I SA/Gd 579/98
WyrokWSA w Gdańsku2000-02-23
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy podatnikowi przysługuje ulga podatkowa z tytułu wyszkolenia ucznia, jeśli wniosek o jej przyznanie został złożony po upływie jednomiesięcznego terminu od daty złożenia przez ucznia egzaminu kończącego naukę zawodu, mimo że podatnik dowiedział się o zdaniu egzaminu po terminie?Ratio decidendi
Podatnikowi nie przysługuje ulga podatkowa z tytułu wyszkolenia ucznia, jeżeli wniosek o jej przyznanie został złożony po upływie jednomiesięcznego terminu od daty złożenia przez ucznia egzaminu kończącego naukę zawodu. Termin ten jest terminem prawa materialnego, który nie podlega przywróceniu, a nieznajomość prawa nie zwalnia od jego przestrzegania.Stan faktyczny
Hubert S. złożył wniosek o przyznanie ulgi podatkowej z tytułu wyszkolenia ucznia Marcina C. Uczeń odbywał naukę zawodu od 1 sierpnia 1994 r. do 31 sierpnia 1997 r., jednak egzamin kończący naukę zawodu złożył 6 czerwca 1997 r. Wniosek o ulgę został złożony 10 grudnia 1997 r., co przekroczyło jednomiesięczny termin od daty egzaminu. Organy podatkowe odmówiły przyznania ulgi z powodu naruszenia terminu. Podatnik argumentował, że dowiedział się o zdaniu egzaminu dopiero 8 grudnia 1997 r.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy o NSA.Pełny tekst orzeczenia
Okoliczność, że uczeń przystąpił do egzaminu kwalifikującego wcześniej, aniżeli w rzeczywistości zakończył naukę zawodu, nie może mieć znaczenia dla oceny zasadności zachowania jednomiesięcznego terminu do wystąpienia z wnioskiem o ulgę z tytułu jego wyszkolenia.
Pismem z dnia 10 grudnia 1997 r. Hubert S. zwrócił się do Drugiego Urzędu Skarbowego z wnioskiem o przyznanie ulgi podatkowej z tytułu wyszkolenia ucznia Marcina C. W uzasadnieniu przedmiotowego wniosku Hubert S. wskazał, iż zatrudnienie młodocianego w celu nauki zawodu trwało w okresie od 1 sierpnia 1994 r. do 31 sierpnia 1996 r., a egzamin kończący tok nauczania został złożony przed komisją egzaminacyjną w dniu 6 czerwca 1987 r. a więc przed terminem wynikającym z umowy o pracę nauki zawodu zawartej na okres od 1 sierpnia 1994 r. do 31 sierpnia 1997 r.
Decyzją z dnia 12.01.1998 r. Drugi Urząd Skarbowy odmówił Hubertowi S. prawa do ulgi w podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu szkolenia ucznia. W uzasadnieniu decyzji organ podatkowy pierwszej instancji wskazał na naruszenie przez podatnika miesięcznego terminu do złożenia wniosku określonego w treści par. 14 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 marca 1995 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych /Dz.U. nr 35 poz. 173 ze zm./.
Odwołaniem z dnia 6.02.1998 r. podatnik Hubert S. wniósł o uchylenie decyzji Drugiego Urzędu Skarbowego. Przy czym podniósł, iż szkolił ucznia przez okres 24 miesięcy, a opóźnienie w złożeniu wniosku spowodowane było niepoinformowaniem go przez Kuratorium Oświaty i Z.S.Z. w R. o zdaniu egzaminu przez Marcina C.
Izba Skarbowa nie znalazła podstaw do zmiany decyzji Drugiego Urzędu Skarbowego w związku z czym decyzją z dnia 27.09.1998 r. utrzymała w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Organ odwoławczy podkreślił, iż zachowanie wprowadzonego przez normotwórcę terminu do składania wniosku o przyznanie ulgi z tytułu szkolenia ucznia jest jedną z przesłanek warunkujących nabycie przez podatnika prawa do korzystania z tej ulgi.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Hubert S. wniósł o ponowne rozpatrzenie "odwołania w sprawie przyznania ulgi uczniowskiej". Skarżący przedstawiając stan faktyczny sprawy wskazał, iż po dwóch latach nauki uczeń Marcin C. na własną prośbę przeniósł się do innego zakładu mieszczącego się w G., gdzie kontynuował trzeci rok nauki. Zakład ten zorganizował egzamin kończący naukę zawodu w dniu 6.06.1997 r., a o fakcie zdania przez ucznia egzaminu skarżący nie został powiadomiony.
O wyniku pozytywnym przedmiotowego egzaminu skarżący dowiedział się dopiero w dniu 8.12.1997 r., po czym niezwłocznie złożył wniosek o prawo do ulgi szkoleniowej.
W odpowiedzi na zarzuty zawarte w skardze Izba Skarbowa uznając, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, wniosła o jej oddalenie.
Podniosła przy tym, że stosownie do dyspozycji par. 14 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 marca 1995 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych /Dz.U. nr 35 poz. 173 ze zm./ wniosek o przyznanie ulgi z tytułu szkolenia ucznia podatnik powinien złożyć do urzędu skarbowego właściwego w sprawach podatku obrotowego i dochodowego w terminie jednego miesiąca od daty złożenia przez pracownika egzaminu kończącego naukę zawodu lub od ukończenia przez ucznia odbywania u podatnika praktycznej nauki zawodu.
Bezspornym jest, iż Hubert S. składając w dniu 10.12.1997 r. wniosek o przyznanie ulgi w podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu wyszkolenia ucznia, który w dniu 6.06.1997 r. zdał egzamin z nauki zawodu nie zachował jedno miesięcznego terminu do jego wniesienia.
Zdaniem Izby Skarbowej obowiązek złożenia wniosku o przyznanie ulgi w ciągu miesiąca od zdania przez ucznia egzaminu jest w myśl przywołanej wyżej podstawy prawnej warunkiem koniecznym dla skutecznego ubiegania się o prawo do korzystania z przedmiotowego zwolnienia podatkowego.
Argumenty powoływane przez skarżącego odnoszące się do opóźnionego uzyskania informacji o złożeniu przez ucznia egzaminu nie mogą zostać uwzględnione, gdyż nieznajomość prawa nie zwalnia od jego przestrzegania. W interesie skarżącego było, aby w odpowiednim terminie uzyskać informację o zakończeniu toku kształcenia ucznia oraz dotrzymać miesięcznego terminu do złożenia wniosku. Nie mogą one również stanowić podstawy do przywrócenia podatnikowi terminu do złożenia wniosku, gdyż termin określony w treści par. 14 przywoływanego rozporządzenia z dnia 24 marca 1995 r. jest terminem prawa materialnego do którego nie ma zastosowania instytucja przywrócenia terminu określona w przepisach art. 162-163 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./. Ponadto Izba zwróciła uwagę na okoliczność iż nawet jeśli skarżący nie spodziewał się, że uczeń Marcin C. złożył egzamin z nauki zawodu zgodnie z terminem zawartym w umowie o pracę w celu przygotowania zawodowego, tj. około 31.08.1997 r., a nie prawie trzy miesiące wcześniej, bo w dniu 6.06.1997 r. - to wniosek o przyznanie ulgi podatkowej powinien złożyć do 30.09.1997 r.
Terminem złożenia przez ucznia egzaminu, jak sam zaznaczył skarżący w odwołaniu, osobiście zainteresował się dopiero w grudniu 1997 roku.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sąd administracyjny wyposażony został w funkcje kontrolne co oznacza, że w przypadku zaskarżenia decyzji, bada zgodność zaskarżonej decyzji z przepisami prawa /art. 21 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym - Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./.
W ustalonym stanie faktycznym należy uznać, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
W świetle par. 14 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 marca 1995 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych /Dz.U. nr 35 poz. 173/, wniosek o ulgę za praktyczną naukę zawodu należy złożyć w terminie jednego miesiąca od daty zakończenia przez ucznia odbywania u podatnika praktycznej nauki zawodu. Wniosek o ulgę powinien zawierać następujące dane: datę zawarcia ze szkołą umowy o praktyczną naukę zawodu, imię i nazwisko ucznia, datę rozpoczęcia i zakończenia przez ucznia odbywania u podatnika praktycznej nauki zawodu.
Z akt sprawy wynika, że umowa o pracę w celu przygotowania zawodowego zawarta została na okres trzech lat - od dnia 1 sierpnia 1994 r. do dnia 31 sierpnia 1997 r. pomiędzy zakładem Blacharstwo Pojazdowe Huberta S. a uczniem Marcinem C. Bezspornym jest, że uczeń trzeci rok nauki kontynuował w innym zakładzie, przechodząc do niego na własną prośbę.
W dniu 6 czerwca 1997 r. złożył egzamin z wynikiem celującym, a zatem około 3 miesięcy przed terminem zakończenia nauki zawodu wynikającym z umowy.
Par. 14 cytowanego rozporządzenia uzależnia przyznanie ulgi podatkowej od złożenia przez podatnika wniosku o ulgę w terminie jednego miesiąca od daty złożenia przez ucznia egzaminu z wynikiem pozytywnym.
Przy czym przepis ten ma zastosowanie również w sytuacji, w której pracownik odbywający naukę zawodu, poddany jest egzaminowi przed zakończeniem okresu szkolenia wynikającego z umowy o pracę w celu nauki zawodu /vide uchwała NSA z dnia 17 maja 1999 r. FPS 2/99 w składzie siedmiu sędziów/.
Okoliczność zatem, że uczeń Marcin C. przystąpił do egzaminu kwalifikującego wcześniej aniżeli w rzeczywistości zakończył naukę zawodu nie może mieć znaczenia dla oceny zasadności zachowania jednomiesięcznego terminu do wystąpienia skarżącego z wnioskiem o ulgę z tytułu jego wyszkolenia.
Zakreślony termin w par. 14 cyt. rozporządzenia, jest terminem prawa materialnego, co pociąga za sobą te konsekwencje, że nie podlega on przywróceniu.
Podnoszona przez skarżącego okoliczność, że o zdaniu egzaminu przez ucznia dowiedział się dopiero po upływie zakreślonego w rozporządzeniu terminu, nie ma dla oceny legalności decyzji znaczenia.
W tych warunkach, Naczelny Sąd Administracyjny na mocy art. 27 ust. 1 ustawy o NSA oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło