I SA/Gd 1175/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Zbigniew Romała po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosków J. S. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi oraz do złożenia zażalenia na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału w przedmiocie uiszczenia wpisu w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 13 września 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania w sprawie rozliczenia podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2009 r. postanawia 1. odmówić przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, 2. odmówić przywrócenia terminu do złożenia zażalenia na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału w przedmiocie uiszczenia wpisu. Postanowieniem z dnia 29 grudnia 2011 r. sygn. akt I SA/Gd 1175/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę J. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 13 września 2011 r. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania w sprawie rozliczenia podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2009 r., z uwagi na nieuiszczenie przez skarżącego wpisu sądowego od skargi. W dniu 5 stycznia 2012 r. J. S. wystąpił do tutejszego Sądu z wnioskiem o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi oraz do złożenia zażalenia na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału w przedmiocie uiszczenia wpisu, składając jednocześnie wniosek o przyznanie prawa pomocy oraz zażalenie na ww. zarządzenie. Uzasadniając ww. wnioski skarżący podał, że otrzymał z Sądu plik korespondencji, wśród której było wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego, którego nie zauważył, albowiem na pierwszym planie była odpowiedź na skargę, a zarządzenie o wpisie było pod spodem. J. S. podał, że kiedy zobaczył, iż jest to odpowiedź na skargę, na którą nie musi odpowiadać, nie przeglądał pozostałych stron. Dopiero w dniu 3 stycznia 2012 r., kiedy zaczął zapoznawać się z odpowiedzią na skargę, zauważył, że pod spodem jest jeszcze wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Zdaniem skarżącego gdyby zarządzenie o wpisie było na pierwszym planie byłoby ono czytelne i widoczne. Reasumując J. S. podniósł, że uchybienie terminów do dokonania ww. czynności nastąpiło bez jego winy, zaznaczając przy tym, że jest on osobą przewlekle chorą. Do wniosków skarżący dołączył zaświadczenie z dnia 3 stycznia 2012 r., w którym pracownik Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w [...] podał, że J. S. złożył w tamtejszym oddziale zaświadczenie lekarskie za łączny okres od 7 listopada 2011 r. do 27 stycznia 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Wnioski o przywrócenie terminów nie zasługują na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej jako "P.p.s.a.", jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Z kolei przepis art. 87 P.p.s.a. stanowi, że pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (§ 1). W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (§ 4). Spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie (art. 88 P.p.s.a.). Z przytoczonych powyżej przepisów wynika, że dla przywrócenia terminu konieczne jest, aby wskazane wyżej przesłanki zostały spełnione łącznie, w przeciwnym razie wniosek podlega oddaleniu bądź też – w przypadku wniosku spóźnionego lub z mocy ustawy niedopuszczalnego – odrzuceniu przez Sąd. Jak podkreślono wyżej jedną z przesłanek przywrócenie terminu jest uprawdopodobnienie przez stronę, że nie dokonała czynności bez własnej winy. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowym brak winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu polega na dopełnieniu obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody, której strona nie mogła przezwyciężyć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku, a więc jeżeli dochowała ona należytej staranności (por. wyroki: WSA w Warszawie z dnia 18 marca 2010 r. sygn. akt IV SA/Wa 295/10, LEX nr 670948 i NSA z dnia 14 lipca 2010 r. sygn. akt I FZ 226/10, LEX nr 658416). W przedmiotowej sprawie, jako okoliczność, która spowodowała uchybienie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi oraz do złożenia zażalenia na zarządzenie w przedmiocie wpisu, J. S. wskazał na swoje przeoczenie, polegające na tym, że w pliku skierowanej do niego z Sądu korespondencji nie zauważył wezwania do uiszczenia wpisu sądowego. Jak już wyżej podkreślono, warunkiem przywrócenia terminu jest uprawdopodobnienie braku winy w jego uchybieniu, przy czym winę pojmuje się w sposób obiektywny – wymagając od strony staranności. Od strony postępowania należy bowiem oczekiwać i wymagać szczególnej staranności w zakresie prowadzenia swych spraw. W tym też kontekście należy oceniać przesłankę braku winy w uchybieniu terminu przez skarżącego. Należyta staranność w prowadzeniu swych spraw wymaga, by w warunkach z jakiegokolwiek powodu niekorzystnych zachować szczególną dbałość i ostrożność, zwłaszcza w dokonywaniu istotnych czynności urzędowych. W ocenie tutejszego Sądu fakt niedokładnego przejrzenia skierowanej do skarżącego z Sądu korespondencji, wśród której – co przyznaje sam skarżący – było m.in. wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, nie może stanowić o braku winy w uchybieniu terminu do uiszczenia tego wpisu oraz do złożenia ewentualnego zażalenia na zarządzenie w przedmiocie wpisu. Należy zaznaczyć, że skierowana do skarżącego korespondencja była kompletna (zawierała: odpowiedź na skargę, pouczenie o treści przepisów oraz zarządzenie Przewodniczącego Wydziału o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego), zaś kolejność umieszczenia poszczególnych pism w kopercie w żaden sposób nie może przesądzać o prawidłowości doręczenia. Odnosząc się natomiast do podnoszonej przez skarżącego okoliczności, że jest on przewlekle chory, należy zauważyć, iż do złożonych w tutejszym Sądzie wniosków dołączył on jedynie zaświadczenie z dnia 3 stycznia 2012 r., w którym pracownik Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w [...] podał, że skarżący złożył w tamtejszym oddziale zaświadczenie lekarskie za łączny okres od 7 listopada 2011 r. do 27 stycznia 2012 r. Do wniosków nie załączono jednakże samego zaświadczenia lekarskiego. Nie wiadomo tym samym, na jakie schorzenie cierpi skarżący i czy jest ono na tyle poważne, że uniemożliwia mu prawidłowe wykonywanie czynności urzędowych. Jak już wyżej zasygnalizowano o braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie tego obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia (por. E. Iserzon, J. Starościak, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Warszawa 1970 r., str. 136). Za takie powody uznaje się np. nagłą chorobę, awarię komunikacyjną, pożar, powódź. Podkreśla się przy tym, że w odróżnieniu od nagłej choroby, która nie pozwala na wyręczenie się inną osobą, długotrwała niedyspozycja nie wyklucza dokonania konkretnej czynności procesowej, np. sporządzenia skargi i nadania tego pisma za pośrednictwem poczty – osobiście lub przez domownika (por. wyrok NSA z dnia 19 września 2000 r. sygn. akt I SA 1072/00, LEX nr 55307; wyrok NSA z dnia 1 marca 1999 r. sygn. akt II SA 45/99, LEX nr 46785; wyrok NSA z dnia 30 grudnia 1999 r. sygn. akt III SA 1259/98, niepubl.). Biorąc pod uwagę wskazane wyżej okoliczności w ocenie Sądu nie zostały spełnione wszystkie przesłanki przywrócenia terminu, o których mowa w art. 87 P.p.s.a., tzn. strona skarżąca nie uprawdopodobniła okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminów. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.[pic]