadomień do skrzynki podawczej w Urzędzie M. B., która funkcjonowała w czasie trwania epidemii Covid-19 i sam nie wskazał, czy wykluczone jest omyłkowe dołączenie zawiadomienia Skarżącej do innego obywatela. Niedające się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego zgodnie z art. 81 a § 1 K.p.a. rozstrzygane są na korzyść strony.
Ponadto przepis art. 58 K.p.a., w ocenie strony skarżącej nie zwalnia organu administracji od podjęcia działań, których celem z uwagi na słuszny interes obywateli będzie dokładne wyjaśnienie okoliczności sprawy i potwierdzenie przez osobę wnioskująca wiarygodności okoliczności, na które powołała się, podając przyczynę niedopełnienia w terminie określonych czynności procesowych. Organ pierwszej instancji nie podjął takich działań.
Zaskarżone postanowienie, zdaniem Spółki zostało wydane z naruszeniem przepisów prawa, bowiem nie ma żadnych podstaw faktycznych, ani prawnych, uzasadniających twierdzenia organu, jakoby Skarżąca nie uprawdopodobniła, że uchybienie terminu nastąpiło z przyczyn od niej niezależnych, a powyższe prowadzić powinno do jednoznacznej konkluzji, że zaskarżone postanowienie podlega uchyleniu, a termin do zgłoszenia zawiadomienia o zbyciu pojazdu winien zostać przywrócony.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpoznaniu zażalenia, postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2024 r., znak: [...], utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie.
W uzasadnieniu orzeczenia orzekający organ zauważył, że z treści wniosku o przywrócenie terminu skierowanego do Starosty [...] wynika jednoznacznie, że dokumenty zostały wrzucone do skrzynki podawczej tego organu (cyt. "do Państwa wrzutni"), podczas gdy z załączonej kopii tego zawiadomienia wynika, że było ono kierowane do Prezydenta M. B., dlatego wyjaśnienia Spółki są w ocenie Kolegium wewnętrznie sprzeczne.
Spółka w toku postępowania w ocenie organu odwoławczego nie przedstawiła jakiegokolwiek dowodu, że obowiązek zawiadomienia wykonała, twierdząc jedynie, iż w wymaganym terminie złożyła stosowne zawiadomienie w skrzynce podawczej, nie otrzymując żadnego potwierdzenia, gdyż nie mogła go otrzymać z uwagi na sytuację pandemiczną. Zdaniem Kolegium, nie istnieje jakiekolwiek domniemanie wykonania tego obowiązku, zatem to strona twierdząc, że złożyła zawiadomienie winna przedstawić dowód na tę okoliczność. Strona mogłaby również twierdzić, że zawiadomiła organ nadając list w placówce pocztowej bez uzyskania potwierdzenia nadania przesyłki, gdyż ustawodawca dopuścił taką korespondencję, nie wprowadzając wymogu korzystania z przesyłki listowej rejestrowanej, tzw. listu poleconego. Organ II instancji zaakcentował, że skarżąca Spółka prowadząc działalność gospodarczą polegającą na profesjonalnym handlu pojazdami, winna znać ciążące na niej obowiązki, a także możliwe konsekwencje braku dowodu wykonania tych obowiązków.
Ponadto zauważono, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego (w szczególności NSA w postanowieniu z dnia 26 listopada 2021 r., sygn. akt II GW 83/21), organem właściwym do przyjęcia zawiadomienia o zbyciu pojazdu jest organ rejestracji pojazdu. Za takim określeniem właściwości miejscowej organu przemawiają względy praktyczne. Zgodnie z § 9 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 27 września 2003 r. w sprawie szczegółowych czynności organów w sprawach związanych z dopuszczeniem pojazdu do ruchu oraz wzorów dokumentów w tych sprawach, dokumenty przedstawione do rejestracji lub wyrejestrowania, których zgodnie z rozporządzeniem nie zwraca się właścicielowi pojazdu oraz odpowiednio kserokopie dokumentów organ rejestrujący zatrzymuje i tworzy indywidualne teczki, zwane "aktami pojazdu", które przechowuje się według numerów rejestracyjnych pojazdów. Skoro według powołanego przepisu organ rejestrujący tworzy indywidualne teczki pojazdu zarejestrowanego, to logiczne jest, że dokumenty dotyczące zawiadomienia o zbyciu pojazdu także należy składać do tego organu. Dokonując oceny właściwości organu do przyjęcia zawiadomienia o zbyciu pojazdu należy zatem zauważyć, że czynność ta związana jest z koniecznością zapewnienia aktualności danych związanych m.in. z właścicielem pojazdu, wpływając na pewność obrotu pojazdami oraz przyczyniając się do możliwości zidentyfikowania osoby, na której z tytułu własności pojazdu, ciąży szereg obowiązków nałożonych przepisami prawa. Ze względu na konieczność zapewnienia ciągłości wpisów dokonywanych w stosownych rejestrach, zawiadomienie o zbyciu pojazdów powinno być dokonane wobec tego organu, przed którym zostały one zarejestrowane.
W rozpatrywanym przypadku z uwagi na organ rejestracji pojazdu, właściwym do przyjęcia zawiadomienia o zbyciu przedmiotowego pojazdu był więc Starosta [...], a nie Prezydent M. B., zatem zawiadomienie nie zostałoby złożone właściwemu organowi. Złożenia zawiadomienia Prezydentowi M. B. nie uzasadniało także miejsce siedziby Spółki, gdyż znajduje się ono na terenie powiatu bydgoskiego, a nie miasta B.. Starosta [...] nie może też ponosić odpowiedzialności za działania innego organu, do którego rzekomo złożono zawiadomienie, czego jak wyżej wykazano w żaden sposób nie udowodniono.
Skoro skrzynka podawcza, z której rzekomo skorzystała skarżąca Spółka, nie była prowadzona i udostępniona przez Starostę B. , to organ ten nie musiał wyjaśniać żadnej procedury obiegu dokumentów składanych do tej skrzynki. Starosta [...] zapytał organ prowadzący tę skrzynkę, czy zostały do niej złożone dokumenty dotyczące zbycia przedmiotowego pojazdu i otrzymał informację negatywną. Zdaniem Kolegium, Starosta [...] nie mógł podjąć żadnych innych działań zmierzających do ustalenia, czy zawiadomienie to zostało złożone do tej skrzynki.
Zdaniem Kolegium, strona nie uprawdopodobniła również w żaden sposób, że uchybienie terminu do złożenia zawiadomienia o zbyciu pojazdu nastąpiło bez jej winy, ponieważ zarówno wniosek o przywrócenie terminu, jak i zażalenie na postanowienie o odmowie przywrócenia terminu, nie zawierają żadnych okoliczności uzasadniających przywrócenie terminu. Spółka jedynie starała się dowieść, że złożyła w terminie zawiadomienie o zbyciu przedmiotowego pojazdu, nie przedstawiając żadnej argumentacji uzasadniającej przywrócenie terminu w przypadku jego niedochowania.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze podzieliło także stanowisko organu pierwszej instancji, że zbywany pojazd nie był pojazdem nowym w rozumieniu przepisów ustawy - Prawo o ruchu drogowym, ponieważ zgodnie z art. 2 pkt 62 tej ustawy - nowym pojazdem jest pojazd fabrycznie nowy, który nie był zarejestrowany. Przedmiotowy pojazd był pojazdem zarejestrowanym, którego zbycie wymagało stosownego zgłoszenia właściwemu staroście.
W skardze do Sądu [...] Sp. z o.o. zaskarżyła postanowienie organu odwoławczego w całości, zarzucając mu naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.
1. art. 58 K.p.a. w związku z art. 15zzzzzn˛ ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczegółowych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych poprzez wadliwe zastosowanie polegające na odmowie przywrócenia terminu (utrzymaniu w mocy zaskarżonego postanowienia) poprzez błędne przyjęcie, że uchybienie terminu nastąpiło z winy Skarżącej, podczas gdy Skarżąca zawiadomiła organ o zbyciu pojazdu składając odpowiednie zawiadomienie w ustawowym terminie do skrzynki podawczej znajdującej się w Urzędzie M. B., która funkcjonowała w czasie trwania epidemii Covid-19, tym samym nie ponosi odpowiedzialności za jego zagubienie przez organy administracji, a w konsekwencji spełnione zostały przesłanki do przywrócenia terminu na złożenie zawiadomienia;
2. artykułu 140mb ust. 6 w związku z art. 78 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym poprzez ich wadliwe zastosowanie skutkujące wszczęciem postępowania w sprawie dotyczącej rzekomego zaniechania wykonania obowiązku ustawowego - zawiadomienia o zbyciu pojazdu w sytuacji, gdy Skarżąca doręczyła zawiadomienie w terminie, korzystając z jednego z najbezpieczniejszych w okresie pandemii sposobów komunikowania się z Urzędem M., tj. poprzez jego złożenie w skrzynce podawczej Urzędu M. w B. - Wydziału Komunikacji (Starosty B. ), który to zgodnie z art. 65 ust. 1 K.p.a., w przypadku uznania się za niewłaściwy winien niezwłocznie przekazać zawiadomienie do organu właściwego, zawiadamiając jednocześnie o tym wnoszącego podanie.
Ponadto skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa procesowego mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w związku z:
1. art. 15 w związku z art. 107 § 3 K.p.a. w związku z art. 11 K.p.a. poprzez nienależyte odniesienie się przez organ II instancji w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia do wszystkich zarzutów podniesionych w odwołaniu, co powoduje, że uzasadnienie nie spełnia wymogów stawianych przez przepisy prawa i na jej podstawie nie jest możliwe ustalenie, czy organ w prawidłowy sposób przeprowadził postępowanie odwoławcze, albowiem wywód organu ograniczył się wyłącznie do stwierdzenia, iż Skarżąca nie przedstawiła jakiegokolwiek dowodu na potwierdzenie, iż spełniła ciążący na niej obowiązek, nie dokonując jednocześnie stosownej dla okoliczności sprawy analizy, czy organ pierwszej instancji podjął wszelkie niezbędne działania zmierzające do ustalenia, czy Skarżąca doręczyła zawiadomienie w terminie, poprzez jego złożenie w skrzynce podawczej Urzędu M. B.;
2. artykułem 6 K.p.a. w związku z art. 7 K.p.a. w związku z art. 8 § 1 K.p.a. w związku z art. 77 § 1 K.p.a. w związku z art. 80 K.p.a. poprzez przeprowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania obywatela do administracji publicznej, w tym nieuwzględnienie interesów Skarżącej poprzez wybiórcze rozpatrzenie materiału dowodowego (opierającego się jedynie na zasięgnięciu opinii w Wydziale Uprawnień Komunikacyjnych Urzędu M. B.) i jego subiektywną ocenę prowadzącą do nieuprawnionej konstatacji, iż brak jest podstaw do przywrócenia terminu na złożenie zawiadomienia o zbyciu pojazdu;
3. art. 81a § 1 K.p.a. w związku z art. 7 w związku z art. 8 § 1 K.p.a. poprzez nierozstrzygnięcie niedających się usunąć wątpliwości na korzyść Skarżącej i uczynienie z tych wątpliwości podstawy do wydania zaskarżonego postanowienia, podczas gdy organ odwoławczy w sprawie, w której zostały przedstawione dwa zasadniczo sprzeczne, ale równie prawdopodobne w realiach danej sprawy, możliwe wersje stanu faktycznego, dał wiarę jedynie informacjom przedstawionym przez organ pierwszej instancji, pomijając zupełnie stanowisko Skarżącej.
Mając powyższe na uwadze wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz poprzedzającego postanowienia organu pierwszej instancji.
Spółka wskazała, że złożenie zawiadomienia do niewłaściwego organu winno skutkować jego przekazaniem właściwemu organowi na podstawie art. 65 § 1 K.p.a. Zdaniem Strony, organ odwoławczy nie ustosunkował się do wszystkich zarzutów odwołania i nie wyjaśnił, dlaczego nie dał wiary twierdzeniom Spółki, nieustannie powtarzając, że Skarżąca nie udowodniła czegoś, czego fizycznie nie była w stanie udowodnić.
W uzasadnieniu skargi Spółka starała się w szczególności wykazać, że nie doszło do naruszenia przez nią obowiązku zawiadomienia o zbyciu przedmiotowego pojazdu, ponieważ zawiadomienie złożyła w skrzynce podawczej, a skoro organ udostępnił obywatelom możliwość komunikowania się w formie fizycznej skrzynki podawczej ustawionej przed jego siedzibą, to zobowiązany
był brać na siebie wszelkie ryzyko z tym związane. Skarżąca nie miała realnej możliwości uzyskania pokwitowania złożonego zawiadomienia, a zatem nie ma żadnych postaw do przyjęcia, że wszelkie problemy związane z tak przyjętym rozwiązaniem powinny obciążać Skarżącą. Ponadto wskazała, że nie można również wykluczyć sytuacji, w której złożone przez Skarżącą zawiadomienie zostało przypisane do innego obywatela, lub też zgubione przez Organ administracyjny.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935), dalej także jako P.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. Zgodnie zaś z art. 134 P.p.s.a. rozstrzygając w granicach danej sprawy sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Na podstawie art. 145 §1 pkt 1 P.p.s.a. sąd administracyjny uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie i uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, sąd stwierdzając podstawę do umorzenia postępowania administracyjnego, umarza jednocześnie to postępowanie. W przypadku braku zajścia wskazanych wyżej przesłanek sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a. oddala skargę.
Jednocześnie wskazania wymaga, że sąd administracyjny nie rozstrzyga spraw merytorycznie, lecz ocenia zgodność zaskarżonego aktu z przepisami prawa.
Zaskarżone postanowienie zdaniem Sądu odpowiada prawu.
Wyrażoną przez Sąd ocenę prawidłowości działania organów należy poprzedzić dostrzeżeniem, że zgodnie z art. 15zzzzzn˛ ust. 1 cyt. już wcześniej ustawy COVID-19 w przypadku stwierdzenia uchybienia przez stronę w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów: 1) od zachowania których jest uzależnione udzielenie ochrony prawnej przed organem administracji publicznej, 2) do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki, 3) przedawnienia, 4) których niezachowanie powoduje wygaśnięcie lub zmianę praw rzeczowych oraz roszczeń i wierzytelności, a także popadnięcie w opóźnienie, 5) zawitych, z niezachowaniem których ustawa wiąże ujemne skutki dla strony, 6) do dokonania przez podmioty lub jednostki organizacyjne podlegające wpisowi do właściwego rejestru czynności, które powodują obowiązek zgłoszenia do tego rejestru, a także terminów na wykonanie przez te podmioty obowiązków wynikających z przepisów o ich ustroju - organ administracji publicznej zawiadamia stronę o uchybieniu terminu. W zawiadomieniu, o którym mowa w ust. 1, o czym mowa już w ust. 2 cytowanego artykułu, organ administracji publicznej wyznacza stronie termin 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu. Stosownie zaś do ust. 3 w przypadku, o którym mowa w art. 58 § 2 Kpa, prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w terminie 30 dni od dnia ustania przyczyny uchybienie terminu.
Z przytoczonych przepisów wynika, że stanowią one szczególną regulację obowiązującą w stanie epidemii dotyczącą uchybienia terminów przewidzianych przepisami prawa materialnego i w ust. 1 określony został zakres jej stosowania poprzez wskazanie jakich terminów dotyczy. Nadto, w odniesieniu do tych terminów, w sytuacji, gdy doszło do ich uchybienia, nałożono na organ administracji publicznej obowiązek zawiadomienia o tym strony i wprowadzono 30 dniowy termin na złożenie wniosku o przywrócenie terminu.
Sąd w składzie rozpoznającym sprawę podziela wykładnię prezentowaną przez Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z którą rozpoznanie wniosku o przywrócenie terminu w postępowaniu administracyjnym, poprzedzone zawiadomieniem organu w trybie art. 15zzzzzn˛ ust. 2 ustawy COVID-19, powinno być prowadzone przez organ w trybie art. 58 i nast. Kpa z uwzględnieniem modyfikacji wprowadzonej przez art. 15zzzzzn˛ ustawy COVID-19, jedynie w zakresie terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu (zob. np. wyroki NSA: z 20 stycznia 2023 r. sygn. II GSK 907/22, z 28 lutego 2024 r. I GSK 177/23, z 10 lipca 2024 r., II GSK 247/24, wszystkie orzeczenia powołane w uzasadnieniu dostępne są na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Jak trafnie wskazywał Naczelny Sąd Administracyjny, zwrócić tu należy uwagę na treść art. 15zzzzzn˛ ust. 3 ustawy COVID-19, która reguluje sytuacje, w których strona, pouczona przez organ, złoży wniosek o przywrócenie uchybionego termin. W przepisie tym ustawodawca wskazał, że termin, o którym mowa w art. 58 § 2 Kpa (a zatem termin do złożenia prośby o przywrócenie terminu) wynosi 30 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Odesłanie w art. 15zzzzzn˛ ust. 3 ustawy COVID-19 do art. 58 § 2 Kpa jednoznacznie przesądza, że przepis ten nie ma samodzielnego bytu, odrębnego od przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego i jako taki nie może stanowić wyłącznej podstawy do rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu. Na podstawie tej regulacji organ jedynie informuje o uchybieniu i możliwości złożenia wniosku o przywrócenie terminu, jednak samo jego rozpatrywanie odbywa się w oparciu o przesłanki stanowiące podstawę przywrócenia terminu określone w art. 58 Kpa. Nadzwyczajne i epizodyczne są (były) bowiem jedynie okoliczności w jakich ustawodawca dopuścił zastosowanie instytucji przywrócenia tego terminu, jednak już przesłanki jego przywrócenia i tryb postępowania wynikają z art. 58 Kpa, i w oparciu o ten przepis odbywa się ocena ich spełnienia.
Zdaniem Sądu, w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wyczerpująco i trafnie wskazano motywy, którymi kierował się organ, a których strona skarżąca nie uznaje, wadliwie przy tym nie dostrzegając, że brak dowodów, na które się powołuje odnośnie do przekazania korespondencji o zbyciu pojazdu, nie może być uznane przez organ za istniejące. Nie ma ich strona i nie ma ich organ.
Zatem trudno zarzucić organom, że nie przyjmują wynikających z nich okoliczności. Zasadnie wyjaśniło Kolegium, że zgodnie z art. 78 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r., poz. 1047 z późn. zm.), dalej: p.r.d. właściciel pojazdu zarejestrowanego jest obowiązany zawiadomić w terminie nieprzekraczającym 30 dni starostę o nabyciu lub zbyciu pojazdu.
Zawiadomienie stanowi o obowiązku strony. Rację ma Kolegium w zaistniałym w sprawie sporze, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wykazania, iż mimo zachowania należytej staranności, nie mógł dokonać czynności w terminie z powodu istnienia przeszkody od niego niezależnej, trudnej w danych warunkach do przezwyciężenia. W uzasadnieniu prośby o przywrócenie terminu skarżąca wskazała, że obowiązek został wykonany w terminie, ponieważ przedmiotowe dokumenty zostały dostarczone do skrzynki podawczej urzędu (wrzutni). Nie ma przy tym potwierdzenia przekazania kluczowych dla sprawy dokumentów. Uwaga ta jest istotna, albowiem organ dokonując kwerendy będących w jego zasobie materiałów nie stwierdził ich. Organ jednoznacznie ustalił, że w ramach korespondencji przychodzącej nie odnotowano wpływu pisma, na które powołuje się skarżąca, które miałoby świadczyć o terminowym załatwieniu sprawy. Zatem nie można zarzucić organom, że wadliwie oceniły materiał, skoro twierdzenia strony pozostają nieuprawdopodobnione. Organ odwoławczy bardzo szczegółowo i wnikliwie wyjaśnił stronie, że uprawdopodobnienie okoliczności, na które się powołuje i wywodzi z nich korzystny dla siebie skutek, nie oznacza, że zwolniona jest z obowiązku przedstawienia i konkretyzowania swoich twierdzeń, zwłaszcza, jeśli wnosi o przywrócenie terminu.
W ocenie Sądu organy prawidłowo zastosowały w sprawie przepis art. 58 § 1 Kpa, który uzależnia przywrócenie terminu od uprawdopodobnienia przez zainteresowanego, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Zważyć przy tym należy, że brak winy zachodzi wówczas, gdy zaistnieje rzeczywista przyczyna, która spowodowała uchybienie terminu, a strona nawet przy dołożeniu najwyższej staranności nie mogła tej przyczyny przezwyciężyć. Strona musi uprawdopodobnić, a nie tylko powołać się, że taka przyczyna uniemożliwiająca terminowe dokonanie czynności istotnie zaszła, i że przyczyna ta była niezależna od niej. Należy kategorycznie podnieść i podkreślić, czego nie dostrzega strona skarżąca, że w przypadku przywrócenia terminu, organ nie może posłużyć się uznaniem administracyjnym. Konieczne jest spełnienie przez stronę ustawowej przesłanki, tj. uprawdopodobnienia, że uchybienie nastąpiło bez jej winy. O ile uprawdopodobnienie jest zwolnione od ścisłych formalności w celu przyspieszenia postępowania w sprawie i polega na przekonaniu organu administracji o zgodności danych faktów z rzeczywistością w oparciu o wiarygodne środki dowodowe, to jest jednak środkiem zastępczym dowodu w ścisłym znaczeniu, niedającym pewności, ale wyłącznie prawdopodobieństwo twierdzenia o jakimś fakcie. W sprawie przywrócenia terminu postępowanie przebiega w oparciu o argumenty przedstawione przez stronę, na której spoczywa ciężar wykazania braku winy w uchybieniu terminu (por. wyrok NSA z 15 lipca 2023 r., sygn. akt I OSK 1385/21). Zdaniem Sądu, w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wyczerpująco i trafnie wskazano, dlaczego uznano, że strona nie uprawdopodobniała braku winy w uchybieniu terminu.
Zdaniem Sądu, w tych okolicznościach organy orzekające w sprawie słusznie uznały, że brak było podstaw do przywrócenia terminu. Rozpoznając sprawę Sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego mogących mieć wpływ na wynik sprawy.
Mając powyższe na uwadze Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło