I SA/Gd 1618/21

WyrokWSA w Gdańsku2022-06-21

Skład orzekający: Joanna Zdzienicka-Wiśniewska, Alicja Stępień, Krzysztof Przasnyski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na czynność egzekucyjną może być podstawą do kwestionowania kwestii zapłaty należności podatkowych, które były przedmiotem oceny organu pierwszej instancji w innym postępowaniu?
Ratio decidendi
Skarga na czynność egzekucyjną nie jest uniwersalnym środkiem zaskarżenia obejmującym wszystkie możliwe nieprawidłowości postępowania egzekucyjnego. W postępowaniu skargowym dopuszcza się badanie jedynie tych czynności, które należą do kompetencji organu egzekucyjnego i nie są objęte zakresem innego środka prawnego. Kwestie zapłaty należności podatkowych, będące przedmiotem oceny organu pierwszej instancji w postanowieniu z dnia 13 lipca 2021 r., z uwagi na zasadę niekonkurencyjności środków zaskarżenia, nie mogły być przedmiotem oceny w postępowaniu skargowym.
Stan faktyczny
W toku postępowania egzekucyjnego Naczelnik Urzędu Skarbowego dokonał zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego. Skarżący wniósł skargę na tę czynność, zarzucając m.in. wszczęcie postępowania mimo uregulowania należności oraz wadliwe doręczenie upomnienia i zawiadomienia. Organ egzekucyjny oddalił skargę, a Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał to postanowienie w mocy. Skarżący zaskarżył postanowienie Dyrektora Izby do WSA, podtrzymując swoje zarzuty.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska, Sędziowie Sędzia NSA Alicja Stępień, Sędzia WSA Krzysztof Przasnyski (spr.), , , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 21 czerwca 2022 r. sprawy ze skargi W.N. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 20 września 2021 r., nr 2201-IEE-711.2.211.2021.AR w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną oddala skargę. Stan sprawy przedstawia się następująco: Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w Gdyni, będący jednocześnie wierzycielem i organem egzekucyjnym, prowadzi postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułów wykonawczych z dnia 1 czerwca 2021 r.: nr [...], obejmujący nieuregulowany podatek od towarów i usług za marzec 2021 r. w wysokości należności głównej 1042 zł; nr [...], obejmujący nieuregulowany podatek od towarów i usług za wrzesień i październik 2020 r. w łącznej wysokości należności głównej 535 zł. W toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w Gdyni w oparciu o ww. tytuły wykonawcze sporządził w dniu 9 czerwca 2021 r. zawiadomienie nr [...] o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego w "A" S.A. Zawiadomienie doręczono bankowi w dniu 9 czerwca 2021 r., który tego samego dnia poinformował organ egzekucyjny o braku środków na zajętym rachunku bankowym. Natomiast odpis zawiadomienia wraz z odpisami tytułów wykonawczych doręczono 28 czerwca 2021 r. Pismem z dnia 4 lipca 2021 r., przesłanym przez e-PUAP 5 lipca 2021 r., W. N. wniósł skargę na dokonane przez Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w Gdyni zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego. W skardze zarzucono organowi egzekucyjnemu wszczęcie postępowania egzekucyjnego w zakresie należności za wrzesień i październik 2020 r. oraz marzec 2021 r. pomimo ich uregulowania. Nastąpiło to przed doręczeniem upomnienia. W takiej sytuacji, zdaniem skarżącego, zajęcie rachunku bankowego było pozbawione podstaw prawnych i ma charakter wyłącznie represyjny. Wobec powyższego zobowiązany wniósł o umorzenie prowadzonego postępowania z uwagi na jego bezprzedmiotowość oraz o uchylenie związanych z prowadzonym postępowaniem czynności egzekucyjnych. Postanowieniem z lipca 2021 r. (bez wskazania daty) Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w Gdyni oddalił wniesioną skargę. Na to postanowienie zobowiązany wniósł zażalenie, w którym podtrzymał argumentację przedstawioną w złożonej skardze na czynność egzekucyjną. Postanowieniem z dnia 20 września 2021 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 2 i art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r., poz. 735 ze zm.), w skrócie "k.p.a.", art. 54 § 5 w zw. z art. 17 § 1 i art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2020 r. poz. 1427 ze zm.), w skrócie "u.p.e.a.", utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W ocenie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, postanowienie organu egzekucyjnego w przedmiocie oddalenia skargi na zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego, dokonane na podstawie zawiadomienia z dnia 9 czerwca 2021 r., nie narusza prawa. W pierwszej kolejności organ II instancji odniósł się do kwestii braku wskazania daty dziennej postanowienia nr 2209-SEE.711.16.31.2021.4 wskazując, że na pierwszej stronie postanowienia wskazano jedynie miesiąc i rok jego sporządzenia (lipiec 2021 r.). Podkreślił, że data wydania decyzji (odpowiednio postanowienia) jest jednym z jej elementów wyszczególnionych w art. 107 § 1 k.p.a., przy czym datą wydania decyzji przez organ jest data jej podpisania przez osobę upoważnioną do jej wydania. Na gruncie k.p.a. decyzja (odpowiednio postanowienie) wywołuje skutki prawne nie z momentem jej wydania, ale doręczenia (art. 110 § 1). Data wydania decyzji ma natomiast znaczenie dla oceny w jakim stanie prawnym i faktycznym zapadło rozstrzygnięcie w sprawie. W wyroku z dnia 12 kwietnia 2012 r. sygn. akt II FSK 2043/10 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że brak oznaczenia przez organ administracyjny daty dziennej decyzji, nie stanowi jej kwalifikowanej wady, o ile w konkretnym przypadku nie ma wątpliwości, co do stanu prawnego, przyjętego za postawę orzekania oraz przedziału czasowego, który uwzględniono przy ustalaniu okoliczności faktycznych sprawy. W analizowanej sprawie wątpliwości takie nie zachodzą. Przechodząc do oceny rozstrzygnięcia podjętego przez organ egzekucyjny wskazano, że Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w Gdyni zastosował jeden ze środków egzekucyjnych, do którego stosowania upoważniła go ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Wskazany środek egzekucyjny wymieniony jest w art. 1a pkt 12 lit. a u.p.e.a., tj. egzekucja z rachunków bankowych. Z akt sprawy wynika, że w ramach zastosowanego środka egzekucyjnego zostały wykonane wszystkie czynności przewidziane w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zawiadomienie o zajęciu rachunku VAT zostało doręczone do "A" 9 czerwca 2021 r. Jednocześnie organ egzekucyjny zawiadomił o zajęciu rachunku VAT, doręczając 28 czerwca 2021 r. - skutecznie i w sposób prawidłowy - odpis przedmiotowego zawiadomienia wraz z odpisami tytułów wykonawczych. Organ egzekucyjny dopełnił zatem wszystkich wymogów wynikających z przepisów art. 80 § 1 - § 3 u.p.e.a. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej nie dopatrzył się również uchybień formalnych. Zawiadomienie zawiera wszystkie niezbędne elementy, określone w art. 67 § 2 pkt 1-8 u.p.e.a. Spełnia również warunek określony w art. 67 § 2d ww. ustawy. Przy czym zostało ono sporządzone według wzoru określonego przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych. Minister Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej, rozporządzeniem z dnia 1 grudnia 2020 r. w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych (Dz.U. z 2021 r. poz. 26) określił stosowny wzór zawiadomienia o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego na poczet należności pieniężnej, o której mowa w art. 62b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe, lub innych należności pieniężnych - w załączniku nr 4 do ww. rozporządzenia. Odnosząc się do argumentu zapłaty wskazanych w zawiadomieniu obowiązków, organ II instancji wskazał, że powyższa kwestia - jako zarzut wniesiony przez stronę na podstawie art. 33 § 1 pkt 1 i 5 u.p.e.a. - była przedmiotem oceny organu I instancji w postanowieniach z dnia 13 lipca 2021 r. i z uwagi na zasadę niekonkurencyjności środków zaskarżenia nie może być przedmiotem oceny w postępowaniu skargowym. Skarga na czynności egzekucyjne nie jest uniwersalnym środkiem zaskarżenia obejmującym wszystkie możliwe nieprawidłowości postępowania egzekucyjnego. W postępowaniu skargowym, prowadzonym na podstawie art. 54 § 1 u.p.e.a. dopuszcza się badanie jedynie tych czynności, które należą do kompetencji organu egzekucyjnego, a nie są objęte zakresem innego środka prawnego, w tym zarzutów na prowadzenie egzekucji administracyjnej, zaś sam proces badania obejmuje wyłącznie zgodność z prawem i prawidłowość dokonanych przez organ egzekucyjny czynności egzekucyjnych. Odnosząc się do argumentu w zakresie represyjnego charakteru dokonanego zajęcia, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wskazał, że zgodnie z art. 7 § 2 u.p.e.a., organ egzekucyjny stosuje środki egzekucyjne, które prowadzą bezpośrednio do wykonania obowiązku, a spośród kilku takich środków - środki najmniej uciążliwe dla zobowiązanego, co jednak możliwe jest w przypadku możliwości wyboru w tym zakresie. Zastosowany środek egzekucyjny w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku VAT w "A" S.A. nie doprowadził do wyegzekwowania obowiązków, z uwagi na brak środków na prowadzonym rachunku. Trudno zatem uznać podniesiony zarzut za uzasadniony. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na opisane postanowienie, W. N. zarzucił Dyrektorowi Izby Administracji Skarbowej naruszenie: zasad postępowania administracyjnego, poprzez wydanie postanowienia w nieistniejącej sprawie, art. 54 § 1 pkt 1 u.p.e.a., poprzez uznanie, że dokonana czynność egzekucyjna w postaci zajęcia rachunku bankowego nie nastąpiła z naruszeniem przepisów ustawy, art. 54 § 1 pkt 1 u.p.e.a., poprzez zignorowanie faktu, że zarówno upomnienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w Gdyni, jak i zawiadomienie o zajęciu egzekucyjnym rachunku bankowego, będące przedmiotem wydanego postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku, zostało doręczone z naruszeniem art. 39 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a., art. 7 i art. 8 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a., poprzez jednostronne uznanie uprawnienia organu egzekucyjnego za uprawnienie nadrzędne nad przysługującym stronie w takim przypadku uprawnieniem do ochrony jako stronie postępowania, zasady legalizmu wyrażonej w art. 6 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. oraz art. 7 Konstytucji i poprzez swoje działanie wydanie przyzwolenia na łamanie przepisów prawa przez organ egzekucyjny i wadliwe tym samym określenie statusu prawnego prowadzonego postępowania egzekucyjnego oraz naruszenie tym samym praw skarżącego jako podatnika, jak i zasad państwa praworządnego. W związku z powyższym skarżący wniósł o uchylenie w całości postanowień organów obu instancji; uchylenie zajęcia egzekucyjnego rachunku bankowego w "A" SA, dokonanego zawiadomieniem nr [...] z dnia 1 czerwca 2021 r.; umorzenie prowadzonego postępowania egzekucyjnego w związku z nieistnieniem zaległości podatkowych z tytułu podatku VAT za wrzesień i październik 2020 r. oraz marzec 2021 r.; nakazanie organowi egzekucyjnemu zaliczenia wpłat podatku VAT za wrzesień i październik 2020 r. oraz marzec 2021 r. zgodnie z dyspozycją wskazaną na przelewach do Drugiego Urzędu Skarbowego w Gdyni. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonego postanowienia z punktu widzenia jego legalności, tj. zgodności tego postanowienia z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Na wstępie należy zauważyć, że rozpoznanie niniejszej sprawy nastąpiło na posiedzeniu niejawnym, w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 3 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."). Na podstawie tego przepisu, sąd może rozpoznać sprawę w trybie uproszczonym, gdy przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W kontrolowanej sprawie zaistniała przesłanka do rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym. Przedmiot skargi kwalifikował sprawę do kategorii, o jakich mowa w art. 119 pkt 3 p.p.s.a. Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, na podstawie tego przepisu, jest niezależne od woli stron (por. wyrok NSA z dnia 11 czerwca 2019 r., sygn. akt II OSK 1867/17). Natomiast zgodnie z art. 120 p.p.s.a. w trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie. Zgodnie natomiast z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z przepisów p.p.s.a. wynika, że zaskarżone postanowienie podlega uchyleniu wtedy, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 p.p.s.a.). W razie zaś stwierdzenia, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, sąd oddala skargę w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Skarga w niniejszej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej wydane w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną w postępowaniu egzekucyjnym. Sedno sporu sprowadza się do oceny, czy przedmiotowa czynność egzekucyjna została dokonana zgodnie z prawem. Wskazać zatem należy, iż na podstawie art. 54 § 1 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje skarga na czynność egzekucyjną organu egzekucyjnego. Podstawą skargi jest: 1) dokonanie czynności egzekucyjnej z naruszeniem ustawy; 2) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, w ramach którego dokonano czynności egzekucyjnej. Skarga na czynność egzekucyjną określa zaskarżoną czynność egzekucyjną, zakres żądania i jego uzasadnienie (§ 2 tego przepisu). Skargę na czynność egzekucyjną wnosi się do organu egzekucyjnego, który dokonał tej czynności, nie później niż w terminie 7 dni od dnia doręczenia zobowiązanemu odpisu dokumentu stanowiącego podstawę dokonania zaskarżonej czynności egzekucyjnej (art. 54 §3 u.p.e.a.). Stosownie do art. 54 § 4 u.p.e.a., organ egzekucyjny wydaje postanowienie, w którym: 1) oddala skargę na czynność egzekucyjną; 2) uwzględnia skargę na czynność egzekucyjną: a) w całości; b) w części i w pozostałym zakresie oddala skargę. Na postanowienie w sprawie skargi na czynność egzekucyjną przysługuje zażalenie (art. 54 § 5 u.p.e.a.). Pod pojęciem czynności egzekucyjnej, zgodnie z art. 1a pkt 2 u.p.e.a. rozumie się wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego. Wobec tego na te właśnie działania przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego. Skład orzekający w pełni podziela prezentowany w orzecznictwie sądów administracyjnych pogląd, że skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego jest samoistną instytucją postępowania egzekucyjnego (por. wyrok NSA z dnia 8 czerwca 2000r., III SA 1995/99, LEX nr 47985). Ma charakter środka subsydiarnego i nie jest dopuszczalne jej wniesienie w sytuacjach, gdy ustawa przewiduje inne środki zaskarżenia, np. zarzut, zażalenie na postanowienie, żądanie wyłączenia rzeczy lub prawa majątkowego, albo w sytuacjach gdy istnieje możliwość wniesienia pozwu do sądu (wyrok NSA z 12.01.1999r., III SA 4503/97, ONSA 2000/1, poz. 20; wyrok NSA z 17.04.2000r., III SA 827/99, LEX nr 43032; wyrok WSA w Warszawie z 18.01.2007r., III SA/Wa 3474/06, LEX nr 304097). Jej istota sprowadza się wyłącznie do zarzutów formalnoprawnych, odnoszących się do prawidłowości postępowania organu egzekucyjnego. Przysługuje ona wyłącznie na czynności o charakterze wykonawczym i tylko takie, które nie mogą być zaskarżone innym środkiem prawnym przewidzianym w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (zarzuty, zażalenie, wyłączenie spod egzekucji). Nie jest natomiast środkiem, przy pomocy którego można zwalczać czynności procesowe organu rozstrzygające o uprawnieniach i obowiązkach uczestników postępowania. Zobowiązany, wnosząc skargę na czynności egzekucyjne, musi ją oprzeć na podstawach wskazanych w art. 54 § 1 u.p.e.a., to jest zarzucić dokonanie czynności egzekucyjnej z naruszeniem ustawy lub zarzucić zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, w ramach którego dokonano czynności egzekucyjnej. Dokonanie czynności egzekucyjnej z naruszeniem ustawy wystąpi np. w sytuacji zastosowania niedopuszczalnego środka egzekucyjnego. Ustawa dopuszcza stosowanie wyłącznie tych środków egzekucyjnych, które zostały wyliczone w art. 1a pkt 12 u.p.e.a., a przy tym mają to być środki egzekucyjne przewidziane do egzekwowania obowiązków danego rodzaju. Środek egzekucyjny będzie zatem niedopuszczalny, jeżeli nie został przewidziany w ustawie, a ponadto jeżeli wprawdzie został przewidziany w ustawie, ale do egzekucji obowiązków innego rodzaju. Dodatkowo należy podkreślić, iż w stosunku do osoby zobowiązanego nie zachodzą wyłączenia podmiotowe z egzekucji, o jakich mowa w art. 14 § 1 u.p.e.a., stanowiącym, że przeciwko osobom, które korzystają z przywilejów i immunitetów dyplomatycznych i w zakresie przewidzianym przez ustawy, umowy lub powszechnie ustalone zwyczaje międzynarodowe nie podlegają orzecznictwu organów polskich, nie może być prowadzona egzekucja administracyjna, chyba że chodzi o sprawę, w której osoby te podlegają orzecznictwu polskich organów administracyjnych. Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy, należy odnotować, że Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w Gdyni zastosował jeden ze środków egzekucyjnych, do którego stosowania upoważniła go ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Wskazany środek egzekucyjny wymieniony jest w art. 1a pkt 12 lit. a u.p.e.a., tj. egzekucja z rachunków bankowych. Z akt sprawy wynika, że w ramach zastosowanego środka egzekucyjnego zostały wykonane wszystkie czynności przewidziane w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. I tak, organ egzekucyjny przesłał do "A" zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego wkładu oszczędnościowego na poczet należności pieniężnej, o której mowa w art. 62b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe, lub innych należności pieniężnych (dalej jako zajęcie rachunku VAT) do wysokości egzekwowanej należności pieniężnej wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia w terminie dochodzonej wierzytelności oraz kosztami egzekucyjnymi. Organ egzekucyjny jednocześnie wezwał bank, aby bez zgody organu egzekucyjnego nie dokonywał wypłat z rachunku bankowego do wysokości zajętej wierzytelności, lecz niezwłocznie: 1. po upływie 7 dni od dnia doręczenia zawiadomienia o zajęciu przekazał zajętą kwotę organowi egzekucyjnemu na pokrycie egzekwowanej należności pieniężnej, odsetek z tytułu niezapłacenia jej w terminie, kosztów upomnienia i kosztów egzekucyjnych 2. nie później niż w terminie 7 dni od dnia doręczenia zawiadomienia o zajęciu zawiadomił organ egzekucyjny o przeszkodzie w dokonaniu wpłaty, w tym również o nieprowadzeniu rachunku bankowego zobowiązanego; 3. po powstaniu wierzytelności, jeżeli jej wysokość przekracza kwotę wolną od egzekucji, a zajęta kwota nie wystarcza na zaspokojenie egzekwowanych należności pieniężnych, zawiadomił o zbiegu egzekucji. Zawiadomienie o zajęciu rachunku VAT zostało doręczone do "A" w dniu 9 czerwca 2021 r. Jednocześnie organ egzekucyjny zawiadomił skarżącego o zajęciu rachunku VAT, doręczając prawidłowo w dniu 28 czerwca 2021 r. odpis przedmiotowego zawiadomienia wraz z odpisami tytułów wykonawczych. Organ egzekucyjny dopełnił zatem wszystkich wymogów wynikających z przepisów art. 80 § 1 - § 3 u.p.e.a. Nie ulega przy tym wątpliwości, że zawiadomienie zawiera wszystkie niezbędne elementy, określone w art. 67 § 2 pkt 1-8 u.p.e.a., tj.: 1.oznaczenie zobowiązanego, wierzyciela i organu egzekucyjnego; 2.oznaczenie dłużnika zajętej wierzytelności; 3.określenie stosowanego środka egzekucyjnego; 4.numer tytułu wykonawczego stanowiącego podstawę do zajęcia, a w przypadku jednolitego tytułu wykonawczego lub zagranicznego tytułu wykonawczego - również wskazanie jego rodzaju; 5.kwotę należności, okres, za który należność została ustalona lub określona, termin płatności należności, rodzaj i stopę odsetek z tytułu niezapłacenia należności w terminie oraz kwotę odsetek naliczonych do dnia wystawienia zawiadomienia; 6.kwotę należnych kosztów egzekucyjnych; a)opłaty manipulacyjnej, b)opłaty za czynności egzekucyjne, c)wydatków egzekucyjnych, d)opłaty egzekucyjnej, 7.wezwanie dłużnika zajętej wierzytelności do realizacji zajęcia lub powiadomienia organu egzekucyjnego o przeszkodzie w realizacji zajęcia; 8.pouczenie zobowiązanego i dłużnika zajętej wierzytelności o skutkach zajęcia. Zauważyć należy, że zawiadomienie nie zawiera elementu wskazanego w art. 67 § 2 pkt 9 u.p.e.a., tj. podpisu z podaniem imienia, nazwiska i stanowiska służbowego podpisującego oraz odcisku pieczęci organu egzekucyjnego. Zgodnie bowiem z art. 67 § 2a u.p.e.a.- jeżeli zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego doręcza się dłużnikowi zajętej wierzytelności przy wykorzystaniu systemu teleinformatycznego albo z użyciem środków komunikacji elektronicznej, w zawiadomieniu o zajęciu nie umieszcza się podpisu z podaniem imienia, nazwiska i stanowiska służbowego podpisującego oraz pieczęci organu egzekucyjnego. Zawiadomienie spełnia również warunek określony w art. 67 § 2d u.p.e.a., zgodnie z którym zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego zawiera również rodzaj należności pieniężnej, jeżeli należność: 1.jest zobowiązaniem podatkowym; 2.może być dochodzona z rachunku VAT, o którym mowa w art. 62a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe. Ponadto zawiadomienie sporządzone jest według wzoru określonego przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych. Minister Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej rozporządzeniem z dnia 1 grudnia 2020 r. w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych (Dz.U. z 2021 r. poz. 26) określił stosowny wzór zawiadomienia o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego na poczet należności pieniężnej, o której mowa w art. 62b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe, lub innych należności pieniężnych - w załączniku nr 4 do ww. rozporządzenia. Podsumowując, zaskarżone postanowienie oddalające skargę na czynność egzekucyjną w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego, dokonaną na podstawie zawiadomienia z dnia 9 czerwca 2021 r., nie narusza prawa. Rację ma organ odnosząc się do argumentacji w zakresie wykonania obowiązków wskazanych w zawiadomieniu, że powyższa kwestia - jako zarzut wniesiony przez skarżącego na podstawie art. 33 § 1 pkt 1 i 5 u.p.e.a. - była przedmiotem oceny organu I instancji w postanowieniach z dnia 13 lipca 2021 r. i z uwagi na zasadę niekonkurencyjności środków zaskarżenia nie może być przedmiotem oceny w obecnie kontrolowanym postępowaniu skargowym. Powtórzyć należy, że skarga na czynności egzekucyjne nie jest uniwersalnym środkiem zaskarżenia obejmującym wszystkie możliwe nieprawidłowości postępowania egzekucyjnego. W postępowaniu skargowym, prowadzonym na podstawie art. 54 § 1 u.p.e.a., dopuszcza się badanie jedynie tych czynności, które należą do kompetencji organu egzekucyjnego, a nie są objęte zakresem innego środka prawnego, w tym zarzutów na prowadzenie egzekucji administracyjnej, zaś sam proces badania obejmuje wyłącznie zgodność z prawem i prawidłowość dokonanych przez organ egzekucyjny czynności egzekucyjnych. Nie zasługiwały również na aprobatę zarzuty co do represyjnego charakteru dokonanego zajęcia. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej słusznie bowiem wskazał, że zgodnie z art. 7 § 2 u.p.e.a. organ egzekucyjny stosuje środki egzekucyjne, które prowadzą bezpośrednio do wykonania obowiązku, a spośród kilku takich środków - środki najmniej uciążliwe dla zobowiązanego, co jednak możliwe jest w przypadku możliwości wyboru w tym zakresie. Zastosowany przez organ środek egzekucyjny w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku VAT w "A" S.A. nie doprowadził do wyegzekwowania obowiązków, z uwagi na brak środków na prowadzonym rachunku. W tych okolicznościach trudno zatem uznać podniesiony zarzut za uzasadniony. Wybór środka egzekucyjnego wymienionego w art. 1a pkt 12 lit. a u.p.e.a. w postaci egzekucji z rachunku bankowego realizuje zasadę celowości opisaną w art. 7 § 2 u.p.e.a., tj. podejmowania w postępowaniu egzekucyjnym takich postanowień i czynności, które zmierzają najprostszą drogą do wykonania przez stronę zobowiązaną spoczywającego na niej obowiązku. Co istotne, skarżący w toku postępowania egzekucyjnego nie wskazał żadnego innego składnika majątku, z którego organ egzekucyjny mógłby przeprowadzić skuteczną egzekucję, uchylając tym samym zaskarżoną czynność egzekucyjną. Podzielić należy stanowisko organu w kwestii braku wskazania daty dziennej postanowienia organu I instancji. Brak oznaczenia przez organ administracyjny daty dziennej postanowienia, nie stanowi jego kwalifikowanej wady, o ile w konkretnym przypadku nie ma wątpliwości, co do stanu prawnego, przyjętego za postawę orzekania oraz przedziału czasowego, który uwzględniono przy ustalaniu okoliczności faktycznych sprawy. W analizowanej sprawie wątpliwości takie nie zachodzą. Zauważyć należy, że postanowienie organu I instancji zostało wydane w formie dokumentu elektronicznego przy wykorzystaniu systemu teleinformatycznego. Z wydruku z programu Szafir, służącego do składania i weryfikowania podpisu elektronicznego, wynika, że postanowienie zostało podpisane kwalifikowanym podpisem elektronicznym 22 lipca 2021 r. i wysłane dzień później na elektroniczną skrzynkę podawczą. Postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w Gdyni zostało podpisane w dniu 22 lipca 2021 r. i przesłane do strony skarżącej 23 lipca 2021 r. Z analizy akt wynika, że w niniejszej sprawie nie wysyłano do skarżącego pisma datowanego na dzień 23 czerwca 2021 r. Przechodząc do zarzutu nierespektowania przez Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w Gdyni sposobu doręczenia upomnienia i zawiadomienia o zaskarżonym zajęciu egzekucyjnym zgodnie z art. 39 k.p.a., Sąd wskazuje, że złożona przez skarżącego dyspozycja do kierowania wszelkiej korespondencji na adres elektroniczny od dnia 21 czerwca 2020 r. nie mogła wywrzeć oczekiwanego przez skarżącego skutku. Zarówno upomnienie przedegzekucyjne, jak i tytuły wykonawcze z dnia 1 czerwca 2021 r., stanowiące podstawę wszczęcia egzekucji administracyjnej, doręczone skarżącemu w dniu 28 czerwca 2021 r. wraz z wydrukiem zawiadomienia o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego z dnia 9 czerwca 2021 r. nie są dokumentami wydanymi w postaci elektronicznej przy wykorzystaniu systemu teleinformatycznego. Przedmiotem doręczeń za pomocą środków komunikacji elektronicznej może być wyłącznie dokument elektroniczny w rozumieniu art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz.U. z 2014 r., poz. 1114 ze zm.). Dokument elektroniczny sporządzany jest przez organ administracji w formacie XML, zaś niezbędnym elementem jego struktury są metadane, określone w § 2 ust. 2 w zw. z § 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 30 października 2006 r. w sprawie niezbędnych elementów struktury dokumentów elektronicznych (Dz. U. Nr 206, poz. 1517). Jak wynika z odpowiedzi na skargę, obsługa elektronicznych tytułów wykonawczych została wdrożona od dnia 1 lipca 2021 r., stąd doręczenie wydruku zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnych wystawionego przez organ egzekucyjny nastąpiło na zasadach określonych w art. 39 k.p.a. przewidujących doręczanie pism w postaci tradycyjnej, tj. papierowej. Zatem w realiach niniejszej sprawy organ dokonał prawidłowej wykładni art. 39 k.p.a. Konkludując, analiza akt sprawy dowodzi, że organ egzekucyjny nie uchybił obowiązkom wynikającym z ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w zakresie zastosowanego środka egzekucyjnego. W rezultacie rozpoznania skargi na czynności egzekucyjne organy podjęły prawidłowe rozstrzygnięcie o jej oddaleniu. Uznając zatem zaskarżone postanowienie za zgodne z prawem, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę jako nieuzasadnioną oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło