I SA/Gd 122/97

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu na sesji wyjazdowej w B. sprawy ze skargi Marii K. na decyzję Izby Skarbowej w B. z dnia 12 grudnia 1996 r. (...) w przedmiocie odmowy zaniechania poboru podatku dochodowego od osób fizycznych od emerytury wypłacanej w 1996 r. - oddala skargę. Pismem z dnia 24 września 1996 r. Maria K. zwróciła się do Drugiego Urzędu Skarbowego w B. z prośbą o zaniechanie poboru podatku dochodowego od otrzymywanej emerytury. Swój wniosek uzasadniła trudną sytuacją finansową, a mianowicie niską emeryturą oraz złym stanem zdrowia, wymagającym ponoszenia znacznych wydatków na leki. Drugi Urząd Skarbowy decyzją z dnia 22 października 1996 r., działając na podstawie art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych /Dz.U. 1993 nr 108 poz. 486 ze zm./, wniosek załatwił odmownie. W uzasadnieniu organ podkreśla, że powszechność opodatkowania dochodów osiąganych przez osoby fizyczne powoduje, iż udzielenie ulgi w formie zaniechania poboru podatku ma miejsce w wyjątkowych sytuacjach. W ocenie organu przeprowadzone postępowanie wyjaśniające nie wykazało, aby uiszczanie przez stronę podatku mogło zagrozić egzystencji podatnika, jakkolwiek otrzymywane dochody w postaci emerytury o wysokości 513,94 zł oraz przedstawione wydatki niewątpliwie dowodzą trudnej sytuacji materialnej podatnika. Organ podkreślił, że strona nie wykazała, aby zaistniała szczególna sytuacja powodująca nagłe pogorszenie warunków materialnych zagrażające egzystencji, natomiast sam fakt osiągania niskich dochodów nie stanowi wystarczającej przesłanki do zastosowania wnioskowanej ulgi. Zaniechanie poboru zaliczek w takiej sytuacji, zważywszy, że ciężka sytuacja finansowa dotyka bardzo dużej grupy społeczeństwa, doprowadziłoby do powszechności zwolnienia i obowiązku zapłaty należności podatkowych Skarbu Państwa. Jednocześnie Urząd poinformował stronę, że w przypadku osób niepełnosprawnych /a wnioskodawczyni jest inwalidką I grupy/, na podstawie art. 26 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wnioskodawczyni służy prawo odliczenia od dochodu przed opodatkowaniem wydatków poniesionych na cele rehabilitacyjne. Wydatki te określa szczegółowo rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 24 marca 1995 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych /Dz.U. nr 35 poz. 173 ze zm./. Urząd stwierdził, że zgodnie z par. 8 ust. 1 pkt 12 cytowanego rozporządzenia podatnik może odliczyć w danym miesiącu od dochodu przed opodatkowaniem wydatki na leki, udokumentowane przez aptekę, ponad kwotę 61 zł /obowiązującą w 1996 r./. Urząd poinformował stronę, że do sprawowania funkcji pomocy zostały powołane odpowiednie instytucje opieki socjalnej, do których osoby będące w trudnej sytuacji mogą zwrócić się o pomoc. W odwołaniu od powyższej decyzji strona wnosi o ponowne rozpatrzenie jej wniosku. Izba Skarbowa w B., działając na podstawie art. 138 par. 1 pkt 1 Kpa, odwołania nie uwzględniła utrzymując decyzję organu pierwszej instancji w mocy. W uzasadnieniu Izba podkreślając uznaniowy charakter decyzji w zakresie stosowania ulg stwierdza, iż w rozpoznawanej sprawie brak podstaw prawnych do udzielenia ulgi w formie zaniechania poboru podatku od wypłacanej emerytury. W skardze wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżąca wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzuciła organom podatkowym nie dość wnikliwą ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego. Izba wnosząc o oddalenie skargi w pełni podtrzymała dotychczasowe stanowisko w sprawie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd Administracyjny wyposażony został w funkcje kontrolne, co oznacza, że w przypadku zaskarżenia decyzji, Sąd bada zgodność zaskarżonej decyzji z przepisami prawa /art. 21 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym - Dz.U. nr 74 poz. 368/. W ustalonym bezspornie stanie faktycznym skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Przede wszystkim należy podkreślić, że decyzje wydawane w trybie art. 8 ust. 2 ustawy o zobowiązaniach podatkowych mają charakter uznaniowy. Uznaniowy charakter decyzji nie oznacza oczywiście, iż są one wydawane na zasadzie dowolności. W omawianej sprawie organy podatkowe w stopniu wystarczającym do rozpoznania wniosku strony zebrały materiał dowodowy, który następnie poddały rzetelnej analizie, a dokonanej ocenie nie sposób zarzucić dowolności. Z tych przyczyn na mocy art. 27 ust. 1 cytowanej ustawy o NSA należało orzec jak w wyroku.