I SA/Gd 1699/17

WyrokWSA w Gdańsku2018-11-14

Skład orzekający: Małgorzata Tomaszewska, Elżbieta Rischka, Irena Wesołowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo pozostawił bez rozpatrzenia odwołanie od decyzji podatkowej, gdy strona skarżąca nie uzupełniła braków formalnych odwołania pomimo wezwania i pouczenia o skutkach prawnych?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo pozostawił bez rozpatrzenia odwołanie od decyzji podatkowej, ponieważ strona skarżąca nie uzupełniła jego braków formalnych w wyznaczonym terminie, pomimo otrzymania stosownego wezwania i pouczenia o skutkach prawnych. Odwołanie, jako podanie, musi spełniać wymogi formalne określone w Ordynacji podatkowej, w tym zawierać zarzuty przeciwko decyzji i określać istotę żądania. Niespełnienie tych wymogów, mimo wezwania, uzasadnia pozostawienie podania bez rozpatrzenia.
Stan faktyczny
Naczelnik Urzędu Skarbowego wydał decyzję określającą podatek VAT. Strona wniosła odwołanie, które Dyrektor Izby Administracji Skarbowej uznał za obarczone brakami formalnymi i wezwał do ich uzupełnienia w terminie 7 dni, pouczając o skutkach. Strona odebrała wezwanie, ale w odpowiedzi powołała się na zły stan zdrowia i nie sprecyzowała zarzutów, prosząc o dłuższy termin. Dyrektor Izby, wobec nieuzupełnienia braków, pozostawił odwołanie bez rozpatrzenia. Po rozpatrzeniu zażalenia, Dyrektor Izby utrzymał w mocy postanowienie o pozostawieniu odwołania bez rozpatrzenia. Strona zaskarżyła postanowienie do WSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Tomaszewska, Sędziowie Sędzia NSA Elżbieta Rischka (spr.), Sędzia WSA Irena Wesołowska, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 14 listopada 2018 r. sprawy ze skargi K. P. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w z dnia 16 października 2017 r. nr [...] w przedmiocie pozostawienia bez rozpatrzenia odwołania oddala skargę. Naczelnik Urzędu Skarbowego, decyzją z dnia 21 kwietnia 2017 r., określił Panu K. P. podatek od towarów i usług za okres I kwartał 2012 r. - I kwartał 2013 r. i III kwartał 2013 r. - I kwartał 2014 r. odmiennie od deklarowanego przez podatnika oraz działając w oparciu o art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej, umorzył postępowanie podatkowe za II kwartał 2013 r., ponieważ nie stwierdził nieprawidłowości w rozliczeniu podatku VAT za ten okres rozliczeniowy. Pan K. P., pismem z dnia 30 kwietnia 2017 r. wniósł odwołanie od przedmiotowej decyzji do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, za pośrednictwem Naczelnika Urzędu Skarbowego. Pismem z dnia 31 maja 2017 r. Dyrektor Izby, działając na podstawie przepisu art. 169 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 201 ze zm.), wezwał Pana K. P. do usunięcia braków formalnych wyżej opisanego odwołania poprzez wskazanie zarzutów przeciwko decyzji organu pierwszej instancji, określenie istoty i zakresu żądania będącego przedmiotem odwołania, o których mowa w art. 222 Ordynacji podatkowej. W wezwaniu tym zawarto pouczenie, że nie uzupełnienie braków formalnych odwołania w terminie 7 dni spowoduje, stosownie do art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej, pozostawieni podania bez rozpatrzenia. Powyższe wezwanie strona odebrała w dniu 13 czerwca 2017 r.. W odpowiedzi na powyższe strona złożyła pismo z dnia 20 czerwca 2017 r., w którym powołała się na swój stan zdrowia, który utrudnia dostęp do dokumentów i uniemożliwia sprecyzowanie zarzutów w wyznaczonym terminie. Strona wskazała na termin dwu, trzymiesięczny po zakończeniu rehabilitacji, w którym będzie mogła sprecyzować zarzuty. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, wobec nieuzupełnienia braków formalnych opisanego wyżej odwołania Pana K. P., działając na podstawie art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej, postanowieniem z dnia 18 lipca 2017 r., pozostawił bez rozpatrzenia przedmiotowe odwołanie. Stronę pouczono o prawie do wniesienia zażalenia na postanowienie do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej. Postanowienie doręczono podatnikowi dnia 4 sierpnia 2017 r.. Pan K. P., nie zgadzając się z podjętym przez organ rozstrzygnięciem, pismem z dnia 11 sierpnia 2017 r. wniósł o wycofanie postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej. Podatnik podniósł, że: - nie rozumie zaskarżonego postanowienia, - wypowiedział się co do treści obydwu protokołów z kontroli Urzędu Skarbowego, - wskazał zarzuty, jakie mógł "naprędce" sformułować, a wszystkich zarzutów nie mógł sprecyzować z uwagi na swój stan zdrowia i brak czasu. Strona twierdzi, że organ nie odniósł się merytorycznie do dotychczas podniesionych zarzutów. Ponadto podatnik powołując się na zły stan zdrowia oraz swoją sytuację materialną, a także krótki czas (w porównaniu z organami podatkowymi) na sprawdzenie dokumentów, twierdzi, że przysługuje mu prawo do prolongaty terminu do przedstawienia zarzutów. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej po przeanalizowaniu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, argumentów zażalenia oraz działając na podstawie obowiązujących przepisów prawa, postanowieniem z dnia 16 października 2017 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdza, że zgodnie z art. 168 § 2 Ordynacji podatkowej: - podanie powinno zawierać co najmniej treść żądania, wskazanie osoby, od której pochodzi, oraz jej adres (miejsca zamieszkania lub zwykłego pobytu, siedziby albo miejsca prowadzenia działalności) lub adres do doręczeń w kraju, identyfikator podatkowy, a w przypadku nierezydentów - numer i serię paszportu lub innego dokumentu stwierdzającego tożsamość, lub inny numer identyfikacyjny, o ile nie posiadają identyfikatora podatkowego, a także czynić zadość innym wymogom ustalonym w przepisach szczególnych; - odwołanie od decyzji organu podatkowego powinno zawierać zarzuty przeciw decyzji, określać istotę i zakres żądania będącego przedmiotem odwołania oraz wskazywać dowody uzasadniające to żądanie (art. 222); - jeżeli podanie nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa, organ podatkowy wzywa wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie 7 dni, z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia (art. 169 § 1). W ocenie Dyrektora Izby, wyżej cytowane przepisy są jasne, nie budzą wątpliwości interpretacyjnych. W przypadku, gdy podanie nie spełnia wymogów określonych w art. 168 § 2 Ordynacji podatkowej należy wezwać podatnika do usunięcia braków formalnych tego żądania w terminie 7 dni, z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia. Zatem jeśli podatnik nie dopełni powyższego jego podanie pozostawia się bez rozpatrzenia. W niniejszej sprawie, zdaniem organu wystąpiła opisana wyżej sytuacja. Pan K. P., pismem z dnia 30 kwietnia 2017 r., wniósł odwołanie od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 21 kwietnia 2017 r.. Odwołanie jest podaniem w rozumieniu art. 168 Ordynacji podatkowej i powinno odpowiadać warunkom formalnym określonym w tym przepisie oraz wymienionym w art. 222 w/cyt. ustawy, tj. m.in. zawierać zarzuty przeciwko decyzji, a także określać istotę i zakres żądania. Wbrew twierdzeniu strony, złożone odwołanie nie spełnia tych wymogów. Podatnik opisuje w nim w szczególności zły stan zdrowia, który uniemożliwia mu swobodne przemieszczanie się, a w efekcie dostęp do dokumentów znajdujących się w Urzędzie Skarbowym. Jednocześnie Pan P. wskazał, iż przedmiotowe dokumenty otrzymał w dniu 18 kwietnia 2017 r., lecz ich weryfikacja i merytoryczne ustosunkowanie do treści protokołów z kontroli nastąpi po zakończeniu procesu leczenia, który zakończy się w dniu 22 maja 2017 r. Strona otrzymała dokumenty z organu pierwszej instancji przed wydaniem zaskarżonej decyzji, co (w ocenie organu) umożliwiało merytoryczne odniesienie się do stwierdzonych nieprawidłowości. Wobec powyższego Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, stosując art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej, wystosował do Pana P. wezwanie z dnia 31 maja 2017 r. do uzupełnienia braku w terminie 7 dni z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia. Wezwanie doręczono podatnikowi w dniu 13 czerwca 2017 r.. Podatnik w ustawowym terminie udzielił odpowiedzi na ww. wezwanie, jednak nie dopełnił obowiązku sformułowania zarzutów, określenia istoty i zakresu żądania będącego przedmiotem odwołania wskazując (podobnie jak w odwołaniu) na zły stan zdrowia, co (w jego przekonaniu) uzasadnia wydłużenie terminu na sprecyzowanie merytorycznych zarzutów do dwóch, a nawet trzech miesięcy po zakończeniu rehabilitacji. Zatem, w opinii organu odwoławczego wbrew podnoszonym w zażaleniu zarzutom, ani w odwołaniu z dnia 30 kwietnia 2017 r. ani w piśmie z dnia 20 czerwca 2017 r. Pan K. P. nie przedstawił zarzutów przeciwko decyzji, a także nie określił istoty zakresu żądania będącego przedmiotem odwołania. Podatnik, pomimo prawidłowego pouczenia o konsekwencjach nieuzupełnienia braku formalnego odwołania, nie dopełnił powyższego. Zatem uzasadnione było (w ocenie organu) pozostawienie bez rozpatrzenia odwołania strony z dnia 30 kwietnia 2017 r. od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 21 kwietnia 2017 r. w zakresie podatku od towarów i usług za I kwartał 2012 r. - I kwartał 2014 r.. Odnosząc się do twierdzeń strony, że organ nie odniósł się do sformułowanych wcześniej zarzutów, które (zdaniem podatnika) są opisane szczegółowo w piśmie z dnia 20 czerwca 2017 r. stan dwukrotnego zaliczania podatku należnego z faktur rozliczonych w kolejnym miesiącu oraz kwestia faktury korekty na minus 200.000 zł netto, organ wskazał, że zarówno w odwołaniu jak i w piśmie z dnia 20 czerwca 2017 r. Pan P. wprost wskazywał, że zarzuty do decyzji przedstawi po zakończeniu leczenia/rehabilitacji, a więc (wbrew temu co twierdzi w zażaleniu) zarzutów nie sprecyzował. Trudno bowiem za takie uznać zdawkowe twierdzenia na temat faktur, w tym korekty, nieprawidłowo (wg podatnika) rozliczonych przez organ pierwszej instancji. Strona nawet nie wskazała, które to są faktury. Na marginesie organ tylko dodał, że w niniejszej sprawie nie kwestionowano faktury korygującej podstawę opodatkowania o 200.000 zł. Co więcej, w ostatnim zdaniu zażalenia podatnik stwierdza, że postara się zweryfikować jak największą liczbę dokumentów i prześle do organu "wyniki, swoje uwagi i spostrzeżenia" na piśmie do 7 września 2017 r.. Jenakże do dnia wydania niniejszego postanowienia, czyli ponad miesiąc od wskazanego przez stronę terminu Pan P. nie przedłożył żadnego pisma w tej sprawie. Mając na uwadze powyższe, w opinii organu trudno przyjąć za wiarygodne stanowisko strony, że nie rozumie zaskarżonego zażalenia "ani co do treści, ani powodu, ani co do zasady". Organ rozumie trudną sytuację zdrowotną podatnika, jednakże stan zdrowia podatnika nie zwalnia organu od podjęcia rozstrzygnięcia w przypadku nie uzupełnienia braku formalnego odwołania, co do którego strona została powiadomiona i wyznaczono jej zgodnie z art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej termin 7 dni na uzupełnienie wskazanego braku. Zwłaszcza, że podatnik od kilku miesięcy tylko deklaruje przedstawienie zarzutów w bliżej nieokreślonym terminie lub wskazując termin - nie dotrzymuje go. Podatnik nie zgadzając się ze stanowiskiem organu zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku ww. postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 16 października 2017 r. wydane w wyniku rozpatrzenia zażalenia na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 18 lipca 2017 r.. Skarżący wskazuje ponownie na swój zły stan zdrowia, na potwierdzenie którego wielokrotnie składał dokumenty. Ponadto skarżący podnosi zarzuty związane z prowadzonym postępowaniem kontrolnym wnosząc o przesłuchanie świadków. Wnosi także o "powołanie biegłego w celu zweryfikowania wyników przeprowadzonych do tej pory czynności kontrolnych lub unieważnienie dotychczasowych wyników kontroli i zarządzenie przeprowadzenia tej kontroli ponownie od początku". Strona wniosła ponadto o przydzielenie obrońcy z urzędu, gdyż potrzebna jest stronie fachowa pomoc, a nie stać jej na opłacenie zawodowego obrońcy prawnego. W odpowiedzi na zarzuty zawarte w skardze Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w całości podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko przyjęte w rozpatrywanej sprawie i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone do sądu postanowienie nie narusza prawa. W złożonej skardze skarżący nie stawia żadnych zarzutów odnośnie prowadzonego przez Dyrektora Izby postępowania zarówno w pierwszej, jak i drugiej instancji zakończonych zaskarżonymi postanowieniami. W złożonej skardze, tak jak w toku prowadzonego postępowania zakończonego skarżonym postanowieniem, strona skarżąca powołuje się wyłącznie na swój zły stan zdrowia, który uniemożliwiał czynny udział w prowadzonej wobec strony kontroli i następnie postępowaniu podatkowym w zakresie podatku od towarów i usług za okres I kw. 2012 r. - I kw. 2014 r.. Z niespornych ustaleń wynika, że ani w odwołaniu z dnia 30 kwietnia 2017 r., ani w piśmie z dnia 11 sierpnia 2017 r. (potraktowanym przez organ jako zażalenie) Pan K. P. nie przedstawił zarzutów przeciwko decyzji, a także nie określił istoty i zakresu żądania będącego przedmiotem odwołania. Podatnik pomimo prawidłowego pouczenia o konsekwencjach nieuzupełnienia braku formalnego odwołania strony z dnia 30 kwietnia 2017 r. od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 21 kwietnia 2017 r. w zakresie podatku od towarów i usług za I kwartał 2012 r. - I kwartał 2014 r. nie uzupełnił złożonego odwołania, a w piśmie z dnia 20 czerwca 2017 r. wyłącznie ponowił argumenty, które wcześniej zawarł w odwołaniu . Tymczasem, jak trafnie podkreśla organ, zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej: - podanie powinno zawierać co najmniej treść żądania, wskazanie osoby, od której pochodzi oraz jej adres (miejsca zamieszkania lub zwykłego pobytu, siedziby albo miejsca prowadzenia działalności) lub adres do doręczeń w kraju, identyfikator podatkowy, a w przypadku nierezydentów - numer i serię paszportu lub innego dokumentu stwierdzającego tożsamość, lub inny numer identyfikacyjny, o ile nie posiadają identyfikatora podatkowego, a także czynić zadość innym wymogom ustalonym w przepisach szczególnych (art. 168 § 2); - odwołanie od decyzji organu podatkowego powinno zawierać zarzuty przeciw decyzji, i określać istotę i zakres żądania będącego przedmiotem odwołania oraz wskazywać dowody uzasadniające to żądanie (art. 222); - jeżeli podanie nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa, organ podatkowy wzywa wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie 7 dni, z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia (art. 169 § 1). Zatem w przypadku gdy podanie nie spełnia wymogów określonych w art. 168 § 2 Ordynacji podatkowej, należy wezwać podatnika do usunięcia braków formalnych tego żądania w terminie 7 dni z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia. Jeżeli zatem podatnik nie dopełni powyższych warunków podanie pozostawia się bez rozpatrzenia. Z akt sprawy wynika, że K. P., pismem z dnia 30 kwietnia 2017 r., wniósł odwołanie od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 21 kwietnia 2017 r.. Odwołanie jest podaniem w rozumieniu art. 168 Ordynacji podatkowej i powinno odpowiadać warunkom formalnym określonym w tym przepisie oraz wymienionym w art. 222 w/cyt. ustawy, tj. m.in. zawierać zarzuty przeciwko decyzji, a także określać istotę i zakres j żądania. Wbrew twierdzeniu strony złożone odwołanie nie spełnia tych wymogów. Podatnik opisuje w nim w szczególności zły stan zdrowia, który uniemożliwia mu swobodne przemieszczanie się, a w efekcie dostęp do dokumentów znajdujących się w Urzędzie Skarbowym. Jednocześnie Pan P. wskazał, iż przedmiotowe dokumenty otrzymał w dniu 18 kwietnia 2017 r., lecz ich weryfikacja i merytoryczne ustosunkowanie do treści protokołów z kontroli nastąpi po zakończeniu procesu leczenia, który zakończy się w dniu 22 maja 2017 r. Strona otrzymała dokumenty organu pierwszej instancji przed wydaniem przez ten organ decyzji, to jak trafnie zauważa organ, umożliwiało merytoryczne odniesienie się do stwierdzonych nieprawidłowości. Wobec powyższego, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, stosując art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej prawidłowo wystosował do Pana P. wezwanie z dnia 31 maja 2017 r. do uzupełnienia braku w terminie 7 dni z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia. Wezwanie doręczono podatnikowi w dniu 13 czerwca 2017 r.. Strona braków odwołania nie uzupełniła. Wyjaśniając podniesione przez stronę skarżącą argumenty, iż Naczelnik Urzędu Skarbowego zwrócił mu dokumenty i z tego względu Izba Administracji Skarbowej , nie mając dokumentów, nie może sprawdzić poprawności wyników kontroli, organ odwoławczy zasadnie skarżącemu wyjaśnił, iż wobec nieuzupełnienia braków formalnych odwołania organ nie rozpatrywał merytorycznie rozstrzygnięcia zawartego w decyzji organu pierwszej instancji, określającej podatek od towarów i usług. Organ w konsekwencji prawidłowo pozostawił złożone odwołanie bez rozpatrzenia. Z tego też względu podnoszone w dalszej części skargi przez stronę skarżącą argumenty i wnioski o przesłuchanie osób prowadzących księgi podatkowe strony w okolicznościach sprawy są bezzasadne. Z tych przyczyn na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302) orzeczono jak w wyroku. DSz

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło