I SA/Gd 1570/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Tomaszewska po rozpoznaniu w dniu 27 lipca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego postanawia: odrzucić zażalenie skarżącego na postanowienie tutejszego Sądu z dnia 14 marca 2016r., sygn. akt I SA/Gd 1570/13. Postanowieniem z dnia 14 marca 2016 r., doręczonym w dniu 7 kwietnia 2016 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił zażalenie skarżącego wniesione na postanowienie z dnia 7 stycznia 2016 r. w przedmiocie pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Zarządzeniem z dnia 20 kwietnia 2016 r. zobowiązano pełnomocnika skarżącego do uzupełnienia braku formalnego zażalenia przez nadesłanie jednego egzemplarza podpisanego zażalenia, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia zażalenia. Powyższe wezwanie wysłane zostało na adres pełnomocnika strony. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru tej przesyłki (k. 301) oraz wyjaśnień doręczyciela (k. 308-310), z powodu nieobecności adresata przesyłka została awizowana dwukrotnie: po raz pierwszy w dniu 26 kwietnia 2016r. i po raz drugi w dniu 5 maja 2016 r. Następnie przesyłka została wydana przez operatora pocztowego adresatowi w dniu 12 maja 2016 r. W dniu 19 maja 2016 r. strona wykonała zarządzenie przedkładając podpisany egzemplarz zażalenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zażalenie wniesione na postanowienie tutejszego Sądu z dnia 14 marca 2016 r. należało odrzucić z uwagi na nieuzupełnienie braków formalnych tego środka odwoławczego w terminie. Zgodnie z art. 194 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej p.p.s.a., zażalenie, oprócz dodatkowych warunków, powinno czynić zadość wymaganiom przepisanym dla pisma w postępowaniu sądowym. Takie wymagania przewidziane zostały w Rozdziale 1 Działu III ww. ustawy. Zgodnie z art. 47 § 1 p.p.s.a., do pisma strony należy dołączyć jego odpisy i odpisy załączników dla doręczenia ich stronom, a ponadto, jeżeli w sądzie nie złożono załączników w oryginale, po jednym odpisie każdego załącznika. Skarżący wnosząc zażalenie z dnia 13 kwietnia 2016 r. nie dopełnił wymogu załączenia jego odpisu. Z art. 49 § 1 p.p.s.a. wynika, iż w wypadku, gdy pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. W przypadku natomiast zażalenia, jeżeli strona w wyznaczonym terminie nie uzupełni jego braków, to zgodnie z art. 178 w zw. z art. 197 § 2 powołanej ustawy sąd wojewódzki odrzuci je na posiedzeniu niejawnym. W niniejszej sprawie skarżący został wezwany do uzupełnienia braku formalnego zażalenia poprzez nadesłanie jego podpisanego odpisu i pouczony o skutkach niezastosowania się do wezwania. Przesyłka zawierająca powyższe wezwanie została doręczona stronie skarżącej w trybie art. 73 p.p.s.a. Z przepisu tego wynika, że w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65-72 (tj. w sposób właściwy lub zastępczy), pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej, dokonując jednocześnie zawiadomienia adresata o tym fakcie (§ 1). Zawiadomienie o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe - na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe (§ 2). W przypadku niepodjęcia pisma w tym terminie pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy (§ 3). Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1 (§ 4). Jak wynika z adnotacji na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki zawierającej wezwanie do usunięcia braku formalnego zażalenia oraz wyjaśnień operatora pocztowego, z powodu nieobecności adresata przesyłka ta została awizowana dwukrotnie: po raz pierwszy w dniu 26 kwietnia 2016 r. i po raz drugi w dniu 5 maja 2016 r. Uwzględniając zatem zasadę wynikającą z art. 73 § 4 p.p.s.a. doręczenie uważa się za dokonane w dniu 10 maja 2016 r., tj. z upływem czternastu dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej. Wprawdzie strona odebrała powyższą przesyłkę w dniu 12 maja 2016 r., jednakże fakt ten nie uchyla skutków doręczenia wynikających z powołanych wyżej przepisów. Doręczenie pisma w toku postępowania sądowoadministracyjnego może nastąpić tylko raz, zważywszy, że skutki procesowe ustawa łączy z doręczeniem w formie prawem przepisanej, a nie z faktycznym otrzymaniem tego pisma przez stronę. Przetrzymanie i wydanie przez urząd pocztowy pisma po upływie tego terminu niewątpliwie stanowi uchybienie, jednakże nie modyfikuje zaistniałego już skutku prawnego doręczenia. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 27 września 2013 r., sygn. akt II OZ 810/13 "jeżeli pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej, to doręczenie uważa się za dokonane z upływem czternastego dnia od dnia złożenia pisma. Nie ma przy tym znaczenia moment faktycznego odbioru pisma – i to nawet jeżeli odbiór ten nastąpił po upływie wskazanego wyżej okresu". Podobny pogląd wyrażony został przez NSA m.in. w wyroku z dnia 18 maja 2010 r., sygn. akt II FSK 70/09 i postanowieniu z dnia 12 stycznia 2012 r. w sprawie o sygn. akt II FSK 2916/11, (dostępne w internetowej bazie orzeczeń na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl). Biorąc pod uwagę, że wezwanie do usunięcia braku formalnego zażalenia doręczone zostało stronie skarżącej w trybie art. 73 § 1 i 4 p.p.s.a. w dniu 10 maja 2016 r., siedmiodniowy termin do wniesienia zażalenia na postanowienie tutejszego Sądu z dnia 14 marca 2016 r. upłynął w dniu 17 maja 2016 r. Uznać zatem należało, że uzupełniając brak formalny zażalenia w dniu 19 maja 2016 r., skarżący uczynił to po upływie ustawowego terminu. Oznacza to, że czynność ta jest bezskuteczna, co wynika z art. 85 p.p.s.a. Zgodnie z art. 178 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a. jeżeli strona w wyznaczonym terminie nie uzupełni braków zażalenia, sąd wojewódzki odrzuci je na posiedzeniu niejawnym. Ponieważ jest to kolejne postanowienie o odrzuceniu zażalenia strony skarżącej z uwagi na uchybienie terminu spowodowane nieprawidłowym działaniem operatora pocztowego, Sąd dodatkowo wyjaśnia stronie, że niedochowanie terminu do wniesienia środka odwoławczego (lub do uzupełnienia jego braków) jest okolicznością obiektywną, która zawsze skutkuje odrzuceniem środka odwoławczego. Ustawa przewiduje jednak instytucję pozwalającą chronić prawa strony w przypadku, gdy nie dochowała ona wskazanego terminu bez własnej winy. Chodzi tu o uregulowaną w art. 86 i nast. p.p.s.a. instytucję przywrócenia terminu. W przedmiotowej sprawie skarżący jednak z możliwości takiej nie skorzystał i nie złożył wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia, a Sąd nie ma możliwości orzekania w tym zakresie z urzędu. Mając powyższe na uwadze, Sąd na mocy art. 178 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.