I SA/Gd 536/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Elżbieta Rischka po rozpoznaniu w dniu 31 marca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. K. o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 27 lutego 2013 r., nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za marzec 2010 r. postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. R. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 27 lutego 2013 r., w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za marzec 2010 r. Uzasadniając wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji skarżący wskazał, że w razie jej wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody. Zaznaczył, że wobec niego toczy się już kilka postępowań egzekucyjnych dotyczących zaległych zobowiązań podatkowych i wykonanie zaskarżonej decyzji pogłębi jedynie kłopoty finansowe skarżącego. Skarżący wskazał, że obecnie nie dysponuje żadnym majątkiem, stara się w miarę możliwości spłacać istniejące zobowiązania z tytułu podatków i ZUS. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należy, że art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej "P.p.s.a."), przewiduje możliwość wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności na wniosek strony, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia stronie znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Orzekając o wstrzymaniu lub odmowie wstrzymania zaskarżonego aktu Sąd ocenia czy w sprawie zaistniały przesłanki określone w art. 61 § 3 P.p.s.a. Ocena ta jest możliwa i w dużym stopniu zależy od argumentacji przedstawionej we wniosku złożonym przez stronę. Oznacza to, że wniosek powinien być wnikliwie uzasadniony. Konieczna jest spójna argumentacja, poparta faktami oraz odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Nieodzowne jest w jej ramach wykazanie zaistnienia jednej z przesłanek określonych w art. 61 § 3 P.p.s.a., tj. zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W postanowieniu z 29 maja 2009 r. sygn. akt I FZ 148/09 (LEX nr 564208) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że w interesie strony leży takie sformułowanie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności, by powołane w nim okoliczności wskazywały na zajście w jej przypadku przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. oraz poparcie twierdzeń w tym zakresie stosownymi dokumentami. Nie jest bowiem wystarczające, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji występowały w sprawie - sąd musi mieć o nich wiedzę i możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę. O spełnieniu przesłanek warunkujących uwzględnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności można natomiast mówić dopiero wówczas, gdy zostanie wykazane, że wykonanie tego aktu lub czynności spowoduje szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowania ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu (por. postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004 r. w, GZ 138/04, niepubl.) Rozpoznawany wniosek powyższych wymogów nie spełnia. Skarżący wskazał jedynie, że za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji przemawia niebezpieczeństwo wyrządzenia mu znacznej szkody bowiem wobec niego toczy się już kilka postępowań egzekucyjnych dotyczących zaległych zobowiązań podatkowych, a wykonanie zaskarżonej decyzji pogłębi jedynie kłopoty finansowe skarżącego. Dodał, że nie dysponuje obecnie żadnym majątkiem i stara się w miarę możliwości spłacać istniejące zobowiązania z tytułu podatków i ZUS. Skarżący nie podał jednak żadnych konkretnych, popartych stosownymi dokumentami informacji, które pozwoliłyby Sądowi ocenić zasadność wniosku. Do jego oceny konieczne jest dysponowanie pełnymi danymi o stanie majątkowym podatnika. Zweryfikowanie przez Sąd tego, czy wykonanie zaskarżonej decyzji odbędzie się z uszczerbkiem dla majątku skarżącego, prowadząc do powstania znacznej szkody, bądź powodując trudne do odwrócenia skutki musi się odbywać z uwzględnieniem szczegółowych informacji o jego sytuacji majątkowej, rodzinnej, wysokości uzyskiwanych dochodów, posiadanych oszczędnościach, czy ponoszonych wydatkach. Skarżący zaś żadnych danych o swojej aktualnej sytuacji finansowej, a w szczególności możliwościach płatniczych, nie podał. Jednocześnie Sąd stwierdza, że w aktach sprawy brak jest dowodów pozwalających na ustalenie powyższych okoliczności. Jak wskazano wyżej, dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę. Zatem Sąd nie jest obowiązany do poszukiwania dowodów na poparcie twierdzeń wnioskodawcy. Podkreślić należy, że sytuacja majątkowa skarżącego została zbadana w przeprowadzonym postępowaniu o przyznanie prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 23 września 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych przyjmując, że nie było możliwe dokonanie oceny jego sytuacji majątkowej. Zażalenie R. K. na ww. postanowienie zostało oddalone przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 9 stycznia 2014 r., sygn. akt I GZ 592/13. W uzasadnieniu NSA wskazał, że skarżący nie przedstawił wszystkich informacji mających znaczenie dla rozstrzygnięcia wniosku o przyznanie prawa pomocy, jak również uchylił się od złożenia szeregu dokumentów mogących zobrazować jego sytuację materialną. W ocenie Sądu, skarżący nie wykazał istnienia przesłanek warunkujących uwzględnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Bez okoliczności uzasadniających wystąpienie przesłanki "znacznej szkody" lub "trudnych do odwrócenia skutków", o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., oraz bez przedstawienia stosownych dokumentów, potwierdzających ich istnienie, nie jest możliwa ocena wniosku pod kątem spełnienia warunków uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji. Skoro zatem skarżący nie wykazał w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości, że w sprawie zachodzi realna możliwość zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, to brak było podstaw do udzielenia stronie ochrony tymczasowej i wydania orzeczenia zgodnego z jej oczekiwaniami. Podkreślić jednocześnie należy, że przedmiotem decyzji, której dotyczył wniosek o wstrzymanie wykonania, było określenie zobowiązania podatkowego, a więc świadczenia pieniężnego, które ze swej natury ma charakter odwracalny. Zgodnie z powyższym, nawet w przypadku ewentualnego uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonej decyzji (czego na obecnym etapie sprawy Sąd nie przesądza), skarżący nie poniesie szkody albowiem wówczas nastąpi zwrot egzekwowanej należności wraz z odsetkami. Końcowo wyjaśnić należy, że w niniejszym przypadku za uwzględnieniem wniosku mogłaby przemawiać wysoka kwota egzekwowanego zobowiązania podatkowego czyli 2.727.964,00 zł, jednakże Sąd nie mógł odnieść tej kwoty do rzeczywistej sytuacji majątkowej skarżącego. Jak już wyżej podkreślono nie dołączył on do wniosku żadnych dokumentów, uniemożliwiając tym samym Sądowi dokonanie oceny faktycznego wpływu wykonania przedmiotowej decyzji na możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a., Sąd postanowił jak w sentencji