I SA/Gd 1309/21
PostanowienieWSA w Gdańsku2022-05-18
Skład orzekający: Małgorzata Gorzeń, Elżbieta Rischka, Joanna Zdzienicka-Wiśniewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy możliwe jest zawieszenie postępowania sądowego w sprawie zaliczenia nadpłaty podatku na poczet zaległości, gdy rozstrzygnięcie tej sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania sądowego dotyczącego dopuszczalności wystawienia tytułów wykonawczych, które stanowią podstawę zajęcia wierzytelności?Ratio decidendi
Sąd administracyjny zawiesił postępowanie, ponieważ rozstrzygnięcie sprawy o zaliczenie nadpłaty na poczet zaległości podatkowych zależało od wyniku innego toczącego się postępowania sądowego, w którym badana była kwestia dopuszczalności ponownego wystawienia tytułów wykonawczych. Zawieszenie postępowania miało na celu zapewnienie jednolitości orzecznictwa i umożliwienie rozstrzygnięcia sprawy po prawomocnym zakończeniu postępowania, od którego zależało rozstrzygnięcie niniejszej sprawy.Stan faktyczny
Skarżący kwestionował postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej o zaliczeniu nadpłaty z podatku dochodowego od osób fizycznych na poczet zaległości w podatku od towarów i usług z lat 2007. Skarżący podniósł zarzut przedawnienia tych zaległości. Organ egzekucyjny podjął czynności egzekucyjne, w tym zajęcie rachunku bankowego, które miało przerwać bieg terminu przedawnienia. Wcześniejsze postępowanie sądowe (sygn. akt I SA/Gd 909/20) dotyczące umorzenia postępowania egzekucyjnego wykazało, że ponowne wystawienie tytułów wykonawczych do tych samych należności może być niedopuszczalne, a wyrok w tej sprawie nie był prawomocny.Rozstrzygnięcie
Zawieszenie postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, Sędziowie Sędzia NSA Elżbieta Rischka, Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska (spr.), , , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 18 maja 2022 r. sprawy ze skargi W. N. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 27 lipca 2021 r. nr [...] w przedmiocie zaliczenia nadpłaty z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2020 r. na poczet zaległości w podatku od towarów i usług postanowił: zawiesić postępowanie.
Postanowieniem z dnia 22 kwietnia 2021 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego zaliczył nadpłatę pana W. N. z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych PIT-36 za 2020r. w kwocie 291 zł na koszty upomnienia w kwocie 8,80 zł i zaległości w podatku od towarów i usług za: lipiec 2007r. w kwocie 40,37 zł należności głównej i w kwocie 55,50 zł odsetek za zwłokę od powyższych zaległości oraz sierpnia 2007 r. w kwocie 78,83 zł należności głównej i w kwocie 107,50 zł odsetek za zwłokę od powyższych zaległości.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, po rozpoznaniu zażalenia, postanowieniem z dnia 27 lipca 2021 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu, przywołując m. in. treść art. 51 § 1, art. 62 § 1, art. 76 § 1
i art. 76a § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 1325 ze zm.) organ odwoławczy wskazał, że w dniu 16 marca 2020 r. podatnik złożył zeznanie podatkowe o wysokości osiągniętego dochodu za rok podatkowy 2020 na formularzu PIT-36, z wykazaną kwotą nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych w kwocie 291,00 zł. Z akt sprawy wynika również, że pan W. N. złożył deklarację dla podatku od towarów i usług VAT-7 za lipiec 2007r. w dniu 16 sierpnia 2007r. z wykazanym podatkiem podlegającym wpłacie do Urzędu Skarbowego w kwocie 630,00 zł i za sierpień 2007r. w dniu 18 września 2007r. z wykazanym podatkiem podlegającym wpłacie do US w kwocie 426,00 zł. Organy ustaliły, że podatnik nie wykonał zobowiązań wynikających z ww. deklaracji dla podatku od towarów i usług, w związku z czym organ egzekucyjny - Naczelnik Urzędu Skarbowego - podjął czynności egzekucyjne w celu ich wyegzekwowania. Zobowiązanie za lipiec 2007 r. w kwocie 630,00 zł, objął tytułem wykonawczym z dnia 19 listopada 2007r., za sierpień 2007r. w kwocie 426,00 zł, objął tytułem wykonawczym z dnia 28 grudnia 2007r. W dniu 7 sierpnia 2012 r. został zastosowany środek egzekucyjny, który przerwał bieg terminu przedawnienia (zawiadomieniem o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego u dłużnika zajętej wierzytelności będącego bankiem z dnia 2 sierpnia 2012r. - A SA) i zaczął biec na nowo 5 lat od dnia jego zastosowania tj. od 7 sierpnia 2012 r. do 7 sierpnia 2017 r.
W dniu 14 lutego 2014 r. został zastosowany środek egzekucyjny, który przerwał bieg terminu przedawnienia (zawiadomieniem o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego u dłużnika zajętej wierzytelności będącego bankiem z dnia 10 lutego 2014r. - B SA) i zaczął biec na nowo 5 lat od dnia jego zastosowania tj. od 14 lutego 2014r. do 14 lutego 2019r.
Postanowieniem z dnia 31 grudnia 2014 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego na podstawie art. 59 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji umorzył wszczęte postępowanie egzekucyjne prowadzone do majątku zobowiązanego.
Organ egzekucyjny - Naczelnik Urzędu Skarbowego - podjął po raz drugi czynności egzekucyjne w celu wyegzekwowania należności:
za lipiec 2007r. w kwocie 630,00 zł, wystawiając tytuł wykonawczy z dnia 21 listopada 2016r.
za sierpień 2007r. w kwocie 426,00 zł - wystawiając tytuł wykonawczy z dnia 21 listopada 2016r.
W dniu 30 czerwca 2017 r. został zastosowany środek egzekucyjny, który przerwał bieg terminu przedawnienia (zawiadomieniem o zajęciu wierzytelności
z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego z dnia 30 czerwca 2017r.-C SA.) i zaczął on biec na nowo 5 lat od dnia jego zastosowania tj. od 30 czerwca 2017r. do 2 lipca 2022r. Wobec powyższego przedmiotowe zobowiązania pozostają wymagalne do 2 lipca 2022r.
Postanowieniem z dnia 18 maja 2020 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego na podstawie art. 59 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji umorzył wszczęte postępowanie egzekucyjne prowadzone do majątku zobowiązanego.
Kwestionując powyższe rozstrzygnięcie (w części, w jakiej dotyczyło ono zaległości będących przedmiotem uprzednio prowadzonego przez organ egzekucyjny postępowania egzekucyjnego - umorzonego postanowieniem z dnia 31 grudnia 2014r.) pan W. N. wniósł zażalenie do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej.
Organ odwoławczy postanowieniem z dnia 17 lipca 2020 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny
w Gdańsku wyrokiem z dnia 20 kwietnia 2021r., wydanym w sprawie sygn. akt
I SA/Gd 909/20, uchylił postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej
z dnia 17 lipca 2020 r. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Dyrektor Izby Administracji Skarbowej.
W ocenie Dyrektora, zgodnie z art. 61 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w przypadku ujawnienia składników majątku zobowiązanego, mogących doprowadzić do zaspokojenia wierzyciela, obowiązkiem jest ponowne wszczęcie egzekucji do tych samych należności (na podstawie nowych tytułów wykonawczych), których wcześniejsze dochodzenie okazało się bezskuteczne.
Przy czym, ujawnienie majątku dotyczy również i tych jego składników, z których poprzednia egzekucja była nieefektywna. W związku z pozostającym w obrocie prawnym postanowieniem Dyrektora Izby Administracji Skarbowej
i poprzedzającym postanowieniem Naczelnika Urzędu Skarbowego
nie może być mowy o zniwelowaniu skutków postępowania egzekucyjnego w postaci przerwania biegu terminu przedawnienia. Dlatego Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem z dnia 22 kwietnia 2021 r. prawidłowo zaliczył nadpłatę z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych PIT-36 za 2020r. w kwocie 291,00 zł na koszty upomnienia w kwocie 8,80 zł i zaległości w podatku
od towarów i usług za: lipiec 2007r. w kwocie 40,37 zł należności głównej i sierpień 2007 w kwocie 78,83 zł należności głównej. Ponadto zgodnie z art. 53 § 1 wskazanej ustawy od zaległości podatkowej organ prawidłowo naliczył również odsetki
za zwłokę od zaległości. Odsetki za zwłokę naliczono za okres od dnia następującego po dniu upływu terminu płatności podatku od towarów i usług za lipiec i sierpień 2007 r., tj. analogicznie od 28 sierpnia 2007 r. oraz od 26 września 2007 r. odpowiednio do dnia złożenia deklaracji wykazującej nadpłatę w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2020 r., (PIT-36), zgodnie z art. 54 § 4 Ordynacji podatkowej.
W skardze Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku pan W. N. wniósł o uchylenie zaskarżonego oraz poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji, zwrot nadpłaty podatku PIT-36 będącej przedmiotem postanowienia wraz z należnymi odsetkami, lub zaliczenie ich przez organ egzekucyjny na poczet czynnych postępowań egzekucyjnych a także
o wymierzenie Dyrektorowi Izby Administracji Skarbowej kary grzywny
za przewlekłe prowadzenie postępowania. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucono naruszenie:
art.144 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez niezgodne z obowiązującymi przepisami prawa doręczenie rozstrzygnięcia w sprawie,
art. 139 § 3 w związku z art. 239 Ordynacji podatkowej, poprzez niedotrzymanie terminu na załatwienie sprawy i doręczenie go po wskazanym w art. 139 Ordynacji podatkowej terminie,
zasady legalizmu wyrażonej art. 120 i art. 121 Ordynacji podatkowej oraz art.7 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej i poprzez swoje działanie wydanie przyzwolenia na łamanie przepisów prawa przez organ egzekucyjny i wadliwe tym samym określenie statusu prawnego prowadzonych postępowań egzekucyjnych będących przedmiotem wydanego postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego, w sprawie zaliczenia nadpłaty podatku dochodowego za rok 2020. Ponadto niezastosowanie się poprzez wydanie niniejszego postanowienia do zasady określonej w art.2a ww. ustawy i naruszenie tym samym moich praw, jako podatnika oraz zasad państwa praworządnego wynikających z treści art. 120-121 ustawy.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentacje i stanowisko, jak w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Sąd administracyjny w granicach swojej właściwości bada zgodność zaskarżanych orzeczeń z prawem.
W rozpoznawanej sprawie skarżący wywodzi, że zobowiązania z tytułu podatku od towarów i usług oraz odsetek za lipiec 2007 r. i sierpień 2007 r.,
na poczet których została zaliczona nadpłata w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2020 r. uległy przedawnieniu.
Zgodnie ze stanowiskiem organu termin przedawnienia nie upłynął, albowiem zastosowany został w dniu 30 czerwca 2017 r. środek egzekucyjny w postaci zajęcia rachunku bankowego w B S.A. z siedzibą w W.
Z akt sprawy wynika, że zajęcie dokonane w dniu 30 czerwca 2017 r. dotyczyło m. in. wierzytelności objętych tytułami wykonawczymi nr [...]oraz nr [...].
W sprawie kluczowe znaczenie ma ustalenie skuteczności zajęcia z dnia 30 czerwca 2017 r., wymagające oceny prawidłowości wydania tytułu wykonawczego dotyczącego dochodzonych należności.
W ocenie Sądu skarżący zasadnie wskazuje, że w sprawie sygn. akt I SA/Gd 909/20 z jego skargi na postanowienie w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie m. in. wyżej opisanych tytułów wykonawczych dotyczących zaległości z tytułu podatku od towarów i usług
za miesiące lipiec i sierpień 2007 r. w uzasadnieniu nieprawomocnego wyroku Sąd stwierdził, że wystawienie kolejnych tytułów wykonawczych o do tej samej należności jest prawnie niedopuszczalne. Nie jest sporne, że wcześniej wystawiony został tytuł wykonawczy nr [...] z 19 listopada 2007 r. dotyczący zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za lipiec 2007 r. oraz tytuł wykonawczy
nr [...] z 28 grudnia 2007 r. dotyczący zaległości z tytułu podatku
od towarów i usług za sierpień 2007 r.
Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 20 kwietnia 2021 r., sygn. akt I SA/Gd 909/20 nie jest wyrokiem prawomocnym, skargę kasacyjną wniósł Dyrektor Izby Administracji Skarbowej.
Zagadnienie dopuszczalności ponownego wystawienia tytułów wykonawczych ma zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Stanowisko prawne Sądu wyrażone w wyroku w sprawie sygn. akt I SA/Gd 909/20 zostanie poddane ocenie dokonywanej w ramach kontroli instancyjnej. W konsekwencji zatem należy stwierdzić, że rozstrzygnięcie sprawy w przedmiocie prawidłowości zaliczenia nadpłaty za należności z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące lipiec i sierpień 2007 r., odnośnie których zgłaszany jest zarzut przedawnienia zależy od wyniku innego toczącego się postępowania, w którym przedmiotem wypowiedzi Sądu była kwestia prawnej dopuszczalności wystawienia ponownych tytułów wykonawczych będących podstawą zajęcia wierzytelności w B S.A. w W., dokonanego w dniu 30 czerwca 2017 r.
Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 329) możliwość zawieszenia postępowania wymaga ustalenia, czy rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania. Instytucja zawieszenia postępowania umożliwia realizację zasady jednolitości orzecznictwa.
W rozpoznawanej sprawie Sąd nie jest władny samodzielnie rozstrzygnąć zagadnienia wstępnego, które wyłoniło się toku postępowania sądowego, albowiem zagadnienie to jest przedmiotem innego toczącego się postępowania.
W ocenie Sądu w świetle wskazanego wyżej przepisu uzasadnione jest zawieszenie niniejszego postępowania do czasu prawomocnego zakończenia postępowania w prawie sygn. akt I SA/Gd 909/20, istotnego dla rozstrzygnięcia rozpoznawanej sprawy.
Z tych względów Sąd, działając na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło