I SA/Gd 628/10

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Monika Hennig po rozpoznaniu w dniu 28 września 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. F. i H. F. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi J. F. o wznowienie postępowania sądowego w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej postanawia przyznać wnioskodawcom prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. J. F. w skardze o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 3 kwietnia 2006 r., sygn. akt I SA/Gd 331/04 wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych. Braki formalne wniosku poprzez złożenie go na urzędowym formularzu PPF skarżący uzupełnił w dniu 5 sierpnia 2010 r. Przedmiotowy wniosek został podpisany także przez H. F. – małżonkę skarżącego. Jednocześnie wnioskodawcy rozszerzyli swoje żądanie wnosząc o ustanowienie adwokata. Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Jednocześnie ustanowienie dla strony adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego wymaga dodatkowego złożenia przez wnioskodawcę osobistego oświadczenia o niezatrudnianianiu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z ww., przy czym nie dotyczy to adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ustanowionego na podstawie przepisów o prawie pomocy (art. 246 § 3 p.p.s.a.). W myśl art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Powołane przepisy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 p.p.s.a. Zatem to rzeczą wnioskodawcy jako zainteresowanego jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Ze złożonego przez wnioskodawców oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że prowadzą oni wspólne gospodarstwo domowe, źródłem ich utrzymania są emerytury, których łączna wysokość wynosi 4.456,92 zł brutto miesięcznie, a które podlegają zajęciu egzekucyjnemu (łączna kwota dokonywanych potrąceń z tego tytułu wynosi 1.104,34 zł), małżonkowie poza samochodem marki [...], rok produkcji 1997, na którym ustanowiony został zastaw skarbowy nie posiadają majątku. Miesięczne koszty utrzymania małżonków, do których zaliczono opłaty związane z eksploatacją lokalu, za energię elektryczną, telefon stacjonarny i komórkowy, usługi telekomunikacyjne (UPC), podatek od nieruchomości, ubezpieczenie oraz bieżące remonty i konserwacje, kształtują się na poziomie około 1.236 zł. Do kosztów bieżącego utrzymania wnioskodawcy zaliczyli dodatkowo wydatki na odpłatne leczenie ich obojga w łącznej kwocie około 700 zł miesięcznie. Przechodząc do oceny złożonego wniosku w wskazać trzeba, że przedstawiona w nim sytuacja finansowa wnioskodawców, w tym wysokość ponoszonych wydatków związanych z bieżącym utrzymaniem, nie budzi wątpliwości, została udokumentowana w sprawach o sygn. akt I SA/Gd 942/09, I SA/Gd 946 i 947/09 oraz I SA/Gd 587/09, w których postanowieniami referendarza sądowego z dnia 30 czerwca 2010 r. przyznano im prawo pomocy. Z przedłożonych przez wnioskodawców dokumentów wynikało, że osiągany przez nich miesięczny dochód, po uwzględnieniu potrąceń dokonywanych w ramach prowadzonej egzekucji, wynosi 2.575,84 zł netto miesięcznie, posiadają oni zaległości podatkowe, które wynoszą łącznie 345.999 zł wraz z należnymi odsetkami za zwłokę, nie posiadają oszczędności. Natomiast konieczność ponoszenia znacznych wydatków związanych z odpłatnym leczeniem każdego z małżonków potwierdzała przedstawiona przez nich dokumentacja medyczna – zaświadczenia lekarskie. Mając na uwadze powyższe okoliczności uznano, że wnioskodawcy wykazali, że nie mają realnych możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania. Za taką oceną przemawia wysokość środków pieniężnych, która pozostaje do dyspozycji małżonków po potrąceniu udokumentowanych stałych i koniecznych obciążeń, a która wynosi około 1.300 zł. Nie bez znaczenia jest także konieczność wydatkowania znacznych środków na odpłatne leczenie każdego z nich. Wpływ na przyjęte stanowisko miała też okoliczność, iż małżonkowie nie posiadają oszczędności oraz wysokość posiadanych przez nich zaległości podatkowych. Z tych względów uznano, że wnioskodawcy spełniają ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy i na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.