I SA/Gd 1074/11

WyrokWSA w Gdańsku2012-02-15

Skład orzekający: Irena Wesołowska, Małgorzata Gorzeń, Ewa Wojtynowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Zakład Ubezpieczeń Społecznych prawidłowo odmówił umorzenia należności z tytułu składek, nie przeprowadzając wystarczającego postępowania dowodowego w zakresie sytuacji zdrowotnej i rodzinnej wnioskodawcy?
Ratio decidendi
Decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o odmowie umorzenia należności z tytułu składek została uchylona z powodu naruszenia przepisów postępowania administracyjnego. Organ nie przeprowadził wystarczającego postępowania dowodowego w celu oceny, czy sytuacja zdrowotna i rodzinna wnioskodawcy uzasadnia umorzenie składek na podstawie art. 28 ust. 3a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych i § 3 rozporządzenia wykonawczego. Brak wszechstronnej analizy dowodów i nieprzekonujące uzasadnienie decyzji stanowiły podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji.
Stan faktyczny
J. R. złożył wniosek o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne z powodu trudnej sytuacji finansowej, zamknięcia firmy, braku majątku oraz konieczności opieki nad chorą matką i babcią. Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił umorzenia, uznając, że nie zostały spełnione przesłanki całkowitej nieściągalności ani uzasadnionego przypadku umorzenia. Po utrzymaniu decyzji w mocy przez organ odwoławczy, J. R. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając organowi naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności brak przeprowadzenia wyczerpującego postępowania dowodowego.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 4 sierpnia 2011 r. oraz określono, że decyzja ta nie może być wykonana. Przyznano wynagrodzenie pełnomocnikowi z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Irena Wesołowska, Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń (spr.), Sędzia WSA Ewa Wojtynowska, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Monika Fabińska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 15 lutego 2012 r. sprawy ze skargi J. R. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 4 sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana; 3. przyznać od Skarbu Państwa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w adwokatowi M. K., wynagrodzenie w kwocie 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych i dwadzieścia groszy) w tym VAT w kwocie 55,20 zł tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Zakład Ubezpieczeń Społecznych (zwany dalej "ZUS", "Zakład") na skutek wniosku J. R. z dnia 9 marca 2011 r. o umorzenie należności z tytułu nieopłaconych składek za okres maj 2010 r. – marzec 2011 r., decyzją z dnia 13 maja 2011 r. odmówił umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż w sprawie nie zostały spełnione określone w art. 28 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2009 r., nr 205, poz. 1585 ze zm., dalej jako "u.s.u.s.") przesłanki. Nie miała miejsca całkowita nieściągalność należności składkowych (art. 28 ust. 2 u.s.u.s.), gdyż nie został spełniony żaden z siedmiu wymienionych w art. 28 ust. 3 u.s.u.s. warunków. Nie zachodziła także okoliczność uzasadnionego przypadku określonego w art. 28 ust. 3a u.s.u.s. w zw. z § 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. z dnia 13 sierpnia 2003 r., dalej jako "rozporządzenie wykonawcze"). Zgromadzone dowody nie potwierdzają, że w sprawie występuje przypadek choroby zobowiązanego lub członków jego najbliższej rodziny. Sytuacja rodzinna, finansowa i zdrowotna wnioskodawcy nie uzasadniała też umorzenia z powodu ubóstwa i zagrożenia egzystencji. Nie zaistniały również nadzwyczajne zdarzenia i klęski żywiołowe – pomimo zamknięcia firmy zobowiązanego, miał on możliwość zarobkowania w innych sferach działalności gospodarczej, niż objętych postępowaniem zawisłym przed Głównym Inspektorem Sanitarnym. W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Zakład, działając na podstawie art. 83 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2009 r., nr 205, poz. 1585 ze zm., dalej jako "u.s.u.s.") w zw. z art. 138 § 1 pkt 1) k.p.a., decyzją z dnia 4 sierpnia 2011 r. utrzymał w mocy decyzję z dnia 13 maja 2011 r. odmawiającą umorzenia należności. W uzasadnieniu organ stwierdził, iż w przedmiotowej sprawie brak jest dowodu na istnienie ustawowych przesłanek umorzenia należności Zakładu zawartych w art. 28 u.s.u.s. Organ podkreślił, iż przepisy art. 28 ust. 2 i 3a u.s.u.s. zostały oparte na konstrukcji tzw. "uznania administracyjnego", stad mógł, ale nie musiał w sprawie umorzyć zaległości. W oparciu o art. 28 ust. 2 u.s.u.s. Zakład stwierdził, że brak jest całkowitej nieściągalności należności z tytułu składek. Zebrane dokumenty nie potwierdziły przesłanek wynikających z art. 28 ust. 3 u.s.u.s. Z żadnego dokumentu nie wynika choroba ubezpieczonego, czy też konieczność sprawowania przez ubezpieczonego opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny. W sprawie nie zachodził więc uzasadniony przypadek umorzenia przedmiotowych należności pomimo braku ich całkowitej nieściągalności (art. 28 ust. 3a u.s.u.s. ). Organ dodał, iż znajdowanie się płatnika w trudnej sytuacji nie może zwalniać go od obowiązków obliczania, rozliczania i opłacania składek w określonych terminach. Skargę na powyższą decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wniósł J. R. W uzasadnieniu wskazał, iż wystąpił o umorzenie zadłużenia z tytułu niezapłaconych składek ZUS z uwagi na trudną sytuację finansową wynikającą m.in. z zamknięcia jego firmy i brakiem majątku, z którego można egzekwować należności. Jednocześnie opiekuje się chorą matką, a także babką, które nie są zdolne do samodzielnej egzystencji, w związku z czym nie ma możliwości podjęcia zajęcia zarobkowego, pozwalającego na pokrycie istniejących zobowiązań. Skarżący aktualnie jest bezrobotny i nie ma prawa do zasiłku. Sytuacja ta ma charakter stały i w najbliższym czasie nie ulegnie zmianie. Wobec tak przedstawionego stanu faktycznego, skarżący wniósł o umorzenie należytych składek. W odpowiedzi, organ podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, wniósł o oddalenie skargi. W dniu 14 lutego 2012 r. pełnomocnik skarżącego z urzędu złożył pismo procesowe stanowiące uzupełnienie skargi. W treści pisma precyzując żądania skargi, wniesiono o: uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji z dnia 13 maja 2011 r., określenie, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania i kosztów pomocy prawnej, wg norm przepisanych. W uzasadnieniu pełnomocnik skarżącego wskazał, że zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca zostały wydane z obrazą przepisów postępowania. Organ nie przeprowadził postępowania w zgodzie z zasadami wymienionymi w art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 oraz art. 86 k.p.a. Fakt ten powoduje konieczność uchylenia obu decyzji. W trakcie postępowania administracyjnego skarżący wskazywał na konieczność sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, a w związku z tym i o braku możliwości zarobkowania. Ze względu na tę okoliczność organ powinien był z urzędu przeprowadzić dowód z przesłuchania strony, przeprowadzić dowód z zeznań świadków – przesłuchać matkę skarżącego oraz babcię, a wcześniej zwrócić się do właściwego zakładu opieki zdrowotnej o dokumentację medyczną matki i babci skarżącego. Dopiero po przeanalizowaniu zgromadzonego w ten sposób materiału dowodowego, organ powinien rozważyć, czy nie zachodzi przesłanka obligatoryjnego przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego, na okoliczność ustalenia, czy po stronie skarżącego nie zachodzi konieczność sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiająca go możliwości uzyskiwania dochodu. W dalszej części uzasadnienia pełnomocnik skarżącego podniósł, że co prawda poprawny jest pogląd organu, że wydanie decyzji w oparciu o przepis § 3 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego następuje w ramach uznania administracyjnego, ale orzekanie w ramach takiego uznania ma miejsce dopiero wówczas, gdy organ ustali, że po stronie zobowiązanego do zapłaty zachodzą przesłanki wymienione w tym przepisie. Skoro w sprawie niniejszej organ wskazał, że po stronie skarżącej nie zachodzą przesłanki umorzenia należności egzekwowanych dalsze jego rozważania o uznaniu administracyjnym były bezprzedmiotowe. Dopiero ustalenie, że sytuacja skarżącego z uwagi na stan zdrowia i sytuację rodzinną jest taka, że nie jest on w stanie opłacić składek, gdyż pociągnęłoby to zbyt ciężki skutki dla niego i jego rodziny implikuje rozważenie powyższego w ramach przyznanego tym przepisem uznania administracyjnego, wyrażającego się zwrotem "zakład może umorzyć należności." Na koniec pełnomocnik skarżącego zwrócił uwagę, że pismem z dnia 7 listopada 2011 r. skarżący dołączył do akt postępowania dowody potwierdzające konieczność sprawowania przez niego opieki nad przewlekle chorą matką, więc jego twierdzenia nie mogły być uznane za gołosłowne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej jako "P.p.s.a.", stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) P.p.s.a. Z przepisu art. 134 § 1 P.p.s.a. wynika natomiast, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wykładnia powołanego wyżej przepisu wskazuje, że Sąd ma prawo ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Tak pojmując rolę Sądu stwierdzić należy, że skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem organ rentowy wydając zaskarżoną decyzję naruszył przepisy postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, co z kolei czyniło zasadnym jej uchylenie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. W omawianej sprawie mamy do czynienia z decyzją wydaną w oparciu o art. 28 u.s.u.s. Z art. 28 ust. 1 i 2 u.s.u.s. wynika, iż należności z tytułu składek, pod którym to pojęciem należy rozumieć składki, odsetki za zwłokę, koszty egzekucyjne, koszty upomnienia i dodatkową opłatę (art. 24 ust. 2 u.s.u.s.), mogą być umarzane w całości lub w części przez Zakład tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności, która zachodzi w sytuacjach wyliczonych w ust. 3 tego przepisu. Wyliczenie zawarte w powołanym przepisie jest wyczerpujące, tj. stanowi zamknięty katalog sytuacji, w których można uznać, iż ma miejsce całkowita nieściągalność należności z tytułu składek. Szczegółowe zasady umorzenia określonego w art. 28 ust. 3a u.s.u.s. zostały natomiast uregulowane w rozporządzeniu wykonawczym, wydanym na podstawie delegacji zawartej w art. 28 ust. 3b u.s.u.s. Zgodnie z dyspozycją § 3 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego, ZUS może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku: gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych (pkt 1), poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodującego, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności (pkt 2), przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności (pkt 3). Jak wynika z brzmienia powołanego wyżej przepisu wystąpienie sytuacji faktycznej, mieszczącej się w kategorii przypadków przewidzianych w jego treści daje ZUS jedynie możliwość umorzenia zaległości w opłacaniu składek, skorzystanie z której pozostawione zostało, z woli ustawodawcy, w gestii uznania organu. Tak więc, nawet w sytuacji spełnienia przesłanek, o których mowa w rozporządzeniu wykonawczym, organ nie ma obowiązku umorzenia zaległości, a po stronie dłużnika nie powstaje odpowiadające temu roszczenie. Działa on tym samym w granicach uznania administracyjnego, w zakres którego nie może wkraczać również sąd administracyjny, rozpoznający skargę na akt lub czynność, wydany lub podjęty w jego zakresie. Nie oznacza to jednak dowolności w postępowaniu administracyjnym i w procesie decyzyjnym. Uznaniowy charakter decyzji jaką jest decyzja zaskarżona do Sądu nie zwalnia organu od przeprowadzenia stosownego postępowania mającego na celu zebranie całego materiału dowodowego i dokonanie jego wszechstronnej oceny. Natomiast Sąd badający zaskarżoną decyzję bada czy nie nosi ona cech dowolności, a więc czy organ rozstrzygający zebrał cały materiał dowodowy i dokonał wyboru określonego sposobu załatwienia sprawy po wszechstronnym i dogłębnym rozważeniu wszystkich okoliczności faktycznych, właściwie uzasadniając swoje stanowisko. Art. 107 § 3 k.p.a. stanowi, że uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne – wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. W szczególności zaś decyzje odmowne (negatywne) dla wnioskodawcy powinny być przekonująco i jasno uzasadnione zarówno co do faktów, jak i co do prawa, tak aby nie było wątpliwości, że wszystkie okoliczności istotne dla sprawy zostały głęboko rozważone i ocenione, a ostateczne rozstrzygnięcie jest ich logiczną konsekwencją. Z decyzji musi zatem wynikać między innymi, iż organ nie pozostawił poza swoimi rozważaniami argumentów podnoszonych przez stronę, nie pominął istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy materiałów dowodowych lub nie dokonał oceny tych materiałów wbrew zasadom logiki i doświadczenia życiowego. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja ZUS z 4 sierpnia 2011 r. nie spełniała wyżej wymienionych kryteriów, stąd podlegała uchyleniu. W sprawie niedostatecznie zbadano, czy sytuacja skarżącego wypełnia przesłanki do uznania stanu całkowitej nieściągalności zaległych należności składkowych (art. 28 ust. 2 i 3 u.s.u.s.). Za niewystarczające należy uznać uzasadnienie zaskarżonej decyzji w zakresie analizy przesłanek o jakich mowa w art. 28 ust. 3a u.s.u.s. W tym miejscu przywołać należy wyrok WSA w Białymstoku o sygn. I SA/Bk 124/10, w którym Sąd wskazał, że rozstrzygnięcia wydawane w ramach tzw. uznania administracyjnego, "dotyczą możliwości wyboru przez organ określonego kierunku rozstrzygnięcia jednak dopiero po ustaleniu istnienia wymienionych w przepisach prawa przesłanek. Jeśli żadna z tych przesłanek nie jest spełniona, organ nie ma możliwości wyboru konsekwencji prawnych i bezwzględnie zobowiązany jest odmówić przyznania ulgi. Z kolei, wykazanie istnienia wymaganych przesłanek pozwala organowi na zastosowanie ulgi, jednakże nie jest to równoznaczne z obowiązkiem jej przyznania" (opubl. Lex nr 673077). Skład orzekający w sprawie powyższy w pogląd w pełni akceptuje i przyjmuje jako swój. Z akt sprawy wynika, iż skarżący we wniosku o umorzenie z dnia 9 marca 2011 r., oraz we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z dnia 30 maja 2011 r., a także w skardze do Sądu powoływał się na: nadzwyczajne okoliczności, które uniemożliwiły mu zarobkowanie (zamknięcie jego firmy przez Głównego Inspektora Sanitarnego), brak majątku oraz na brak możliwości pozyskiwania środków finansowych ze względu na konieczność sprawowania nad niezdolnym do samodzielnej egzystencji członkiem rodziny. Skarżący podkreślał, że w sprawie zostały wypełnione przesłanki pozwalające stwierdzić całkowitą nieściągalność zaległych należności składkowych. Z załączonej przez skarżącego dokumentacji (orzeczenie o stopniu niepełnosprawności) istotnie wynika, iż matka skarżącego potrzebuje stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy osoby trzeciej w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Sąd podkreśla, iż matka skarżącego była niezdolna do samodzielnej egzystencji już w okresie, w jakim nie zostały opłacone sporne składki. W związku z powyższym, aby stwierdzić, czy zobowiązany pozostawał w sytuacji o której mowa w § 3 rozporządzenia wykonawczego konieczne było jednoznaczne ustalenie przez organ w decyzji – poprzez przeprowadzenie wnikliwego i rzetelnego postępowania dowodowego – stanu zdrowia skarżącego i członków jego rodziny. Zwłaszcza w kontekście tego, czy istniała po stronie skarżącego konieczność sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej go możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności. Tymczasem organ pierwszoinstancyjny uzasadniając swoje stanowisko w decyzji z dnia 13 maja 2011 r. odniósł się jedynie ogólnie do sytuacji majątkowej i rodzinnej skarżącego, nie wskazując w kontekście dokonanego rozstrzygnięcia na jakich dowodach oparł stan faktyczny, a jakim dowodom odmówił wiarygodności i z jakiego powodu. Organ drugoinstancyjny, podtrzymał argumentację zawartą w tej decyzji, stwierdzając ponadto, iż dowody załączone do wniosku o ponowne rozpatrzenie nie stanowią dowodów mogących mieć wpływ na zmianę decyzji organu I instancji. Organ podkreślił, iż z dostarczonych dokumentów nie wynika, aby skarżący był przewlekle chory, czy też aby był zmuszony do sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny. Zakład zwrócił uwagę, że skarżący jest co prawda osobą bezrobotną, ale uznał, że jest to stan, który może ulec zmianie – skarżący może bowiem w każdej chwili uzyskać źródło finansowania zaległości. Dodał, że przy prowadzeniu własnej działalności gospodarczej obowiązkiem płatnika, wynikającym z przepisów prawa, jest opłacanie składek. Z tych względów, mając na uwadze brak całkowitej nieściągalności należności, organ uznał iż w sprawie nie wystąpiły okoliczności szczególne, uzasadniające umorzenie należności. Odnosząc się do powyższych ustaleń, Sąd orzekający w niniejszej sprawie uznał, iż organ nie rozważył i nie ocenił należycie wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności; nie przeanalizował dostatecznie obecnej sytuacji zdrowotnej tak skarżącego jak i członków jego rodziny (matki i babki), co może mieć znaczenie dla sprawy i oceny sytuacji finansowej skarżącego (możliwość podjęcia przez niego zajęcia zarobkowego). Powyższe okoliczności powinny być zbadane i omówione w sposób nie budzący żadnych wątpliwości. Przy czym, podkreślić jeszcze w tym miejscu należy, że organ badając stan faktyczny w celu rozpoznania wniosku o umorzenie należności, obowiązany jest brać pod uwagę przede wszystkim okoliczności bieżące sprawy i aktualną sytuację skarżącego, która jest istotna dla rozstrzygnięcia, a nie jedynie fakt, że składki przez niego nie były opłacane już w okresie objętym postępowaniem, co w sprawie o umorzenie zaległości jest kwestią drugorzędną. Brak takich ustaleń powoduje, iż decyzja jest nieczytelna i narusza zasadę przekonywania (art. 11 k.p.a.). W uzasadnieniu decyzji brak również odniesienia do faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu, których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, do czego zobowiązany był na mocy art. 107 § 3 k.p.a. Z uwagi na to, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie spełnia wymogów, wskazanych w przepisach prawa (art. 107 § 3 k.p.a.), jej ocena wymyka się spod kontroli dokonywanej w postępowaniu przed sądem administracyjnym, która jak wskazano na wstępie, w przypadku decyzji uznaniowych sprowadza się do oceny prawidłowości zgromadzonego, przez organ administracji, materiału dowodowego oraz wniosków wyciągniętych z jego oceny. Ponadto organ rozpoznając sprawę na skutek wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy (art. 127 § 3 k.p.a.), zobowiązany był do ponownego rozpoznania sprawy, zgodnie z zasadą dwuinstancyjności (art. 15 k.p.a.). Wspomniana zasada zobowiązuje do dwukrotnego rozstrzygnięcia tej samej sprawy, nie zaś do kontroli zasadności argumentów podniesionych w stosunku do orzeczenia wydanego przez organu I instancji. Tymczasem treść uzasadnienia decyzji wydanych w obu instancjach wskazuje, że w postępowaniu odwoławczym organ dokonał jedynie kontroli zasadności argumentów podniesionych w stosunku do rozstrzygnięcia wydanego w I instancji i świadczy o naruszeniu art. 15 k.p.a. Tym samym nie dokonano ustalenia istnienia przesłanek istotnych z punktu widzenia wymogów zawartych w art. 28 ust. 3a u.s.u.s. w zw. z § 3 rozporządzenia wykonawczego. Reasumując, w świetle powyższych rozważań stwierdzić należy, że ustalenia dokonane przez organ są niepełne i w konsekwencji niewyczerpująco rozpatrzone, co doprowadziło do wydania decyzji o nieprzekonującej treści, przez co dopuszczono się naruszenia reguł procesowych zawartych w art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 1 i 3 k.p.a. Zakład Ubezpieczeń Społecznych przy ponownym rozpoznaniu sprawy – mając na uwadze wytyczne Sądu – winien dokonać rozstrzygnięcia dopiero po przeprowadzeniu wnikliwego i rzetelnego postępowania dowodowego, oceniając po kolei czy w stosunku do skarżącego znajdują zastosowanie przesłanki o jakich mowa w art. 28 u.s.u.s. W związku z powyższym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku. Rozstrzygnięcie w kwestii wykonalności zostało oparte na treści art. 152 P.p.s.a. O wynagrodzeniu pełnomocnika orzeczono zgodnie z art. 200 w związku z art. 205 P.p.s.a. oraz § 18 ust.1 pkt 1 lit. c) w zw. z § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło