I SA/Gd 1315/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska, Sędziowie Sędzia NSA Alicja Stępień, Sędzia WSA Bogusław Woźniak (spr.), Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Claudia Kozłowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 10 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi B. T. i J. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 28 sierpnia 2013 r., sygn. akt [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2013 r. oddala skargę. Burmistrz Miasta decyzją z dnia 17 stycznia 2013 r. ustalił względem J. T. i B. T. wymiar podatku od nieruchomości na rok 2013 w kwocie 668,00 zł. W odwołaniu od tej decyzji J. T. i B. T. zakwestionowali zaliczenie budynku garażowo-gospodarczego posadowionego na ich działce do kategorii pozostałych i związaną z tym stawkę podatkową. Wskazali na niezasadne, ich zdaniem, zwolnienie przez Radę Gminy z podatku od nieruchomości właścicieli garażu umiejscowionych w bryle budynku. W ocenie podatników przy określaniu wysokości stawek podatku rada gminy może różnicować ich wysokość dla poszczególnych rodzajów przedmiotów opodatkowania, uwzględniając w szczególności lokalizację, sposób wykorzystywania, rodzaj zabudowy, stan techniczny oraz wiek budynków. Dodatkowo podatnicy opisali swoje starania o zmianę stawek podatkowych, a także nieprawidłowości w funkcjonowaniu organów samorządu terytorialnego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 28 sierpnia 2013 r. utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, że przedmiotem opodatkowania zaskarżoną decyzją jest nieruchomość gruntowa o powierzchni 975 m2 oznaczona w ewidencji gruntów jako B oraz posadowiony na niej budynek mieszkalny o powierzchni 92 m2 oraz garaż o pow. 29 m2. Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844 ze zm.), zwanej dalej "u.o.p.l.", opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają m.in. grunty oraz budynki lub ich części. Zgodnie z art. 5 ust. 1 u.o.p.l. Rada Gminy, w drodze uchwały, określa wysokość stawek podatku od nieruchomości. Stawki wprowadzone zostały uchwałą Rady Miejskiej nr [...] z dnia 27 września 2012 r. w sprawie stawek podatku od nieruchomości (Dz.Urz. Woj. Pom. z 2012 r., poz. 3255). Dla opodatkowania gruntu organ przyjął stawkę określoną w § 1 pkt 3 lit. c) uchwały przyjmując, że jest to grunt pozostały. Stawka podatku wynosi 0,40 zł /m2. Należy podkreślić, że grunt w ewidencji gruntów posiada oznaczenie B, zaś uchwała podatkowa nie przewiduje odrębnej stawki podatkowej dla gruntów mieszkalnych. Inne kategorie gruntów wyróżnione przez uchwałę to grunt związany z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz grunt pod zbiornikami wodnymi. Stawka przyjęta w niniejszej sprawie przez organ podatkowy dla opodatkowania gruntu jest najniższą stawką podatkową przewidzianą dla nieruchomości gruntowych. Budynek mieszkalny opodatkowany został stawką w wysokości 0,61 zł/m2, określoną w §1 pkt 1 lit a) uchwały jako budynek mieszkalny. W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego zastosowanie stawek podatkowych w powyższym zakresie jest bezsporne i w pełni prawidłowe. Wątpliwości podatników budzi opodatkowanie przez organ podatkowy garażu posadowionego na gruncie. Garaż opodatkowany został jako budynek zaliczony do kategorii pozostałych, o których mowa w §1 pkt 1 lit, e) uchwały, dla którego przewidziano stawkę w wysokości 7,66 zł/m2. Uchwała w §1 pkt 1 lit. e) stanowi, że stawka podatkowa w wysokość 7,66 zł dotyczy budynków pozostałych, w tym zajętych na prowadzenie odpłatnej statutowej działalności pożytku publicznego przez organizacje pożytku publicznego. Należy wyjaśnić, że pozostałe stawki zawarte w cytowanym przepisie określone w lit. a)-d) dotyczą: budynków mieszkalnych 0,61 zł od 1 m2 (lit. a); związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz od budynków mieszkalnych lub ich części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej - 22,82 zł od 1 m2 (lit. b); zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie obrotu kwalifikowanym materiałem siewnym - 10,55 zł od 1 m2 powierzchni użytkowej (lit. c); zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie udzielania świadczeń zdrowotnych - 4,63 zł od 1 m2 powierzchni użytkowej (lit. d). Mając na uwadze powyższe Samorządowe Kolegium Odwoławcze, podobnie jak organ I instancji uznało, że do budynku gospodarczo-garażowego zastosować należy stawkę określoną w punkcie e) powołanej uchwały, albowiem budynek ten najlepiej odpowiada charakterystyce obiektów, które w świetle uchwały określić można jako pozostałe. W ocenie organu odwoławczego garaż nie może zostać opodatkowany stawką jak dla budynków mieszkalnych, albowiem nie realizuje się w nim funkcji czysto mieszkaniowej. Poza tym jest on budynkiem wolnostojącym, nie jest pomieszczeniem wyodrębnionym w budynku mieszkalnym. Ustalenie to potwierdza treść odwołania, w którym sami skarżący określają budynek jako garażowo-gospodarczy, jak również złożony przez nich wykaz nieruchomości. Wyłącza to potraktowanie budynku jako części budynku mieszkalnego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że w identyczny sposób opodatkowane zostały te same nieruchomości w roku 2012, a decyzje wydane przez organy administracji poddane zostały kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, który skargę podatnika oddalił wyrokiem z dnia 18 stycznia 2012 r. sygn. akt I SA/Gd 1107/11. W ocenie Kolegium potwierdza to prawidłowość ustaleń dokonanych przez organy podatkowe odnośnie tego przy zastosowaniu jakiej stawki opodatkować należy należący do podatników garaż. W ocenie organu podatkowego II instancji, treść odwołania wskazuje, że skarżący w istocie rzeczy nie akceptują faktu, iż budynek stanowiący ich własność traktowany jest przez lokalne władze przy wymiarze podatku jako budynek całkowicie odmiennego rodzaju, w którym prowadzi się działalności pożytku publicznego przez organizacje pożytku publicznego. Tego rodzaju zarzut nie może zostać jednak uwzględniony. Uchwała podatkowa od chwili jej publikacji w dzienniku urzędowym staje się powszechnie obowiązującym prawem i organy administracji mają obowiązek ją przestrzegać. Organy te związane są sposobem, w jak uchwała określa przedmiot opodatkowania. Ich zadaniem jest jedynie ocena przez pryzmat przepisów tejże uchwały, jakiego rodzaju obiektem może być budynek garażowo-gospodarczy, a nie to czy organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego, czyli rada miejska w sposób słuszny przyjęła takie a nie inne stawki podatkowe. Stąd stanowisko wyrażone przez skarżących, że ich budynek ma całkowicie inny charakter niż pozostałe obiekty wymienione w przepisie, w których prowadzi się odpłatną statutową działalność pożytku publicznego przez organizacje pożytku publicznego nie może zostać uwzględniony. Niezależnie jednak od tego jak bardzo różni się ten budynek od typowego budynku, w którym wspomniane organizacje prowadzą swoją działalność oraz w jaki sposób uzyskują środki na jej finansowanie, w świetle zapisów uchwały wspólnie należą one do zbioru określonego jako budynki pozostałe, dla których przyjęto jedną stawkę podatkową. Końcowo Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że przedkładane przez podatników artykuły prasowe nie zostały ocenione jako dowód, albowiem nie mogą być podstawą do wymiaru podatku w konkretnej sprawie podatkowej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego B. T. i J. T. zarzucili skarżonej decyzji naruszenie prawa materialnego, poprzez nierówne i dyskryminujące traktowanie części podatników. W ocenie skarżących Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie dopełniło staranności w ocenie polityki podatkowej Burmistrza, nie dostrzegło naruszenia zasady równego traktowania podatników. Powyższe działania samorządu są sprzeczne z zasada interesu społecznego, naruszają art. 2, art. 32, art. 84 i art. 217 Konstytucji RP. Skarżący zaakcentowali wyraźny wzrost obciążeń podatkowych z tytułu podatku od nieruchomości jak również i to, że obowiązujące regulacje dyskryminują właścicieli będących osobami fizycznymi względem innych podmiotów prawa. Skarżący dostrzegli także preferencyjne traktowanie właścicieli garaży, które są posadowione w bryle budynku bądź dobudowane do budynków mieszkalnych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, w odpowiedzi na skargę, wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga B. T. i J. T. nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem rozstrzygnięcie Samorządowego Kolegium Odwoławczego odpowiada prawu. W świetle przepisów art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta - jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Zadaniem sądu administracyjnego jest zbadanie prawidłowości zastosowania przez organy administracji przepisów obowiązującego prawa, zarówno prawa materialnego, jak też przepisów postępowania. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dające podstawę do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej jako "p.p.s.a." Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Badając rozpoznawaną sprawę w tak zakreślonej kognicji Sąd nie stwierdził naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji. Spór w przedmiotowej sprawie sprowadza się do oceny, czy organy podatkowe zastosowały prawidłową stawkę podatku od nieruchomości w odniesieniu do budynku garażowo – gospodarczego stanowiącego własność skarżących. Przy czym wymaga odnotowania, że zarzuty i formułowane dla ich poparcia argumenty nie zwalczają w zasadzie dokonanych w sprawie ustaleń faktycznych jak i zastosowania przepisów prawa materialnego ale podważają prawidłowość istniejącej regulacji prawnej. Mając na uwadze kompetencje, uprawnienia i zadania sądu administracyjnego przedstawione wyżej, Sąd dokonując oceny zaskarżonego aktu administracyjnego będzie to czynił w oparciu o obowiązujące przepisy prawa; Sąd nie będzie dokonywał oceny przepisów ustawowych bowiem takich uprawnień nie posiada. Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych, opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają grunty, budynki lub ich części, budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Podmiotami zobowiązanymi do ponoszenia podatku od nieruchomości wedle art. 3 u.p.o.l. są właściciele, użytkownicy wieczyści lub posiadacze przedmiotów opodatkowania oraz inne osoby wskazane w przywołanym przepisie. Sam obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości - stosownie do art. 6 ust. 1 u.p.o.l. - powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstały okoliczności uzasadniające powstanie tego obowiązku. Podatek od nieruchomości został powiązany przez ustawodawcę z faktem uzyskania tytułu prawnego do nieruchomości, który implikuje zarazem obowiązek regularnego ponoszenia ciężarów fiskalnych w wysokości wynikającej ze stosownej uchwały Rady Gminy (art. 5 u.p.o.l.). Ustawodawca w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych przyznał organowi stanowiącemu gminy kompetencję do określenia stawek podatku od nieruchomości dla poszczególnych przedmiotów opodatkowania, w tym także dla budynków mieszkalnych (art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. a) oraz dla tzw. budynków pozostałych (art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. e). Po określeniu w drodze odpowiedniej uchwały przez radę gminy stawek podatku od nieruchomości dla poszczególnych przedmiotów opodatkowania, mają one charakter powszechnie obowiązującego prawa miejscowego. Za najważniejsze kryterium decydujące o zakwalifikowaniu danej nieruchomości do kategorii budynków mieszkalnych uznaje się faktyczne przeznaczenie danego budynku i jego wykorzystanie na cele mieszkalne. Skoro bowiem ustawodawca rozdzielił przedmiot opodatkowania wskazując na sposób wykorzystania budynku lub jego części, to określeniu sposobu wykorzystania budynku lub jego części należy nadać jurydyczne znaczenie (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 9 grudnia 2010 r., sygn. III SA/Wa 2270/10). Za uwzględnieniem przesłanki sposobu wykorzystania danego lokalu przemawia brzmienie art. 5 ust. 2 ustawy, zgodnie z którym przy określaniu wysokości stawek, o których mowa w ust. 1 pkt 1, rada gminy może różnicować ich wysokość dla poszczególnych rodzajów przedmiotów opodatkowania, uwzględniając w szczególności lokalizację, rodzaj prowadzonej działalności, rodzaj zabudowy, przeznaczenie oraz sposób wykorzystywania gruntu. Przeznaczenie budynku stanowi więc kryterium różnicujące stawkę podatkową. Realizując kompetencję wynikającą z art. 5 ust. 1 u.o.p.l. Rada Miejska uchwałą nr [...] z dnia 27 września 2012 r. (Dz.Urz.Woj.Pom. z 2012 r. poz. 3255) określiła stawki podatku od nieruchomości. W tym miejscu należy wyjaśnić, że Sąd ma prawo odmówić stosowania przepisów podustawowych jeżeli stwierdzi, że pozostają one w sprzeczności z przepisami ustawowymi bądź z postanowieniami Konstytucji RP. Sąd uznał jednak, że Uchwała Rady Miejskiej nr [...] z dnia 27 września 2012 r. podjęta została w granicach ustawowego upoważnienia wynikającego z art. 18 ust. 2 pkt 8 w zw. z art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) oraz art. 5 ust. 1 u.p.o.l. i nie narusza żadnych norm wyższego rzędu. W szczególności, odnosząc się do zarzutu braku w tej uchwale stosownych, oczekiwanych przez skarżących zwolnień, należy stwierdzić, że rada gminy została uprawniona, a nie zobowiązana do wprowadzenia innych zwolnień przedmiotowych, aniżeli wskazane w ustawie (art. 7 ust. 3 u.p.o.l.). Okoliczność więc, że Rada Miasta nie wprowadziła postulowanego przez skarżących zwolnienia nie może być traktowana jako naruszenia prawa. Ta sama uwaga dotyczy różnicowania stawek podatku (art. 5 ust. 3 u.p.o.l). Sąd stwierdza, że nie jest zasadny argument jakoby ustawa o podatkach i opłatach lokalnych jak i uchwała Rady Miasta nr [...] z dnia 27 września 2012 r. dyskryminowała osoby fizyczne względem innych podmiotów prawa. Należy bowiem podkreślić, że stawki podatku uzależnione zostały od przedmiotu opodatkowania (sposobu jego wykorzystania) a nie od podmiotów, które posiadają te budynki. Zdaniem Sądu, postulowane przez skarżących kryterium wyróżnienia przedmiotu opodatkowania przez wzgląd na podmiot, który jest ich właścicielem stanowiłoby naruszenie konstytucyjnej zasady równości wobec prawa jak również art. 5 ust. 3 u.p.o.l., który nie przewiduje możliwości różnicowania stawki podatku ze względu na podmiot, który jest właścicielem budynku lub jego części. Podnoszony przez skarżących argument corocznego wzrostu obciążeń podatkowych nie może być uznany za naruszenie prawa. Zgodnie bowiem z art. 20 ust. 1 u.p.o.l. górne granice stawek kwotowych określone w art. 5 ust. 1, art. 10 ust. 1 i art. 19 pkt 1, obowiązujące w danym roku podatkowym ulegają corocznie zmianie na następny rok podatkowy w stopniu odpowiadającym wskaźnikowi cen towarów i usług konsumpcyjnych w okresie pierwszego półrocza roku, w którym stawki ulegają zmianie, w stosunku do analogicznego okresu roku poprzedniego. Minister właściwy do spraw finansów publicznych ogłasza, w drodze obwieszczenia, w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski", górne granice stawek kwotowych na każdy rok podatkowy z uwzględnieniem zasady określonej w ust. 1, zaokrąglając je w górę do pełnych groszy (art. 20 ust. 2 u.p.o.l.). Przyjęte w uchwale Rady Miasta stawki podatku od budynków pozostałych nie przekraczały rocznie stawek podatku ustalonych dla budynków pozostałych tj. kwoty 7,66 zł/m2, sam zaś mechanizm waloryzacji stawek określony został w ustawie podatkowej. Mając na uwadze treść powołanej uchwały, organy podatkowe, w ocenie tutejszego Sądu zasadnie opodatkowały należący do skarżących garaż jako budynek zaliczony do kategorii pozostałych, o których mowa w §1 pkt 1 lit, e) uchwały, dla którego przewidziano stawkę w wysokości 7,66 zł/m2. W rozpoznawanej sprawie nie budzi najmniejszej wątpliwości fakt, że należący do skarżących garaż nie może być opodatkowany stawką podatku jak dla budynków mieszkalnych, albowiem nie realizuje się w nim żadnej funkcji mieszkaniowej. Odmienne w tym zakresie zapatrywania skarżących oceny tej nie podważają. Do budynku gospodarczo-garażowego zastosować należy stawkę określoną w punkcie e) cytowanej uchwały, albowiem budynek ten najlepiej odpowiada charakterystyce obiektów, które w świetle uchwały określić można jako pozostałe. Sąd w składzie niniejszym podzielił tym samym ocenę prawną zawartą w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 18 stycznia 2012 r., sygn. akt I SA/Gd 1107/11. Nie jest rzeczą Sądu w tym postępowaniu ocena opodatkowania garaży posadowionych w bryle budynków lub też dobudowanych do istniejącego budynku mieszkalnego. Granice postępowania wywołanego skargą B. T. i J. T., jak i stan faktyczny ustalony w sprawie wykluczają bowiem formułowanie jakichkolwiek ocen w tym zakresie. Sąd nie widzi podstaw do oceny zarzutów, argumentów i postulatów skarżących, które pozostają bez wpływu na ocenę zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Dotyczy to w szczególności załączonej korespondencji prowadzonej przez skarżących z organami administracji publicznej oraz relacji prasowych. Reasumując należy stwierdzić, że w oparciu o prawidłowo ustalony stan faktyczny w sposób zasadny organy podatkowe obu instancji zastosowały do niego przepisy prawa materialnego. Sąd rozpoznając niniejszą sprawę, będąc związany dyspozycją art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie stwierdził naruszeń prawa materialnego bądź procesowego, które powodowałoby konieczność wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. Z tych względów, uznając skargę za bezzasadną, Sąd na mocy art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.