I SA/Gd 433/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Oleś po rozpoznaniu w dniu 24 maja 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J.P. o przywrócenie terminu do złożenia skargi w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 1 marca 2010 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2004 r. postanawia: przywrócić termin do wniesienia skargi. J.P. w dniu 16 kwietnia 2010r. złożył w Izbie Skarbowej skargę skierowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 1 marca 2010 r. wydaną w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2004 r. Wraz ze skargą złożył wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia. W uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu skarżący stwierdził, że na skutek omyłki pisarskiej spowodowanej stresem dnia codziennego wzmożonym powagą składania skargi, na kopercie błędnie wskazany został adres organu podatkowego. Ponadto wskazał, że skarga została wysłana w urzędzie pocztowym w G. w dniu 8 kwietnia 2010 r. w godzinach 19-20 tuż przed zamknięciem tej placówki. Błędem dotknięta została sama czynność adresowania koperty, która wykonana została w pośpiechu i skarżący popełnił błąd pisarski poprzez wskazanie adresu sądu zamiast organu. W ocenie skarżącego błąd ten nie czynił niemożliwym dostarczenie przesyłki właściwemu organowi, ponieważ budynki obu organów państwowych znajdują się w niewielkiej odległości od siebie, a przesyłka była zaadresowana na organ tj. Dyrektora Izby Skarbowej. Dodatkowo J.P. wyjaśnił, że nie mógł złożyć skargi bezpośrednio organowi, gdyż pismo było gotowe już po godzinach urzędowania Izby Skarbowej. Wskazał również, że zwrot przesyłki (z adnotacją, że pod wskazanym adresem adresat nieznany) nastąpił w dniu 13 kwietnia 2010 r. Wskazał również na art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 12 czerwca 2003 r. Prawo pocztowe (tekst jednolity: Dz.U. z 2008 r. Nr 189, poz. 1159 ze zm.), określający pojęcie adresata, wywodząc, że adresatem przesyłki był Dyrektor Izby Skarbowej, który został wskazany poprawnie, a adnotacja doręczyciela "adresat nieznany" jest nieprawidłowa. Wskazał, że pojęcie "adresata" i "adresu" na gruncie ww. ustawy nie jest tożsame. Skarżący odwołał się do stanowiska doktryny i orzecznictwa sądów administracyjnych, z których wynika obowiązek uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu do dokonania czynności, a uprawdopodobnienie nie musi oznaczać udowodnienia braku winy. Wyjaśnił, że nie ponosi winy z uwagi na to, że nie posiada specjalistycznej wiedzy prawniczej i przygotowanie skargi, szczególnie dotyczącej tak wysokiej kwoty, wiązało się z dużymi trudnościami, a w związku z tym ogromnym stresem. Wskazał, że przesyłka zawierająca skargę została złożona w placówce pocztowej, która po chwili została zamknięta, a skarżący nie miał jakiejkolwiek możliwości, nawet gdyby spostrzegł swoją pomyłkę, aby odzyskać złożony list i wpisać prawidłowy adres. W ocenie J.P. usunięcie przeszkody w uchybieniu terminu nie było więc w żaden sposób możliwe, co w okolicznościach niniejszej sprawy przesądza o braku winy skarżącego w uchybieniu terminowi. Przywołując wyrok NSA z dnia 11 lutego 2003 r., sygn. akt II SA 4162/01, (Mon. Praw. 2003, nr 8, s. 340), wskazał, że brak winy strony w uchybieniu terminowi jest przez sądy oceniany szeroko, z uwzględnieniem okoliczności konkretnej sprawy, biorąc pod uwagę bardzo różne czynniki i nie sposób jest przy tym sformułować sztywnych przesłanek czy katalogu przyczyn, gdyż w każdej ze spraw inne okoliczności mogą przesądzać o braku winy. Kryterium braku winy, jako przesłanki przywracającej termin do dokonania czynności w postępowaniu sądowym, wiąże się z obowiązkiem szczególnej staranności przy dokonaniu tej czynności. Zaznaczył, że podjęte przez skarżącego działania świadczyły o jego staranności i mieściły się w granicach możliwości osoby, która nie posiada odpowiedniej wiedzy. Wskazał, że przywrócenie terminu ma stanowić pomoc dla stron. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o odrzucenie skargi stwierdzając, że wniosek strony jest nieuzasadniony. Organ odwoławczy wskazał, decyzja z dnia 1 marca 2010 r. zawiera prawidłowe pouczenie o sposobie i terminie wniesienia skargi, która została złożona osobiście dopiero w dniu 16 kwietnia 2010 r., a więc po terminie, który upłynął w dniu 9 kwietnia 2010 r. Zdaniem organu wskazane przez J.P. okoliczności nie uprawdopodobniają braku winy w myśl art. 87 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ponadto organ podkreślił, że skarga została nadana w urzędzie pocztowym w G., gdzie mieści się kancelaria pełnomocnika strony skarżącej, a treść skargi w znacznej części stanowi powielenie odwołania. Organ wskazał również, że treść złożonej skargi wskazuje na posiadanie wiedzy prawniczej, wobec czego nieprawidłowe zaadresowanie przesyłki wynikało wyłącznie z zaniedbania strony. Dodatkowo wskazał, że przytoczone orzecznictwo nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej jako "P.p.s.a."), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Stosownie do art. 87 § 1 tej ustawy pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminowi. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2). Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 87 § 3). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4). W ocenie Sądu, wniosek J.P. z dnia 16 kwietnia 2010 r. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi z dnia 8 kwietnia 2010 r. zasługuje na uwzględnienie, gdyż skarżący uprawdopodobnił brak winy w uchybieniu terminowi do wniesienia skargi. Rację ma organ odwoławczy stwierdzając, iż w decyzji z dnia 1 marca 2010 r. skarżący został prawidłowo pouczony o terminie i sposobie wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku za pośrednictwem organu. Decyzję doręczono pełnomocnikowi strony w dniu 9 marca 2010 r., a zatem termin do wniesienia skargi upływał w dniu 9 kwietnia 2010 r. W aktach sprawy znajduje się skarga podpisana przez J.P. z dnia 8 kwietnia 2010 r., gdzie prawidłowo wskazano, iż jest ona skierowana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, Al. Zwycięstwa 16/17 w Gdańsku za pośrednictwem Dyrektora Izby Skarbowej w Gdańsku, ul. [...] w G. Z kolei na kopercie zawierającej przesyłkę ze skargą jako adresata wskazano Dyrektora Izby Skarbowej, przy czym mylnie podano adres Al. Zwycięstwa 16/17 w Gdańsku. W ocenie Sądu, wskazane powyżej treść skargi świadczy o tym, iż skarżący wiedział do kogo i na jaki adres winien skargę skierować (tj. do sądu za pośrednictwem organu) i jedynie w wyniku błędu nieprawidłowo zaadresował kopertę zawierającą skargę, a zatem należało uznać, że został uprawdopodobniony brak winy strony w uchybieniu terminu, co wypełnia przesłankę z art. 87 § 2 P.p.s.a. i winno skutkować przywróceniem terminu do wniesienia skargi. Oceny tej nie może zmienić podniesiona przez Dyrektora Izby Skarbowej okoliczność, iż przesyłka zawierająca skargę została nadana w miejscu siedziby kancelarii pełnomocnika ustanowionego do działania w imieniu skarżącego przed organami podatkowymi, gdyż okoliczność ta pozostaje bez znaczenia w opisanym stanie faktycznym. W tym miejscu Sąd pragnie przywołać pogląd wyrażony w postanowieniu z dnia 22 grudnia 2008 r., sygn. akt I FZ 477/08 (publ. Lex nr 551908), w którym Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż "uprawdopodobnienie to forma wykazania faktów mniej pewna, niż udowodnienie, jednakże, co wynika choćby z brzmienia słowa "uprawdopodobnić", twierdzenie strony nie może być całkowicie gołosłowne. Uprawdopodobnienie jest środkiem słabszym od dowodu, ale o jego zaistnieniu możemy mówić wówczas, gdy twierdzenie strony jest prawdopodobne, wiarygodne". W ocenie Sądu rozpatrującego niniejszą sprawę wyjaśnienia przedstawione przez J. P. we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi są prawdopodobne i wiarygodne. Sąd stwierdził także, że skarżący zachował siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu, a do wniosku dołączył skargę, co oznacza, iż spełnione zostały przesłanki wynikające z art. 87 § 1 i § 4 P.p.s.a. Z tego względu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.