I SA/Gd 863/10
WyrokWSA w Gdańsku2010-12-14
Skład orzekający: Joanna Zdzienicka-Wiśniewska, Ewa Kwarcińska, Danuta Oleś
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu podatkowego stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania jest prawidłowe, gdy decyzja została doręczona pełnomocnikowi do doręczeń w miejscu prowadzenia działalności gospodarczej podatnika?Ratio decidendi
Sąd uznał, że doręczenie decyzji organu pierwszej instancji pełnomocnikowi do doręczeń w miejscu prowadzenia działalności gospodarczej podatnika jest skuteczne i powoduje wejście decyzji do obrotu prawnego. W konsekwencji, odwołanie wniesione po upływie 14-dniowego terminu od daty doręczenia jest wniesione z uchybieniem terminu i organ prawidłowo stwierdził jego uchybienie, oddalając odwołanie.Stan faktyczny
Skarżący A.T. otrzymał decyzję podatkową z 10 grudnia 2009 r., doręczoną 14 grudnia 2009 r. pełnomocnikowi do doręczeń F.K. w miejscu prowadzenia działalności gospodarczej. Odwołanie od decyzji zostało nadane 29 grudnia 2009 r., po upływie 14-dniowego terminu. Organ odwoławczy stwierdził uchybienie terminu i oddalił odwołanie. Skarżący zarzucił m.in. nieprawidłowość doręczenia decyzji i naruszenie prawa procesowego.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska, Sędziowie Sędzia NSA Ewa Kwarcińska (spr.), Sędzia WSA Danuta Oleś, Protokolant Starszy Sekretarz sądowy Agnieszka Rupińska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 14 grudnia 2010 r. sprawy ze skargi A.T. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 16 czerwca 2010 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę.
I SA/Gd 863/10
UZASADNIENIE
Naczelnik Urzędu Skarbowego decyzją z 10 grudnia 2009 r., na podstawie art. 21 § 1 pkt 1 i § 3, art. 207 ustawy z 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005r., nr 8, poz. 60 ze zm., dalej jako O.p.) oraz art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. b, art. 19, art. 21 ust. 1 pkt 32, art. 28 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. Nr 14, poz. 176 ze zm.) określił skarżącemu A.T. zobowiązanie podatkowe w zryczałtowanym podatku dochodowym z tytułu odpłatnego zbycia A. B. udziału wynoszącego 1/34 część we współwłasności lokalu garażu podziemnego wraz z przynależnymi udziałami we współwłasności części wspólnych budynku, z którego lokal ten został wydzielony i prawie użytkowania wieczystego działek gruntu objętych księgą wieczystą KW [...] Sądu Rejonowego w G. oraz prawa własności lokalu mieszkalnego numer 7 wraz z przynależną do tego lokalu piwnicą nr 7B wraz z przynależnymi do tego lokalu udziałami we współwłasności części wspólnych budynku i w prawie użytkowania wieczystego gruntu, objętych księgą wieczystą KW [...] Sądu Rejonowego w G., położonych w G. przy ul. [...] dokonanego w dniu 12 stycznia 2004r przed upływem pięciu lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie - w wysokości 34.000,00 zł.
Powyższa decyzja została doręczona przez pracownika organu podatkowego pierwszej instancji w dniu 14 grudnia 2009 r.
W wyniku rozpoznania odwołania skarżącego A. T. (nadanym w Urzędzie Pocztowym G. w dniu 29 grudnia 2009 r.), Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia 16 czerwca 2010r., na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 i § 2 w zw. z art. 233 § 1 i § 2 pkt 1 O.p. stwierdził, że odwołanie skarżącego zostało wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego w art. 233 § 2 pkt 1 O.p.
W uzasadnieniu organ wskazał, iż zgodnie z art. 144 O.p. organ podatkowy doręcza pisma za pokwitowaniem przez pocztę, swoich pracowników lub przez osoby uprawnione na podstawie odrębnych przepisów. W przypadku gdy organem podatkowym jest wójt, burmistrz (prezydent miasta), pisma może doręczać sołtys za pokwitowaniem. Stosownie zaś do treści art. 145 §1 i §2 O.p., pisma doręcza się stronie, a gdy strona działa przez przedstawiciela - temu przedstawicielowi; jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. Zgodnie z art. 148 O.p. pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy. Pisma mogą być również doręczane w siedzibie organu podatkowego; w miejscu pracy adresata - osobie upoważnionej przez pracodawcę do odbioru korespondencji; na wskazany adres poczty elektronicznej. W razie niemożności doręczenia pisma w sposób określony w § 1 i 2 art. 148 O.p., a także w innych uzasadnionych przypadkach pisma doręcza się w każdym miejscu, gdzie się adresata zastanie. W tej sprawie decyzja została doręczona w dniu 14 grudnia 2009r. przez pracownika organu pierwszej instancji, panu F. K., który podjął się jej oddania adresatowi. Równocześnie organ wskazał, że na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przy własnoręcznym podpisie odbiorcy przesyłki widnieje zapis, iż F.K. działał w charakterze pełnomocnika strony.
W tym stanie faktycznym, postanowieniem nr [...] z dnia 19 maja 2010r. Dyrektor Izby Skarbowej, działając w trybie art. 229 O.p., zlecił organowi pierwszej instancji uzupełnienie materiału dowodowego, poprzez udzielenie wyjaśnień w zakresie wskazania miejsca doręczenia decyzji oraz określenia podstawy faktycznej pozwalającej przyjąć, iż odbiorca decyzji był pełnomocnikiem reprezentującym stronę w przedmiotowej sprawie lub umocowanym do jej odbioru.
Organ odwoławczy wskazał nadto, że jak wynika z pisemnych wyjaśnień pracownika Referatu Egzekucji Urzędu Skarbowego, przedmiotowa decyzja została doręczona w siedzibie prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej tj. w R. przy ul. [...], panu F. K., jako osobie upoważnionej do odbioru korespondencji pod w/w adresem, który podjął się doręczyć przesyłkę adresatowi. Powyższe nastąpiło przy uwzględnieniu okoliczności złożenia przez podatnika w Urzędzie Skarbowym w dniu 14 października 2008r. upoważnienia udzielonego panu F. K. do reprezentowania go w sprawach podatkowych przed Urzędem Skarbowym.
Organ odwoławczy podniósł, iż zgodnie z treścią pouczenia zawartego w końcowej części przedmiotowej decyzji, odwołanie od niej powinno być wniesione w ciągu 14 dni od dnia doręczenia, do Dyrektora Izby Skarbowej za pośrednictwem organu podatkowego, który wydał orzeczenie, tj. Naczelnika Urzędu Skarbowego. Wobec faktu doręczenia decyzji w dniu 14 grudnia 2009r., Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że 14-dniowy termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 28 grudnia 2009r.; odwołanie zostało nadane w Urzędzie Pocztowym G. w dniu 29 grudnia 2009r., tj. dzień po upływie ustawowego terminu przewidzianego dla jego wniesienia przepisami Ordynacji podatkowej.
Skarżący A. T., reprezentowany przez pełnomocnika M. G., wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku zarzucając skarżonemu postanowieniu:
1/ naruszenie art. 122 O.p. i art. 187 § 1 O.p. związku z art. 228 § 1 pkt 2 O.p. nakładających na organy podatkowe obowiązek ustalenia okoliczności faktycznych istotnych dla podjęcia prawidłowego rozstrzygnięcia w sprawie poprzez zaniechanie wyjaśnienia wątpliwości w przedmiocie samej okoliczności doręczenia skarżącemu decyzji organu I instancji oraz daty ewentualnego doręczenia;
2/ naruszenie art. 228 § 1 pkt 2 O.p. poprzez jego bezzasadne zastosowanie w sytuacji, gdy decyzja organu pierwszej instancji nie została w ogóle skarżącemu doręczona i nie funkcjonuje w obiegu prawnym (art. 145 § 1 i 2 O.p. w zw. z art. 137 § 2 O.p.);
3/ naruszenie art. 228 § 1 pkt 2 O.p. poprzez jego niezasadne zastosowanie w sytuacji uprzedniego nieprawidłowego doręczenia skarżącemu decyzji organu pierwszej instancji w formie rzekomego doręczenia jej w miejscu pracy podatnika osobie rzekomo upoważnionej do odbioru korespondencji, bez uprzedniej próby doręczenia korespondencji w sposób określony w § 1 cyt. przepisu oraz bezpodstawnego zaniechania doręczenia decyzji organu pierwszej instancji w miejscu zamieszkania podatnika, alternatywnie w miejscu jego pracy - jednakże wyłącznie do rak własnych podatnika (art. 148 § 1 O.p. i art. 148 § 2 pkt 2 O.p.);
4/ naruszenie art. 191 O.p. poprzez naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów przez bezpodstawne i całkowicie dowolne przyjęcie, iż F. K. był osobą uprawnioną do odebrania adresowanej do skarżącego decyzji organu pierwszej instancji oraz zaniechanie przeprowadzenia dowodu z zeznań świadków D. M. i F. K. oraz skarżącego w celu ustalenia w/w okoliczności;
5/ błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę zaskarżonego postanowienia, polegający na przyjęciu, że odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji zostało wywiedzione z uchybieniem przepisanego terminu;
6/ naruszenie art. 192 § 1 oraz art. 200 O.p. poprzez uniemożliwienie skarżącemu wypowiedzenia się w przedmiocie przeprowadzonych dowodów i zebranego w postępowaniu odwoławczym materiału dowodowego;
7/ naruszenie art. 123 § 1 O.p. poprzez nie zapewnienie skarżącemu czynnego udziału w każdym stadium postępowania oraz umożliwienia swobodnego wypowiedzenia się w sprawie;
8/ naruszenie art. 122 O.p. poprzez zaniechanie podjęcia działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego w przedmiocie ustalenia okoliczności doręczenia decyzji organu I instancji, daty oraz miejsca doręczenia poprzez zaniechanie przeprowadzenia dowodu z zeznań świadków D. B. i F. K. oraz skarżącego;
9/ naruszenie art. 187 O.p. w zw. z art. 123 i 189 O.p. poprzez zaniechanie przeprowadzenia dowodu z zeznań świadka - inspektora D. B. na okoliczność miejsca i sposobu doręczenia decyzji podatkowej organu pierwszej instancji i zastąpienie go dowodem pośrednim w postaci pisemnych wyjaśnień pracownika, co w konsekwencji doprowadziło do naruszenia prawa czynnego udziału stronny w tym stadium postępowania, a w szczególności prawa do uczestniczenia w przeprowadzeniu dowodu i zadawania pytań świadkowi w celu dokładnego wyjaśnienia okoliczności mających być przedmiotem uzupełnianego postępowania dowodowego i ustalenia rzeczywistego stanu faktycznego;
10/ naruszenie art. 121 O.p. poprzez naruszenie obowiązku prowadzenia sprawy w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych w sytuacji kiedy zbliżający się terminem przedawnienia spowodował naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej regulującej doręczenie korespondencji.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Organ wskazał, że za chybione na gruncie przedmiotowej sprawy jest stwierdzenie pełnomocnika, że organ odwoławczy miał świadomość, iż F. K. nie jest pełnomocnikiem skarżącego. Ponadto istota sprawy nie dotyczy kwestii występowania F. K. w roli pełnomocnika strony w rozumieniu art. 137 §1 O.p. w zakresie przedmiotowego postępowania, ale umocowanego do czynności materialno-technicznej jaką jest odbiór korespondencji.
Okoliczność wypowiedzenia pełnomocnictwa F. K. z dniem 1 grudnia 2009r. została podniesiona, zdaniem organu, po powzięciu przez stronę informacji o niekorzystnym dla siebie rozstrzygnięciu i zakomunikowana organowi podatkowemu dopiero na etapie wniesienia w tej sprawie skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
Organ wyjaśnił także, iż F. K. w dniu 14 grudnia 2009r. tj. w dacie kiedy pracownik Urzędu Skarbowego doręczał mu przesyłkę adresowaną do A.T., nie poinformował doręczającego o wypowiedzeniu pełnomocnictwa i nie odmówił jej przyjęcia (choć jak twierdzi pełnomocnik skarżącego informację w tym zakresie powziął już w dniu 2 grudnia 2009 r.).
W odniesieniu do zarzutu naruszenia w postępowaniu odwoławczym art. 200 O.p. Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, iż żaden z przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa nie nakłada na organ podatkowy - w przypadku rozstrzygania w formie postanowienia na podstawie art. 228 §1 pkt 2 O.p. - wyznaczania stronie siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego; z literalnego brzmienia przepisu art. 200 §1 O.p. wynika, że obowiązek taki istnieje przed wydaniem decyzji przez organ podatkowy. Natomiast w myśl art. 219 O.p. do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy art. 208, 210 § 2a i § 3-5 O.p. oraz art. 211-215 O.p., a do postanowień, na które przysługuje zażalenie, oraz postanowień, o których mowa w art. 228 § 1 O.p., stosuje się również art. 240-249 O.p. oraz art. 252 O.p., z tym że zamiast decyzji, o których mowa w art. 243 § 3 O.p., art. 245 § 1 O.p. i art. 248 § 3 O.p. wydaje się postanowienie; tym samym organ odwoławczy nie ma obowiązku stosowania regulacji zawartej w art. 200 §1 O.p. w przypadku stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania na podstawie art. 228 §1 pkt 2 O.p. Organu odwoławczego nie obliguje do tego również art. 239 O.p., wbrew temu co wywodzi pełnomocnik skarżącego.
Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził również, że w sprawie nie zachodziła konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego na okoliczność doręczenia decyzji organu pierwszej instancji, a szczególności przesłuchiwania świadków, bowiem dowód jej doręczenia znajdował się w aktach sprawy. Z dowodu tego wynika bezspornie (w dacie wydawania przez Dyrektora Izby Skarbowej zaskarżonego postanowienia), że decyzję z dnia 10 grudnia 2009r. pracownik Urzędu Skarbowego doręczył pełnomocnikowi strony tj. F. K.
Tym samym, w ocenie Dyrektora Izby Skarbowej, zarzut naruszenia art. 187 O.p. w zw. z art. 123 O.p. i art. 189 O.p. tej ustawy uznać należy za nie zasadny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
I.
Skarga nie zasługuje na jej uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej w dalszej części p.p.s.a., stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) p.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tym samym Sąd ma zarówno prawo jak i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony.
II.
Zdaniem Sądu Dyrektor Izby Skarbowej, wydając postanowienie z 16 czerwca 2010r. stwierdzające, że odwołanie skarżącego zostało wniesione z uchybieniem terminu przewidzianego w art. 233 § 2 pkt 1 ustawy z 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005r., nr 8, poz. 60 ze zm., dalej jako O.p.), nie naruszył prawa, w tym art. 228 § 1 pkt 2 i § 2 O.p. w zw. z art. 233 § 1 i § 2 pkt 1 O.p.
Z mocy art. 148 O.p. pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy (§ 1). Pisma mogą być również doręczane w siedzibie organu podatkowego lub w miejscu pracy adresata - osobie upoważnionej przez pracodawcę do odbioru korespondencji (§ 2 art. 148 O.p.); w razie niemożności doręczenia pisma w sposób określony w § 1 i 2, a także w innych uzasadnionych przypadkach pisma doręcza się w każdym miejscu, gdzie się adresata zastanie (art. 148 § 3 O.p.).
Dyspozycja art. 148 O.p. reguluje doręczanie pism osobom fizycznym, przy czym nie ma znaczenia, w jakim charakterze adresat bierze udział w postępowaniu. Przepis ten ma więc zastosowanie do każdej osoby fizycznej, która może uczestniczyć w postępowaniu, czyli np. strony, pełnomocnika, przedstawiciela strony, biegłego, świadka, a także osoby, u której znajduje się przedmiot oględzin.
Ustawodawca ściśle wyznaczył miejsca, w których doręczenie jest prawnie dopuszczalne - w odniesieniu do osób fizycznych wskazano zarówno na mieszkanie adresata jak i na miejsce pracy czy też siedzibę organu podatkowego oraz każde inne miejsce, tam gdzie się adresata zastanie, przy czym – jak podkreśla autor skargi - kolejność doręczania odgrywa znaczenie.
W pierwszym bowiem rzędzie doręczenie powinno nastąpić w miejscach określonych w § 1 i 2 art. 148 O.p., czyli w mieszkaniu adresata lub w miejscu pracy oraz w siedzibie organu podatkowego. Przy czym, co warto w tej sprawie podkreślić, w miejscu pracy istnieje możliwość doręczenia zarówno osobiście, do rąk adresata (tzw. doręczenie właściwie), bądź też osobie upoważnionej przez pracodawcę (tzw. doręczenie zastępcze).
Wyliczenie miejsc (art. 148 § 1 i 2 O.p.), w których może zostać dokonane doręczenie oraz wskazanie na możliwość doręczenia na adres poczty elektronicznej, zostało dokonane w sposób równoważny - nie jest zatem istotna kolejność, sprowadzająca się do przyznana pierwszeństwa doręczeniu określonemu w § 1 art. 148 O.p.; w przeciwnym wypadku, zakładając pierwszeństwo doręczenia określonego w § 1 art. 148 O.p., doręczenie np. na adres poczty elektronicznej mogłoby nastąpić dopiero po nieudanej próbie doręczenia w mieszkaniu lub w miejscu pracy, co przeczy intencji ustawodawcy.
W wyroku z dnia 29 stycznia 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, w sprawie I SA/Rz 871/09 postawił tezę w której wskazał, że dopuszczalne jest doręczenie pisma w miejscu pracy, bez uprzedniej próby doręczenia w miejscu zamieszkania, przy czym wybór kolejności miejsc doręczenia spośród wymienionych w art. 148 § 1 i § 2 pkt 1, 2 i 3 O.p. należy do organu podatkowego (opubl. w: LEX nr 559553).
Natomiast sposób doręczenia, który może mieć zastosowanie dopiero w dalszej kolejności (po uprzedniej próbie doręczenia w trybie art. 148 § 1 i 2 O.p.), został określony w § 3 art. 148 O.p.; przewiduje on możliwość doręczenia pisma w każdym miejscu, gdzie się adresata zastanie (poza rozważaniami w tej sprawie).
Tak więc, wbrew stanowisku strony, doręczenie może nastąpić w miejscu pracy adresata. Pod pojęciem miejsca pracy należy rozumieć każde miejsce, w którym adresat faktycznie wykonuje pracę i nie ma znaczenia podstawa prawna tych działań (umowa o pracę, umowa cywilnoprawna); nie ma też znaczenia to, czy adresat wykonuje pracę w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, czy też jest zatrudniony przez inny podmiot. Termin miejsce pracy należy rozumieć tak samo wówczas, gdy adresat przesyłki jest zatrudniony na podstawie umowy i gdy prowadzi pod danym adresem działalność gospodarczą (por. wyrok NSA z 17 maja 2006 r., w sprawie FSK 890/05).
W przywołanym już wyroku z 29 stycznia 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, w sprawie I SA/Rz 871/09 wskazał, że miejsce pracy to każde miejsce, w którym adresat pisma faktycznie wykonuje pracę, bez względu na podstawę prawną jej świadczenia (umowa o pracę, umowa cywilnoprawna). Tak samo, jako miejsce pracy, rozumie się miejsce prowadzenia przez adresata pisma działalności gospodarczej.
III.
Z akt postępowania podatkowego wynika, że skarżący złożył w dniu 14 października 2008r. pełnomocnictwo udzielone F. K., pismem kierowanym do Naczelnika Urzędu Skarbowego. Naczelnik Urzędu Skarbowego, kierując pismo z 8 września 2009r. do skarżącego, wzywając go do złożenia deklaracji podatkowej PIT- 23, skierował je do F. K. (k. 22 akt postępowania podatkowego); z akt sprawy wynika również, że decyzja wymiarowa została doręczona F. K. w dniu 14 grudnia 2009r. – bezpośrednio przez pracownika organu pierwszej instancji. Zasadnie też organ podkreślił, że F. K. w dniu 14 grudnia 2009r. tj. w dacie kiedy pracownik Urzędu Skarbowego doręczał mu przesyłkę adresowaną do A. T., nie poinformował o wypowiedzeniu pełnomocnictwa i nie odmówił jej przyjęcia.
Jak wskazano, w aktach postępowania podatkowego znajduje się pełnomocnictwo udzielone przez skarżącego panu F. K., do reprezentowania go, jak skarżący określił, w sprawach podatkowych. W aktach sprawy do dnia wydania zaskarżonego postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji wymiarowej, brak jest dowodu potwierdzającego twierdzenie, że pełnomocnictwo to zostało lub mogło zostać odwołane i że okoliczność ta dotarła do wiadomości organu podatkowego. Potraktowanie ww. pełnomocnictwa, jako pełnomocnictwa do doręczeń nie budzi uzasadnionych zastrzeżeń. Tym samym przyjąć należy, że skoro pracownik urzędu skarbowego doręczył decyzję wymiarową ustanowionemu przez podatnika pełnomocnikowi do doręczeń, to z dniem doręczenia temu pełnomocnikowi wskazanego orzeczenia, decyzja wymiarowa weszła do prawnego obrotu. Fakt, że Dyrektor Izby Skarbowej zlecił przeprowadzenie dodatkowego postępowania wyjaśniającego w zakresie ustalenia miejsca w którym nastąpiło doręczenie decyzji, nie ma wpływu na prawidłowość rozstrzygnięcia skarżonego w tej sprawie. Dalsze prowadzenie postępowania wyjaśniającego, w tym - w zakresie wskazywanego w uzasadnieniu skargi postępowania dowodowego - na okoliczności mające wykazać, że decyzja wymiarowa doręczona została w dacie innej – tu: o dzień późniejszej (tj. 15 grudnia 2009r.), nie znajduje podstaw prawnych.
Przyjąć zatem należy, że na stronie 57 akt postępowania podatkowego znajduje się dowód doręczenia decyzji wymiarowej pełnomocnikowi do doręczeń – F. K., obecnemu w siedzibie firmy skarżącego, opatrzony datą 14 grudnia 2009r. i podpisem inspektora urzędu skarbowego z powtórzeniem tej samej daty. Z okoliczności rozpoznawanej sprawy wynika, że potraktowanie F. K. jako upoważnionego do odbioru przesyłki miało swe uzasadnienie.
W ocenie Sądu, w sytuacji, gdy osoba obecna w miejscu, o którym stanowi przepis art. 148 § 2 pkt 2 O.p., tj. pod adresem firmy, w której jest zatrudniony podatnik, podejmuje się odebrać pismo wykazując, że jest zatrudnioną w tymże miejscu przez adresata pisma i potwierdza to dostępem do urządzeń biurowo-administracyjnych, a nadto zobowiązuje się do doręczenia korespondencji adresatowi (co faktycznie nastąpiła), wniosek co do jej upoważnienia do odbioru korespondencji w tymże miejscu nie może nasuwać żadnych uzasadnionych zastrzeżeń, co czyni, iż dokonane do jej rąk doręczenie pisma jest skuteczne i rodzi określone konsekwencje procesowe. Ewentualne nadużycie zaufania przez osobę odbierającą korespondencję w miejscu prowadzenia przez adresata pisma działalności gospodarczej może być oceniane wyłącznie w kategoriach przesłanek przywrócenia terminu (podobnie por. wyrok WSA Warszawa z 23 października 2008 r., w sprawie III SA/Wa 1094/08, opubl. w: Legalis).
Ponadto zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 czerwca 2008r. w sprawie II FSK 533/07 (opubl. w: Legalis), doręczenie pisma w miejscu pracy do rąk osoby upoważnionej do odbioru korespondencji nakłada na doręczyciela obowiązek upewnienia się, że osoba odbierająca pismo jest do tego upoważniona. To jednak nie oznacza, że warunkiem skutecznego doręczenia jest legitymowanie się przez osobę odbierającą, która jest pracownikiem/ współpracownikiem adresata i jako współpracownik potwierdza odbiór pism - pisemnym upoważnieniem.
Wystarczające jest, aby pracownik czy też współpracownik adresata potwierdził odbiór przedmiotowego pisma własnoręcznym podpisem opatrzonym w datę, co zdaniem Sądu rodzi domniemanie, że jest on do tej czynności uprawniony.
IV.
Tym samym Sąd nie podziela żadnego z zarzutów wskazanych w skardze. W sprawie nie naruszono art. 122 i art. 123 O.p., art. 187 § 1 O.p. (por. pkt V) w związku z art. 228 § 1 pkt 2 O.p., nie naruszono art. 228 § 1 pkt 2 O.p., art. 189 O.p., art. 191 O.p., art. 192 § 1 O.p. W sprawie nie doszło też do naruszenia dyspozycji art. 200 O.p.
Natomiast jedynym argumentem strony mającym przekonać, że doręczenie decyzji wymiarowej nastąpiło w dniu 15 grudnia 2009r. jest okoliczność, że skarżący taką właśnie datę podał w treści złożonego przez siebie odwołania od decyzji wymiarowej (k. 67 akt postępowania podatkowego); przyjęty przez polskiego ustawodawcę system doręczeń nie pozwala na prawnie skuteczne przyjęcie określonego dnia za datę doręczenia orzeczeń podatkowych z tej tylko racji, że wskazuje ją podatnik.
W wyroku z 1 lutego 2010 r., w sprawie I SA/Gl 659/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wskazał, że w sytuacji, gdy osoba obecna w miejscu, o którym stanowi przepis art. 148 § 2 pkt 2 O.p., tj. pod adresem firmy, w której jest zatrudniony podatnik, podejmuje się odebrać pismo wykazując, iż jest zatrudnioną w tymże miejscu przez adresata pisma i potwierdza to dostępem do urządzeń biurowo-administracyjnych, a nadto zobowiązuje się do doręczenia korespondencji adresatowi, wniosek co do jej upoważnienia do odbioru korespondencji w tymże miejscu nie może nasuwać żadnych uzasadnionych zastrzeżeń, co czyni, iż dokonane do jej rąk doręczenie pisma jest skuteczne i rodzi określone konsekwencje procesowe. Ewentualne nadużycie zaufania przez osobę odbierającą korespondencję w miejscu prowadzenia przez adresata pisma działalności gospodarczej może być oceniane wyłącznie w kategoriach przesłanek przywrócenia terminu. Podkreślono również, że podatnicy mają obowiązek aktualizowania danych objętych zgłoszeniem identyfikacyjnym przez dokonanie zgłoszenia aktualizacyjnego do właściwego naczelnika urzędu skarbowego. Nie spełnia formalnego powyższego wymogu poinformowanie organu o zmianie adresu, nawet w ramach innego toczącego się w stosunku do podatnika bądź spółki w której jest członkiem zarządu (orzeczenie opubl. w: LEX nr 559430). Sąd prezentowany pogląd podziela.
Wobec zakresu zarzutów skargi przypomnieć należy, że dyspozycja art. 200 § 1 O.p. pozwala na stwierdzenie, że przed wydaniem decyzji organ podatkowy jest zobligowany do wyznaczenia stronie siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. W tej sprawie Dyrektor Izby Skarbowej wydał skarżone postanowienie a nie decyzję.
V.
Zgodnie z art. 223 § 2 O.p. odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od daty doręczenia decyzji stronie. W badanej sprawie, mając na uwadze tryb doręczenia decyzji organu pierwszej instancji, termin do wniesienia odwołania tj. termin 14 dni należy liczyć z upływem 14 grudnia 2009r.; tak więc termin do wniesienia odwołania upłynął skarżącemu z dniem 28 grudnia 2009r. Jak wynika z akt sprawy, odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji nadane zostało na poczcie w dniu 29 grudnia 2009r., a więc z uchybieniem terminu do jego wniesienia.
Skoro wniesiono odwołanie w sprawie po terminie, organ zasadnie w zaskarżonym postanowieniu stwierdził, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem ustawowego terminu, zgodnie z dyspozycją art. 228 O.p., przy czym w tym trybie organ nie prowadzi postępowania dowodowego w zakresie wskazywanym przez pełnomocnika w skardze, a stwierdzić należy, że strona nie złożyła wniosku o przywrócenie uchybionego terminu.
Jak wyjaśnił Wojewódzki Sąd Administracyjnego w Warszawie w wyroku z 23 stycznia 2004 r. (sygn. akt. III SA 964/2002; por. również wyrok WSA z 12 stycznia 2007r. w sprawie III SA/Wa 2079/06), w świetle art. 228 O.p. konsekwencją stwierdzenia przez organ odwoławczy uchybienia terminowi do wniesienia odwołania jest pozostawienie go bez rozpatrzenia. Oznacza to, że podatnik pozbawiony zostaje prawa do kontroli instancyjnej wydanego przez organ pierwszej instancji rozstrzygnięcia, dlatego też postanowienia dotyczące stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania powinny być wydawane wówczas, gdy przekroczenie terminu jest oczywiste i po analizie zgromadzonego, pełnego materiału dowodowego. W badanej sprawie warunki te zostały spełnione. Przekroczenie terminu jest oczywiste, i udokumentowane w sposób nie budzący wątpliwości.
W tym miejscu przywołać należy wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 1 października 2009 r., w sprawie I FSK 854/08, w którym postawiono następującą tezę: treść art. 228 § 1 pkt 2 O.p. wskazuje wyraźnie, że stwierdzenie uchybienia terminu do złożenia odwołania nie zależy od uznania organu odwoławczego, gdyż obowiązek taki wynika wprost z ustawy. Każde, nawet nieznaczne przekroczenie terminu stanowi samoistną podstawę do wydania postanowienia stwierdzającego jego uchybienie. Tym samym organ podatkowy nie tylko jest uprawniony, lecz wręcz obowiązany do wydania postanowienia na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 O.p. (LEX nr 5370580).
Nie znajdując zatem podstaw do stwierdzenia, że zaskarżone postanowienie niezgodne jest z prawem, a także nie znajdując przesłanek do uznania, iż postanowienie to wydane zostało z mającym co najmniej istotny wpływ na wynik sprawy naruszeniem przepisów postępowania podatkowego, stosownie do przepisu art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd oddalił skargę.
EK
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło