I SA/Gd 152/96
WyrokWSA w Gdańsku1998-03-25
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zakup programu komputerowego, stanowiącego wartość niematerialną i prawną, może być uznany za towar w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług, a w konsekwencji czy podatek naliczony przy jego nabyciu podlega odliczeniu?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając, że zakup programu komputerowego, będącego wartością niematerialną i prawną, nie stanowi towaru w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług. W związku z tym, podatek naliczony przy jego nabyciu nie podlegał odliczeniu, a jego wykazanie w deklaracji podatkowej skutkowało zawyżeniem podatku naliczonego i zastosowaniem sankcji przewidzianej w ustawie.Stan faktyczny
Marek M. wykazał w deklaracji VAT za kwiecień 1995 r. do zwrotu nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym. Organy podatkowe zakwestionowały możliwość odliczenia podatku VAT od zakupu programu komputerowego, uznając go za wartość niematerialną i prawną, a nie towar. W wyniku kontroli ustalono zobowiązanie podatkowe i nałożono sankcję za zawyżenie podatku naliczonego. Decyzja organu I instancji została utrzymana w mocy przez Izbę Skarbową.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu 25 marca 1998 r. sprawy ze skargi Marka M. na decyzję Izby Skarbowej w G. z dnia 20 grudnia 1995 r. (...) w przedmiocie podatku od towarów i usług za kwiecień 1995 r. - oddala skargę.
Marek M., będąc właścicielem Przedsiębiorstwa Techniczno-Usługowego "M." w G., prowadził w 1995 r. w szerokim zakresie działalność na podstawie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej w Urzędzie Miejskim w G. z dnia 7 kwietnia 1993 r.
W deklaracji dla podatku od towarów i usług za kwiecień 1995 r. Marek M. wykazał do zwrotu nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym w kwocie 248.659 zł. Kwotę tę zwrócił podatnikowi Drugi Urząd Skarbowy w G.
W wyniku kontroli przeprowadzonej w maju 1995 r. i na podstawie materiałów uzyskanych z Urzędu Skarbowego we W. ustalono, że Marek M. zakupił, zgodnie z fakturą VAT z dnia 29 marca 1995 r., od Spółki z o.o. "D." we W. - zakładu pracy chronionej "program funkcjonowania i rozwoju w postaci opracowania na nośnikach magnetycznych wraz z serwisem na 10 lat", zaliczony do wartości niematerialnych i prawnych. W fakturze wymieniono cenę 1.000.000 zł oraz wartość wraz z podatkiem VAT - 1.220.000 zł.
W deklaracji podatkowej kwota 220.000 zł została wykazana jako podatek naliczony przy zakupie towarów i usług zaliczanych u podatnika do środków trwałych.
W toku postępowania ustalono, że Marek M. prowadził także działalność gospodarczą w Spółce z oo. "M.", której był jedynym udziałowcem. Spółka ta w deklaracji podatkowej VAT-7 za maj 1995 r. wykazała do zwrotu bezpośredniego na rachunek podatnika kwotę 875.477 zł, która wynikała przede wszystkim z zakupu od Spółki "D." "programu funkcjonowania i rozwoju działalności gospodarczej na nośnikach magnetycznych wraz z serwisem do lat 10" za kwotę 4.000.000 zł z naliczonym podatkiem VAT w kwocie 880.000 zł.
Decyzją z dnia 20 lipca 1995 r., utrzymaną w mocy przez Izbę Skarbową w G. w dniu 20 grudnia 1995 r., Drugi Urząd Skarbowy w G. ustalił dla Marka M. zobowiązanie w podatku od towarów i usług za kwiecień 1995 r. w kwocie 631.341 zł.
Z uzasadnienia decyzji wynika, że prawidłowe rozliczenie podatku VAT za kwiecień 1995 r. przedstawiać się powinno, jak następuje:
1. podatek należny według deklaracji - 31.962 zł,
2. zwiększenie podatku należnego z tytułu sankcji przewidzianej w art. 27 ust. 5 pkt 2 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./ - 660.000 zł /trzykrotność zawyżenia podatku naliczonego w kwocie 220.000 zł/,
3. razem kwota podatku należnego - 691.962 zł,
4. podatek podlegający odliczeniu - 60.621 zł.
Organy podatkowe obydwu instancji stanęły na stanowisku, że zakup programu komputerowego, udokumentowany fakturą z dnia 29 marca 1995 r., nie stanowił zakupu towaru w rozumieniu art. 4 pkt 1 wymienionej ustawy i tym samym nie podlegał opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 2 ust. 1 tej ustawy.
Z opisu bowiem możliwości stosowania programu wynika, że jest to ekspertyza /business plan/ sporządzona indywidualnie dla przedsiębiorstwa podatnika, która według instrukcji obsługi zawiera dane poufne i nie może być udostępniona osobom trzecim, w tym także urzędowym, a każdorazowe uruchomienie programu wymaga przyjazdu specjalisty z Wrocławia.
Jak wynika z akt sprawy Spółka "D." z W., zwolniona podmiotowo od podatku, zawierała podobne transakcje z wieloma kontrahentami na terenie kraju.
Rozpoznając sprawę na skutek skargi wniesionej przez Marka M. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie może być uwzględniona, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Wbrew ogólnikowym zarzutom zawartym w skardze, organy podatkowe prawidłowo przyjęły, że zakupiony przez skarżącego program komputerowy nie stanowił towaru w rozumieniu art. 4 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług, albowiem jako wartość niematerialna i prawna nie był on ani rzeczą ruchomą, ani postacią energii, budynkiem, budowlą lub ich częścią.
Skoro według art. 2 ust. 1 ustawy opodatkowaniu podatkiem VAT podlega sprzedaż towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, to przepisy wymienionej ustawy nie mogły mieć zastosowania do nabycia programu komputerowego.
Tym samym skarżący bezpodstawnie ujął fakturę z dnia 29 marca 1995 r. w ewidencji sprzedaży, prowadzonej na zasadach przewidzianych w art. 27 ust. 4 ustawy, naruszając obowiązki dotyczące określenia wysokości podatku naliczonego, w wyniku czego nastąpiło jego zawyżenie o kwotę 220.000 zł.
Słusznie więc organy podatkowe, określając na podstawie art. 10 ust. 2 i 2a ustawy prawidłową wysokość zobowiązania podatkowego, zastosowały także sankcję przewidzianą w art. 27 ust. 5 pkt 2 przez zwiększenie kwoty podatku należnego o trzykrotność zawyżenia wysokości podatku naliczonego.
Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę, jako bezzasadną, na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368/.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło