II SAB/Bd 71/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Wiesław Czerwiński po rozpoznaniu w dniu 24 listopada 2004 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Spółdzielni Mieszkaniowej "R." w T. na bezczynność Prezydenta Miasta T. w przedmiocie wykonania czynności nakazanych wyrokiem Sądu Rejonowego w T. w przedmiocie dostarczenia lokali socjalnych postanawia odrzucić skargę IISAB/Bd 71/04 UZASADNIENIE Spółdzielnia Mieszkaniowa "R." w T. skierowała do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na bezczynność Prezydenta Miasta T., gdyż organ ten nie wykonuje czynności nakazanych prawem, tj. wyrokami Sądu Rejonowego w T. w przedmiocie dostarczenia lokali socjalnych na rzecz osób, co do których orzeczono opróżnienie lokali znajdujących się w zasobach SM "R.". Skarżąca wniosła o nakazanie Prezydentowi Miasta dostarczenie 69 lokali socjalnych dla wskazanych w skardze osób. Jako podstawę prawną skarżąca wskazała art. 101a ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.). W uzasadnieniu skargi wskazano, że w dniu [...] 2004 r. Zarząd SM "R." w T. skierował do Prezydenta Miasta T. wezwanie o dostarczenie 66 lokali socjalnych w terminie 1 miesiąca od dnia doręczenia wezwania. Wskazano, iż osoby oczekujące na lokale w zasobach spółdzielni poprzez nie uczestniczenie w opłatach eksploatacyjnych powodują wzrost zadłużenia z tego tytułu, które wyniosło na dzień sporządzenia skargi 844.546,78 zł, a bezczynność Prezydenta Miasta w tym przedmiocie przyczynia się do wielkich strat w majątku spółdzielni. Prezydent Miasta w odpowiedzi na wezwanie wskazał, że nie posiada lokali socjalnych i nie ma w związku z tym możliwości ich dostarczenia. Prezydent Miasta T. nie ustosunkował się do propozycji Zarządu Spółdzielni dotyczącej budynku przy ul. [...], który posadowiony jest na gruncie Skarbu Państwa, a który mógłby być przejęty przez gminę i przeznaczony na lokale socjalne. Prezydent Miasta T. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie. Wskazał, że problematykę związaną z dostarczaniem przez gminy lokali socjalnych, których obowiązek zapewnienia orzeczono w wyroku eksmisyjnym reguluje ustawa z 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i zmianie kodeksu cywilnego (Dz. U. Nr 71, poz. 733 ze zm.). Ustawa ta reguluje również skutki niedostarczenia przez gminę lokalu socjalnego, gdy osoby, wobec których orzeczono eksmisję w dalszym ciągu zajmują lokal bez tytułu prawnego. Osoby te zobowiązane są co miesiąc uiszczać odszkodowanie w wysokości czynszu, jaki byłyby zobowiązane opłacić, gdyby stosunek prawny nie wygasł. Jeżeli gmina nie dostarczyła lokalu socjalnego osobie uprawnionej do niego z mocy wyroku sądowego, właścicielowi przysługuje roszczenie odszkodowawcze od gminy w wysokości odpowiadającej różnicy między odszkodowaniem, jakie właściciel mógłby otrzymać z tytułu najmu lokalu, a odszkodowaniem płaconym przez byłego lokatora, o ile osoba ta nadal w lokalu właściciela zamieszkuje. Są to rozwiązania ustawy cywilno-prawnej. Obowiązek dostarczenia przez gminę lokalu socjalnego nie należy do spraw z zakresu administracji publicznej i dlatego też w sprawie nie może mieć zastosowania powołany przez skarżącą art. 101a ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym. Wykonanie obowiązku dostarczenia lokalu nie następuje w żadnej z form, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 1-4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Żaden przepis prawa ani wyroki orzekające o uprawnieniu do lokalu socjalnego nie określają terminu, w którym gminy zobowiązane są do dostarczenia uprawnionym lokali socjalnych, tym samym trudno mówić o bezczynności gminy w ich dostarczaniu. W ocenie Prezydenta Miasta T. sprawa będąca przedmiotem skargi nie należy do właściwości sądu administracyjnego i na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi winna być odrzucona. Wskazano także, że skarga nie została wniesiona w terminie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Na wstępie należy poczynić kilka uwag natury ogólnej dotyczących skarg na bezczynność. Ustawa z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przewiduje w art. 3 § 2 pkt 8, że kontrola administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4 ustawy. Bezczynność organu zachodzi wówczas, gdy organ ma obowiązek wydania decyzji (lub innego aktu wskazanego w pkt 2-4 § 2 art. 3), a decyzji tej nie wydaje. Skargę na bezczynność można wnieść w każdym czasie, jednakże warunkiem jej wniesienia jest wyczerpanie środka zaskarżenia, jakim jest z reguły zażalenie, o jakim mowa w art. 37 § 1 Kpa. Z mocy ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przysługuje skarga na bezczynność w przedmiocie nie podjęcia uchwał, o jakich mowa w art. 3 § 2 pkt 5-6 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Nie oznacza to, że uprawnienia takiego nie mogą zawierać ustawy szczególne. W rozpatrywanej sprawie skarżąca powołała się na przepis art. 101a ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.). Przepis ten stanowi, że przepis art. 101a stosuje się odpowiednio, gdy organ gminy nie wykonuje czynności nakazanych prawem albo przez podejmowane czynności prawne lub faktyczne narusza prawa osób trzecich. Przepis ten należy interpretować w ścisłym związku z art. 100, a zatem czynności nakazane prawem lub czynności prawne lub faktyczne naruszające prawa osób trzecich muszą dotyczyć spraw z zakresu administracji publicznej. W odpowiedzi na skargę trafnie podniesiono, że czynności podejmowane przez organy administracyjne po wyroku eksmisyjnym mają charakter cywilno-prawny. Regulowane one są przez ustawę z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie kodeksu cywilnego (Dz. U. Nr 71, poz. 733 ze zm.). Sąd podziela pogląd, że obowiązek dostarczenia przez gminę lokalu socjalnego nie należy do spraw z zakresu administracji publicznej. Obowiązek dostarczenia lokalu nakazany jest wyrokiem sądowym. Nie wynika on bezpośrednio z przepisu prawa adresowanego do organów administracji. Ponieważ nie jest to sprawa z zakresu administracji publicznej skargę, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) należało odrzucić. Należy także nadmienić, że skarga wniesiona jest po terminie, co trafnie podniesiono i argumentowano w odpowiedzi na skargę.