II SO/Bd 4/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Elżbieta Piechowiak po rozpoznaniu w dniu 16 sierpnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku R. K. w przedmiocie wymierzenia grzywny [...] Zarządowi [...] Polskiego Związku Działkowców w T. postanawia oddalić wniosek. Pismem z dnia 30 września 2010r. R. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę w przedmiocie uwzględnienia przez [...] Zarząd [...] Polskiego Związku Działkowców w T. odwołania od uchwały tego organu z dnia [...] maja 2010r., Nr [...]. Powyższa skarga wniesiona została przez skarżącego bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, zgodnie natomiast z art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej w skrócie "p.p.s.a.") skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. W przypadku jednak, gdy skarga trafi do sądu z pominięciem pośrednictwa organu administracji, sąd administracyjny przesyła skargę do organu, celem dokonania czynności określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a., zgodnie z którym organ przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. W związku z powyższym, skarga z dnia 30 września 2010r., uprzednio zarejestrowana w Dzienniku Korespondencji pod numerem porządkowym II Lp. 88/10, w dniu 19 października 2010r. przekazana została organowi celem dokonania czynności określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a. W dniu 7 grudnia 2010r. organ przekazał do tut. Sądu skierowaną do skarżącego odpowiedź na jego zarzuty wraz z podjętą w tym przedmiocie uchwałą [...] Zarządu [...] Polskiego Związku Działkowców w T. z dnia [...] listopada 2010r., nr [...]. W związku z powyższym, zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 3 stycznia 2011r. wezwano organ do zwrotu oryginału skargi oraz udzielenia odpowiedzi na skargę, co nastąpiło w dniu 19 stycznia 2011r. Pismem natomiast z dnia 19 grudnia 2010r. skarżący złożył do Sądu wniosek, sprecyzowany w wyniku wykonania wezwania sądu, jako wniosek o wymierzenie grzywny [...] Zarządowi [...] Polskiego Związku Działkowców w T. z uwagi na nieprzekazanie przez ten organ skargi z dnia 30 września 2010r. do Sądu. Zwrócić uwagę należy, iż skarga R. K. w przedmiocie uwzględnienia przez [...] Zarząd [...] Polskiego Związku Działkowców w T. odwołania od uchwały tego organu z dnia [...] maja 2010r., Nr [...] odrzucona została postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 31 stycznia 2011r. z uwagi na jej niedopuszczalność. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., organ, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi, jest obowiązany przekazać sądowi skargę wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie wskazanym treścią przepisu art. 54 § 2 p.p.s.a. Jedną z konsekwencji niezastosowania się do powyższego obowiązku jest, co wynika z art. 55 § 1 p.p.s.a., możliwość nałożenia przez sąd administracyjny na organ grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Wymierzenie organowi grzywny określonej w art. 55 § 1 p.p.s.a. ustawy jest środkiem dyscyplinującym organy administracji publicznej i służy realizacji sprawnego i terminowego przekazywania skargi, odpowiedzi na skargę i akt sprawy sądowi administracyjnemu. Niewykonanie w terminie przez organ administracji powyższego obowiązku powoduje spowolnienie postępowania sądowego. Wniesienie przez skarżącego wniosku o wymierzenie organowi grzywny następuje wszczęcie odrębnego postępowania sądowego, zakończonego rozstrzygnięciem w formie postanowienia kończącego postępowanie. Zgodnie z art. 55 § 1 p.p.s.a. "sąd (...) może orzec o wymierzeniu organowi grzywny", co oznacza, iż należy uwzględnić nie tylko sam fakt niewypełnienia obowiązku określonego w art. 54 § 2 p.p.s.a., ale także inne, zaistniałe w przedmiotowej sprawie okoliczności. Uwzględnić trzeba zatem przyczynę niezastosowania się organu do określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a. wymogów, długość przekroczonego terminu, fakt, czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie grzywny, organ obowiązku dopełnił, wyjaśniając jednocześnie powody niedotrzymania terminu. W niniejszej sprawie uznać należy, iż organ w istocie przekroczył wynikający z ustawy termin, który zakreślony mu został w wezwaniu sądu, doręczonym [...] Zarządowi [...] Polskiego Związku Działkowców w T. w dniu 21 października 2010r. Z uwagi bowiem na dzień doręczenia wezwania, organ obowiązany był odesłać oryginał skargi wraz z odpowiedzią na nią najpóźniej w dniu 22 listopada 2010r. Tymczasem do wezwania sądu organ ustosunkował się dopiero w dniu 7 grudnia 2010r., w którym nadane zostało pismo skierowane de facto do skarżącego, wraz z uchwałą [...] Zarządu [...] Polskiego Związku Działkowców w T. z dnia [...] listopada 2010r., nr [...]. Z § 3 powyższej uchwały wynika, że [...] Zarząd [...] Polskiego Związku Działkowców w T. "oddala skargę jako bezzasadną". Zwrócić uwagę należy, iż odpowiedź na skargę jest pismem procesowym w rozumieniu art. 45 p.p.s.a., a zatem powinna spełniać warunki formalne określone w art. 46 p.p.s.a., nie jest to pismo skierowane do skarżącego, lecz do sądu, ma ono bowiem na celu zapoznanie sądu ze stanowiskiem skarżonego organu odnośnie zarzutów przedstawionych przez stronę skarżącą. Wymaga tego zasada kontradyktoryjności, zgodnie z którą strony postępowania mają możliwość odnoszenia się wzajemnie do stanowiska strony przeciwnej. Mimo zatem, iż ustawa nie precyzuje, jaką treść ma zawierać odpowiedź na skargę z istoty tego pisma wynika jednak, że powinna ona zawierać stanowisko organu wobec zarzutów i wniosków skargi. Kolejną kwestią, na którą zwrócić uwagę należy jest zawarte w § 3 uchwały z dnia [...] listopada 2010r., nr [...] sformułowanie "oddalić skargę jako bezzasadną". Podkreślenia wymaga, iż organ może co najwyżej wnieść o oddalenie bądź odrzucenie skargi, ewentualnie o wydanie przez Sąd innego stanowiska. Zgodnie z konstytucyjną zasadą to sądy i trybunały stanowią w Polsce wymiar sprawiedliwości, wydając wyroki w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej. Ustawa Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi w art. 151 wprost wskazuje, iż w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala. Organ inny niż sąd nie jest natomiast uprawniony do orzekania o oddaleniu skargi. Zasada to obowiązuje również w sytuacji, gdy skarżony organ przeświadczony jest o bezzasadności skargi. Zwrócić uwagę należy, iż nawet przeświadczenie organu o braku kognicji sądu administracyjnego, nie zwalnia organu z obowiązku wykonania czynności o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., może jedynie stanowić swoistą okoliczność łagodzącą winę organu i mającą wpływ na wymiar kary (por. postanowienie NSA z dnia 22 lipca 2008r., sygn. akt I OZ 538/08, czy postanowienie WSA a Szczecinie z dnia 22 października 2008r., sygn. akt II SA/Sz 560/08). Wracając na grunt niniejszej sprawy, wskazać należy, iż skarga wraz z odpowiedzią na nią, przekazana została do sądu w dniu 19 stycznia 2011r., zatem z przekroczeniem ustawowego terminu. Skarżący zatem, składając w dniu 19 grudnia 2010r. wniosek o wymierzenie organowi grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a., był do tego w pełni uprawniony. Zgodnie ze wskazanym przepisem Sąd administracyjny może w takim przypadku orzec o wymierzeniu grzywny organowi administracji dopuszczającemu się uchybienia polegającego na nie udzieleniu odpowiedzi na wniesioną skargę i na nie przekazaniu jej wraz z aktami sprawy w terminie trzydziestu dni do sądu administracyjnego. W niniejszej sprawie w istocie doszło do uchybienia terminu, organ dopuścił się ponadto innych uchybień procesowych wskazanych powyżej, biorąc jednakże pod uwagę całokształt okoliczności niniejszej sprawy, Sąd stwierdza, iż brak jest podstaw do ukarana organu grzywną. Skarżony organ nie jest organem administracji publicznej w rozumieniu 5 § 1 pkt 3 kpa, samo przekroczenie terminu nie jest znaczne, a zwrócić uwagę należy, iż organ w trakcie biegu tego terminu podejmował czynności mające związek z wniesioną w niniejszej sprawie skargą. Z uwagi na powyższe, mimo dostrzeżonych uchybień, Sąd ograniczając się do ich wskazania, odstąpił od wymierzenia grzywny, w związku z czym na podstawie art. 55 § 1 w związku z art. 64 § 3 oraz art. 151 p.p.s.a., orzeczono, jak w sentencji postanowienia.