I SA/Gd 455/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska, Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, Sędzia NSA Alicja Stępień (spr.), Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Claudia Kozłowska, po rozpoznaniu w dniu 21 marca 2017 r. na rozprawie sprawy ze skargi ,,A" Sp. z o.o. z siedzibą w W. Oddział w P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 27 stycznia 2016 r., nr [...] w przedmiocie odmowy rozłożenia na raty zaległości podatkowej w podatku akcyzowym p o s t a n a w i a umorzyć postępowanie. "A" Sp. z o.o. w likwidacji z siedzibą w W. Oddział w P. ( dalej w skrócie zwana Spółką) wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w przedmiocie odmowy rozłożenia na raty zaległości podatkowej w podatku akcyzowym. Na rozprawie w dniu 21 marca 2017 r. pełnomocnik Dyrektora Izby Administracji Skarbowej poinformował, że skarżąca Spółka z dniem 2 stycznia 2017 r. została wykreślona z Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 161 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718) – dalej: "p.p.s.a.", sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę (pkt 1), w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania (pkt 2) albo gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe (pkt 3). Bezprzedmiotowość postępowania sądowego "z innych przyczyn" w rozumieniu art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. występuje, gdy w toku tego postępowania, przed wydaniem wyroku, nastąpią zdarzenia, skutkiem których przestanie istnieć sprawa sądowoadministracyjna, nastąpi brak któregoś z elementów stosunku materialnoprawnego skutkujący tym, że nie można załatwić sprawy przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Bezprzedmiotowość może wynikać z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych. W niniejszej sprawie wynikła ona z przyczyn podmiotowych, jako że przestała istnieć strona skarżąca. Przepis art. 25 § 1 p.p.s.a. stanowi, że osoba fizyczna, osoba prawna lub organ administracji publicznej mają zdolność występowania przed sądem administracyjnym jako strona (zdolność sądowa). Stosownie zaś do art. 26 § 1 p.p.s.a., zdolność do czynności w postępowaniu w sprawach sądowoadministracyjnych (zdolność procesową) mają osoby fizyczne posiadające pełną zdolność do czynności prawnych, osoby prawne oraz organizacje społeczne i jednostki organizacyjne, o których mowa w art. 25. Wymogi posiadania zdolności sądowej oraz zdolności procesowej zaliczane są do tzw. przesłanek procesowych. Okoliczności te Sąd bierze z urzędu pod uwagę w każdym stadium postępowania. W przepisach art. 270 i art. 271 Kodeksu spółek handlowych ("k.s.h.") wskazano przyczyny rozwiązania spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Wymienione tam zdarzenia powodują wszczęcie postępowania likwidacyjnego, które – w przypadku jego zakończenia – skutkują wykreśleniem spółki z rejestru (art. 272 k.s.h.). Chwilą rozwiązania spółki jest wykreślenie jej z rejestru jako następstwo postępowania likwidacyjnego lub upadłościowego. Byt prawny spółki ustaje więc z chwilą jej wykreślenia z Krajowego Rejestru Sądowego (por. postanowienie NSA z 19 października 2011 r. sygn. akt I FSK 1502/10, LEX nr 1069262). Z informacji przedstawionej przez pełnomocnika organu podatkowego oraz z wydruku z Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego znajdującego się w aktach sprawy wynika, że skarżąca Spółka została wykreślona z rejestru z dniem 2 stycznia 2017 roku, a zatem z tym dniem ostatecznie ustał jej byt prawny. W orzecznictwie jednolicie przyjmuje się, że prawomocne wykreślenie spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z Rejestru Przedsiębiorców KRS oznacza definitywne zakończenie bytu tej osoby prawnej, skutkujące w procesie następczą utratą zdolności sądowej, a więc zdolności do występowania w postępowaniu sądowoadministracyjnym jako strona (zob. postanowienia NSA: z 25 września 2014 r. sygn. akt I FSK 298/13, LEX nr 1506890; z 4 lipca 2012 r. sygn. akt I FSK 1896/11, LEX nr 1225490; z 20 października 2010 r. sygn. akt II GSK 737/09, LEX nr 742926). W przypadku wykreślenia spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z Krajowego Rejestru Sądowego nie ma innego podmiotu (następcy prawnego), który mógłby przejąć aktywa i pasywa spółki. Konsekwencją zaistnienia w postępowaniu sądowym definitywnego braku następcy prawnego strony jest więc umorzenie tego postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. jako bezprzedmiotowego. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 i § 2 p.p.s.a., umorzył postępowanie sądowe