I SA/Gd 1005/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Tomaszewska po rozpoznaniu w dniu 8 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu W.K. od postanowienia referendarza sądowego z dnia 5 kwietnia 2016 r. o odmowie przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi W.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 23 kwietnia 2011 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia podatku rolnego za 2010 r. oraz I i II raty łącznego zobowiązania pieniężnego za 2011 r. postanawia: zmienić postanowienie referendarza sądowego z dnia 5 kwietnia 2016 r. i przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie go od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wnioskiem z dnia 9 grudnia 2015 r., złożonym na formularzu PPF w dniu 7 stycznia 2016 r., skarżący W.K. zwrócił się o przyznanie mu w niniejszej sprawie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Do wniosku skarżący dołączył odpis postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 1 lipca 2015 r. o umorzeniu postępowania egzekucyjnego oraz odpis sentencji postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 listopada 2015 r., sygn. akt II OZ 1161/15, którym uchylono postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 19 października 2015 r., sygn. akt III SAB/Gd 23/15 w przedmiocie prawa pomocy. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący podał, że ma 67 lat, prowadzi sam gospodarstwo domowe, nie uzyskuje dochodów i nie posiada żadnego majątku, posiada zadłużenie wobec urzędów, banku, gminy oraz innych instytucji. Okoliczność nieposiadania przez skarżącego majątku i dochodów potwierdzają ustalenia organu egzekucyjnego powołane w postanowieniu o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, z których wynika, że skarżący nie pobiera żadnych świadczeń z ZUS, nie jest zgłoszony do ubezpieczenia społecznego i zdrowotnego, nie posiada nieruchomości, majątku ruchomego i wierzytelności, od dnia 5 kwietnia 2013 r. na jego rachunek bankowy nie wpłynęły żadne środki pieniężne. Postanowieniem z dnia 5 kwietnia 2016 r. referendarz sądowy odmówił przyznania skarżącemu prawa pomocy. W uzasadnieniu wskazano, że skarżący zataił istotne informacje w sprawie, bowiem z licznych spraw toczących się przed tutejszym sądem ze skarg skarżącego, jego małżonki H.K. oraz syna M.K., w których ubiegali się oni o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżący pozostaje w związku małżeńskim, w jego małżeństwie istnieje ustrój rozdzielności majątkowej, zamieszkuje wspólnie z małżonką oraz synem. W ocenie referendarza sądowego skarżący pozostaje na utrzymaniu członków najbliższej rodziny. Nie zgadzając się z ww. postanowieniem, skarżący wniósł sprzeciw domagając się przyznania prawa pomocy. Skarżący podkreślił, że przedstawił Sądowi swoją trudną sytuacją materialną i dlatego nie może zgodzić się z kwestionowanym postanowieniem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje : W myśl art. 260 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej P.p.s.a., w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 73 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. poz. 658), rozpoznając sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego o odmowie przyznania prawa pomocy (art. 258 § 1 pkt 7 p.p.s.a.), sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W sprawach, o których mowa w § 1, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (art. 260 § 2 p.p.s.a.). Sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym (art. 260 § 3 p.p.s.a.). Ustawa nowelizująca ten przepis weszła w życie w dniu 15 sierpnia 2015r. Oznacza to, że obecnie sąd dokonuje merytorycznego rozpoznania sprzeciwu i wypowiada się o zasadności zaskarżonego sprzeciwem postanowienia lub zarządzenia, a nie jak dotychczas rozpoznaje wniosek o przyznanie prawa pomocy na nowo. Stosownie do treści przepisu art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., prawo pomocy może zostać przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Z przedłożonego przez skarżącego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz załączonych do niego dokumentów wynika, że skarżący ma 67 lat, prowadzi sam gospodarstwo domowe, nie uzyskuje dochodów i nie posiada żadnego majątku, posiada zadłużenie wobec urzędów, banku, gminy oraz innych instytucji. Okoliczność nieposiadania przez skarżącego majątku i dochodów potwierdzają ustalenia organu egzekucyjnego powołane w postanowieniu o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, z których wynika, że skarżący nie pobiera żadnych świadczeń z ZUS, nie jest zgłoszony do ubezpieczenia społecznego i zdrowotnego, nie posiada nieruchomości, majątku ruchomego i wierzytelności, od dnia 5 kwietnia 2013 r. na jego rachunek bankowy nie wpłynęły żadne środki pieniężne. Powyższy dokument pozwala w sposób dostateczny zorientować się co do sytuacji majątkowej skarżącego, w szczególności co do jego możliwościach płatniczych. Wprawdzie skarżący nie wskazał danych dotyczących stanu majątkowego małżonki, jednak z jego oświadczenia wynika, że nie prowadzą oni wspólnego gospodarstwa domowego. Z akt innych spraw toczących się przed tutejszym Sądem wynika, że małżonka skarżącego utrzymuje się z emerytury wynoszącej 1218 zł netto. Nawet gdyby zatem przy ocenie możliwości płatniczych skarżącego uwzględnić dochody jego małżonki, to i tak są one na tyle niewysokie, że nie podważają wniosku, iż skarżący nie ma dostatecznych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a, orzekł jak w postanowieniu.