I SA/Gd 1178/96
WyrokWSA w Gdańsku1997-12-12
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zakup zorganizowanej części przedsiębiorstwa od syndyka masy upadłości jest wydatkiem inwestycyjnym podlegającym odliczeniu od podstawy opodatkowania podatkiem dochodowym od osób prawnych, zgodnie z przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 25 stycznia 1994 r. w sprawie odliczeń od dochodu wydatków inwestycyjnych?Ratio decidendi
Sąd podzielił pogląd organów podatkowych, że zakup zorganizowanej części przedsiębiorstwa od syndyka masy upadłości nie stanowi wydatku inwestycyjnego podlegającego odliczeniu od podstawy opodatkowania podatkiem dochodowym od osób prawnych. Utożsamianie nabycia mienia od syndyka z nabyciem mienia od Skarbu Państwa nie znajduje uzasadnienia prawnego, a syndyk działa w imieniu i interesie upadłego, który pozostaje właścicielem majątku.Stan faktyczny
Skarżąca spółka nabyła zorganizowaną część przedsiębiorstwa od syndyka masy upadłości. Uznając to nabycie za równoznaczne z nabyciem od Skarbu Państwa, odliczyła od podstawy opodatkowania podatek dochodowy od osób prawnych poniesione wydatki. Organ podatkowy zakwestionował to odliczenie, co doprowadziło do zaniżenia podatku. Skarżąca wniosła skargę do sądu administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
oddala skargę.
(...) Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Spór w badanej sprawie sprowadza się do tego, czy zakup od syndyka masy upadłości zorganizowanej części upadłego przedsiębiorstwa państwowego jest wydatkiem inwestycyjnym, u którym mowa w przepisie par. 1 ust. 4 pkt 5d rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 25 stycznia 1994 r. w sprawie odliczeń od dochodu wydatków inwestycyjnych oraz obniżek podatku dochodowego /Dz.U. nr 18 poz. 62/, podlegającym odliczeniu od podstawy opodatkowania podatkiem dochodowym od osób prawnych.
Rozstrzygając powyższą kwestię sporną sąd podzielił pogląd organów podatkowych, że wydatki poniesione przez skarżącą na zakup zorganizowanej części mienia upadłego przedsiębiorstwa od syndyka masy upadłości, nie stanowią wydatków inwestycyjnych podlegających odliczaniu od dochodu przed opodatkowaniem.
Z materiałów sprawy wynika, że w dniu 5 sierpnia 1994 r. skarżąca nabyła od syndyka masy upadłości Przedsiębiorstwa Produkcji Pomocniczej i Montaży Budownictwa Rolniczego jego zorganizowaną część aktem notarialnym. Uznając nabycie mienia od syndyka masy upadłości za tożsame z nabyciem mienia od Skarbu Państwa, skarżąca odliczyła od podstawy opodatkowania wydatki poniesione w związku z opisanym zakupem w wysokości 25 procent kwoty dochodu wykazanego w zeznaniu CIT-8, tj. w kwocie 3.506.300.000 st. zł.
Skutkiem tego odliczenia było zaniżenie podatku dochodowego za 1994 r. o kwotę 1.414.520.000 st. zł.
Odnosząc się do powyższego należy stwierdzić, iż utożsamianie przez skarżącą nabycie mienia od syndyka masy upadłości z nabyciem mienia od Skarbu Państwa nie znajduje żadnego uzasadnienia prawnego, a na pewno nie stanowią takiego uzasadnienia powołane w skardze przepisy.
Zgodnie z art. 20 par. 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 października 1934 r. - Prawo upadłościowe /Dz.U. 1991 nr 118 poz. 512/ upadły na skutek ogłoszenia upadłości traci z samego prawa zarząd oraz możność korzystania i rozporządzana majątkiem należącym do niego w dniu ogłoszenia upadłości, jako też nabytym w toku postępowania. Z treści tego przepisu wynika, iż upadły nie może zarządzać swoim majątkiem, korzystać z niego, a więc pobierać dochodów i nie może majątku tego zbywać lub obciążać.
To uregulowanie nie pozbawia jednakże upadłego prawa własności tego majątku, którego zarząd i rozporządzanie sprawuje do czasu likwidacji - zgodnie z art. 90 Prawa upadłościowego - powołany przez sąd syndyk.
Syndyk działa w imieniu i interesie upadłego, który pomimo upadłości do chwili całkowitej likwidacji pozostaje odrębnym podmiotem praw i obowiązków, a przede wszystkim, jak wykazano powyżej, będącym właścicielem posiadanego majątku.
Przepisy powołanego rozporządzenia z dnia 24 października 1934 r. jednoznacznie określają sytuację upadłego i skutki ogłoszenia upadłości oraz rolę, jaką spełnia syndyk w postępowaniu upadłościowym i żaden z tych przepisów nie daje podstawy aby utożsamiać syndyka ze Skarbem Państwa. Syndyk działając w interesie upadłego a zarazem ogółu wierzycieli może oczywiście reprezentować interesy Skarbu Państwa, ale w takim tylko zakresie, w jakim wiąże się to z prawami Skarbu Państwa jako wierzyciela upadłego.
Skoro więc skarżąca nabyła od syndyka zorganizowaną część upadłego Przedsiębiorstwa Produkcji Pomocniczej i Montaży Budownictwa Rolniczego, a więc nie od Skarbu Państwa, jak wymaga tego przepis par. 1 ust. 5 pkt 4 cyt. rozporządzenia z dnia 25 stycznia 1994 r., to nie było podstaw do odliczenia wydatków poniesionych z tym zakupem od dochodu przed opodatkowaniem na mocy art. 18 ust. 7 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych /Dz.U. 1993 nr 106 poz. 482 ze zm./.
Z tych też względów sąd uznając skargę za nieuzasadnioną na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ orzekł jak w wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło