I SA/Gd 1258/13

WyrokWSA w Gdańsku2013-12-04

Skład orzekający: Bogusław Woźniak, Irena Wesołowska, Ewa Wojtynowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy nabycie nieruchomości na podstawie decyzji administracyjnej o nieodpłatnym przeniesieniu własności, wydanej na podstawie ustawy z 1989 r., stanowi nabycie w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o PIT, a pięcioletni termin do zwolnienia z podatku należy liczyć od daty wydania tej decyzji?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że nabycie nieruchomości na podstawie decyzji administracyjnej z 2006 r. o nieodpłatnym przeniesieniu własności, wydanej na podstawie art. 6 ustawy z 1989 r., ma charakter konstytutywny i stanowi nabycie w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o PIT. W związku z tym, pięcioletni termin do zwolnienia z podatku dochodowego należy liczyć od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło wydanie tej decyzji, a nie od daty spadkobrania.
Stan faktyczny
Skarżąca H. D. zbyła w 2011 r. udział w nieruchomości, którą nabyła w drodze spadku po rodzicach. Nieruchomość ta została jej nieodpłatnie przekazana decyzją administracyjną starosty z 2006 r., wydaną na podstawie ustawy z 1989 r. Skarżąca twierdziła, że nabyła nieruchomość w drodze spadku i minęło ponad 5 lat od tego momentu, co zwalnia ją z podatku dochodowego. Minister Finansów uznał jej stanowisko za nieprawidłowe, wskazując, że nabycie nastąpiło w 2006 r. na podstawie decyzji administracyjnej, a sprzedaż miała miejsce przed upływem 5 lat od końca tego roku.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Woźniak (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Irena Wesołowska, Sędzia WSA Ewa Wojtynowska, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Sylwia Górny, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 4 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi H. D. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia 3 czerwca 2013 r., nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych oddala skargę. Wnioskiem z dnia 22 lutego 2013 r. H. D. wniosła o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych sprzedaży udziału w nieruchomości. W przedmiotowym wniosku opisano następujący stan faktyczny: W dniu 4 marca 2011 r., wraz z pozostałymi udziałowcami (spadkobiercami), H. D. zbyła nieruchomość stanowiącą działkę o numerze [...] o powierzchni 0,14 ha, objętą księgą wieczystą za kwotę 252.000,00 zł, z czego na wnioskodawczynię przypadł udział w kwocie 42.000 zł. Działka ta była przedmiotem spadku po zmarłym w dniu 25 maja 1982 r. J. W. i zmarłej w dniu 1 sierpnia 1984 r. S. W. Przedmiotowa działka, decyzją administracyjną starosty z dnia 6 kwietnia 2006 r., została nieodpłatnie przekazana spadkobiercom, w tym wnioskodawczyni, na podstawie art. 6 ustawy z dnia 24 lutego 1989 r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin oraz zmianie ustawy o podatku rolnym (Dz.U. nr 10, poz. 53 ze zm.). Decyzja ta była wynikiem rozpatrzenia wniosku spadkobierców złożonego w dniu 21 lipca 2004 r. Decyzja starosty przyznała prawo własności działki, na której stał budynek mieszkalny (siedlisko gospodarstwa rolnego przekazanego za rentę w 1968 r.). Prawo do działki przysługiwało na mocy ww. ustawy z dnia 24 lutego 1989 r. jako zrównanie praw osób, które przekazały gospodarstwo rolne państwu w stanie prawnym obowiązującym przed 1 stycznia 1983 r. Budynek mieszkalny, który stał na działce, uległ spaleniu i został rozebrany przed zbyciem nieruchomości. W dniu 16 marca 2011 r. wnioskodawczyni złożyła w urzędzie skarbowym oświadczenie o zamiarze wydatkowania przychodu uzyskanego z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych nabytych do dnia 31 grudnia 2006 r. Oświadczenie zostało złożone pod wpływem sugestii pracownika urzędu skarbowego wobec wątpliwości, co do obowiązku uiszczenia podatku. Pozostali spadkobiercy nie płacili podatku w swoich urzędach skarbowych, gdyż tam wątpliwości nie występowały. W tak przedstawionym stanie faktycznym zadano pytanie: "czy w świetle przedstawionego stanu faktycznego wnioskodawczyni jest zobowiązana do uiszczenia podatku dochodowego z tytułu sprzedaży udziału w nieruchomości?". Zdaniem Wnioskodawczyni, taki obowiązek nie wystąpił, albowiem minęło 5 lat od daty uzyskania spadku. Decyzję starosty wydano wprawdzie w okresie krótszym niż 5 lat od daty sprzedaży nieruchomości, jest jednak ona aktem administracyjnym wydanym w trybie wykonawczym do ustawy z 1989 r., a nadto wydana prawie 2 lata po złożeniu wniosku przez spadkobierców. Decyzja ta ma zatem charakter wtórny w stosunku do nabycia praw spadkowych. Dnia 3 czerwca 2013 r. Dyrektor Izby Skarbowej, działając w imieniu Ministra Finansów, wydał interpretację indywidualną Nr [...], w której uznał stanowisko wnioskodawczyni za nieprawidłowe. Organ odwoławczy stwierdził, że w opisanym stanie faktycznym do masy spadkowej mogło wejść wyłącznie prawo własności budynku, gdyż prawo własności gruntów należało do Skarbu Państwa. Znajdujące zastosowanie w sprawie przepisy ustawy z dnia 24 lutego 1989 r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin oraz o zmianie ustawy o podatku rolnym nie przewidują również możliwości nabycia własności nieruchomości z mocy samego prawa. Nabycie prawa własności opisanej we wniosku zabudowanej działki gruntu nastąpiło zatem w dniu 6 kwietnia 2006 r. na podstawie decyzji administracyjnej starosty o nieodpłatnym przeniesieniu prawa własności przedmiotowej działki przez dotychczasowego właściciela, czyli Skarb Państwa. Analizując zatem skutki podatkowe odpłatnego zbycia w dniu 4 marca 2011 r. udziału w przedmiotowej nieruchomości stwierdzono, że sprzedaż nabytej w dniu 6 kwietnia 2006 r. działki stanowi źródło przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ponieważ zbycie nastąpiło przed upływem 5 lat licząc od końca 2006 r., w którym nastąpiło nabycie. Osobno wyjaśniono, że z uwagi na fakt, iż nabycie działki nastąpiło przed dniem 1 stycznia 2007 r. to do ustalenia skutków podatkowych jej sprzedaży należy zastosować przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2006 r. Zgodnie bowiem z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. nr 217, poz. 1588) do przychodu (dochodu) z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nabytych lub wybudowanych (oddanych do użytkowania) do dnia 31 grudnia 2006 r., stosuje się zasady określone w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 stycznia 2007 r. Po przytoczeniu przepisów ustawy podatkowej w brzmieniu właściwym dla stanu faktycznego sprawy wskazano, że okolicznością decydującą o prawie do zwolnienia z opodatkowania zryczałtowanym podatkiem dochodowym przychodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c ustawy jest wydatkowanie przychodu na cele mieszkaniowe określone w art. 21 ust. 1 pkt 32 lit. a i e. Jednocześnie zaznaczono, że zawarte w tym przepisie wyliczenie tzw. wydatków mieszkaniowych, których realizacja powoduje zwolnienie z opodatkowania ma charakter wyczerpujący (enumeratywny). W konsekwencji, przychód uzyskany z odpłatnego zbycia udziału w nieruchomości stanowiącej niezabudowana działkę o numerze [...], której własność w drodze decyzji starosty została nieodpłatnie przeniesiona na rzecz wnioskodawczyni i pozostałych spadkobierców w dniu 6 kwietnia 2006 r., a której odpłatnego zbycia dokonano w dniu 4 marca 2011 r. podlega opodatkowaniu zryczałtowanym podatkiem w wysokości 10% uzyskanego przychodu, zgodnie z art. 28 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym do końca 2006 r., chyba że wystąpią warunki uprawniające do skorzystania ze zwolnienia na mocy art. 21 ust.1 pkt 32 lit. a i lit. e. Pismem z dnia 18 czerwca 2013 r. Minister Finansów działający przez Dyrektora Izby Skarbowej został wezwany przez stronę do usunięcia naruszenia prawa. W odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa z dnia 26 lipca 2013 r. upoważniony do wydania interpretacji podatkowej Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził brak podstaw do zmiany wydanej uprzednio indywidualnej interpretacji prawa podatkowego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wnosząc o uchylenie wydanej interpretacji w całości, reprezentowana przez pełnomocnika H. D. zarzuciła zaskarżonej interpretacji naruszenie przepisów: 1) art. 6 ustawy o zmianie ustawy o ubezpieczeniach społecznych rolników indywidualnych i członków ich rodzin oraz zmianie ustawy o podatku rolnym poprzez błędne przyjęcie, że nieruchomość ta została nieodpłatnie przekazana na podstawie tego przepisu, w związku z powyższym należy od daty wydania decyzji liczyć terminy z art. 10 ust 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych z dnia 26 lipca 1991 r., 2) art. 922 Kodeksu cywilnego poprzez błędne przyjęcie, że nie zachodzi sytuacja przejęcia ogółu praw i obowiązków zmarłego w chwili spadkobrania, w tym nabycie nieruchomości będącej przedmiotem niniejszej sprawy, 3) art. 10 ust 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych poprzez nie przyjęcie, że w przedmiotowej sprawie zachodzi sytuacja wskazana w niniejszym przepisie, tj, że termin pięcioletni należy liczyć od dnia nabycia spadku, przez co należy przyjąć, że skarżąca spełniła przesłanki do zwolnienia z podatku, 4) art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez niedopełnienie przez organ obowiązków dochodzenia do prawdy materialnej, a ponadto 5) sprzeczność ustaleń faktycznych ze zgromadzonym materiałem dowodowym. W uzasadnianiu skargi wyjaśniono, że nabycie przedmiotowej nieruchomości nastąpiło w wyniku dziedziczenia, a nie na podstawie decyzji starosty o nieodpłatnym przeniesieniu jej prawa własności, wydanej w oparciu o przepis art. 6 ustawy z 1989 r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin oraz o zmianie ustawy o podatku rolnym. Zdaniem skarżącej, przywołana decyzja nie konstytuuje żadnego prawa lecz je potwierdza, a to przesądza o jej deklaratoryjnym charakterze. Zwrócono uwagę, że przepis art. 6 ww. ustawy określa warunki podmiotowe i przedmiotowe do uzyskania prawa własności gruntu. Jego celem jest natomiast uniknięcie przez Skarb Państwa obowiązku płacenia odszkodowań właścicielom budynków znajdujących się na gruncie, który należy do Skarbu Państwa. Regulacja taka powoduje, że w momencie wejścia w życie przepisów ustawy przestaje istnieć twór, w którym kto inny jest właścicielem nieruchomości, a kto inny właścicielem budynków. Zauważono, że przewidziany na gruncie ustawy o gospodarce nieruchomościami zwrot nieruchomości spadkobiercom z uwagi na niewykorzystanie jej na cele wskazane w decyzji wywłaszczeniowej nie stanowi źródła przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy podatkowej. Opisana sprzedaż, z uwagi na podobny sposób nabycia nieruchomości, także nie powinna być obciążana podatkiem dochodowym. Jednocześnie, zdaniem skarżącej w sprawie zastosowanie powinien znaleźć przepis art. 922 Kodeksu cywilnego, zgodnie z którym prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób. W skład spadku wchodzi bowiem również posiadanie rzeczy, czego skutkiem jest przejście - ex lege z chwilą otwarcia spadku - na spadkobierców wszystkich skutków prawnych, jakie wynikały z jej posiadania przez spadkodawcę. Dziedziczenie to nie zależy natomiast od tego, czy spadkobiercy objęli w faktyczne władztwo rzecz znajdującą się dotychczas w posiadaniu spadkodawcy, a więc czy kontynuują jego posiadanie. Uznano zatem, że skarżąca nabyła nieruchomość z chwilą otwarcia spadku i datę pięciu lat należy liczyć od tego terminu. Powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13 września 2011 r. II FSK 500/10 zarzucono, że organ administracyjny błędnie nie zastosował dyspozycji art. 10 ust 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, albowiem w przypadku sprzedaży nieruchomości nabytej w drodze spadku pięcioletni termin, o jakim mowa w ww. przepisie liczy się od daty śmierci spadkodawcy, a nie od działu spadku. Zauważono w związku z tym, że wejście w ogół praw i obowiązków spadkodawcy powoduje, iż skarżąca obejmuje wszelkie prawa należące do zmarłego. Jednym z tych praw była przedmiotowa nieruchomość. Nabycie spadku nastąpiło w 1982 r. i 1984 r. Od tej chwili spadkobiercy mogli rozporządzać nabytymi składnikami majątkowymi. Przysługiwały im również prawa typowe dla spadkodawców, m.in. prawo do zasiedzenie nieruchomości. Niemniej jednak, gdyby uznać, że spadkodawcy nie mieli tytułu do nieruchomości to i tak stali się oni jej właścicielami na podstawie zasiedzenia. Biorąc bowiem pod uwagę, że gospodarstwo zostało przejęte przez Skarb Państwa w 1968 r., a osoby te nadal je zajmowały, bieg terminu zasiedzenia (wg stanu prawnego na tę datę) minął w 1988 r. Zasiedzenie jest przykładem nabycia i utraty własności z mocy samego prawa. Wykładnia celowościowa przepisu art. 6 ww. ustawy nakazuje więc przyjąć, że decyzją administracyjną następuje potwierdzenie prawa własności tak, aby nie musiało dochodzić do sporów cywilnych o zasiedzenie. Wydanie decyzji ma na celu potwierdzenie prawa własności i pozwala na ujawnienie go w księdze wieczystej. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Odpowiadając na zarzuty strony wskazano dodatkowo, że decyzja o zwrocie nieruchomości na która powołano się w skardze nie kreuje prawa do własności poprzedniego właściciela, ani jego następców prawnych, a przywraca jedynie poprzednie stosunki prawnorzeczowe. Zwrot ten nie stanowi jednocześnie przypadku nabycia w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy podatkowej. Za chybione uznano ponadto twierdzenia, że spadkodawcy stali się właścicielami nieruchomości na skutek jej zasiedzenia, albowiem okoliczność ta wykracza poza opisany we wniosku stan faktyczny. Zauważono także, że w postępowaniu zmierzającym do wydania pisemnej interpretacji prawa podatkowego powołane w skardze przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, dotyczące obowiązku ustalenia prawdy materialnej, nie miały zastosowania. Postępowanie to reguluje bowiem Ordynacja podatkowa, która przewiduje z kolei, że to wnioskodawca zobowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia stanu faktycznego. Postępowanie o udzielenie interpretacji nie jest postępowaniem dowodowym zmierzającym do zebrania materiałów dowodowych w sposób odpowiadający dyspozycji art. 187 w związku z art. 122 Ordynacji podatkowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 4a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270, tekst jedn., zwanej dalej w skrócie: "P.p.s.a.") stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydane w indywidualnych sprawach. Stosownie do treści art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wykładnia powołanego wyżej przepisu wskazuje, że dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu (np. interpretacji indywidualnej) sąd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek uwzględnić okoliczności niepowołane w skardze, lecz mające wpływ na tę ocenę. Działając w granicach ww. kompetencji Sąd uznał, że skarga H. D. nie zasługuje na uwzględnienie. Spór w niniejszej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia kwestii, w jakiej dacie nastąpiło nabycie przez skarżącą prawa współwłasności opisanej we wniosku nieruchomości. W świetle bowiem przepisu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2012 r. poz. 361 ze zm., zwanej dalej w skrócie: "u.p.d.o.f."), z zastrzeżeniem nie znajdujących w sprawie zastosowania wyjątków, odpłatne zbycie m.in. udziału w nieruchomości, o ile nie następuje ono w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie stanowi źródło przychodu. Zdaniem skarżącej, nabycie przedmiotowego udziału nastąpiło w drodze dziedziczenia po zmarłych: J. i S. W. (odpowiednio w dniach 25 maja 1982 r. i 1 sierpnia 1984 r.). Wydana w dniu 6 kwietnia 2006 r. decyzja Starosty potwierdzała jedynie istniejący stan rzeczy. W konsekwencji, dokonane w dniu 4 marca 2011 r. zbycie, miało miejsce po upływie wynikającego z przepisu art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.f. okresu, przez co nie stanowi źródła przychodu skarżącej. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę nie podziela zaprezentowanego stanowiska. Na aprobatę zasługuje bowiem stanowisko Ministra Finansów, który wskazał, że przedmiotem dziedziczenia po J. i S. W. nie mogła być przedmiotowa nieruchomość, albowiem w chwili otwarcia spadku nie stanowiła ona własności ww. osób. Jak wynika z opisanego we wniosku stanu faktycznego, przedmiotowa nieruchomość pierwotnie wchodziła w skład należącego do spadkodawców gospodarstwa rolnego. Na skutek dokonanego w 1968 r. przekazania gospodarstwa w zamian za rentę, utracili oni, poza własnością budynków, własność ziemi. Wobec powyższego, nie stanowiąca własności J. i S. W. nieruchomość gruntowa nie mogła stanowić przedmiotu dziedziczenia, a w konsekwencji nie taki był sposób jej częściowego nabycia przez skarżącą. Zaprezentowany tu wniosek jest zgodny z zacytowanym w skardze przepisem art. 922 Kodeksu cywilnego, zgodnie z którym prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób stosownie do przepisów księgi niniejszej. Przepis ten wprowadza zasadę sukcesji generalnej, która powoduje m.in., że spadkobierca wstępuje w ogół praw i obowiązków zmarłego. Niemniej jednak, w związku z zasadą nemo plus iuris ad alium transferre potest quam ipse habet (nikt nie może przenieść na drugą osobę więcej praw, aniżeli sam posiada) pamiętać należy, że w skład spadku nie wchodziło prawo własności nieruchomości gruntowej pod wchodzącym do masy spadkowej budynkiem. W związku z tym organ zasadnie uznał, że nie taki był sposób nabycia przez skarżącą udziału w przedmiotowej nieruchomości. Zdaniem Sądu, będąca przedmiotem rozważań nieruchomość gruntowa przeszła na własność następców prawnych J. i S. W. dopiero w drodze decyzji o jej zwrocie, którego w imieniu Skarbu Państwa starosta dokonał na podstawie przepisu art. 6 ustawy z dnia 24 lutego 1989 r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin oraz o zmianie ustawy o podatku rolnym (Dz.U. z 1989 r. nr 10, poz. 53). Zgodnie z jego brzmieniem, właścicielom budynków znajdujących się na działce gruntu, która wchodziła w skład gospodarstwa rolnego przekazanego Państwu na podstawie przepisów obowiązujących przed dniem 1 stycznia 1983 r., przysługuje nieodpłatnie na własność działka gruntu, na której te budynki zostały wzniesione. Z własnością wyłączonej nieruchomości jest związana służebność gruntowa w zakresie niezbędnym do korzystania z niej. Co szczególnie istotne, zdanie trzecie przepisu wskazuje, że o przeniesieniu własności działki, jej wielkości oraz o ustanowieniu służebności orzeka terenowy organ administracji państwowej o właściwości szczególnej stopnia podstawowego. Co ważne w świetle zaprezentowanej w skardze argumentacji, przepis ten nie stanowi samoistnej podstawy nabycia prawa własności. Nie możemy bowiem w tym przypadku mówić o jej nabyciu z mocy prawa, albowiem komentowany przepis nie przewiduje takiego skutku. Wyraźnie wskazuje natomiast, że określanemu w dyspozycji przepisu kręgowi podmiotów działka gruntu jedynie przysługuje, co oznacza, że mogą oni dopiero ubiegać się o uzyskanie prawa własności tego gruntu. Natomiast konkretyzacja wspomnianego uprawnienia ma nastąpić w drodze rozstrzygnięcia podjętego przez właściwy organ administracji państwowej. Przepis wprost stanowi bowiem, że ów organ orzeknie o przeniesieniu własności (z tą chwilą następuje zatem nabycie działki), a także o pozostałych niezwykle istotnych kwestiach dotyczących zwrotu, jak: wielkość zwracanej działki, czy ustanowieniu odpowiedniej służebności. Decyzja ta ma więc wyraźne charakter konstytutywny. Jej treść kształtuje bowiem treść przyznanego przez organ prawa własności. Na skutek dziedziczenia po zmarłych poprzednich właścicielach spadkobiercy uzyskali zatem jedynie uprawnienie do ubiegania się o zwrot części uprzednio odebranej nieruchomości, które przysługiwałoby właścicielom gospodarstwa rolnego. Z uprawnienia tego skorzystano i w ten sposób doszło do nabycia nieruchomości, która do dnia zawarcia umowy należała do Skarbu Państwa. Na aprobatę w całości nie zasługuje zatem stanowisko skarżącej. Podniesione w skardze argumenty nie przesądzają o słuszności postawionych w niej wniosków. Przede wszystkim cel przedmiotowej regulacji, który jak wyjaśniła storna skarżąca wiązał się z wolą uniknięcia odpowiedzialności odszkodowawczej przez Skarb Państwa, a także z chęcią doprowadzenia do sytuacji, w której właściciele budynków uzyskają własność nieruchomości gruntowych, na których te budynki są posadowione, nie oddziałuje na sposób nabycia zwracanego gruntu. Niezależnie od przesłanek, którymi kierował się ustawodawca treść ww. przepisów potwierdza konstytutywny charakter decyzji starosty o nieodpłatnym przeniesieniu prawa własności. Nie można zgodzić się również z wnioskiem, jakoby podobieństwo opisanej sytuacji do dokonywanych na podstawie przepisów o gospodarce nieruchomościami zwrotów nieruchomości niewykorzystanych na cele wskazane w decyzji o wywłaszczeniu uzasadniało wyłączenie przedmiotowego zbycia ze źródeł przychodu. Argument ten nie jest wystarczającym powodem łamania postanowień przepisu ustawy podatkowej, który zalicza przedmiotowe zbycie do źródeł przychodu. W konsekwencji przyjąć należało, że udział w opisanej we wniosku nieruchomości skarżąca nabyła w drodze wydanej w dniu 6 kwietnia 2006 r. decyzji Starosty o nieodpłatnym nabyciu prawa własności, a nie jak niezasadnie próbowano przekonać na podstawie dziedziczenia. W konsekwencji, od dnia 6 kwietnia 2006 r. należało liczyć pięcioletni termin, o którym mowa w przepisie art. 10 ust. 1 pkt 8 u.p.d.o.f. Na aprobatę zasługują także wnioski, jakie organ wydający zaskarżoną interpretację wyciągnął w stosunku do sytuacji podatnika w podatku od towarów i usług, przyjmując ww. datę za dzień nabycia udziału w nieruchomości. Odnośnie pozostałych postawionych w skardze zarzutów krytycznej ocenie poddać należy zwłaszcza zarzut naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, które w ogóle nie znajdują zastosowania w sprawie. Interpretacja przepisów prawa podatkowego stanowi bowiem instytucję prawa podatkowego, regulowaną wyłącznie przepisami ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012 r. poz. 749, t.j., zwanej dalej w skrócie: "O.p."). Jednocześnie podkreślić należy, że w postępowaniu zainicjowanym wnioskiem o wydanie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego organ nie mógł naruszyć przepisów dotyczących obowiązku ustalenia prawdy obiektywnej, czy gromadzenia dowodów, mających zastosowanie w postępowaniu podatkowym. Podkreślić bowiem należy, że w postępowaniu będącym przedmiotem skargi organ nie był w ogóle zobowiązany do wyjaśniania stanu faktycznego, ponieważ do jego kompletnego przedstawienia zobowiązana była strona wnosząca o wydanie interpretacji. Stanowisko organu podatkowego winno ściśle opierać się na przedstawionym stanie faktycznym sprawy, co oznacza także zakaz wykraczania poza wyznaczone we wniosku granice tego stanu faktycznego. Niejednokrotnie podkreślano bowiem w orzecznictwie sądów administracyjnych, że ustalenie stanu faktycznego nie jest przedmiotem postępowania zmierzającego do wydania pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego. Stan ten jest najczęściej stanem hipotetycznym, określonym przez zainteresowanego. Organ, wydając interpretację indywidualną przedstawia jedynie swój pogląd dotyczący rozumienia treści przepisów prawa podatkowego i sposobu ich zastosowania w odniesieniu do sytuacji wskazanej przez zainteresowanego. W tym świetle, na uwzględnienie nie zasługują również twierdzenia skarżącej wskazujące na nabycie udziału we własności przedmiotowej nieruchomości w drodze zasiedzenia, albowiem wykraczają one poza ramy opisanego we wniosku stanu faktycznego. Podsumowując poczynione rozważania Sąd wskazuje, że w wydanej interpretacji dokonano prawidłowej oceny opisanego we wniosku zdarzenia, natomiast zarzuty skargi są niezasadne. Mając na uwadze wyżej przedstawione okoliczności sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło