I SA/Gd 685/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Woźniak, Sędziowie Sędzia WSA Irena Wesołowska (spr.), Sędzia WSA Ewa Wojtynowska, Protokolant Sekretarz Sądowy Sylwia Górny, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 17 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi D. T. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 20 lipca 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności rolnośrodowiskowych oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia 20 lipca 2009 roku Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez D.T. utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 20 lutego 2009 r. w przedmiocie odmowy przyznania płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych z sankcjami wieloletnimi. W uzasadnieniu wydanej decyzji organ odwoławczy podał, że D.T. we wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej zadeklarowała pakiet 3 "Ekstensywne trwałe użytki zielone", wariant 3.1 "Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach" na działce rolnej A o pow. 4,45 ha oraz na działce rolnej B o pow. 5,73 ha. W następstwie kontroli przeprowadzonej na miejscu w dniu 16 września 2008 r. stwierdzono, że obszar działki rolnej B jest mniejszy od zadeklarowanego i wynosi 1,63 ha. Działka zadeklarowana we wniosku w znacznej części porośnięta jest krzakami i zaroślami. Organ odwoławczy zauważył nadto, że protokół z kontroli przeprowadzonej na miejscu został doręczony wnioskodawczyni, przy czym ta pomimo zawartego w nim pouczenia nie zgłosiła żadnych zastrzeżeń do dokonanych ustaleń. Dalej organ odwoławczy wskazał, że na podstawie § 8 pkt 1 w zw. z § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 28 lutego 2008 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 34, poz. 200), dalej rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, płatność rolnośrodowiskowa jest przyznawana do działek rolnych, zaś działka rolna jest to zwarty obszar gruntu, na którym jeden rolnik prowadzi jedną grupę upraw, o powierzchni nie mniejszej niż 0,1 ha. W przypadku gdy wymagane jest oddzielne zgłoszenie użytkowania pewnego obszaru w ramach gruntów objętych grupą upraw, działka rolna jest ograniczona na podstawie tego konkretnego użytkowania. Organ odwoławczy dodał przy tym, że działka rolna może być położona na całej działce ewidencyjnej lub jej części, albo na kilku sąsiadujących ze sobą działkach ewidencyjnych. Rolnik otrzymuje więc płatność do użytkowanych działek rolnych, nie zaś do zadeklarowanych działek ewidencyjnych. Ponieważ różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną do płatności – 10,18 ha, a powierzchnią stwierdzoną – 6,08 ha wyniosła 67,43 % powierzchni stwierdzonej, w ocenie organu odwoławczego należało zastosować sankcje zgodnie z art. 16 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1975/2006 z dnia 7 grudnia 2006 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2006 w zakresie wprowadzenia procedur kontroli, jak również wzajemnej zgodności w odniesieniu do działań wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U.UE L.06.368.74), dalej rozporządzenie Komisji (WE) Nr 1975/2006, odmawiając przyznania płatności oraz nakładając sankcje w wysokości przypadającej na różnicę między powierzchnią zadeklarowaną we wniosku a powierzchnią stwierdzoną w wysokości 2050,00 zł, potrącaną w kolejnych trzech latach kalendarzowych, następujących po roku wykrycia nieprawidłowości. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku D.T. wniosła o uchylenie decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR z dnia 20 lipca 2009 r. i nakazanie urzędnikom realizacji przysługujących jej zaległych dopłat. W uzasadnieniu złożonej skargi skarżąca podniosła, że nie zgłaszała zastrzeżeń do ustaleń kontroli, bo to żadna procedura i żadna decyzja administracyjna. Krzaki i zarośla stanowią zaś normalny element działalności rolnośrodowiskowej. Powierzchnia działki, ani ewidencyjna, ani zadeklarowana nie została zawyżona - przeciwnie przed laty została pomniejszona o 0,4 ha na wszelki wypadek. Odpowiadając na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej w dalszej części "P.p.s.a", stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) P.p.s.a.).Z przepisu art. 134 § 1 P.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oceniając zaskarżoną decyzję organu odwoławczego z punktu widzenia wskazanych powyżej kryteriów stwierdzić należy, że wbrew podniesionym w skardze zarzutom nie narusza ona prawa. Otóż z przedłożonych Sądowi akt sprawy wynika, że skarżąca we wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej wykazała łączną powierzchnię areału uprawniającego do przyznania tych płatności w wysokości 10,18 ha. Kontrola przeprowadzona na miejscu w dniu 16 września 2008 r. r. wykazała natomiast, że suma powierzchni uprawniającej do przyznania obu płatności wynosi 6,08 ha. Na zadeklarowanej powierzchni skarżąca nie prowadziła bowiem działalności rolniczej uprawniającej do przyznania obu płatności, co zostało udokumentowane fotografiami stanowiącymi załącznik do protokołu kontroli. Zważyć przy tym należy, że czynności kontrolne wykonane zostały przez kompetentny organ i w zgodzie z obowiązującymi procedurami. Skarżąca nie wniosła przy tym w terminie wskazanym w doręczonym jej protokole kontroli zastrzeżeń co do ustaleń tej kontroli. Zgodnie z § 8 w zw. z § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi płatność rolnośrodowiskowa przyznawana jest w przypadku pakietów wymienionych w § 4 ust. 1 pkt 1-6 i 8 do działek rolnych w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, na których jest prowadzona działalność rolnicza w rozumieniu art. 2 lit. c rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników oraz zmieniającego rozporządzenia (EWG) nr 2019/93, (WE) nr 1452/2001, (WE) nr 1453/2001, (WE) nr 1454/2001, (WE) nr 1868/94, (WE) nr 1251/1999, (WE) nr 1254/1999, (WE) nr 1673/2000, (EWG) nr 2358/71 i (WE) nr 2529/2001 (Dz. Urz. UE L 270 z 21.10.2003, str. 1, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3, t. 40, str. 269, z późn. zm.), o łącznej powierzchni wynoszącej co najmniej 1 ha. Podkreślić przy tym trzeba, że "działką rolną" w rozumieniu § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, do której może być przyznana płatność rolnośrodowiskowa, jest tylko taka działka na której prowadzona jest działalność rolnicza w rozumieniu art. 2 lit. c) rozporządzenia Rady (WE) przywołanego powyżej, a więc taka, która jest utrzymywana w dobrej kulturze rolnej. Jednocześnie zauważyć należy, że przepisy art. 8 pkt 3 i 4 lit. a, b i c ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz.U. z 2004 r. Nr 10, poz. 76 ze zm.) stanowią, że ewidencja gospodarstw rolnych zawiera dane dotyczące powierzchni gospodarstwa rolnego z podaniem identyfikatora oraz powierzchni wchodzących w jego skład działek ewidencyjnych, na których położone są działki rolne (pkt 3), oraz dane umożliwiające identyfikację działek rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, dotyczące w szczególności powierzchni działek rolnych wskazanej w hektarach (...), lokalizacji działek rolnych z podaniem również działek ewidencyjnych, na których są one położone, oraz sposobu użytkowania działek rolnych (pkt 4 lit. a, b i c). Jak wynika z powyższych przepisów, dane zawarte w ewidencji gruntów i rejestrze gruntów mają charakter pomocniczy, a ich celem jest określenie położenia działek rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego oraz ich ilości na poszczególnych działkach ewidencyjnych. Nie można przy tym utożsamiać pojęcia działki ewidencyjnej z pojęciem działki rolnej, powierzchnia działek ewidencyjnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego i powierzchnia działek rolnych znajdujących się na tych działkach ewidencyjnych nie oznacza tego samego. Ilość działek rolnych, sposób ich wykorzystania, a także powierzchnia działek rolnych może się zmieniać w czasie, przy niezmienionych danych zawartych w rejestrze gruntów co do działek ewidencyjnych, ich powierzchni, rodzaju użytków rolnych na tych działkach i co do sposobu użytkowania działek rolnych. Dla ustalenia prawa do otrzymania płatności podstawowe znaczenie ma bowiem rzeczywisty obszar gruntu rolnego, na którym jest prowadzona określona uprawa. Identycznie Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 20 grudnia 2007 r. sygn. akt II GSK 259/07 (LEX nr 494051). Niekwestionowane przez Skarżącą (pomimo stosownego pouczenia) ustalenia kontroli przeprowadzonej na miejscu wskazały na rozbieżności pomiędzy zadeklarowanym areałem a powierzchnią faktycznie uprawniająca do otrzymania płatności. Działka B nie była bowiem użytkowana w całości w sposób, który uprawniałby do otrzymania płatności. Stwierdzone rozbieżności musiały zatem spowodować odmowę przyznania płatności oraz nałożenie określonych sankcji na podstawie art. 16 ust. 3 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1975/2006. Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. P.p.s.a. skargę oddalił.