II SA/Bd 906/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wojciech Jarzembski po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. Ś. na pismo [...] Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] z dnia [...] sierpnia 2013 r., nr [...] w przedmiocie wypłaty wynagrodzenia dla kuratora postanawia odrzucić skargę. Skarżący K. Ś. zwrócił się do [...] Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...]o przyznanie wynagrodzenia za sprawowanie funkcji kuratora osoby częściowo ubezwłasnowolnionej zgodnie z postanowieniem Sądu [...] W [...] z siedzibą w Radziejowie z dnia [...] kwietnia 2013 r., sygn. akt [...]. Odpowiadając na wniosek, [...] Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...]wyjaśnił, że tylko wynagrodzenie należne opiekunowi z tytułu sprawowania opieki przyznane przez sąd jest świadczeniem z pomocy społecznej. Natomiast ustawa o pomocy społecznej nie daje podstaw prawnych do wypłaty wynagrodzenia dla kuratora. Podkreślił także, że jedyną podstawą do wypłaty środków kuratorowi przez ośrodek pomocy społecznej jest przepis art. 179 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, jednak środki wypłacone na podstawie tego przepisu nie będą świadczeniem z pomocy społecznej. Ponadto Kierownik M-GOPS podkreślił, że sąd w postanowieniu z dnia [...] kwietnia 2013 r. nie wskazał organu właściwego do wypłaty wynagrodzenia i w związku z czym kurator osoby częściowo ubezwłasnowolnionej, któremu przyznano wynagrodzenie, powinien wystąpić do sądu o uzupełnienie, ewentualnie o wykładnię postanowienia ponieważ organ administracji nie może domniemywać swoich kompetencji. Pismo powyższe zostało doręczone skarżącemu w dniu [...]sierpnia 2013 r. Pismem z dnia [...]sierpnia 2013 r. K. Ś. wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na odmowną decyzję [...] Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...]w sprawie wypłaty wynagrodzenia dla kuratora osoby częściowo ubezwłasnowolnionej domagając się "spowodowania wypłaty wynagrodzenia dla kuratora tak jakby był opiekunem prawnym osoby częściowo ubezwłasnowolnionej". W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zaskarżona przez K. Ś. odmowa [...] Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...]z dnia [...]sierpnia 2013r., nr [...]w przedmiocie wypłaty wynagrodzenia dla kuratora stanowi akt z zakresu administracji publicznej, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a., podlegający kontroli sądu administracyjnego. Zaskarżona odmowa stanowi jednostronne władcze rozstrzygnięcie organu o sytuacji prawnej osoby starającej się o wypłatę wynagrodzenia kuratorowi ustanowionemu dla osoby częściowo ubezwłasnowolnionej. Warunkiem skutecznego zaskarżenia w/w aktu jest poprzedzenie skargi zgodnie z art. 52 § 3 p.p.s.a wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa w terminie czternastu dni od dnia, w którym strona skarżąca dowiedziała się lub mogła dowiedzieć się o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności a następnie wniesienie skargi w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa (art. 53 ust. 2 p.p.s.a). Wskazać przy tym trzeba, że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa powinno być skierowane do właściwego organu, czyli tego, który wydał zaskarżony akt. Celem tej regulacji jest bowiem umożliwienie organowi administracji publicznej dokonania autokontroli podjętego aktu i ewentualnej jego korekty, bez potrzeby wszczynania postępowania przed sądem administracyjnym. Przyjmuje się, że o ile ustawodawca nie stanowi inaczej, organowi, który ma prawo do ustanowienia określonego aktu, przysługuje również kompetencja do jego zmiany lub uchylenia. W rozpatrywanej sprawie skarżący K. Ś. nie dopełnił powyższego obowiązku. Z treści pisma skarżącego z dnia [...] października 2013 r. nie można wywnioskować, aby wzywał on organ do usunięcia naruszenia prawa. Na marginesie Sąd pragnie wskazać, że podstawą do rozstrzygania o prawie kuratora do wynagrodzenia za sprawowanie kurateli jest art. 179 § 1 ustawy z dnia 25 lutego 1964r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz.U. Nr 9, poz. 59, ze zm.) zwanego dalej KRiO. Przy czym na zasadzie odesłania wynikającego z art. 178 § 2 KRiO do kurateli stosuje się odpowiednio przepisy o opiece. Zgodnie z art. 179 § 1 KRiO organ państwowy, który ustanowił kuratora, przyzna mu na jego żądanie stosowne wynagrodzenie za sprawowanie kurateli. Wynagrodzenie pokrywa się z dochodów lub z majątku osoby, dla której kurator jest ustanowiony, a jeżeli osoba ta nie ma odpowiednich dochodów lub majątku, wynagrodzenie pokrywa ten, kto żądał ustanowienia kuratora. Z kolei zgodnie z art. 162 § 2 KRiO wynagrodzenia nie przyznaje się, jeżeli nakład pracy opiekuna jest nieznaczny lub gdy sprawowanie opieki jest związane z pełnieniem funkcji rodziny zastępczej albo czyni zadość zasadom współżycia społecznego. Wynagrodzenie pokrywa się z dochodów lub z majątku osoby, dla której opieka została ustanowiona, a jeżeli osoba ta nie ma odpowiednich dochodów lub majątku, wynagrodzenie jest pokrywane ze środków publicznych na podstawie przepisów o pomocy społecznej (§ 3 art. 162 KRiO). Natomiast w świetle przepisu art. 36 pkt 1 lit. h ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (j.t. Dz. U. z 2009r. Nr 175, poz. 1362 ze zm.) świadczeniem z pomocy społecznej jest wynagrodzenie należne opiekunowi z tytułu sprawowania opieki przyznane przez sąd. W myśl art. 18 ust. 1 pkt 9 tej ustawy, do zadań zleconych z zakresu administracji rządowej realizowanych przez gminę należy wypłacanie wynagrodzenia za sprawowanie opieki. Natomiast zgodnie z art. 53a ustawy wynagrodzenie za sprawowanie opieki wypłaca się w wysokości ustalonej przez sąd. Wynagrodzenie to obliczone w stosunku miesięcznym nie może przekraczać 1/10 przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw, bez wypłat nagród z zysku, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego za okres poprzedzający dzień przyznania wynagrodzenia. Z powyższych przepisów wynika, że sąd opiekuńczy na żądanie kuratora, orzeka o przyznaniu, bądź o odmowie przyznania wynagrodzenia należnego z tytułu sprawowania kurateli. W tym stanie rzeczy, biorąc pod uwagę, że skarżący nie wyczerpał trybu warunkującego możliwość zaskarżenia do sądu powyższego aktu, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 ww. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec, jak na wstępie.