I SA/Gd 1029/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Irena Wesołowska (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Alicja Stępień, Sędzia WSA Krzysztof Przasnyski, , , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 1 marca 2022 r. sprawy ze skargi W. K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w z dnia 20 maja 2021 r. nr [...] w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną oddala skargę. Naczelnik Urzędu Skarbowego (dalej jako Naczelnik lub organ pierwszej instancji) prowadzi wobec W.K. (dalej jako Skarżący) postępowanie egzekucyjne na podstawie, wystawionych przez wierzyciela - Burmistrza, tytułów wykonawczych z dnia 22 grudnia 2020 r. o numerach: 1) [...] - obejmujący należność z tytułu opłaty dodatkowej za nieopłacone parkowanie za dzień 09.08.2019 r. w kwocie należności głównej w wysokości 40,00 zł, 2) [...] - obejmujący należność z tytułu opłaty dodatkowej za nieopłacone parkowanie za dzień 19.12.2017 r. w kwocie należności głównej w wysokości 40,00 zł, 3) [...] - obejmujący należność z tytułu opłaty dodatkowej za nieopłacone parkowanie za dzień 18.12.2017 r. w kwocie należności głównej w wysokości 40,00 zł. Na podstawie wymienionych tytułów wykonawczych Naczelnik zawiadomieniem z dnia 16 lutego 2021 r. dokonał zajęcia innej wierzytelności pieniężnej z tytułu przekazów pocztowych w "A" S.A. Odpis zawiadomienia wraz z odpisami tytułów wykonawczych organ egzekucyjny doręczył Skarżącemu w dniu 4 marca 2021 r. Pismem z dnia 11 marca 2021 r. Skarżący zgłosił zarzut nieistnienia obowiązku oraz złożył skargę na czynność egzekucyjną. Postanowieniem z dnia 18 marca 2021 r. Naczelnik oddalił skargę, uznając ją za nieuzasadnioną. W wyniku rozpatrzenia wniesionego zażalenia, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej (dalej jako Dyrektor lub organ odwoławczy) wydał w dniu 20 maja 2021 r. postanowienie, którym utrzymał w mocy rozstrzygnięcie Naczelnika. W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że Naczelnik prawidłowo rozpatrzył skargę na czynność egzekucyjną. Jednocześnie, zdaniem organu, Naczelnik skorzystał z jednego ze środków egzekucyjnych, do którego stosowania upoważnia go ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jednolity: Dz. U. z 2020 r., poz. 1427 - dalej jako u.p.e.a.) - dalej w skrócie u.p.e.a., a stosując go wykonał wszystkie czynności przewidziane w ustawie. W zaskarżonym postanowieniu nie dopatrzono się również uchybień formalnych. Dyrektor zauważył, że zawiadomienie o zajęciu innych wierzytelności pieniężnych z dnia 16 lutego 2021 r. zawiera wszystkie niezbędne elementy, określone w art. 67 § 2 u.p.e.a. m.in. oznaczenie zobowiązanego, wierzyciela i organu egzekucyjnego, oznaczenie dłużnika zajętej wierzytelności, określenie stosowanego środka egzekucyjnego, numer tytułu wykonawczego stanowiącego podstawę zajęcia, kwotę należności głównej oraz okres, za który należność została ustalona lub określona, termin płatności należności, rodzaj i stopę odsetek z tytułu niezapłacenia należności w terminie oraz kwotę odsetek naliczonych do dnia wystawienia zawiadomienia, kwotę kosztów egzekucyjnych a także wezwanie dłużnika zajętej wierzytelności do realizacji zajęcia, pouczenie zobowiązanego i dłużnika zajętej wierzytelności o skutkach zajęcia oraz datę wystawienia zawiadomienia, podpis z podaniem imienia, nazwiska i stanowiska służbowego podpisującego oraz odcisk pieczęci organu egzekucyjnego. Sporządzone zostało ono na druku, który odpowiada wzorowi zawartemu w załączniku nr 6 do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 1 grudnia 2020 r. w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 26). Skarżona czynność egzekucyjna jest prawidłowa i nie narusza przepisów regulujących tryb dokonywania tego rodzaju czynności. Na rozstrzygnięcie organu odwoławczego W.K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku domagając się jego uchylenia. Odpowiadając na skargę Dyrektor podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: W ocenie Sądu zaskarżone postanowienie nie zostało wydane z naruszeniem prawa. Analiza akt sprawy oraz zaskarżonego postanowienia nie daje podstaw do przyjęcia, że w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym doszło do uchybienia uzasadniającego uchylenie zaskarżonego aktu. Zgodnie z treścią art. 54 § 1 u.p.e.a., zobowiązanemu przysługuje skarga na czynność egzekucyjną organu egzekucyjnego. Skargę na czynność egzekucyjną wnosi się do organu egzekucyjnego, który dokonał tej czynności, nie później niż w terminie 7 dni od dnia doręczenia zobowiązanemu odpisu dokumentu stanowiącego podstawę dokonania zaskarżonej czynności egzekucyjnej. (art. 54 § 3 u.p.e.a.). Określony w art. 54 § 1 u.p.e.a. środek ochrony prawnej zobowiązanego, jakim jest skarga na czynność egzekucyjną, stanowi samoistną instytucję postępowania egzekucyjnego. W ramach skargi na czynność egzekucyjną można podnosić wyłącznie kwestie formalnoprawne odnoszące się do prawidłowości postępowania organu egzekucyjnego lub egzekutora przez pryzmat przepisów regulujących sposób i formę dokonania tych czynności. W postępowaniu tym nie orzeka się natomiast o zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego, ani też nie ocenia się prawidłowości jego prowadzenia. Skarga na czynność egzekucyjną nie może więc być traktowana jako uniwersalny środek zaskarżenia, za pomocą którego możliwe jest skuteczne kwestionowanie wszystkich aktów i działań podejmowanych przez organ egzekucyjny lub egzekutora w toku całego postępowania egzekucyjnego. Jak wyjaśnił NSA w wyroku z dnia 13 grudnia 2019 r. o sygn. akt II FSK 2053/18, skarga na czynności egzekucyjne ma charakter subsydiarny, komplementarny wobec innych środków prawnych i nie może mieć zastosowania do tych przypadków, w których przewidziano inne środki zaskarżenia, jak zarzuty, zażalenie, żądanie wyłączenia rzeczy lub prawa spod egzekucji, czy skargę do sądu powszechnego. Powyższa zasada sprowadza się do ukształtowania środków ochrony prawnej w taki sposób, by ich podstawy nie mogły być powielane. Ma to na celu uniknięcie sytuacji, w ramach której dany zarzut byłby rozpatrywany w kilku środkach ochrony prawnej. Środki zaskarżenia w postępowaniu egzekucyjnym nie są względem siebie konkurencyjne i nie można ich stosować zamiennie. W ramach postępowania prowadzonego na podstawie art. 54 u.p.e.a. i zgodnie z tym przepisem, kognicja organów nadzoru jest ograniczona wyłącznie do badania zgodności z prawem i prawidłowości dokonanych przez organ egzekucyjny czynności egzekucyjnych. Oznacza to, iż przedmiotem skargi mogą być tylko zarzuty formalnoprawne odnoszące się do prawidłowości postępowania prowadzonego przez organ egzekucyjny oraz ewentualnego naruszenia przepisów regulujących sposób i formę dokonania czynności egzekucyjnych. W przedmiotowej sprawie organ egzekucyjny podjął czynność egzekucyjną, to jest działanie zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego, którym w tym przypadku było zajęcie innej wierzytelności pieniężnej, tj. wierzytelności z tytułu przekazów pocztowych. Sposób dokonania czynności zajęcia rachunku bankowego, wyznaczający zakres kontroli prawidłowości jego przeprowadzenia, wyznacza treść regulacji zawartych w art. 89 u.p.e.a. w zw. z art. 92 u.p.e.a. W myśl art. 92 u.p.e.a., w egzekucji z kwot będących przedmiotem krajowych przekazów pocztowych stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące egzekucji z innych wierzytelności pieniężnych. Za wierzyciela zajętej wierzytelności uważa się w tym przypadku adresata przekazu, a za dłużnika zajętej wierzytelności - placówkę pocztową w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe, która obowiązana jest wypłacić kwotę przekazu adresatowi. Natomiast, zgodnie z brzmieniem art. 89 u.p.e.a., organ egzekucyjny dokonuje zajęcia wierzytelności pieniężnej innej, niż określona w art. 72-85, przez przesłanie do dłużnika zobowiązanego zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej zobowiązanego i jednocześnie wzywa dłużnika zajętej wierzytelności, aby należnej od niego kwoty do wysokości egzekwowanej należności wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia należności w terminie i kosztami egzekucyjnymi bez zgody organu egzekucyjnego nie uiszczał zobowiązanemu, lecz należną kwotę przekazał organowi egzekucyjnemu na pokrycie należności (art. 89 § 1 u.p.e.a.). Zajęcie wierzytelności jest dokonane z chwilą doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu, o którym mowa w § 1. Zajęcie wierzytelności z tytułu dostaw, robót i usług dotyczy również wierzytelności, które nie istniały w chwili zajęcia, a powstaną po dokonaniu zajęcia z tytułu tych dostaw, robót i usług (art. 89 § 2 u.p.e.a.). Zgodnie z art. 89 § 3 u.p.e.a., jednocześnie z przesłaniem zawiadomienia, o którym mowa w § 1, organ egzekucyjny: 1) wzywa dłużnika zajętej wierzytelności, aby w terminie 7 dni od dnia doręczenia zawiadomienia złożył oświadczenie dotyczące tego, czy: a) uznaje zajętą wierzytelność zobowiązanego, b) przekaże organowi egzekucyjnemu z zajętej wierzytelności kwoty na pokrycie należności lub z jakiego powodu odmawia tego przekazania, c) - i w jakim sądzie lub przed jakim organem toczy się albo toczyła się sprawa o zajętą wierzytelność; 2) zawiadamia zobowiązanego, że nie wolno mu zajętej kwoty odebrać ani też rozporządzać nią lub ustanowionym dla niej zabezpieczeniem; 3) doręcza zobowiązanemu odpis tytułu wykonawczego, o ile nie został wcześniej doręczony, a także odpis wniosku, o którym mowa w art. 90 § 1. W rozpoznawanej sprawie organ egzekucyjny dokonał czynności egzekucyjnej zgodnie z wyżej powołanymi przepisami. Naczelnik działając jako organ egzekucyjny, sporządził zawiadomienie z dnia 16 lutego 2021 r. o zajęciu innej wierzytelności pieniężnej z tytułu przekazów pocztowych. Zawiadomienie o zajęciu innej wierzytelności pieniężnej odpowiada wzorowi zawartemu w załączniku nr 6 - obowiązującego w dniu dokonania zajęcia - rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 1 grudnia 2020 r. w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 26). Zawiadomienie o zajęciu spełnia też ustawowe wymogi formalne, o których mowa w art. 67 § 2 u.p.e.a. i zawiera wszystkie wymagane elementy. Przedmiotowe zawiadomienie zostało doręczone dłużnikowi zajętej wierzytelności w dniu 18 lutego 2021 r., zaś Skarżący otrzymał je wraz z odpisem tytułów wykonawczych w dniu 4 marca 2021 r. Należy dodać, iż zastosowany środek egzekucyjny znajduje się w katalogu środków wymienionych w art. 1a pkt 12 lit. a u.p.e.a., a z akt rozpatrywanej sprawy wynika, że zastosowanie przedmiotowego środka egzekucyjnego było zgodne z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa. Sąd nie dopatrzył się w przedmiotowej sprawie uchybień formalnych w dokonanej przez organ egzekucyjny czynności zajęcia innej wierzytelności pieniężnej. Czynność została zatem dokonana prawidłowo, zgodnie z cytowanymi wyżej przepisami. Biorąc pod uwagę powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 151 ustawy z dnia z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325) oddalił skargę, uznając ją za niezasadną.