I SA/Gd 2775/02
WyrokWSA w Gdańsku2005-11-03
Skład orzekający: Joanna Zdzienicka-Wiśniewska, Ewa Wojtynowska, Tomasz Kolanowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy może odmówić rozłożenia na raty zaległości podatkowej, gdy podatnik jest przedsiębiorcą, a pomoc publiczna nie przekracza określonych progów, a także czy wniosek o rozłożenie na raty powinien być zawieszony w związku ze skargą na decyzję wymiarową?Ratio decidendi
Organ podatkowy może odmówić rozłożenia na raty zaległości podatkowej, nawet jeśli podatnik jest przedsiębiorcą, jeśli nie wykaże on istnienia ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego uzasadniającego ulgę. Kontrola sądowa decyzji wydanych w ramach uznania administracyjnego jest ograniczona do badania prawidłowości postępowania. Postępowanie w sprawie podatku dochodowego i postępowanie w sprawie rozłożenia zaległości podatkowej są odrębnymi postępowaniami, a skarga na decyzję wymiarową nie stanowi podstawy do zawieszenia postępowania o udzielenie ulgi.Stan faktyczny
Spółka A wniosła o rozłożenie na raty zaległości w podatku dochodowym od osób prawnych za 2000 r. Urząd Skarbowy zawiesił postępowanie, a następnie odmówił udzielenia ulgi. Izba Skarbowa utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Spółka złożyła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w tym dotyczących pomocy publicznej oraz konieczności zawieszenia postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska Sędziowie : WSA Ewa Wojtynowska WSA Tomasz Kolanowski (spr.) Protokolant: Monika Orska po rozpoznaniu w dniu 3 listopada 2005r. na rozprawie sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością na decyzję Izby Skarbowej z dnia 2 grudnia 2002r. nr [...] w przedmiocie odmowy rozłożenia na raty zaległości w podatku dochodowym od osób prawnych za 2000r. oddala skargę.
I SA/Gd 2775/02
UZASADNIENIE
Izba Skarbowa decyzją z dnia 2 grudnia 2002r. utrzymała w mocy decyzję Urzędu Skarbowego z dnia 28 sierpnia 2002r. w sprawie A Spółki z o.o., w przedmiocie odmowy rozłożenia na raty zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób prawnych za 2002r.
Podstawą podjętego rozstrzygnięcia był ustalony w sprawie, następujący stan faktyczny:
Spółka A wniosła do Urzędu Skarbowego o rozłożenie na raty zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób prawnych za 2000r., która to zaległość określona została decyzją Inspektora Kontroli Skarbowej. W uzasadnieniu wniosku podniesiono, że spółka nie ma możliwości jednorazowego uregulowania zaległości.
Urząd Skarbowy w związku z wniesieniem przez stronę odwołania od decyzji wymiarowej, postanowieniem z dnia 29 kwietnia 2002r. wydanym na podstawie art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, zawiesił postępowanie w sprawie udzielenia wnioskowanej ulgi. Następnie po wydaniu przez organ odwoławczy decyzji w sprawie określenia wysokości zobowiązania w podatku dochodowym od osób prawnych, postanowieniem z dnia 19 lipca 2002r. podjął zawieszone postępowanie w przedmiocie udzielenia ulgi w spłacie zaległości.
Urząd Skarbowy po przeprowadzeniu postępowania, decyzją z dnia 28 sierpnia 2002r. odmówił stronie rozłożenia na raty zaległości w podatku dochodowym od osób prawnych za 2002r.
Od powyższej decyzji strona złożyła odwołanie wnosząc o jej uchylenie i rozłożenie na raty zaległości względnie uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Zarzuciła, że decyzja organu pierwszej instancji została wydana z naruszeniem art. 48 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, z uwagi na wystąpienie przesłanek uzasadniających zastosowanie wnioskowanego rozłożenia na raty. Ponadto zarzuciła naruszenie art. 122, art. 124, art. 180, art. 187 § 1, art. 191, art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 Ordynacji podatkowej poprzez nie zebranie pełnego materiału dowodowego i nie dokonanie oceny w świetle przesłanek z art. 48 Ordynacji podatkowej.
Ponadto strona wskazała na występowanie przesłanki zawieszenia postępowania w przedmiotowej sprawie ze względu na wniesienie skargi na decyzję Izby Skarbowej z dnia 15 lipca 2002r. określającą wysokość zobowiązania i zaległości z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2000r.
Izba Skarbowa decyzją z dnia 2 grudnia 2002r. utrzymała w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W jej uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, że wniosek spółki w zakresie rozłożenia na raty zaległości z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych w wysokości [...] zł ze względu na przepis art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000r. o warunkach dopuszczalności i nadzorowaniu pomocy publicznej dla przedsiębiorców (Dz. U. Nr 60, poz. 704 z późn. zm.), podlega rozpatrzeniu w oparciu o przepis art. 48 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 z późn. zm.).
Izba Skarbowa na podstawie zebranego materiału dowodowego stwierdziła, że prowadzona przez stronę działalność stała się nieefektywna. W ocenie organu odwoławczego świadczyły o tym ponoszone straty oraz sprzedaż majątku ruchomego i nieruchomości potrzebnych w prowadzonej działalności w zakresie usług transportowych. Organ drugiej instancji po dokonaniu analizy finansowej spółki nie podzielił zarzutów strony w przedmiocie naruszenia art. 48 Ordynacji podatkowej, jak również naruszenia przepisów postępowania. Ponadto ustosunkowując się do argumentu strony, że w sprawie zaistniały przesłanki do zawieszenia postępowania wyjaśnił, że skoro została wydana ostateczna decyzja w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego za 2000r., to brak było podstaw do zawieszenia postępowania w trybie art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej.
Na decyzję Izby Skarbowej strona złożyła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wnosząc o jej uchylenie w całości. Skarżąca spółka zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie prawa materialnego, art. 48 § 2a Ordynacji podatkowej, wskazując że organy podatkowe nie wezwały jej do złożenia oświadczenia w trybie art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000r. o warunkach dopuszczalności i nadzorowaniu pomocy publicznej dla przedsiębiorców (Dz. U. Nr 60, poz. 704). Ponadto zarzuciła naruszenie przepisów postępowania: art. 122, art. 180, art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej z uwagi na nie przeprowadzenie przez organ odwoławczy dowodów, o które wnioskowała strona w złożonym odwołaniu oraz ze względu na nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy. Skarżąca zarzuciła również naruszenie art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 in fine, a w konsekwencji art. 124 Ordynacji podatkowej poprzez brak uzasadnienia faktycznego odpowiadającego wymogom art. 210 Ordynacji podatkowej, oraz naruszenie art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, gdyż w ocenie skarżącej wniesienie skargi na decyzję wymiarową stanowi okoliczność powodującą konieczność zawieszenia postępowania w przedmiocie udzielenia ulgi w spłacie (rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego).
Izba Skarbowa w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku – właściwy do rozpoznania sprawy w oparciu o art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1271) zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu powodującym konieczność jej wyeliminowania z obrotu prawnego.
Podstawą wydanych przez organy podatkowe rozstrzygnięć stanowił art. 48 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku – Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 z późn. zm.). Zgodnie z tym przepisem, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, organ podatkowy, na wniosek podatnika, może rozłożyć na raty zapłatę zaległości podatkowe wraz z odsetkami za zwłokę. Przepis powyższy zbudowany na tzw uznaniu administracyjnym, pozostawia decyzję o ewentualnym rozłożeniu na raty ocenie organów podatkowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny nie jest zatem kolejnym organem w postępowaniu o udzielenie ulgi w spłacie zaległości podatkowych i nie dokonuje badania merytorycznej zasadności podjętej decyzji administracyjnej. Sąd bada natomiast czy podjęta decyzja jest zgodna z przepisami postępowania i czy dokonanej przez organ podatkowy ocenie występowania przesłanek z art. 48 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej nie można przypisać cech dowolności. Kontrola legalności decyzji wydanych w ramach uznania administracyjnego jest więc ograniczona do zbadania prawidłowości postępowania organów, których wynikiem jest podjęcie decyzji administracyjnej.
Zdaniem Sądu przeprowadzone przez organy podatkowe postępowanie nie zawiera uchybień powodujących konieczność wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego, a podniesione przez skarżącą zarzuty są nieuzasadnione.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 48 § 2a Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym, rozkładanie na raty zaległości podatkowych podatnika będącego przedsiębiorcą następuje zgodnie z przepisami ustawy o warunkach dopuszczalności i nadzorowaniu pomocy publicznej dla przedsiębiorców, należy podnieść, że z pisma spółki z 24 lipca 2002r. wynika, że wielkość uzyskanej przez skarżącego pomocy wyłącza stosowanie przepisów ustawy o warunkach dopuszczalności i nadzorowaniu pomocy publicznej dla przedsiębiorców w zakresie procedury przyznawania tej pomocy. W związku z powyższym mając na uwadze treść art. 48 § 2a Ordynacji podatkowej, dla rozstrzygania wniosku o rozłożenie na raty, w rozpoznawanej sprawie istotne jest stosowanie przesłanek z art. 48 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej a nie przesłanek wynikających z ustawy o warunkach dopuszczalności i nadzorowaniu pomocy publicznej dla przedsiębiorców. Biorąc powyższe pod uwagę zarzut strony dotyczący naruszenia prawa materialnego jest bezzasadny. Zgodnie z art. 2 ust. 1, obowiązującej w stanie prawnym sprawy, ustawy z dnia 30 czerwca 2000r. o warunkach dopuszczalności i nadzorowaniu pomoc publicznej dla przedsiębiorców (Dz. U. Nr 60, poz. 704 ze zm.), przepisy ustawy stosuje się do udzielenia pomocy, jeżeli udzielana pomoc łącznie z udzieloną pomocą w ciągu kolejnych trzech lat poprzedzających, przekracza kwotę będącą równowartością 100 000 EURO. W związku z tym, powyżej cytowana ustawa, w zakresie badania istnienia przesłanek warunkujących przyznanie wnioskowanej ulgi, nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie.
Podobnie za niezasadne Sąd uznał zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania. Organy podatkowe zebrały materiał dowodowy (deklaracje, zeznanie roczne, rachunek zysków i strat, bilans oraz sprawozdanie z działalności za 2001r., informacja zarządu spółki z 24 lipca 2002r. spółki), dokonały ich oceny, ustosunkowały się do argumentów spółki. Jednocześnie należy zaznaczyć, że skarżąca spółka oprócz wskazania, że nie jest w stanie uregulować jednorazowo zaległości, nie wykazała aktywności w zaoferowaniu dowodów potwierdzających istnienie przesłanek wynikających z art. 48 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej.
Jak wskazano powyżej, Sądowa kontrola decyzji dotyczących udzielania ulg w spłacie zaległości podatkowych jest ograniczona i sprowadza się do zbadania, czy organ rozstrzygający badał sprawę pod kątem wymienionych w omawianych przepisach dyrektyw ustawowych, jak również czy zebrał i rozważył cały materiał dowodowy w danej sprawie. Sąd natomiast nie może ingerować w samo rozstrzygnięcie organu podatkowego.
Przy tak ograniczonej kontroli sądu stwierdzić należy, iż zaskarżona decyzja, jak i zgromadzony materiał dowodowy wykazuje, że organ I instancji, w sposób wyczerpujący zbadał sytuację finansową podatnika.
Sądy Administracyjne w swych orzeczeniach przyjmują, że udzielenie ulg, o których mowa w dyspozycji art. 67 § 1 i art. 48 § 1 Ordynacji podatkowej zasadniczo uzależnione jest od wystąpienia czynników, na które podatnik nie ma wpływu tj. klęski żywiołowe itp., i które są niezależne od sposobu jego postępowania. Okoliczności tej sprawy nie mają takich cech.
Reasumując, Sąd nie podziela stanowiska skarżącego w zakresie naruszenia przepisów art. 122, art. 180, art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej. Organy podatkowe w sposób prawidłowy i zgodny z zasadą swobodnej a nie dowolnej oceny dowodów oceniły, że w rozpoznawanej sprawie nie występują przesłanki ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego, uzasadniającego rozłożenie zaległości na raty.
W związku z powyższym za bezzasadny należy uznać zarzut strony skarżącej dotyczący naruszenia art. 210 § 1 pkt 6 i § 4, art. 235 oraz art. 124 Ordynacji podatkowej. Decyzja zawiera uzasadnienie faktyczne i prawne, a w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wyjaśnił jakimi przesłankami kierował się przy wydawaniu decyzji. Subiektywne przekonanie strony o wystąpieniu przesłanek warunkujących udzielenie ulgi w spłacie zaległości podatkowych nie przesądza o braku prawidłowego uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji.
W zakresie zarzutu strony, naruszenia art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, Sąd w składzie rozpoznającym niniejszy spór, wyraża pogląd, że postępowanie w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych i postępowanie w zakresie rozłożenia zaległości podatkowej, są postępowaniami odrębnymi. Stronie przysługuje prawo do rozpatrzenia wniosku o udzielenie ulgi w spłacie, niezależnie od wyniku postępowania w przedmiocie określenia wysokości zaległości podatkowej. W rozpoznawanej sprawie decyzja w sprawie wymiaru podatku stała się ponadto ostateczna. W związku z brakiem podstaw do zawieszenia postępowania, zarzut skarżącej spółki o naruszeniu art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, jest bezzasadny.
Sąd nie stwierdził również innych naruszeń prawa materialnego i procesowego, które powodowałyby konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji.
Mając powyższe na uwadze należało skargę oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło