I SA/Gd 880/06

WyrokWSA w Gdańsku2007-02-13

Skład orzekający: Sławomir Kozik, Alicja Stępień, Bogusław Woźniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja Dyrektora Izby Skarbowej utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego o ustaleniu wysokości karty podatkowej na rok 2006, uwzględniająca 20% obniżkę z tytułu orzeczenia o niezdolności do pracy, narusza prawo poprzez rażące naruszenie uprawnień podatnika do całkowitego zwolnienia z opodatkowania?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Podatnik, będąc inwalidą II grupy, mógł skorzystać jedynie z 20% obniżki stawki karty podatkowej zgodnie z art. 27 ust. 1 pkt 1 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, a nie z całkowitego zwolnienia. Postanowienie Ministerstwa Finansów z 1989 r. nie uprawniało do takiego zwolnienia, a przepisy, na które się powoływał, utraciły moc.
Stan faktyczny
Podatnik Z.W. prowadzący działalność zegarmistrzowską złożył wniosek o opodatkowanie w formie karty podatkowej. Organ podatkowy ustalił wysokość karty podatkowej na rok 2006 z uwzględnieniem 20% obniżki z tytułu orzeczenia o niezdolności do pracy. Podatnik odwołał się, twierdząc, że decyzja narusza jego uprawnienia do całkowitego zwolnienia z opodatkowania jako inwalidy II grupy, powołując się na postanowienie Ministerstwa Finansów z 1989 r. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Podatnik wniósł skargę do WSA, zarzucając niezgodność decyzji z prawem.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę. Zasądzono od Skarbu Państwa na rzecz radcy prawnego kwotę tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sławomir Kozik Sędziowie Sędzia NSA Alicja Stępień (spr.) Asesor WSA Bogusław Woźniak Protokolant Sekretarz Sądowy Marzena Cybulska po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 13 lutego 2007 r. sprawy ze skargi Z.W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości karty podatkowej na rok podatkowy 2006 1. oddala skargę; 2. zasądza od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na rzecz radcy prawnego [...] kwotę 732,00 (siedemset trzydzieści dwa 00/100) złote tytułem wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu. I SA/Gd 880/06 U z a s a d n i e n i e Z.W. w dniu 18 kwietnia 2001 r. złożył w Urzędzie Skarbowym wniosek o opodatkowanie w formie karty podatkowej rozpoczętej w dniu 18 kwietnia 2001 r. działalności gospodarczej, polegającej na świadczeniu usług zegarmistrzowskich. Uwzględniając powyższe organ podatkowy pierwszej instancji - działając na podstawie art.30 ustawy z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz. U. Nr 144, poz. 930 z późn. zm.) - wydawał podatnikowi decyzje ustalające wysokość stawki karty podatkowej na kolejne lata podatkowe. Z uwagi na fakt, że podatnik do 20 stycznia 2006 r. nie zgłosił ani likwidacji działalności gospodarczej, ani zmiany formy opodatkowania - Naczelnik Urzędu Skarbowego w dniu [...] wydał decyzję Nr [...] ustalającą wysokość miesięcznej stawki karty podatkowej na rok 2006 w kwocie 144,00 zł, tj. z uwzględnieniem 20% obniżki z tytułu orzeczenia o niezdolności do pracy. Nie zgadzając się z powyższą decyzją Z.W. wniósł w ustawowo przewidzianym terminie, skierowane do Dyrektora Izby Skarbowej pismo z dnia 13 czerwca 2006 r. zatytułowane "odwołanie". Do pisma z dnia 13 czerwca 2006 r. dołączył kserokopie wniosku z dnia 11 sierpnia 2005 r., skierowanego do Naczelnika Urzędu Pocztowego w [...], z prośbą o przekazywanie korespondencji w godzinach otwarcia zakładu zegarmistrzowskiego, decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] Nr [...] w sprawie ustalenia wysokości karty podatkowej na rok podatkowy 2006, wyroku Sądu Rejonowego w [...] z dnia 23 lutego 2005 r., Sygn. akt [...] o eksmisję decyzji MOPS w [...] z dnia 26 września 2005 r., Nr [...], przyznającej zasiłek pielęgnacyjny postanowienia Ministerstwa Finansów w Warszawie z dnia 05 maja 1989 r., Nr [...] oraz wyroku Sądu Okręgowego w [...] z dnia 27 października 2005 r., Sygn. akt [...] oddalającego apelację w sprawie o eksmisję. W dniu 23 czerwca 2006 r. organ podatkowy I instancji wezwał podatnika do uzupełnienia braków formalnych pisma z dnia 13 czerwca 2006 r., ponieważ nie spełniało ono wymogów odwołania, określonych w art. 222 Ordynacji podatkowej. W dniu 24 lipca 2006 r. do Dyrektora Izby Skarbowej wpłynęło za pośrednictwem Urzędu Skarbowego pismo z dnia 6 lipca 2006 r. stanowiące uzupełnienie odwołania, w którym Z.W. wniósł o uchylenie w całości decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...]. Zdaniem podatnika decyzja ta w sposób rażący narusza nabyte przez niego (jako inwalidę II grupy) uprawnienia w przedmiocie całkowitego zwolnienia z opodatkowania, zgodnie z postanowieniem Ministerstwa Finansów z dnia 5 maja 1989 r. Końcowo odwołujący:, wskazał, że Urząd Skarbowy dysponuje wszystkimi dokumentami świadczącymi o jego inwalidztwie, a ponadto nigdy wcześniej nie był objęty żadnym obowiązkiem podatkowym. Dyrektor Izby Skarbowej po rozpatrzeniu odwołania - decyzją z dnia [...] Nr [...] utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w sprawie ustalenia wysokości karty podatkowej na rok podatkowy 2006. W uzasadnieniu wskazał, że istniały uzasadnione faktycznie i prawnie podstawy do wydania decyzji. Kwestionując zgodność z prawem decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Z.W. pismem z dnia 29 sierpnia 2006 r. w dniu 30 września 2006 r. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, w której prosi o natychmiastowe stawiennictwo na wokandę Sądu. Poza stwierdzeniem, że zaskarżona decyzja jest niezgodna z prawem skarżący nie sformułował żadnych zarzutów przeciwko tej decyzji. W piśmie z dnia 29 sierpnia 2006 r. zatytułowanym "skarga" zawarł tylko następujące informacje: "Pani M.T. Konsul Honorowy w [...] pismem z dnia 24 sierpnia 2006 r. wyznaczyła Kancelarię Adwokacką w [...]. Tym samym zgodnie z prawem mogą przedstawić swoje wnioski dowodowe". Na rozprawie przed Sądem wyznaczony z urzędu pełnomocnik poparł skargę. Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, właściwy do rozpoznania sprawy zważył, co następuje: Z przepisu art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą skargi Jego wykładnia wskazuje, że Sąd ma prawo ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony granicą praw i obowiązków Sądu wyznaczoną w art. 134 § 1 p. p. s. a. jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami mianowicie: legalnością działań organu podatkowego oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia. Powyższe oznacza, że Sąd naruszyłby ten przepis jedynie wówczas, gdyby przekroczył określone wyżej granice danej sprawy albo gdyby ograniczył się w ocenie legalności do tylko zarzutów i wniosków skargi. Tak rozumiejąc rolę Sądu w niniejszej sprawie, Sąd uznał że w ustalonym stanie faktycznym skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem wbrew zarzutom zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Zasady opodatkowania w formie karty podatkowej zostały sprecyzowane w przepisach z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz. U. Nr 144, poz. 930 z późn. zm.). W art. 23 ustawodawca określił rodzaje podmiotów podlegających opodatkowaniu w formie karty podatkowej, wskazując w ust. 1 pkt 1, że zryczałtowany podatek dochodowy w tej formie mogą płacić podatnicy prowadzący działalność usługową lub wytwórczo-usługową, określoną w części I tabeli, stanowiącej załącznik nr 3 do ustawy, w zakresie wymienionym w załączniku nr 4. Natomiast w art. 25 ust. 1 powołanej ustawy z dnia 20 listopada 1998 r. enumeratywnie wymienione zostały warunki niezbędne dla skorzystania z powyższej formy opodatkowania, obejmujące m.in. -zgodnie z pkt 1 i 2 - konieczność złożenia wniosku o zastosowanie opodatkowania w tej formie, w którym podatnik zgłosi prowadzenie działalności wymienionej w jednej z 12 części tabeli. Nie podlega przy tym kwestionowaniu, że opodatkowaniu w formie karty podatkowej podlegają podatnicy osiągający przychody ze świadczenia usług zegarmistrzowskich. Bezspornym również jest, że Z.W. wykonywanie takiego rodzaju usług wskazał we wniosku o zastosowanie opodatkowania w formie karty podatkowej (PIT-16). Na tej podstawie organ podatkowy I instancji każdego roku wydawał podatnikowi decyzje ustalające wysokość miesięcznych stawek karty podatkowej, w tym również na 2006 r. Podkreślić przy tym należy, że opodatkowanie prowadzonej działalności gospodarczej w formie karty podatkowej nie było obligatoryjne. Zgodnie z pouczeniem zawartym w decyzjach Naczelnika Urzędu Skarbowego Z.W. miał możliwość zrzeczenia się tej formy opodatkowania w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, zachowując możliwość opodatkowania prowadzonej działalności gospodarczej na zasadach ogólnych - przy czym z możliwości tej nie skorzystał. Sam natomiast fakt nie regulowania przez Z.W. zobowiązań za poprzednie lata podatkowe nie oznacza, że nie ciążył na nim obowiązek podatkowy. Korzystanie bowiem z wybranej formy opodatkowania zależy wyłącznie od swobodnej decyzji podatnika. Podatnik podejmując decyzję w powyższym zakresie powinien nie tylko orientować się jakie są jego uprawnienia, ale również jakie są jego obowiązki wynikające z przepisów prawa podatkowego. W interesie podatnika leży dostateczna znajomość przepisów prawa mogących mieć wpływ na jego sytuację podatkową. W tej sytuacji za nieuprawniony należy uznać zarzut skarżącego, dotyczący rażącego naruszenia nabytych przez niego uprawnień w przedmiocie całkowitego zwolnienia od opodatkowania zgodnie z postanowieniem Ministerstwa Finansów w Warszawie z dnia 05 maja 1989 r. Nr [...]. Postanowienie to, - jak wynika ze sprawy - wydane w związku z wniesieniem przez Z.W. odwołania od decyzji Izby Skarbowej z dnia 03 października 1988 r., Nr [...] - w sprawie wymiaru podatków obrotowego i dochodowego za rok 1987, z tytułu wykonywania rzemiosła w zakresie zegarmistrzostwa - dotyczyło pozostawienia tego odwołania bez rozpatrzenia z uwagi na uchybienie terminu do jego wniesienia. A zatem nie uprawniało samo w sobie skarżącego do całkowitego zwolnienia od opodatkowania przychodów osiąganych z tytułu wykonywanej działalności. W postanowieniu tym jedynie dodatkowo została zawarta informacja, że podatnik jako inwalida II grupy, może skorzystać z całkowitego zwolnienia od opodatkowania, o ile spełni warunki określone w § 13 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 13 maja 1988 r. w sprawie podatków obrotowego i dochodowego od osób fizycznych i osób prawnych nie będących jednostkami gospodarki uspołecznionej (Dz. U. Nr 17, poz. 121). Przepisy powołanego rozporządzenia z dnia 13 maja 1988 r. utraciły moc z dniem 01 stycznia 1990 r. Zostały bowiem uchylone na podstawie § 20 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 31 stycznia 1990 r. w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych (Dz. U. Nr 10, poz. 62 z późn. zm.), które to rozporządzenie również utraciło moc prawą (z dniem 01 stycznia 1992 r.), w związku z wejściem w życie ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. Nr 80, poz. 350). Biorąc powyższe pod uwagę, zasadne było stwierdzenie zawarte w zaskarżonej decyzji, że przepisy rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 13 maja 1988 r. nie mogły mieć już zastosowania w dacie złożenia przez Z.W. wniosku o opodatkowanie w formie karty podatkowej. Osiągane przez podatnika dochody z tytułu prowadzonej w latach 2001 - 2006 działalności usługowej podlegały zatem - opodatkowaniu w wybranej przez niego formie podatkowej na podstawie przepisów ustawy z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne. Zgodnie z art. 27 ust. 1 pkt 1 tej ustawy stawki karty podatkowej określone w części I tabeli obniża się o 20% dla podatników którzy ukończyli do dnia 1 stycznia roku podatkowego 60 lat życia lub są osobami, w stosunku do których, na podstawie odrębnych przepisów, orzeczono co najmniej lekki stopień niepełnosprawności, jeżeli przy prowadzeniu działalności określonej w art. 23 ust. 1 pkt 1 z wyjątkiem prowadzenia parkingów, nie zatrudniają pracowników, w tym również osób określonych w art. 25 ust.6 pkt 2 lit.a , nie licząc małżonka. Przepis ten stosuje się do podatników, którzy przed dniem 1 września 1997 r. uzyskali orzeczenia o zakwalifikowaniu do jednej z trzech grup inwalidzkich przez organy działające na podstawie przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym i o ubezpieczeniu społecznym. W tej sytuacji Z.W., jako inwalidzie II grupy, przysługiwała jedynie 20% obniżka stawki karty podatkowej, zgodnie z art. 27 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy, nie zaś całkowite zwolnienie z opodatkowania. Obniżka ta została uwzględniona przez organ pierwszej instancji. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Na marginesie tylko należy dodać, że wszelkie informacje skarżącego dotyczące jego sytuacji majątkowej, mogą być rozważane wyłącznie w sprawach dotyczących zastosowania ulg podatkowych, co nie miało wpływu na prawidłowość rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Z powyższych względów skargę - jako niezasadną - należało na mocy art. 151 ustawy p. p. s. a. oddalić. O kosztach pomocy z urzędu orzeczono na mocy art. 250 powyższej ustawy określając wysokość opłaty w kwocie brutto.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło