I SA/Gd 129/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń po rozpoznaniu w dniu 1 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 12 listopada 2014 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania loterii promocyjnej bez zezwolenia postanawia: umorzyć postępowanie w sprawie. A Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 12 listopada 2014 r. w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania loterii promocyjnej bez zezwolenia. Na rozprawie w dniu 23 września 2015 r. pełnomocnik Dyrektora Izby Celnej poinformował, że w dniu 28 listopada 2014 r. Spółka została wykreślona z Krajowego Rejestru Sądowego. Postanowienie wykreślające uprawomocniło się z dniem 12 grudnia 2014 r., co potwierdza znajdująca się w aktach niniejszej sprawy notatka służbowa z dnia 23 września 2015 r. oraz wydruk z Krajowego Rejestru Sądowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 161 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej w skrócie: "P.p.s.a."), sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania: jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę (pkt 1), w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania (pkt 2), albo gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe (pkt 3). Z bezprzedmiotowością postępowania sądowego "z innych przyczyn" w rozumieniu art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. mamy do czynienia wówczas, gdy w toku tego postępowania, a przed wydaniem wyroku, wystąpią zdarzenia, w następstwie których przestanie istnieć sprawa sądowoadministracyjna, nastąpi brak któregoś z elementów stosunku materialnoprawnego skutkujący tym, że nie można załatwić sprawy przez rozstrzygniecie jej co do istoty. Bezprzedmiotowość może wynikać z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych. W niniejszej sprawie bezprzedmiotowość wynikła natomiast z przyczyn podmiotowych - przestała bowiem istnieć strona skarżąca. W myśl art. 25 § 1 P.p.s.a., osoba fizyczna i osoba prawna ma zdolność występowania przed sądem administracyjnym jako strona (zdolność sądowa). Z kolei art. 26 § 1 ww. ustawy stanowi, że zdolność do czynności w postępowaniu w sprawach sądowoadministracyjnych (zdolność procesową) mają osoby fizyczne posiadające pełną zdolność do czynności prawnych, osoby prawne oraz organizacje społeczne i jednostki organizacyjne, o których mowa w art. 25. Wymóg posiadania zdolności sądowej oraz zdolności procesowej zaliczane są do tzw. przesłanek procesowych. Okoliczności te Sąd bierze pod uwagę z urzędu w każdym stadium postępowania. W przepisach art. 270 i art. 271 ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych (Dz.U. z 2013 r. poz. 1030 ze zm., zwanej dalej w skrócie: "K.s.h.", wskazano przyczyny rozwiązania spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Zdarzenia tam wymienione powodują wszczęcie postępowania likwidacyjnego, które - w przypadku jego zakończenia - skutkują wykreśleniem spółki z rejestru (art. 272 K.s.h.). Chwilą rozwiązania spółki nie jest przy tym moment zaistnienia określonej przyczyny, ale wykreślenie z rejestru, jako następstwo postępowania likwidacyjnego lub upadłościowego. Byt prawny spółki ustaje więc z chwilą jej wykreślenia z Krajowego Rejestru Sądowego (por. postanowienie NSA z dnia 19 października 2011 r. sygn. akt I FSK 1502/10). W okolicznościach sprawy ustalono, że w dniu 28 listopada 2014 r. wobec skarżącej zostało zakończone postępowanie likwidacyjne. W tym dniu Spółka została wykreślona z rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego, co skutkowało ostatecznym ustaniem jej bytu prawnego. W orzecznictwie jednolicie przyjmuje się, że prawomocne wykreślenie spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego oznacza definitywne zakończenie bytu tej osoby prawnej skutkujące w procesie następczą utratą zdolności sądowej, a więc zdolności do występowania w postępowaniu sądowoadministracyjnym jako strona (zob. postanowienia NSA: z dnia 25 września 2014 r. sygn. akt I FSK 298/13, z dnia 4 lipca 2012 r. sygn. akt I FSK 1896/11, czy z dnia 20 października 2010 r. sygn. akt II GSK 737/09). A zatem, w wypadku wykreślenia spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z Krajowego Rejestru Sądowego nie ma innego podmiotu (następcy prawnego), który mógłby przejąć aktywa i pasywa spółki. Konsekwencją zaistnienia w postępowaniu sądowym definitywnego braku następcy prawnego strony jest więc umorzenie tego postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., jako bezprzedmiotowego. Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 i § 2 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.