I SA/Gd 1009/17

PostanowienieWSA w Gdańsku2018-01-23

Skład orzekający: Sędzia NSA Alicja Stępień, Sędzia NSA Sławomir Kozik, Sędzia WSA Marek Kraus

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wyłączenia sędziego od udziału w sprawie ze względu na jego rzekomą nieobiektywność, wynikającą z subiektywnego odczucia strony co do sposobu prowadzenia postępowania i trafności wcześniejszych orzeczeń?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wniosek o wyłączenie sędziego nie zasługuje na uwzględnienie. Argumenty strony skarżącej, opierające się na jej subiektywnym odczuciu co do nieobiektywności sędziego i sposobu prowadzenia postępowania, nie stanowią uzasadnionej wątpliwości co do jego bezstronności w rozumieniu przepisów P.p.s.a. Sędziowie w sprawowaniu urzędu są niezawiśli i podlegają tylko Konstytucji oraz ustawom, a strona nie może wpływać na kształt składu orzekającego według własnych oczekiwań.
Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o wyłączenie sędziego WSA Janiny Guść od udziału w sprawie, argumentując, że sędzia ta zamyka jej prawo do sądu i jest nieobiektywna. Wniosek oparto na zarzutach naruszenia standardów bezstronności i obiektywizmu, powołując się na orzecznictwo ETPCz. Wniosek dotyczył sprawy ze skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej.
Rozstrzygnięcie
Postanowił oddalić wniosek o wyłączenie sędziego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Alicja Stępień (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Sławomir Kozik Sędzia WSA Marek Kraus po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. B. o wyłączenie sędziego WSA Janiny Guść w sprawie ze skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 22 maja 2017 r. sygn. akt [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej postanawia oddalić wniosek. W zażaleniu na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 20 grudnia 2017 r. sygn. akt I SA/Gd 1009/17 skarżący A. B. wniósł o wyłączenie, z mocy art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, sędziego WSA Janiny Guść od udziału w sprawie ze skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 22 maja 2017 r. sygn. akt [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. Uzasadniając wniosek wskazano, że sędzia WSA Janina Guść zamyka skarżącemu, jako stronie, prawo do sądu, blokuję tę sprawę - jest zatem nieobiektywna w rozumieniu ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.) - dalej jako "P.p.s.a.". Zdaniem skarżącego, sędzia WSA Janina Guść naruszyła także obowiązujące wszystkich sędziów standardy bezstronności, a wynikające z orzeczeń Europejskiego Trybunału Praw Człowieka z dnia 7 czerwca 2005 r. (v. Czechy) i z dnia 15 grudnia 2005 r. (v. Cypr) z wniosku Kyprianou, a także art. 6 Konwencji Rady Europy z 1950 r., ratyfikowanej przez RP w 1993 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 19 P.p.s.a. niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18 (wyłączenie sędziego z mocy ustawy), sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. W myśl art. 22 P.p.s.a. o wyłączeniu sędziego rozstrzyga sąd administracyjny, w którym sprawa się toczy (§ 1). Postanowienie wydaje sąd w składzie trzech sędziów, na posiedzeniu niejawnym, po złożeniu wyjaśnienia przez sędziego, którego wniosek dotyczy (§ 2). Instytucja wyłączenia sędziego (zarówno z mocy prawa, jak i na wniosek strony) jest istotną gwarancją procesową, która ma zapewnić rozpoznanie sprawy przez sąd w takim składzie orzekającym, którego sędziowie nie pozostają w relacjach osobistych ze stronami oraz nie mieli określonych wcześniej związków z rozpoznawaną sprawą. Ratio legis przepisów o wyłączeniu sędziego, we wszystkich procedurach sądowych, sprowadza się do eliminowania przyczyn, które mogą skutkować wątpliwościami co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w rozpoznaniu określonej sprawy. W orzecznictwie akcentuje się, że wyłączenie sędziego, o którym mowa w art. 19 P.p.s.a., ma zapewnić obiektywizm sądu, ale nie może być traktowane jako możliwość eliminowania w postępowaniu sędziów, których strona uznaje za nieodpowiadających subiektywnemu pojmowaniu swoich interesów (por. postanowienie NSA z dnia 22 lutego 2008 r. sygn. akt II FZ 60/08, ONSAiWSA 2008/6/97). Nie może tym samym służyć umożliwieniu stronie wybierania składów sędziowskich według jej subiektywnego odczucia (por. postanowienie NSA z dnia 8 maja 2009 r. sygn. akt II FZ 128/09, LEX nr 574751). W szczególności nie stanowi uzasadnionej wątpliwości co do bezstronności przeświadczenie strony co do tego, że sędzia prowadzi proces wadliwie, zwłaszcza nieobiektywnie, czy też stronniczo. Podobnie subiektywny pogląd strony co do trafności orzeczenia podjętego z udziałem danego sędziego nie stanowi przesłanki wyłączenia sędziego od rozpoznania danej sprawy (por. postanowienie NSA z dnia 9 czerwca 2009 r. sygn. akt I OZ 607/09, LEX nr 563321). W oświadczeniu z dnia 22 stycznia 2018 r. sędzia WSA Janina Guść podała, że w sprawie zawisłej przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gdańsku pod sygn. akt I SA/Gd 1009/17 ze skargi A. B. nie zachodzą przesłanki, o których mowa w art. 18 i 19 P.p.s.a., uzasadniające wyłączenie od udziału w sprawie. Zdaniem tutejszego Sądu, argumenty podnoszone przez skarżącego we wniosku z dnia 7 stycznia 2018 r. nie mogły przesądzić o wyłączeniu wymienionego we wniosku sędziego od udziału w niniejszej sprawie, albowiem - jak wynika chociażby z art. 178 ust. 1 Konstytucji RP - sędziowie w sprawowaniu swojego urzędu są niezawiśli i podlegają tylko Konstytucji oraz ustawom. Strona skarżąca zaś, poprzez swoje przypuszczenia, domysły, doświadczenia z wcześniejszego etapu postępowania, nie może wpływać na kształt składu orzekającego w taki sposób, jaki oczekuje tego A. B. Wymaga wyjaśnienia, że postanowienie z dnia 20 grudnia 2017 r., które zostało zaskarżone przez A. B. (i w którym to środku zaskarżenia sformułowano wniosek o wyłączenie sędziego), dotyczyło odmowy przyznania skarżącemu prawa pomocy. Z regulacji zawartych w art. 243 i nast. P.p.s.a. wynika, że przesłanką przyznania prawa pomocy jest wykazanie przez stronę będącą osobą fizyczną, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek lub pełnych kosztów postępowania. Jedynie w takim zakresie Sąd wypowiedział się w zaskarżonym przez stronę rozstrzygnięciu. Czym innym jest zatem ocena wykazania przez stronę przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy, czym innym - szeroko pojęta kontrola działalności administracji publicznej poprzez orzeczenie w przedmiocie zasadności skargi A. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w sprawie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. Niezależnie od powyższego należy wskazać, że strona skarżąca niezadowolona z ewentualnego niekorzystnego dla niej rozstrzygnięcia ma prawo do jego zaskarżenia w drodze skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Mając powyższe na uwadze, wobec braku przesłanek wyłączenia sędziego WSA Janiny Guść, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 22 § 1 i 2 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło