I SA/Gd 453/11

WyrokWSA w Gdańsku2011-09-27

Skład orzekający: Bogusław Woźniak, Ewa Kwarcińska, Joanna Zdzienicka-Wiśniewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pomieszczenie piwniczne, będące odrębnym przedmiotem własności w budynku mieszkalnym, powinno być opodatkowane podatkiem od nieruchomości według stawki właściwej dla budynków mieszkalnych?
Ratio decidendi
Pomieszczenie piwniczne położone w tym samym budynku co lokal mieszkalny, wykorzystywane w sposób związany z zaspokajaniem potrzeb mieszkaniowych, powinno być opodatkowane według stawki właściwej dla budynków mieszkalnych, niezależnie od jego odrębnego statusu własnościowego. Kluczowe jest spełnienie funkcji mieszkalnych, a nie formalnoprawny podział własności.
Stan faktyczny
Prezydent Miasta wydał decyzję określającą wysokość podatku od nieruchomości za 2009 r. dla B. Ł. i R. Ł., w tym opodatkował piwnicę jako budynek pozostały. Podatnicy odwołali się, wskazując, że piwnica jest pomieszczeniem pomocniczym mieszkalnym i powinna być opodatkowana według stawek dla budynków mieszkalnych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję organu pierwszej instancji. Skarżący zarzucili m.in. błędną interpretację przepisów i niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, określił, że decyzja nie może być wykonana oraz zasądził od organu na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania w kwocie 100 zł.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Woźniak (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Ewa Kwarcińska, Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska, Protokolant Starszy Sekretarz sądowy Agnieszka Rupińska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 27 września 2011 r. sprawy ze skargi B. Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia 22 grudnia 2010 r., nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2009 r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. na rzecz strony skarżącej kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Prezydent Miasta decyzją z dnia 13 września 2010 r. określił B. Ł. i R. Ł. wysokość podatku od nieruchomości za 2009 r. w wysokości 174 zł. wskazując jako przedmiot opodatkowania budynki pozostałe o wysokości pow. 2,2 m – 28,5 m2 oraz grunty – tereny mieszkaniowe za wyjątkiem związanych z działalnością gospodarczą - 24,3 m2. W odwołaniu od tej decyzji podatnicy wnieśli o jej uchylenie w całości i umorzenie postępowania organu I instancji lub o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu stwierdzono, że nabyta dopiero w 2008 r. piwnica jest użytkowana jako pomieszczenie pomocnicze związane z zaspokajaniem potrzeb mieszkaniowych akcentując jednocześnie, że piwnica nie była i nie jest lokalem usługowym, nie służy prowadzeniu działalności gospodarczej, nie jest położona w innym, odrębnym od tego w którym zamieszkują podatnicy budynku. W związku z tym niezrozumiałym jest, na jakiej podstawie organ podatkowy samowolnie, bez przeprowadzenia analizy stanu faktycznego i podania odpowiedniej podstawy prawnej dokonał zmiany funkcji lokalu i opodatkował pomieszczenie piwniczne wg. stawek podatku stosowanych do budynków pozostałych natomiast udział w przynależnym do piwnicy gruncie opodatkował jak w przypadku budynków mieszkalnych. Odwołujący wyrazili pogląd, że zarówno będąca w ich podsiadaniu piwnica i garaż znajdujący się w podpiwniczeniu budynku mieszkalnego winny być zakwalifikowane jako części budynków mieszkalnych, które nie są zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej i opodatkowane podatkiem od nieruchomości jako części tych budynków mieszkalnych według stawki właściwej dla budynków mieszkalnych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 22 grudnia 2010 r. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazano, że w myśl art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027) podstawę wymiaru podatków i świadczeń stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Z kolei, zgodnie z § 70 ust. 1 pkt 3 i 4 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454) ze względu na funkcję użytkową w ewidencji rozróżnia się jedynie lokale mieszkalne i niemieszkalne. Z ewidencji gruntów i budynków wynika, że B. Ł. i R. Ł. są właścicielami lokalu nr [..] w budynku położonym przy ul. [...] o pow. użytkowej 28,50 m2 z funkcją określoną jako niemieszkalna, co determinuje jego opodatkowanie według stawek jak dla budynków pozostałych. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku B. Ł. zarzuciła naruszenie: art. 5 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych poprzez nieprawidłową, dowolną interpretację i ocenę przedmiotu postępowania, art. 21 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne poprzez pominięcie zapisów ewidencyjnych, wskazujących na przeznaczenie pomieszczenia, art. 7 do 11 ustawy o własności lokali, poprzez pominięcie prawa właściciela do wyodrębnienia z lokalu i budynku odrębnej własności, bez zmiany przeznaczenia, art. 7, art. 75 art. 77 i art. 80 Kpa poprzez błędne uznanie, że organ pierwszej instancji prawidłowo ocenił materiał dowodowy i pominięcie w postępowaniu odwoławczym dowodów w postaci przywołanych orzeczeń sądów administracyjnych, art. 107 Kpa poprzez niewystarczające uzasadnienie faktyczne decyzji, art. 8 Kpa poprzez zbyt opieszałe działanie organu drugiej instancji w kwestii doręczenia decyzji stronie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje. Sąd administracyjny w granicach swojej właściwości bada zgodność zaskarżonych decyzji z prawem. W niniejszej sprawie spór dotyczy opodatkowania podatkiem od nieruchomości pomieszczeń piwnicznych znajdujących się w tym samym budynku mieszkalnym, w którym skarżący ma wspólnie z drugim współmałżonkiem lokal mieszkalny. W ocenie Sądu nie jest prawnie uzasadnione twierdzenie, że w sytuacji gdy lokal mieszkalny i powierzchnie piwniczne stanowią odrębny przedmiot współwłasności, nie można przypisać piwnicy statusu pomieszczenia przynależnego. Okolicznością bezsporną jest odrębne nabycie na podstawie umów zawartych w formie aktu notarialnego lokalu mieszkalnego oraz lokali piwnicznych. Z wyjaśnień skarżącej wynika, że piwnice są wykorzystywane w sposób zwyczajowo przyjęty. Oznacza to, że korzystanie z piwnic pozwala na dogodną organizację zamieszkiwania. Z tej przyczyny nie ma podstaw do twierdzenia, że lokale piwniczne mają przeznaczenie inne niż mieszkalne. Kwestie cywilnoprawne dotyczące statusu prawnego pomieszczenia przynależnego (art. 47 § 1 k.c.) nie są istotne w sprawie z uwagi na to, że spór wymaga dokonania poprawnej wykładni art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. a) i e) ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2006 r. nr 121, poz. 844 ze zm.). Opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają budynki lub ich części (art. 2 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy). Rada gminy określa wysokość stawek podatku od nieruchomości m. in. od budynków lub ich części mieszkalnych od budynków lub ich części pozostałych (art. 5 ust. 1 pkt 2 lit a) i e) powołanej ustawy). Sąd podziela pogląd, że główny nacisk należy kłaść na spełnienie funkcji mieszkalnych. Przeznaczenie pomieszczenia piwnicznego położonego w tym samym budynku co lokal mieszkalny będący własnością strony należy ocenić jako mieszkalne, zatem, niezależnie od prawnego wyodrębnienia lokalu mieszkalnego i lokali piwnicznych jako odrębnych przedmiotów własności istnieją podstawy do opodatkowania według stawki jak dla lokali mieszkalnych. W ustawie o podatkach i opłatach lokalnych nie ma definicji budynku mieszkalnego i ustalenie dla celów podatkowych, czy określony budynek jest, czy też nie jest budynkiem mieszkalnym, powinno nastąpić w postępowaniu podatkowym w oparciu o wszelkie prawnie dopuszczalne dowody (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 lutego 2009 r., II FSK 884/08), zwłaszcza dane z ewidencji gruntów i budynków, o ile ewidencja budynków została już w określonej jednostce terytorialnej zaprowadzona. Zgodnie z definicją zawartą w art. 1a pkt 1 u.p.o.l., budynkiem w rozumieniu tej ustawy jest obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Jeżeli zatem obiekt budowlany ma cechy wymienione w tym przepisie, jest budynkiem. O tym natomiast, czy jest budynkiem mieszkalnym, czy też budynkiem innym, niemieszkalnym, decydują inne jego cechy i sposób wykorzystania. Brak w związku z tym podstaw normatywnych do uznania, że znajdowanie się w budynku mieszkalnym pomieszczeń nieprzeznaczonych do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych może wpływać na zakwalifikowanie takiego budynku jako "częściowo mieszkalnego". Sposób wykorzystania determinuje stawkę opodatkowania. W prawie podatkowym nie jest prawidłowy pogląd, że pojęcie "budynek mieszkalny" nie oznacza całego budynku (wyrok NSA z dnia 22 lipca 2009 r., sygn. akt II FSK 460/08). Z faktu, że lokal piwniczny może stać się odrębnym przedmiotem obrotu handlowego nie wynika przeszkoda opodatkowania stawką jak dla części budynku mieszkalnego, o ile nie wykazano, aby były zajęte na cele inne niż mieszkalne. Prezentując powyższe stanowisko Sąd w składzie niniejszym podziela ocenę prawną wyrażoną przez Wojewódzki Sądu Administracyjny w Gdańsku w wyrokach z dnia 10 maja 2011 r. w sprawach o Sygn. akt I SA/Gd 211/11 i I SA/Gd 212/11. Z tych względów Sąd na mocy art. art.145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej jako p.p.s.a. - orzekł jak w pkt I wyroku. Na mocy art. 152 p.p.s.a. orzeczono jak w punkcie II. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 209 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło