I SA/Gd 1718/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H.U. o wznowienie postępowania sądowego, zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 18 marca 2015r. w sprawie o sygn. akt I SA/Gd 1110/14 postanawia: 1. odrzucić skargę o wznowienie postępowania, 2. przyznać od Skarbu Państwa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku adwokatowi A.M.-S. wynagrodzenie z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w kwocie brutto 73,80 (siedemdziesiąt trzy 80/100) złotych. H.U. reprezentowany przez pełnomocnika z urzędu wniósł skargę o wznowienie postępowania w sprawie o sygn. akt I SA/Gd 1110/14, zakończonej wyrokiem z dnia 18 marca 2015 r. oddalającym jego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 2 kwietnia 2014 r. w przedmiocie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Skarżący powołał się na art. 271 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. Zarzucił, że był pozbawiony możliwości działania przez to, że adwokat z urzędu A.S.-T. nie skontaktowała się z nim i nie przesłała zawiadomienia o rozprawie, a także wbrew zapewnieniu wniesienia skargi kasacyjnej, sporządziła opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Ponadto pełnomocnik oświadczyła na rozprawie, że "skarżący nie mógł w terminie 14 dni przedłożyć sygnalizowanych dowodów", mimo że ten taką możliwość by miał, gdyby wiedział o tym terminie. Oświadczenie to zatem sprzeczne było z prawdą, o czym skarżący zamierza zawiadomić organy ścigania. Zdaniem skarżącego, skoro pełnomocnik, która reprezentowała go przed Sądem, wyznaczona została dla niego z urzędu, a nie z wyboru, to nie może on ponosić konsekwencji jej niewłaściwego działania. Skarżący podkreślił, że o treści wyroku dowiedział się w maju, kiedy to skontaktował się ze swoim pełnomocnikiem. W dniu 18 maja 2015 r. skierował do Sądu pismo, w którym wyraził swój sprzeciw wobec zastanego stanu rzeczy, prosząc o zmianę pełnomocnika. Zgodnie z sugestią Sądu, wniosek o zmianę pełnomocnika z urzędu skarżący wystosował następnie do Izby Adwokackiej. Wniosek ten został uwzględniony nowym pełnomocnikiem z urzędu została wyznaczona adw. A.M.-S. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Stosownie do art. 270 p.p.s.a., w przypadkach przewidzianych w dziale VII powoływanej ustawy można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem. Wznowienie postępowania jest nadzwyczajnym środkiem prawnym, który może być zastosowany wyłącznie z powodów ściśle określonych w ustawie. Stosownie do art. 279 p.p.s.a skarga o wznowienie postępowania powinna zawierać między innymi podstawę wznowienia i jej uzasadnienie oraz okoliczności stwierdzające zachowanie terminu do wniesienia skargi. Zgodnie z art. 277 P.p.s.a. skargę o wznowienie postępowania wnosi się terminie trzymiesięcznym. Termin ten liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji - od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy. Na podstawie art. 280 § 1 p.p.s.a. sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań sąd skargę o wznowienie postępowania odrzuca, a w przeciwnym razie wyznacza rozprawę. Rozpoznając skargę o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego Sąd w pierwszej kolejności bada zatem czy skarga została wniesiona z zachowaniem terminu oraz czy rzeczywiście opiera się na ustawowej podstawie (art. 280 i art. 281 P.p.s.a.). W niniejszej sprawie skarżący jako podstawę wznowienia postępowania wskazał pozbawienie go możności działania wskutek niewłaściwego działania jego pełnomocnika, który został ustanowiony w ramach prawa pomocy. Zgodnie z treścią art. 271 pkt 2 p.p.s.a., można żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności, jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania; nie można jednak żądać wznowienia, jeżeli przed uprawomocnieniem się orzeczenia niemożność działania ustała lub brak reprezentacji był podniesiony w drodze zarzutu albo strona potwierdziła dokonane czynności procesowe. W ocenie Sądu formalnie powołana przez skarżącego podstawa skargi o wznowienie postępowania w istocie nie istnieje, bowiem skarżący utożsamia niewłaściwe w jego ocenie postępowanie jego pełnomocnika z pozbawieniem go możności działania wskutek naruszenia przepisów prawa. Tymczasem przepis art. 271 pkt 2 P.p.s.a., mówiąc o "naruszeniu przepisów prawa" jako o przyczynie, której skutkiem było pozbawienie strony "możności działania", odnosi się do naruszenia prawa procesowego przez sąd w postępowaniu zakończonym orzeczeniem, którego dotyczy skarga o wznowienie. Nie chodzi tu zatem o naruszenie prawa przez inną osobę, w tym przez pełnomocnika. Ponadto powołując się na brak możliwości działania, wnoszący skargę o wznowienie postępowania nie tylko powinien uprawdopodobnić ten zarzut, ale przede wszystkim wskazać konkretne przepisy prawa, wskutek naruszenia których strona została pozbawiona możliwości działania. Tego skarżący zaś nie uczynił. Niewłaściwe reprezentowanie interesów strony przez jej pełnomocnika procesowego nie jest też tożsame z brakiem należytej reprezentacji strony w postępowaniu w rozumieniu art. 271 pkt 2 p.p.s.a. (tak Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 15 lutego 2012 r. sygn. akt I GSK 155/12, LEX nr 1122866, postanowienie NSA z dnia 11 lutego 2005 r. sygn. akt OSK 110/04, postanowienie WSA w Gliwicach z dnia 27 maja 2010 r. sygn. akt II SA/Gl 50/10 - dostępne pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Wbrew przy tym argumentom skarżącego, fakt, że pełnomocnik, któremu zarzuca się niewłaściwe reprezentowanie interesów mocodawcy, ustanowiony został dla strony w ramach prawa pomocy, nie ma znaczenia dla dokonanej tu oceny. Nieporozumieniem jest twierdzenie, że "formalnie rzecz biorąc nie jest on mocodawcą, a co za tym idzie skutki podejmowanych przez pełnomocnika działań i zaniechań nie powinny obciążać Skarżącego". Stanowisko to sprzeczne jest z jednoznacznym w swej treści art. 244 § 2 P.p.s.a., stanowiącym, że ustanowienie adwokata (...) w ramach prawa pomocy jest równoznaczne z udzieleniem pełnomocnictwa. Stąd też wszelkie uwagi zawarte w skardze o wznowienie postępowania odnoszące się do odpowiedzialności mocodawcy za skutki działań i zaniechań pełnomocnika odnoszą się także do pełnomocnika z urzędu. Samo sformułowanie podstawy wznowienia w sposób odpowiadający ustawie nie oznacza, że skarga opiera się na ustawowej podstawie wznowienia, jeżeli już z jej uzasadnienia wynika, że podnoszona podstawa nie zachodzi; taka skarga jako nieoparta na ustawowej podstawie wznowienia podlega odrzuceniu (por. postanowienie NSA z dnia 17 kwietnia 2007 r., sygn. akt I FSK 607/06, LEX nr 341337). Brak działania czy też niewłaściwe działanie ustanowionego dla skarżącego pełnomocnika nie daje podstaw do przyjęcia, że był on nienależycie reprezentowany bądź też że był pozbawiony możności działania wskutek naruszenia przepisów prawa, jak tego wymaga art. 271 pkt 2 p.p.s.a. Z uwagi na powyższe Sąd uznał, że skarga o wznowienie postępowania nie opiera się na ustawowych podstawach wznowienia, co uzasadnia jej odrzucenie stosownie do art. 280 § 1 p.p.s.a. Należy też zwrócić uwagę na to, że zgodnie z art. 277 p.p.s.a. skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzymiesięcznym. Termin ten liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji - od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy. Wobec powyższego, gdyby nawet przyjąć, że skarga opiera się na ustawowej podstawie wznowienia, o jakiej mowa w art. 271 pkt 2 p.p.s.a., to zostałaby ona wniesiona z uchybieniem terminu. Termin na wniesienie skargi o wznowienie postępowania w przypadku pozbawienia możności działania lub należytej reprezentacji liczy się – zgodnie z treścią przywołanego przepisu - od dnia, w którym strona dowiedziała się o orzeczeniu. Jak wynika z twierdzeń skarżącego, o wydanym w jego sprawie wyroku dowiedział się w maju 2015 r., a w aktach sprawy I SA/Gd 1110/14 znajduje się pismo skarżącego z dnia 18 maja 2015 r., w którym informuje on m.in. o zapoznaniu się z protokołem rozprawy z dnia 18 marca 2015 r. i otrzymaniem od pełnomocnika odpisu wyroku. Najpóźniej zatem od daty 18 maja 2015 r. należy liczyć termin trzymiesięczny, o którym mowa w art. 277 p.p.s.a. Termin ten upływał z dniem 18 sierpnia 2015r. Skarga o wznowienie postępowania wniesiona została natomiast dopiero w dniu 17 listopada 2015r., a zatem z przekroczeniem powyższego terminu. Mając na względzie powyższe Sąd na podstawie art. 280 § 1 p.p.s.a., odrzucił skargę o wznowienie postępowania. O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu Sąd orzekł na podstawie art. 250 p.p.s.a. w związku z § 19 pkt 1, § 18 ust. 1 pkt 1 lit. a, § 6 pkt 1 i § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461 ze zm.).