I SA/Gd 330/14

WyrokWSA w Gdańsku2014-05-06

Skład orzekający: Joanna Zdzienicka-Wiśniewska, Sławomir Kozik, Alicja Stępień

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Skarbowej prawidłowo odmówił wstrzymania wykonania decyzji ostatecznej w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego, gdy podatnik powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego stwierdzający niezgodność z Konstytucją przepisu Ordynacji podatkowej, który stanowił podstawę wydania tej decyzji?
Ratio decidendi
Organ podatkowy prawidłowo odmówił wstrzymania wykonania decyzji, ponieważ termin przedawnienia zobowiązania podatkowego za 1998 rok upływał z dniem 31 grudnia 2004 r., a decyzja określająca to zobowiązanie została doręczona przed tym terminem. W związku z tym, zarzuty dotyczące naruszenia przepisu Ordynacji podatkowej, na który powołał się podatnik w kontekście wyroku Trybunału Konstytucyjnego, należy uznać za bezzasadne, co wyklucza prawdopodobieństwo uchylenia decyzji w wyniku wznowienia postępowania.
Stan faktyczny
Podatnik złożył wniosek o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Dyrektora Izby Skarbowej z 2004 r. w sprawie określenia zobowiązania podatkowego za 1998 r., uzasadniając to wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego stwierdzającym niezgodność z Konstytucją przepisu Ordynacji podatkowej, który stanowił podstawę wydania tej decyzji. Jednocześnie wniósł o wstrzymanie wykonania decyzji. Dyrektor Izby Skarbowej odmówił wstrzymania wykonania decyzji, uznając, że nie zachodzi prawdopodobieństwo uchylenia decyzji. Podatnik zaskarżył to postanowienie, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i wadliwość sporządzonego postanowienia. Sąd administracyjny oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska, Sędziowie Sędzia NSA Sławomir Kozik, Sędzia NSA Alicja Stępień (spr.), Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Claudia Kozłowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 6 maja 2014 r. sprawy ze skargi A. W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 10 lutego 2014 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania decyzji oddala skargę. A. W. pismem z dnia 10 grudnia 2013 r. wniósł o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 18 października 2004 r. w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1998 r., w kwocie 93.844,70 zł. Niniejszy wniosek podatnik uzasadnił orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 października 2013 r. sygn. akt SK 40/12 o niezgodności z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej przepisu - art. 70 § 6 Ordynacji podatkowej, stanowiącego - jak podano we wniosku - podstawę wydania ww. decyzji. Jednocześnie na podstawie art. 246 § 1 Ordynacji podatkowej A. W. wniósł o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 18 października 2004 r. albowiem jego zdaniem okoliczności sprawy wskazują na prawdopodobieństwo uchylenia tej decyzji w wyniku wznowienia postępowania. Postanowieniem z dnia 27 stycznia 2014 r. Dyrektor Izby Skarbowej wszczął postępowanie wznowieniowe, a następnie rozpatrzył wniosek strony o wstrzymanie wykonania decyzji i ocenił, iż w niniejszej sprawie nie występują okoliczności, które uzasadniałyby stwierdzenie, że zachodzi prawdopodobieństwo uchylenia decyzji z dnia 18 października 2004 r. - wobec czego - postanowieniem z dnia 10 lutego 2014 r. odmówił wstrzymania wykonania decyzji ostatecznej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku A. W. wnosząc o uchylenie postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 10 lutego 2014 r. odmawiającego wstrzymania wykonania decyzji ostatecznej Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 18 października 2004 r. w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1998 r. zarzucił naruszenie przepisów: • art. 246 § 1 w zw. z art. 240 § 1 pkt 8 Ordynacji podatkowej w związku z art. 70 § 6 Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 1998 r. do 31 grudnia 2002 r. w związku z art. 17 i art. 20 § 2 ustawy z dnia 12 września 2002 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 169, poz. 1387) poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na bezzasadnej odmowie wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej Nr [...] z dnia 18 października 2004 r., w sytuacji gdy okoliczności sprawy wskazują na prawdopodobieństwo uchylenia tej decyzji w wyniku wznowienia postępowania, • art. 217 § 1 i § 2 w zw. z art. 210 § 4 w zw. z art. 219 Ordynacji podatkowej poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na sporządzeniu wadliwego postanowienia. Zdaniem podatnika w niniejszej sprawie wystąpiła podstawa wznowienia postępowania z art. 240 § 1 pkt 8 Ordynacji podatkowej, albowiem decyzja ostateczna z dnia 18 października 2004 r. została wydana na podstawie art. 70 § 6 Ordynacji podatkowej, w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 1998 r., do 31 grudnia 2002 r., w związku z art. 17 i art. 20 § 2 ustawy z dnia 12 września 2002 r., o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 169, poz. 1387), o którego niezgodności z art. 64 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej orzekł Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 8 października 2013 r., sygn. akt SK 40/12, opublikowanym w Dz. U. z 13 listopada 2013 r. poz. 1313. Sporne zobowiązanie dotyczy podatku dochodowego za 1998 r., zabezpieczonego hipoteką przymusową w kwocie 256.370,40 zł wpisaną w dniu 25 października 2004 r., w dziale IV księgi wieczystej [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy w G., na udziale w nieruchomości. Hipoteka zabezpiecza należność główną w kwocie 93.705,40 zł oraz odsetki za zwłokę naliczone na dzień 5 sierpnia 2004 r. w wysokości 162.665,00 zł na rzecz Skarbu Państwa i wpisana została na podstawie tytułów wykonawczych [...], [...], [...], [...]. Na podstawie art. 17 ustawy z dnia 12 września 2002 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw do zabezpieczenia zobowiązań podatkowych powstałych przed dniem wejścia w życie w/w ustawy stosuje się przepisy art. 33 Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym przed dniem wejścia w życie tej ustawy. Również zgodnie z art. 20 § 2 ustawy z dnia 12 września 2002 r., o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw do zobowiązań podatkowych powstałych przed 1 stycznia 2003 r., stosuje się dotychczasowe przepisy o przedawnieniu jako korzystniejsze dla podatnika. W przedmiotowej sprawie hipoteka przymusowa została wpisana na podstawie czterech tytułów wykonawczych wystawionych przez Naczelnika Urzędu Skarbowego. Trzy z nich, o numerach [...], [...], [...] z dnia 5 sierpnia 2004 r., obejmujące odsetki od nieuregulowanych w terminie zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za wrzesień, październik i listopad 1998 r., już w dacie wystawienia 5 sierpnia 2004 r., dotyczyły przedawnionych zobowiązań podatkowych. Obowiązki objęte tytułami wykonawczymi z dnia 5 sierpnia 2004 r.: [...], [...], [...] (odsetki od nieuregulowanych w terminie zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za wrzesień, październik i listopad 1998 r.) uległy przedawnieniu z dniem 31 grudnia 2003 r., a więc przed wystawieniem tytułów wykonawczych, co spowodowało uchylenie przez Dyrektora Izby Skarbowej decyzją z dnia 24 października 2009 r. nr [...] decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 4 sierpnia 2004 r., nr [...]. Z tego powodu w/w trzy tytuły wykonawcze nie mogły stanowić podstawy do wystąpienia z wnioskiem o wpis hipoteki przymusowej, ani podstawy samego wpisu. Wpis hipoteki przymusowej od daty dokonania był wadliwy. Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem z dnia 28 listopada 2013 r., nr [...] umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez Naczelnika Urzędu Skarbowego o numerach [...], [...], [...] z dnia 5 sierpnia 2004 r., obejmujących odsetki od nieuregulowanych w terminie zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za wrzesień, październik i listopad 1998 r. Zatem również hipoteka przymusowa w zakresie dotyczącym tytułów o numerach [...], [...], [...] z dnia 5 sierpnia 2004 r. już dawno powinna być wykreślona na wniosek wierzyciela, gdyż zabezpiecza przedawnione należności i została wpisana na podstawie wadliwych dokumentów urzędowych, które nie spełniają wymagań ustawowych. Przedmiotowe postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 10 lutego 2014 r. narusza w ocenie skarżącego przepisy art. 217 § 1 i § 2 w zw. z art. 210 § 4 w zw. z art. 219 Ordynacji podatkowej, albowiem zawiera błędne uzasadnienie faktyczne i prawne, które nie spełnia przesłanek ustawowych. Dyrektor Izby Skarbowej błędnie bowiem przyjął w uzasadnieniu skarżonego postanowienia, iż w niniejszej sprawie nie wystąpiły przesłanki do wstrzymania wykonania decyzji ostatecznej Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 18 października 2004 r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku ustalił i zważył, co następuje: Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) - dalej jako "P.p.s.a.", stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) P.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 P.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wykładnia powołanego wyżej przepisu wskazuje, że Sąd ma prawo ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że skarga nie jest zasadna. Stosownie do treści art. 246 § 1 O.p. organ podatkowy właściwy w sprawie wznowienia postępowania wstrzyma z urzędu lub na żądanie strony wykonanie decyzji jeżeli okoliczności sprawy wskazują na prawdopodobieństwo uchylenia decyzji w wyniku wznowienia postępowania. W okolicznościach niniejszej sprawy zgodzić się należy z organem rozstrzygającym, iż prawdopodobieństwo uchylenia decyzji z dnia 18 października 2004 r. nie jest oczywiste. Kwestię przedawnienia zobowiązań podatkowych reguluje art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej, który stanowi, że zobowiązania podatkowe przedawniają się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. W podatku dochodowym obowiązuje zasada samoobliczenia podatku, zgodnie z którą podatnik jest zobowiązany składać urzędom skarbowym zeznanie, według ustalonego wzoru, o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty), a w konsekwencji należnego podatku w terminie do dnia 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym. We wskazanym terminie podatnicy są obowiązani wpłacić różnicę między podatkiem należnym od dochodu wynikającego z zeznania a sumą należnych za dany rok zaliczek, w tym również sumą zaliczek pobranych przez płatników, (art. 45 ust. 1 i ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych Dz. U. j.t. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.). Z treści art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej, wynika z kolei, że jeżeli w postępowaniu podatkowym organ podatkowy stwierdzi, że podatnik, mimo ciążącego na nim obowiązku, nie zapłacił w całości lub w części podatku, nie złożył deklaracji albo, że wysokość zobowiązania podatkowego jest inna niż wykazana w deklaracji, organ podatkowy wydaje decyzję, w której określa wysokość zobowiązania podatkowego. Weryfikacja prawidłowości rozliczenia podatkowego i określenia innej wysokości podatku w drodze wydania decyzji przez właściwy organ podatkowy lub organ kontroli skarbowej może odbywać się do czasu przedawnienia zobowiązania podatkowego. Termin przedawnienia zobowiązania w podatku dochodowym za 1998 rok upływał z dniem 31 grudnia 2004 r. W przedmiotowej sprawie bezspornym jest, że decyzja Dyrektora Izby Skarbowej Nr [...] z dnia 18 października 2004 r., która została doręczona stronie 20 października 2004 r. weszła do obrotu prawnego przed dniem 31 grudnia 2004 r., tym samym przed upływem okresu przedawnienia tego zobowiązania. Zatem kwestie dotyczące naruszenia przepisu art. 70 § 6 Ordynacji podatkowej, których dotyczył powoływany przez skarżącego wyrok Trybunału Konstytucyjnego w sprawie SK 40/12, należy uznać za bezzasadne. Powoływane okoliczności sprawy nie wskazują w związku z tym na prawdopodobieństwo uchylenia decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 18 października 2004 r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1998 r. Mając to na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że z powodu bezzasadności argumentów skargi należy ją zgodnie z art. 151 p.p.s.a. oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło