I SA/Gd 1101/03
WyrokWSA w Gdańsku2006-02-01
Skład orzekający: Zbigniew Romała, Irena Wesołowska, Ewa Wojtynowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny może badać zasadność odmowy umorzenia zaległości podatkowej w sytuacji, gdy przepis Ordynacji podatkowej stanowi o uznaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie może badać zasadności odmowy umorzenia zaległości podatkowej, ponieważ przepis Ordynacji podatkowej (art. 67 § 1) stanowi o uznaniu administracyjnym, co oznacza, że ocena wystąpienia wyjątkowych okoliczności pozostawiona jest organowi podatkowemu. Kontrola sądu ogranicza się do badania zgodności decyzji z podstawowymi regułami postępowania administracyjnego i oparcia jej na zgromadzonym materiale dowodowym.Stan faktyczny
Skarżący J.G. złożył wniosek o umorzenie zaległości podatkowej w podatku od nieruchomości za I i II ratę za 2003 r. Organ pierwszej instancji odmówił umorzenia, wskazując na prowadzenie przez skarżącego i jego dzieci rozległej działalności gospodarczej w opodatkowanej kamienicy oraz solidarną odpowiedzialność współwłaścicieli. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, uznając, że wiek i stan zdrowia skarżącego nie są wystarczającą przesłanką do umorzenia, zwłaszcza że przysługuje mu regres wobec współwłaścicieli. Skarżący wniósł skargę do sądu, podnosząc zarzut przewrotności interpretacji organów i swoją trudną sytuację materialną.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Romała /spr./, Sędziowie Asesor WSA Irena Wesołowska, Sędzia WSA Ewa Wojtynowska, Protokolant Monika Szymańska, po rozpoznaniu w dniu 1 lutego 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 7 sierpnia 2003 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej w podatku od nieruchomości oddala skargę.
I SA/Gd 1101/03
U z a s a d n i e n i e
Burmistrz Miasta decyzją z dnia 29 maja 2003 r. odmówił skarżącemu J.G. umorzenia I i II raty podatku od nieruchomości za 2003 r.
Organ podatkowy wskazał na fakt prowadzenia w objętej w/w podatkiem kamienicy, rozległej działalności gospodarczej (kawiarnia, ciastkarnia, sklep – delikatesy i biuro turystyczne). Brak współpracy współwłaścicieli nieruchomości (skarżący i jego dzieci) nie może stanowić podstawy do zastosowania umorzenia zaległości podatkowych. Są oni obowiązani do solidarnej zapłaty podatku.
J.G. w odwołaniu od powyższej decyzji wskazał, że skoro za powstałe zaległości podatkowe ponoszą solidarną odpowiedzialność wszyscy współwłaściciele to powinny być wydane decyzje obciążające podatkiem od nieruchomości wszystkich współwłaścicieli.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 7 sierpnia 2003 r. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji, gdyż wiek i stan zdrowia skarżącego nie może stanowić przesłanki do umorzenia zaległości podatkowej w sytuacji, gdy służy jemu regres wobec pozostałych współwłaścicieli, którzy prowadzą rozległą działalność gospodarczą w przedmiotowym budynku.
W skardze do sądu administracyjnego, J.G. wniósł o uchylenie powyższej decyzji. Skarżący wskazał na przewrotność interpretacji organów podatkowych, uznających solidarny obowiązek zapłaty podatku przez współposiadaczy nieruchomości a jednocześnie uznających prawo do żądania od kilku z nich lub od każdego z osobna uiszczenia całości lub części podatku. Zdaniem podatnika jego sytuacja materialna jako emeryta powoduje, że zapłata podatku jest niemożliwa.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył co następuje:
Zgodnie z art. 67 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym organ podatkowy, na wniosek podatnika może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe lub odsetki za zwłokę. Przepis ten posługuje się konstrukcją uznania administracyjnego tzn. że ocena, czy w konkretnym przypadku zachodzą wyjątkowe okoliczności, została pozostawiona organowi podatkowemu. Decyzje te podlegają ograniczonej kontroli sądu administracyjnego. Kontroli podlega jedynie kwestia czy decyzja została podjęta zgodnie z podstawowymi regułami postępowania administracyjnego, a w szczególności czy wydano ją w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy.
Natomiast wybór sposobu załatwienia wniosku podatnika o umorzenie zaległości zależy wyłącznie od woli organu podatkowego (por. wyrok NSA z dnia 9 stycznia 2004 r. sygn. akt III SA 1154/03 – LEX nr 149171).
W wyroku z dnia 3 listopada 2000 r. III SA 8065/98 LEX nr 47102 NSA wskazał, że uznanie administracyjne wyraża się nie w swobodzie oceny istnienia w stanie faktycznym sprawy okoliczności odpowiadających kierunkowym dyrektywom wyboru, ale w możliwości negatywnego dla podatnika rozstrzygnięcia nawet w sytuacji istnienia ważnego interesu podatnika.
W orzecznictwie NSA przeważa pogląd (por. np. wyroku z dnia 24 kwietnia 2001 r. I SA/Ka 498/00 LEX nr 47484 czy z dnia 18 lutego 2000 r. III SA 372/99 LEX nr 40735), że umorzenie zaległości podatkowej będzie uzasadnione w przypadkach, które zostały spowodowane działaniem czynników, na które podatnik nie miał wpływu i które są niezależne od sposobu jego postępowania. Zasadą bowiem jest płacenie podatków przez wszystkich podatników i wszelkie odstępstwa od niej mogą mieć wyjątkowy charakter.
W niniejszej sprawie organ podatkowe przeprowadziły postępowanie podatkowe, w którym zebrały materiał dowodowy pozwalający na ocenę czy w sprawie wystąpiły nadzwyczajne okoliczności uzasadniające umorzenie zaległości. W szczególności skarżący był wzywany do dostarczenia dowodów i złożenia informacji o stanie majątkowym.
Należy przyznać rację organom podatkowym, że fakt współwłasności opodatkowanej nieruchomości daje pełną podstawę do uznania, że na ocenę możliwości spełnienia przez skarżącego obowiązku podatkowego rzutują także dochody współwłaścicieli. Są oni solidarnie zobowiązani do zapłaty podatku, a ponadto o ile skarżący jest w niedostatku ciąży na nich – jako jego dzieciach – obowiązek alimentacyjny. Osoby te w przedmiotowym budynku prowadziły rozległą działalność gospodarczą (biuro turystyczne "A", sklep "B", restauracja "C", ciastkarnia). Wcześniej tut. Sąd oddalił skargi J.G. w sprawach dotyczących umorzenia zaległości w podatku od nieruchomości za 2001 r. (I SA/Gd 2388/01) i za 1999 r. (I SA/Gd 1029/00).
Mając powyższe na względzie należało skargę oddalić w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło