I SA/Gd 402/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Tomaszewska, Sędziowie NSA Zbigniew Romała (spr.), Asesor WSA Irena Wesołowska, Protokolant Agnieszka Zalewska, po rozpoznaniu w dniu 7 października 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi M. L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty w podatku od towarów i usług za lipiec 1993 r. oddala skargę Wnioskiem z dnia 29 czerwca 2004 r., uzupełnionym pismami z dnia 14 października 2004 r. i 17 listopada 2004 r., M. L. zwrócił się o ustalenie wysokości odsetek i okresu, za jaki winny być naliczane, od niezwróconej w terminie różnicy podatku od towarów i usług za lipiec 1993 r., wskazując, iż podstawą prawną dla jego żądania jest przepis art. 21 ust. 7 ustawy o VAT, stanowiący, że różnicę podatku nie zwróconą przez urząd skarbowy w terminie, o którym mowa w ust.6, traktuje się jako nadpłatę podatku podlegającą oprocentowaniu w rozumieniu przepisów o zobowiązaniach podatkowych. Wnioskodawca podał, iż w korekcie z dnia 31 grudnia 1996 r. dotyczącej rozliczenia podatku VAT za lipiec 1993 r. zadeklarował do zwrotu na rachunek bankowy kwotę 17.339,40 zł, która nie wpłynęła w terminie, o którym mowa w art. 21 ust. 6 ustawy o podatku od towarów i usług na konto podatnika. Zdaniem skarżącego dochodzoną przez niego kwotę należy potraktować jako nadpłatę podlegającą opodatkowaniu, liczonemu od dnia 26 stycznia 1997r. Skarżący podkreślił, iż wysokość kwoty zwrotu potwierdził organ podatkowy w ostatecznej decyzji z dnia [...], a tym samym prawidłowość sporządzenia deklaracji (jej korekty) nie została w żaden sposób wzruszona. Po rozpoznaniu wniosku M. L. decyzją z dnia [...] nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego umorzył postępowanie w sprawie stwierdzenia nadpłaty w podatku od towarów i usług za miesiąc lipiec 1993 r. i ustalenia oprocentowania tej nadpłaty z uwagi na bezprzedmiotowość tego postępowania. Powyższe rozstrzygnięcie zostało utrzymane w mocy przez Dyrektora Izby Skarbowej decyzją z dnia [...] nr [...]. W uzasadnieniu tej decyzji organ odwoławczy wskazał po pierwsze, iż kwota zwrotu różnicy podatku od towarów i usług za lipiec 1993 r. w wysokości 15.800,80 zł została określona decyzją Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...], na którą skarga została oddalona przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 6 lutego 2002 r., sygn. akt I SA/Gd 2026/99, po drugie, że kwestia nadpłaty w tym podatku i należnego od niej oprocentowania została rozstrzygnięta na wniosek podatnika z dnia 26 października 1999 r. decyzją Urzędu Skarbowego z dnia [...] nr [...], którą organ podatkowy stwierdził nadpłatę w kwocie 1688 zł (w kwocie 1685 zł powstałą w dniu 31 sierpnia 1993 r. oraz w kwocie 3 zł powstałą w dniu 23 lutego 1994 r.) i orzekł, iż nie podlega ona zwrotowi ze względu na upływ 3 lat od końca roku, w którym powstała, natomiast zostanie zaliczona na poczet zaległości podatnika w podatku VAT oraz że nadpłata w kwocie 1685 zł nie podlega oprocentowaniu, a w kwocie 3 zł podlega oprocentowaniu od dnia 23 lutego 1994 r. do dnia zaliczenia jej na poczet najdawniejszych zaległości w podatku VAT powstałych po styczniu 1997 r. Wskazana decyzja organu pierwszej instancji została utrzymana w mocy decyzją Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...], a skarga na decyzję organu odwoławczego została odrzucona przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 30 stycznia 2001 r., sygn. akt I SA/Gd 2540/00, z powodu nieuiszczenia wpisu w terminie. Zdaniem organu odwoławczego żądanie podatnika jest bezprzedmiotowe, gdyż było już przedmiotem prawomocnego rozstrzygnięcia. Organy podatkowe orzekły bowiem o kwocie zwrotu, wypowiedziały się w sprawie należnych podatnikowi odsetek i okresu, za który one się należą, a wobec tego nie mogą ponownie orzekać w tej sprawie. W skardze z dnia 26 kwietnia 2005 r. skarżący zarzuca organom podatkowym naruszenie przepisów prawa materialnego i wadliwe zastosowanie art. 208 Ordynacji podatkowej, podnosząc, iż jego żądanie ustalenia wysokości odsetek od kwoty zwrotu VAT (ustalonej decyzją ostateczną) nigdy wcześniej nie było rozstrzygane. W dalszej części skargi skarżący powtarza argumentację zawartą we wniosku z dnia 29 czerwca 2004 r., a także kwestionuje odmowę zwrotu nadpłaty w kwocie 1688 zł, podnosząc, iż nie upłynął 3 letni termin dla jej zwrotu. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, wywodząc podobnie jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiot sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy organy podatkowe zasadnie uznały, iż postępowanie w niniejszej sprawie należy umorzyć z uwagi na jego bezprzedmiotowość. W tym celu niezbędne jest porównanie przedmiotu postępowania zakończonego ostateczną decyzją z dnia [...]. Z przedmiotem postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją z dnia [...]. Pierwsze postępowanie zostało zainicjowane wnioskiem z dnia 26 października 1999 r., w którym podatnik domagał się stwierdzenia nadpłaty, w podatku od towarów i usług za lipiec 1993 r. wraz z należnymi odsetkami, a zakończyło wydaniem rozstrzygnięcia co do wysokości tej nadpłaty, jej oprocentowania i zaliczenia na poczet zaległości podatkowych. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ odwoławczy, odnosząc się do zarzutów skarżącego, stwierdził, iż w stanie faktycznym sprawy (w którym prawidłowego określenia kwoty zwrotu różnicy VAT dokonał organ podatkowy a nie podatnik) nie mogą mieć zastosowania przepisy art. 21 ust. 6 i 7 ustawy o podatku od towarów i usług oraz że nie ma uzasadnienia twierdzenie strony, iż urząd winien dokonać zwrotu różnicy VAT z odsetkami, kierując się tym, że kwota zwrotu wykazana w korekcie mieści się w kwocie zwrotu określonej decyzją. Treść tej decyzji (której integralną częścią, zgodnie z art. 210 Ordynacji podatkowej, jest jej uzasadnienie) jednoznacznie wskazuje, iż rozstrzygnięto w niej żądanie w przedmiocie określenia wysokości odsetek od kwoty zwrotu różnicy podatku od towarów i usług, odmawiając skarżącemu prawa do jej oprocentowania na podstawie art. 21 ust. 7 ustawy o VAT. Nie wpłacając w terminie wpisu od skargi wniesionej na tę decyzję, skarżący pozbawił się prawa do kontroli jej legalności przez Sąd. Przedmiotem kolejnego postępowania wszczętego wnioskiem skarżącego z dnia 29 czerwca 2004 r., a umorzonego przez organy podatkowe, było ponownie żądanie, oparte na podstawie przepisu art. 21 ust 7 ustawy o podatku od towarów i usług, ustalenia wysokości odsetek i okresu za jaki winny być naliczane, od niezwróconej w terminie różnicy podatku VAT za lipiec 1993 r. (wykazanej przez podatnika w korekcie deklaracji). Wobec powyższego należy stwierdzić, iż wniosek z dnia 29 czerwca 2004 r. był tożsamy z żądaniem rozpoznanym przez organy podatkowe w uprzednio toczącym się postępowaniu. Istotą tego żądania było uznanie kwoty zwrotu różnicy podatku od towarów i usług za lipiec 1993 r. za nadpłatę i przyznanie prawa do jej oprocentowania, a w konsekwencji określenie wysokości odsetek należnych skarżącemu. Z tych względów Sąd uznał, iż bezzasadne jest twierdzenie skarżącego, na którym opiera on podniesiony w skardze zarzut naruszenia przepisu art. 208 Ordynacji podatkowej, iż wspomniana kwestia nie była nigdy wcześniej przedmiotem rozstrzygnięcia organów podatkowych. Podkreślić należy przy tym, iż zagadnienie nadpłaty i jej oprocentowania zostało rozstrzygnięte decyzją ostateczną, a postępowanie sądowe ze skargi na tę decyzję zostało prawomocnie zakończone. Mając na względzie ustalone okoliczności, Sąd stwierdza, iż organy podatkowe zasadnie umorzyły postępowanie z wniosku z dnia 29 czerwca 2004 r. z uwagi na bezprzedmiotowość tego postępowania, oznaczającą niemożność załatwienia sprawy co do jej istoty. Zachodzi ona wówczas gdy w sposób oczywisty organ podatkowy stwierdzi brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy (por. wyrok NSA z dnia] 8. kwietnia 1995 r., sygn. akt SA/Łd 2424/94, publ. ONSA 1996, nr 2, poz. 80, wyrok NSA z dnia 20 kwietnia 2001 r., sygn. akt III SA 102/00, publ. Przegląd Podatkowy 2001, nr 9, poz. 63 oraz wyrok WSA z dnia 5 października 2004 r., sygn. akt III SA 2265/03, publ. Monitor Podatkowy 2005, nr 1, poz. 46). Zdaniem Sądu organy podatkowe nie były władne, a tym samym i zobowiązane, do ponownego rozstrzygania w kwestii odsetek od dokonanej kwoty zwrotu VAT, gdyż naruszyłoby to podstawowe zasady rządzące postępowaniem podatkowym, tj. zasadę związania organu decyzją podatkową wynikającą z art. 212 Ordynacji podatkowej oraz zasadę trwałości ostatecznych decyzji, ustanowioną przepisem art. 128 wskazanej ustawy. Niepowstrzymanie się przez organy podatkowe od rozstrzygnięcia spornej kwestii wysokości należnego skarżącemu oprocentowania pociągnęłoby za sobą sankcję nieważności takiej decyzji z art. 247 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej. Bezprzedmiotowość postępowania podatkowego w niniejszej sprawie jest oczywista skoro w obrocie prawnym istnieje nadal ostateczna decyzja izby skarbowej z dnia [...]. Zatem argumentacja zawarta we wniosku skarżącego z dnia 29 czerwca 2004 r., powtórzona w skardze, nie mogła być rozpatrzona ani przez organy podatkowe, ani przez Sąd z uwagi na to, że istniała formalna przeszkoda uniemożliwiająca wydanie decyzji merytorycznej (wydana decyzja ma wyłącznie procesowy charakter). Odnosząc się do zarzutu, w którym skarżący kwestionuje odmowę zwrotu nadpłaty w kwocie 1688 zł, Sąd stwierdza, iż stanowi on polemikę z rozstrzygnięciem, nie będącym przedmiotem kontroli Sądu w niniejszym postępowaniu. Powyższa kwestia pozostaje zatem poza przedmiotem rozpoznania w sprawie. Z wymienionych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalił skargę.