I SA/Gd 892/09

WyrokWSA w Gdańsku2010-02-18

Skład orzekający: Zbigniew Romała, Irena Wesołowska, Ewa Wojtynowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ustaleniu podatku rolnego może być wydana w oparciu o dane z ewidencji gruntów i budynków, mimo istnienia decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, która zdaniem strony skarżącej wyłącza grunty z produkcji rolnej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków, dotyczące klasyfikacji gruntów jako użytków rolnych, mają charakter wiążący dla organów podatkowych i stanowią podstawę wymiaru podatku rolnego. Decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej nie zastępuje procedury zmiany danych w ewidencji gruntów i budynków, a podatnik, który kwestionuje dane ewidencyjne, powinien wszcząć procedurę ich zmiany w organie prowadzącym ewidencję.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi podatnika na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy ustalającą podatek rolny na 2009 r. Podatkiem objęto grunty rolne o powierzchni 29,1740 ha fizycznych (36,5728 ha przeliczeniowych), które były objęte decyzją Wojewody o lokalizacji drogi. Strona skarżąca argumentowała, że decyzja o lokalizacji drogi wyłączyła grunty z produkcji rolnej i tym samym spod kognicji ustawy o podatku rolnym. Organ odwoławczy i sąd administracyjny uznały, że dla opodatkowania podatkiem rolnym kluczowe są dane z ewidencji gruntów i budynków, a decyzja drogowa nie wpływa na ten stan prawny bez zmiany w ewidencji.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Romała, Sędziowie Sędzia WSA Irena Wesołowska (spr.), Sędzia WSA Ewa Wojtynowska, Protokolant Sekretarz Sądowy Sylwia Górny, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 18 lutego 2010 r. sprawy ze skargi "A" na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 16 września 2009 r. nr [...] w przedmiocie podatku rolnego na 2009 r. oddala skargę. UZSADNIENIE Zaskarżoną decyzją z dnia 16 września 2009 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy z dnia 23 czerwca 2009 r. ustalającą "A" Oddział w G. podatek rolny na 2009 r. w kwocie [...] zł. Podatkiem objęto grunty rolne znajdujące się w trwałym zarządzie podatnika o łącznej powierzchni 29,1740 ha fizycznych, stanowiącej 36,5728 ha przeliczeniowych, które zostały objęte decyzją Wojewody z dnia 25 marca 2005 r. o lokalizacji drogi "[...]". W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 1 ustawy dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz. U. z 2006r. Nr 136, poz. 969 z późn. zm.) opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. Podstawę opodatkowania podatkiem rolnym stanowi w przypadku gruntów rolnych - liczba hektarów przeliczeniowych ustalana na podstawie powierzchni, rodzajów i klas użytków rolnych wynikających z ewidencji gruntów i budynków oraz zaliczenia do okręgu podatkowego (art. 4 ust. 1 pkt 1). Przy tym w myśl art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2000r., Nr 100, poz. 1086 z późn. zm.) podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń. oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Kolegium zauważyło, że ewidencję gruntów i budynków oraz klasyfikację gleboznawczą gruntów prowadzą starostowie. Organ podatkowy nie jest podmiotem legitymowanym do wystąpienia z wnioskiem o zmianę danych w ewidencji, ani też nie jest uprawniony do zmiany tych danych z urzędu, nie może również weryfikować poprawności dokonanej klasyfikacji gruntów we własnym zakresie. To podatnik jest uprawniony do wszczęcia procedury zmiany danych niezgodnych ze stanem rzeczywistym. Zmian takich nie zastępuje dysponowanie decyzją, przywołaną przez stronę w odwołaniu. Na powyższe nie ma wpływu przywołany w odwołaniu art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych (Dz. U. Nr 80, poz. 721 z późno zm.), zgodnie z którym: "do gruntów rolnych i leśnych objętych decyzjami o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej nie stosuje się przepisów o ochronie gruntów rolnych i leśnych". Przepis ten nie może być traktowany jako szczególny w stosunku do przepisów ustawy o podatku rolnym. Przywołana przez stronę ustawa dotycząca realizacji inwestycji drogowych odnosi się w art. 21 wyłącznie do ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (j.t. Dz.U. z 2004 ., r 121, poz. 1266 ze zm.). Ta ostatnia zaś dotyczy ochrony gruntów rolnych i leśnych i nie obejmuje swoim zakresem opodatkowania podatkiem rolnym użytków rolnych. Przedstawionej oceny nie zmienia też przepis art. 22 ust 2 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych, zgodnie z którym: ,,zwalnia się z podatku od nieruchomości grunty i budynki wchodzące w skład nieruchomości przeznaczonych na budowę dróg publicznych, nabytych po dniu 1 stycznia 2007 r., odpowiednio na własność lub w trwały zarząd: 1) Skarbu Państwa oraz przekazanych "A", 2) właściwych jednostek samorządu terytorialnego. Zakres przedstawionego unormowania obejmuje wyłącznie zwolnienie od podatku od nieruchomości określonego ustawą z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (j.t. Dz.U. 2006, Nr 121, poz. 844 ze zm.). Ustawodawca we wskazanym przepisie nie wyłącza opodatkowania nieruchomości podatkiem od użytków rolnych, (tj. od gruntu ewidencjonowanego jako użytki rolne). W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku "A" Oddział w G. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzucając jej naruszenie postanowień art. 21 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. W uzasadnieniu strona skarżąca podniosła, ze decyzja Wojewody z dnia 25 marca 2005 r. "zastąpiła" decyzję o wyłączeniu gruntów rolnych i leśnych z produkcji rolnej. Grunty te zostały zatem wyłączone spod kognicji ustawy o podatku rolnym. Mocą decyzji Wojewody grunty te przestały bowiem być użytkami rolnymi, zaś art. 1 ustawy o podatku rolnym stanowi, ze opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane jako użytki rolne. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wykładnia powołanego wyżej przepisu wskazuje, że sąd ma prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Oceniając zaskarżoną decyzję z punktu widzenia wskazanych poniżej kryteriów, stwierdzić należy, że została ona wydana bez naruszenia prawa. W ocenie Sądu, zarzuty strony skarżącej są nieuzasadnione. Otóż w myśl przepisu art. 1 ustawy o podatku rolnym opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków (podkr. Sądu) jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. Również przepis art. 1a ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U z 2006 r. Nr 121, poz.844 z póżn. zm.) definiuje jako użytki rolne grunty sklasyfikowane w ten sposób w ewidencji gruntów i budynków. W sprawie jest bezsporne, że grunty objęte zaskarżoną decyzją w ewidencji gruntów i budynków zostały sklasyfikowane jako użytki rolne. W świetle przywołanych wyżej przepisów, bez znaczenia dla rozstrzygnięcia czy grunty te podlegają opodatkowaniu podatkiem rolnym, pozostaje zatem kwestia czy grunty te utraciły charakter użytków rolnych na podstawie decyzji Wojewody o lokalizacji drogi "[...]". Stąd za całkowicie chybiony należy uznać podniesiony w skardze zarzut naruszenia art. 21 ust. 1 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. W tym miejscu podkreślić trzeba, że stosownie do art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne podstawę wymiaru podatków stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów. Dane zamieszczone w ewidencji gruntów i budynków mają dla organów podatkowych charakter wiążący Ponadto należy stwierdzić, że ewidencję gruntów i budynków oraz klasyfikację gleboznawczą gruntów prowadzą starostowie. Do ich zadań związanych z prowadzeniem ewidencji należy m.in. utrzymywanie operatu ewidencyjnego w stanie aktualności. Organ podatkowy nie jest podmiotem legitymowanym do wystąpienia z wnioskiem o zmianę danych w ewidencji, ani też nie jest uprawniony do zmiany tych danych z urzędu, nie może również weryfikować poprawności dokonanej klasyfikacji gruntów. To podatnik jest uprawniony do wszczęcia procedury zmiany danych niezgodnych ze stanem rzeczywistym. Stanowisko to zostało potwierdzone jednoznacznie w orzecznictwie (por. wyrok NSA z dnia 29 grudnia 1993 r., sygn. akt III SA 747/93). W wyroku WSA w Gdańsku z dnia 15 marca 2006 r., sygn. akt I SA/Gd 348/04, skład orzekający stwierdził, że skoro podatnik kwestionuje dane z ewidencji gruntów i budynków, to powinien wszcząć procedurę w celu ich zmiany w organie prowadzącym ewidencję. Organ podatkowy ani sąd administracyjny nie mogą zmienić danych z ewidencji ani wszcząć procedury zmiany w ewidencji czy też ustalić wysokości zobowiązania podatkowego z pominięciem tych danych. Podobny pogląd wyraził także Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 15 kwietnia 2008 r. sygn. akt II FSK 372/07 stwierdzając, że dane zawarte w ewidencji mają walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 Ordynacji podatkowej. Podważenie tych zapisów bądź też ich zmiana może nastąpić w postępowania prowadzonym przed właściwymi w tej sprawie organami administracji. W postępowaniu podatkowym przeprowadzenie tego rodzaju postępowania nie jest możliwe. Przy tym przepis art. 21 ust. 1 ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne nie wymaga dalszej wykładni stanowiąc wprost o tym, że dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków stanowią m.in. podstawę wymiaru podatku. Przez podstawę wymiaru podatku należy rozumieć zarówno określenie przedmiotu opodatkowania, zaliczenie do właściwej stawki podatkowej jaki i objęcie określonych gruntów zwolnieniem od opodatkowania. W tej sytuacji, za prawidłowe należy uznać stanowisko organów podatkowych, że do czasu zmiany sposobu zakwalifikowania w ewidencji gruntów posiadanych przez skarżącą gruntów, należało orzekając o wysokości przedmiotowego podatku uwzględnić dotychczasowy zapis w tej ewidencji. Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na mocy art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło